നമോ തസ്സ ഭഗവതോ അരഹതോ സമ്മാസമ്ബുദ്ധസ്സ

ചാണക്യനീതിപാളി

൧. നാനാസത്ഥോ ദ്ധതം വക്ഖേ,

രാജ നീതി സമുച്ചയം;

സബ്ബ ബീജ മിദം സത്ഥം,

ചാണക്യം സാരസങ്ഗഹം.

൨. മൂലസുത്തം പവക്ഖാമി,

ചാണക്യേന യഥോദിതം;

യസ്സ വിഞ്ഞാന മത്തേന,

മൂള്ഹോ ഭവതി പണ്ഡിതോ.

൩. വിദുത്തം നരപച്ചഞ്ച,

നേവതുല്യം കുദാചനം;

സദേസേ പുജ്ജതേ രാജാ,

വിദൂ സബ്ബത്ഥ പുജ്ജതേ.

൪. പണ്ഡിതേ ച ഗുണാ സബ്ബേ,

മൂള്ഹേ ദോസാ ഹി കേവലം;

തസ്മാ മൂള്ഹസഹസ്സേസു,

പഞ്ഞോ ഏകോ വിസിസ്യതേ.

൫. മാതരിവ പരദാരേസു,

പരദബ്ബേസു ലേട്ടുവ;

അത്തനിവ സബ്ബഭൂതേസു,

യോ പസ്സതി സപണ്ഡിതോ.

൬. കിംകുലേന വിസാലേന,

ഗുണഹീനോ തു യോനരോ;

അകുലിനോപി സത്ഥഞ്ഞോ,

ദേവതാഹിപി പുജ്ജതേ.

൭. രൂപയോബ്ബനസമ്പന്നാ,

വിസാലകുലസമ്ഭവാ;

വിജ്ജാഹീനാ നസോഭന്തേ,

നിഗ്ഗന്ധാ ഇവ കിംസുകാ.

൮. താരാനം ഭൂസണം ചന്ദോ,

നാരീനം ഭൂസണം പതി;

പുഥബ്യാ ഭൂസണം രാജാ,

വിജ്ജാ സബ്ബസ്സ ഭൂസണം.

൯. മാതാ സത്തു പിതാ വേരീ,

യേന ബാലോ നപാട്ഠിതോ;

ന സോഭതേ സഭാമജ്ഝേ,

ഹംസമജ്ഝേ ബകോയഥാ.

൧൦. വരമേകോ ഗുണീ പുത്തോ,

ന ച മൂള്ഹസതേഹിപി;

ഏകോ ചന്ദോ തമോ ഹന്തി,

ന ച താരഗണേഹിപി.

൧൧. ലാലയേ പഞ്ചവസ്സാനി,

ദസവസ്സാനി താലയേ;

പത്തേ തു സോളസേ വസ്സേ,

പുത്തം മിത്തംവ ആചരേ.

൧൨. ലാലനേ ബഹവോ ദോസാ,

താലനേ ബഹവോ ഗുണാ;

തസ്മാ പുത്തഞ്ച സിസ്സഞ്ച,

താലയേ ന തു ലാലയേ.

൧൩. ഏകേനാപി സുവക്ഖേന,

പുപ്ഫിതേന സുഗന്ധിനാ;

വാസിതസ്സ വനം സബ്ബം,

സുപുത്തേന കുലംയഥാ.

൧൪. ഏകസ്സാപി കുവക്ഖസ്സ,

കോടരട്ഠേന അഗ്ഗിനാ;

ദയ്ഹതേ ഹി വനം സബ്ബം,

കുപുത്തേന കുലം യഥാ.

൧൫. ദൂരതോ സോഭതേ മൂള്ഹോ,

ലമ്ബമാന പടാവുതോ;

താവഞ്ച സോഭതേ മൂള്ഹോ,

യാവ കിഞ്ചി നഭാസതേ.

൧൬. വിസതോ അമതം ഗായ്ഹം,

അമേജ്ഝാഅപി കഞ്ചനം;

നീചതോ ഉത്തമാ വിജ്ജാ,

ഥീരത്നം ദുക്കുലാഅപി.

൧൭. ഉസ്സവേ ബ്യസനേചേവ,

ദുബ്ഭിക്ഖേ സത്തുവിഗ്ഗഹേ;

രാജദ്വാരേ സുസാനേച,

യോ തിട്ഠതി സബന്ധവോ.

൧൮. പരോക്ഖേ കിച്ചഹന്താരം,

പച്ചക്ഖേ പിയവാദിനം;

വജ്ജയേ താദിസം മിത്തം,

വിസകുമ്ഭം പയോമുഖം.

൧൯. സകിം ദുട്ഠഞ്ച മിത്തം യോ,

പുന സന്ധാതു മിച്ഛതി;

സമച്ചു മുപഗണ്ഹാതി,

ഗബ്ഭ മസ്സതരീ യഥാ.

൨൦. ന വിസ്സസേ അവിസ്സത്ഥം,

മിത്തഞ്ചാപി ന വിസ്സസേ;

കദാചി കുപിതം മിത്തം,

സബ്ബദോസം പകാസയേ.

൨൧. ജാനിയാ പേസനേ ഭച്ചേ,

ബന്ധവേ ബ്യസനാഗമേ;

മിത്തഞ്ചാ പദികാലേച,

ഭരിയഞ്ച വിഭവക്ഖയേ.

൨൨. ഉപകാരഗ്ഗഹിതേന,

സത്തുനാസത്തുമുദ്ധരേ;

പാദലഗ്ഗം കരട്ഠേന,

കണ്ടകേനേവ കണ്ടകം.

൨൩. ന മിത്തം കോചി കസ്സചി,

ന കോചി രിപു കസ്സചി;

കാരണേന ഹി ഞായതി,

മിത്താനി ച രിപൂ തഥാ.

൨൪. ദുജ്ജനോ പിയവാദീ ച,

നേതം വിസ്സാസകാരണം;

മധു തിട്ഠതി ജിവ്ഹഗ്ഗേ,

ഹദയേ തു ഹലാഹലം.

൨൫. ദുജ്ജനോ പരിഹന്തബ്ബോ,

വിജ്ജായാ ലങ്കതോപി സം;

മണിനാ ഭൂസിതോ സപ്പോ,

കിമേ സോ നഭയം കരോ.

൨൬. സപ്പോ കൂരോ ഖലോ കൂരോ,

സപ്പാ കൂരതരോ ഖലോ;

മന്തോ സധിവസോ സപ്പോ,

ഖലോ കേന നിവായ്യതേ.

൨൭. നഖീനഞ്ച നദീനഞ്ച,

സിങ്ഗീനം സത്ഥപാണിനം;

വിസ്സാസോ നേവകാതബ്ബോ,

ഥീസു രാജകുലേസു ച.

൨൮. ഹത്ഥീ ഹത്ഥസഹസ്സേന,

സതഹത്ഥേന വാജിനോ;

സിങ്ഗിനോ ദസഹത്ഥേന,

ഠാനചാഗേന ദുജ്ജനോ.

൨൯. ആപദത്ഥം ധനം രക്ഖേ,

ദാരം രക്ഖേ ധനേഹിപി;

അത്താനം സതതം രക്ഖേ,

ദാരേഹിപി ധനേഹിപി.

൩൦. പരദാരം പരദബ്ബം,

പരിവാദം പരസ്സ ച;

പരിഹാസം ഗുരുട്ഠാനേ,

ചാപല്യഞ്ച വിവജ്ജയേ.

൩൧. ചജേ ഏകം കുലസ്സത്ഥേ,

ഗാമസ്സത്ഥേ കുലം ചജേ;

ഗാമ ജനപദസ്സത്ഥേ,

അത്തത്ഥേ പഥവിം ചജേ.

൩൨. ചലത്യേകേന പാദേന,

തിട്ഠ ത്യേകേന ബുദ്ധിമാ;

നാസമിക്ഖ്യ പരം ഠാനം,

പുബ്ബമായതനം ചജേ.

൩൩. ലുദ്ധ മത്ഥേന ഗണ്ഹേയ്യ,

ഥദ്ധ മഞ്ജലീ കമ്മുനാ;

മൂള്ഹം ഛന്ദോ നുവത്തേന,

തഥാ തഥേന പണ്ഡിതം.

൩൪. അത്ഥനാസം മനോതാപം,

ഗേഹേ ദുച്ചരിതാനി ച;

വഞ്ചനഞ്ച പമാണഞ്ച,

മതിമാ ന പകാസയേ.

൩൫. ധനധഞ്ഞപ്പയോഗേസു,

തഥാ വിജ്ജാഗമേസു ച;

ആഹാരേ ബ്യവഹാരേ ച,

ചത്തലജ്ജോ സദാ ഭവേ.

൩൬. ധനിനോ സോത്ഥിയോ രാജാ,

നദീ വേജ്ജോ തു പഞ്ചമോ;

പഞ്ച യത്ര നവിജ്ജന്തേ,

തത്ര വാസം നകാരയേ.

൩൭. യസ്മിംദേസേ ന സമ്മാനം,

ന പീതി നച ബന്ധവാ;

ന ച വിജ്ജാഗമോ കോചി,

തംദേസം പരിവജ്ജയേ.