1. Dukkhavihārasuttaṃ
28. (Dve dhamme anukkaṭi) [( ) syāmapotthake natthi] vuttañhetaṃ bhagavatā, vuttamarahatāti me sutaṃ –
‘‘Dvīhi, bhikkhave, dhammehi samannāgato bhikkhu diṭṭheva dhamme dukkhaṃ viharati savighātaṃ saupāyāsaṃ sapariḷāhaṃ; kāyassa bhedā paraṃ maraṇā duggati pāṭikaṅkhā. Katamehi dvīhi? Indriyesu aguttadvāratāya [aguttadvāro (aṭṭha.)] ca, bhojane amattaññutāya [amattaññū (aṭṭha.)] ca. Imehi kho, bhikkhave, dvīhi dhammehi samannāgato bhikkhu diṭṭheva dhamme dukkhaṃ viharati savidhātaṃ saupāyāsaṃ sapariḷāhaṃ; kāyassa bhedā paraṃ maraṇā duggati pāṭikaṅkhā’’ti. Etamatthaṃ bhagavā avoca. Tatthetaṃ iti vuccati –
‘‘Cakkhu sotañca ghānañca, jivhā kāyo tathā mano;
Etāni yassa dvārāni, aguttānidha [aguttāni ca (syā.)] bhikkhuno.
‘‘Bhojanamhi amattaññū, indriyesu asaṃvuto;
Kāyadukkhaṃ cetodukkhaṃ, dukkhaṃ so adhigacchati.
‘‘Ḍayhamānena kāyena, ḍayhamānena cetasā;
Divā vā yadi vā rattiṃ, dukkhaṃ viharati tādiso’’ti.
Ayampi attho vutto bhagavatā, iti me sutanti. Paṭhamaṃ.