6. Bījanivaggo

1. Vidhūpanadāyakattheraapadānaṃ

1. ‘‘Padumuttarabuddhassa, lokajeṭṭhassa tādino;

Bījanikā [vījanikā (sī. syā.)] mayā dinnā, dvipadindassa tādino.

2. ‘‘Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, paggahetvāna añjaliṃ;

Sambuddhamabhivādetvā, pakkamiṃ uttarāmukho.

3. ‘‘Bījaniṃ paggahetvāna, satthā lokagganāyako [loke anuttaro (sī.)];

Bhikkhusaṅghe ṭhito santo, imā gāthā abhāsatha.

4. ‘‘‘Iminā bījanidānena, cittassa paṇidhīhi [cetanāpaṇidhīhi (aññattha)] ca;

Kappānaṃ satasahassaṃ, vinipātaṃ na gacchati’.

5. ‘‘Āraddhavīriyo pahitatto, cetoguṇasamāhito;

Jātiyā sattavassohaṃ, arahattaṃ apāpuṇiṃ.

6. ‘‘Saṭṭhikappasahassamhi, bījamānasanāmakā;

Soḷasāsiṃsu rājāno, cakkavattī mahabbalā.

7. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime;

Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā vidhūpanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Vidhūpanadāyakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.

2. Sataraṃsittheraapadānaṃ

8. ‘‘Ubbiddhaṃ selamāruyha, nisīdi purisuttamo;

Pabbatassāvidūramhi, brāhmaṇo mantapāragū.

9. ‘‘Upaviṭṭhaṃ mahāvīraṃ, devadevaṃ narāsabhaṃ;

Añjaliṃ paggahetvāna, santhaviṃ lokanāyakaṃ.

10. ‘‘‘Esa buddho mahāvīro, varadhammappakāsako;

Jalati aggikhandhova, bhikkhusaṅghapurakkhato.

11. ‘‘‘Mahāsamuddova‘kkhubbho [’kkhobho (sī. syā.)], aṇṇavova duruttaro;

Migarājāvasambhīto [chambhito (ka.)], dhammaṃ deseti cakkhumā’.

12. ‘‘Mama saṅkappamaññāya, padumuttaranāyako;

Bhikkhusaṅghe ṭhito satthā, imā gāthā abhāsatha.

13. ‘‘‘Yenāyaṃ [yenāhaṃ (ka.)] añjalī dinno, buddhaseṭṭho ca thomito;

Tiṃsakappasahassāni, devarajjaṃ karissati.

14. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, aṅgīrasasanāmako;

Vivaṭṭacchado [vivatthacchaddo (sī.)] sambuddho, uppajjissati tāvade.

15. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito;

Sataraṃsīti nāmena, arahā so bhavissati’.

16. ‘‘Jātiyā sattavassohaṃ, pabbajiṃ anagāriyaṃ;

Sataraṃsimhi nāmena, pabhā niddhāvate mama.

17. ‘‘Maṇḍape rukkhamūle vā, jhāyī jhānarato ahaṃ;

Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane.

18. ‘‘Saṭṭhikappasahassamhi, caturo rāmanāmakā;

Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā.

19. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā sataraṃsi thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Sataraṃsittherassāpadānaṃ dutiyaṃ.

3. Sayanadāyakattheraapadānaṃ

20. ‘‘Padumuttarabuddhassa, sabbalokānukampino;

Sayanaṃ tassa pādāsiṃ, vippasannena cetasā.

21. ‘‘Tena sayanadānena, sukhette bījasampadā;

Bhogā nibbattare tassa, sayanassa idaṃ phalaṃ.

22. ‘‘Ākāse seyyaṃ kappemi, dhāremi pathaviṃ imaṃ;

Pāṇesu me issariyaṃ, sayanassa idaṃ phalaṃ.

23. ‘‘Pañcakappasahassamhi, aṭṭha āsuṃ mahātejā [mahāvarā (sī.), mahāvīrā (syā.)];

Catuttiṃse kappasate, caturo ca mahabbalā.

24. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā sayanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Sayanadāyakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.

4. Gandhodakiyattheraapadānaṃ

25. ‘‘Padumuttarabuddhassa, mahābodhimaho ahu;

Vicittaṃ ghaṭamādāya, gandhodakamadāsahaṃ.

26. ‘‘Nhānakāle ca bodhiyā, mahāmegho pavassatha;

Ninnādo ca mahā āsi, asaniyā phalantiyā.

27. ‘‘Tenevāsanivegena, tattha kālaṅkato [kālakato (sī. syā.)] ahaṃ [ahuṃ (sī.)];

Devaloke ṭhito santo, imā gāthā abhāsahaṃ.

28. ‘‘‘Aho buddho aho dhammo, aho no satthusampadā;

Kaḷevaraṃ [kalebaraṃ (sī.)] me patitaṃ, devaloke ramāmahaṃ.

29. ‘‘‘Ubbiddhaṃ bhavanaṃ mayhaṃ, satabhūmaṃ samuggataṃ;

Kaññāsatasahassāni, parivārenti maṃ sadā.

30. ‘‘‘Ābādhā me na vijjanti, soko mayhaṃ na vijjati;

Pariḷāhaṃ na passāmi, puññakammassidaṃ phalaṃ.

31. ‘‘‘Aṭṭhavīse kappasate, rājā saṃvasito ahuṃ;

Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo’.

32. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā gandhodakiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Gandhodakiyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.

5. Opavayhattheraapadānaṃ

33. ‘‘Padumuttarabuddhassa, ājānīyamadāsahaṃ;

Niyyādetvāna sambuddhe [sambuddhaṃ (sī. ka.)], agamāsiṃ sakaṃ gharaṃ.

34. ‘‘Devalo nāma nāmena, satthuno aggasāvako;

Varadhammassa dāyādo, āgacchi mama santikaṃ.

35. ‘‘Sapattabhāro bhagavā, ājāneyyo na kappati;

Tava saṅkappamaññāya, adhivāsesi cakkhumā.

36. ‘‘Agghāpetvā vātajavaṃ, sindhavaṃ sīghavāhanaṃ;

Padumuttarabuddhassa, khamanīyamadāsahaṃ.

37. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ [deve ca mānuse bhave (sī. ka.)];

Khamanīyaṃ vātajavaṃ, cittaṃ nibbattate [ājānīyā vātajavā, vitti nibbattare (syā.), khamanīyā vātajavā, cittā nibbattare (sī.)] mama.

38. ‘‘Lābhaṃ tesaṃ suladdhaṃva, ye labhantupasampadaṃ;

Punapi payirupāseyyaṃ, buddho loke sace bhave.

39. ‘‘Aṭṭhavīsatikkhattuṃhaṃ, rājā āsiṃ mahabbalo;

Cāturanto vijitāvī, jambusaṇḍassa [jambudīpassa (syā.), jambumaṇḍassa (ka.)] jambuissaro.

40. ‘‘Idaṃ pacchimakaṃ mayhaṃ, carimo vattate bhavo;

Pattosmi acalaṃ ṭhānaṃ, hitvā jayaparājayaṃ.

41. ‘‘Catutiṃsasahassamhi, mahātejosi khattiyo;

Sataratanasampanno, cakkavattī mahabbalo.

42. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā opavayho thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Opavayhattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.

6. Saparivārāsanattheraapadānaṃ

43. ‘‘Padumuttarabuddhassa, piṇḍapātaṃ adāsahaṃ;

Gantvā kiliṭṭhakaṃ ṭhānaṃ [taṃ bhojanaṭṭhānaṃ (sī.)], mallikāhi parikkhitaṃ [parikkhipiṃ (sī.)].

44. ‘‘Tamhāsanamhi āsīno, buddho lokagganāyako;

Akittayi piṇḍapātaṃ, ujubhūto samāhito.

45. ‘‘Yathāpi bhaddake khette, bījaṃ appampi ropitaṃ;

Sammā dhāraṃ pavecchante, phalaṃ toseti kassakaṃ.

46. ‘‘Tathevāyaṃ piṇḍapāto, sukhette ropito tayā;

Bhave nibbattamānamhi, phalaṃ te [nibbattamānaṃ hi, phalato (sī.)] tosayissati [tappayissati (ka.)].

47. ‘‘Idaṃ vatvāna sambuddho, jalajuttamanāmako;

Piṇḍapātaṃ gahetvāna, pakkāmi uttarāmukho.

48. ‘‘Saṃvuto pātimokkhasmiṃ, indriyesu ca pañcasu;

Pavivekamanuyutto, viharāmi anāsavo.

49. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā saparivārāsano thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Saparivārāsanattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.

7. Pañcadīpakattheraapadānaṃ

50. ‘‘Padumuttarabuddhassa, sabbabhūtānukampino;

Saddahitvāna [susaṇṭhahitvā (sī.)] saddhamme, ujudiṭṭhi ahosahaṃ.

51. ‘‘Padīpadānaṃ pādāsiṃ, parivāretvāna bodhiyaṃ;

Saddahanto padīpāni, akariṃ tāvade ahaṃ.

52. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ;

Ākāse ukkaṃ dhārenti, dīpadānassidaṃ phalaṃ.

53. ‘‘Tirokuṭṭaṃ tiroselaṃ, samatiggayha pabbataṃ;

Samantā yojanasataṃ, dassanaṃ anubhomahaṃ.

54. ‘‘Tena kammāvasesena, pattomhi āsavakkhayaṃ;

Dhāremi antimaṃ dehaṃ, dvipadindassa sāsane.

55. ‘‘Catuttiṃse kappasate, satacakkhusanāmakā;

Rājāhesuṃ mahātejā, cakkavattī mahabbalā.

56. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā pañcadīpako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Pañcadīpakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.

8. Dhajadāyakattheraapadānaṃ

57. ‘‘Padumuttarabuddhassa, bodhiyā pādaputtame;

Haṭṭho haṭṭhena cittena, dhajamāropayiṃ ahaṃ.

58. ‘‘Patitapattāni gaṇhitvā, bahiddhā chaḍḍayiṃ ahaṃ;

Antosuddhaṃ bahisuddhaṃ, adhimuttamanāsavaṃ.

59. ‘‘Sammukhā viya sambuddhaṃ, avandiṃ bodhimuttamaṃ;

Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho.

60. ‘‘Bhikkhusaṅghe ṭhito satthā, imā gāthā abhāsatha;

‘‘‘Iminā dhajadānena, upaṭṭhānena cūbhayaṃ.

61. ‘‘‘Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ so na gacchati;

Devesu devasobhagyaṃ, anubhossatinappakaṃ.

62. ‘‘‘Anekasatakkhattuñca, rājā raṭṭhe bhavissati;

Uggato nāma nāmena, cakkavattī bhavissati.

63. ‘‘‘Sampattiṃ anubhotvāna, sukkamūlena codito;

Gotamassa bhagavato, sāsanebhiramissati’.

64. ‘‘Padhānapahitattomhi, upasanto nirūpadhi;

Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane.

65. ‘‘Ekapaññāsasahasse, kappe uggatasavhayo [savhayā (syā.)];

Paññāsasatasahasse, khattiyo meghasavhayo [khattiyā khemasavhayā (syā.)].

66. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā dhajadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Dhajadāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.