43. Sakiṃsammajjakavaggo
1. Sakiṃsammajjakattheraapadānaṃ
1. ‘‘Vipassino bhagavato, pāṭaliṃ bodhimuttamaṃ;
Disvāva taṃ pādapaggaṃ, tattha cittaṃ pasādayiṃ.
2. ‘‘Sammajjaniṃ gahetvāna, bodhiṃ sammajji tāvade;
Sammajjitvāna taṃ bodhiṃ, avandiṃ pāṭaliṃ ahaṃ.
3. ‘‘Tattha cittaṃ pasādetvā, sire katvāna añjaliṃ;
Namassamāno taṃ bodhiṃ, gañchiṃ paṭikuṭiṃ ahaṃ.
4. ‘‘Tādimaggena gacchāmi, saranto bodhimuttamaṃ;
Ajagaro maṃ pīḷesi, ghorarūpo mahabbalo.
5. ‘‘Āsanne me kataṃ kammaṃ, phalena tosayī mamaṃ;
Kaḷevaraṃ me gilati, devaloke ramāmahaṃ.
6. ‘‘Anāvilaṃ mama cittaṃ, visuddhaṃ paṇḍaraṃ sadā;
Sokasallaṃ na jānāmi, cittasantāpanaṃ mama.
7. ‘‘Kuṭṭhaṃ gaṇḍo kilāso ca, apamāro vitacchikā;
Daddu kaṇḍu ca me natthi, phalaṃ sammajjanāyidaṃ [sammajjane idaṃ (sī.)].
8. ‘‘Soko ca paridevo ca, hadaye me na vijjati;
Abhantaṃ ujukaṃ cittaṃ, phalaṃ sammajjanāyidaṃ.
9. ‘‘Samādhīsu na majjāmi [samādhīsu na sajjāmi (sī.), samādhiṃ puna pajjāmi (syā)], visadaṃ hoti mānasaṃ;
Yaṃ yaṃ samādhimicchāmi, so so sampajjate mamaṃ.
10. ‘‘Rajanīye na rajjāmi, atho dussaniyesu [dosaniyesu (sī. syā. ka.)] ca;
Mohanīye na muyhāmi, phalaṃ sammajjanāyidaṃ.
11. ‘‘Ekanavutito [ekanavute ito (sī. syā.)] kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā;
Duggatiṃ nābhijānāmi, phalaṃ sammajjanāyidaṃ.
12. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā;
Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo.
13. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi, mama buddhassa santike;
Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
14. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime;
Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sakiṃsammajjako thero imā gāthāyo
Abhāsitthāti.
Sakiṃsammajjakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. Ekadussadāyakattheraapadānaṃ
15. ‘‘Nagare haṃsavatiyā, ahosiṃ tiṇahārako;
Tiṇahārena jīvāmi, tena posemi dārake.
16. ‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū;
Tamandhakāraṃ nāsetvā, uppajji lokanāyako.
17. ‘‘Sake ghare nisīditvā, evaṃ cintesi tāvade;
‘Buddho loke samuppanno, deyyadhammo na vijjati.
18. ‘‘‘Idaṃ me sāṭakaṃ ekaṃ, natthi me koci dāyako;
Dukkho nirayasamphasso, ropayissāmi dakkhiṇaṃ’.
19. ‘‘Evāhaṃ cintayitvāna, sakaṃ cittaṃ pasādayiṃ;
Ekaṃ dussaṃ gahetvāna, buddhaseṭṭhassadāsahaṃ.
20. ‘‘Ekaṃ dussaṃ daditvāna, ukkuṭṭhiṃ sampavattayiṃ;
‘Yadi buddho tuvaṃ vīra, tārehi maṃ mahāmuni’.
21. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;
Mama dānaṃ pakittento, akā me anumodanaṃ.
22. ‘‘‘Iminā ekadussena, cetanāpaṇidhīhi ca;
Kappasatasahassāni, vinipātaṃ na gacchasi.
23. ‘‘‘Chattiṃsakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissasi;
Tettiṃsakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī [cakkavatti (syā.)] bhavissasi.
24. ‘‘‘Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ [asaṅkayaṃ (syā. ka.) evamuparipi];
Devaloke manusse vā, saṃsaranto tuvaṃ bhave.
25. ‘‘‘Rūpavā guṇasampanno, anavakkantadehavā [anuvattanta… (syā)];
Akkhobhaṃ amitaṃ dussaṃ, labhissasi yadicchakaṃ’.
26. ‘‘Idaṃ vatvāna sambuddho, jalajuttamanāmako;
Nabhaṃ abbhuggamī vīro [dhīro (sī. syā.)], haṃsarājāva ambare.
27. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ;
Bhoge me ūnatā natthi, ekadussassidaṃ phalaṃ.
28. ‘‘Paduddhāre paduddhāre, dussaṃ nibbattate mamaṃ;
Heṭṭhā dussamhi tiṭṭhāmi, uparicchadanaṃ mama.
29. ‘‘Cakkavāḷaṃ upādāya, sakānanaṃ sapabbataṃ;
Icchamāno cahaṃ ajja, dussehacchādayeyya taṃ.
30. ‘‘Teneva ekadussena, saṃsaranto bhavābhave;
Suvaṇṇavaṇṇo hutvāna, saṃsarāmi bhavābhave.
31. ‘‘Vipākaṃ viekadussassa, nājjhagaṃ katthacikkhayaṃ;
Ayaṃ me antimā jāti, vipaccati idhāpi me.
32. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ dussamadadiṃ tadā;
Duggatiṃ nābhijānāmi, ekadussassidaṃ phalaṃ.
33. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
34. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
35. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekadussadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
Ekadussadāyakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. Ekāsanadāyakattheraapadānaṃ
36. ‘‘Himavantassāvidūre, gosito nāma pabbato;
Assamo sukato mayhaṃ, paṇṇasālā sumāpitā.
37. ‘‘Nārado nāma nāmena, kassapo iti maṃ vidū;
Suddhimaggaṃ gavesanto, vasāmi gosite tadā.
38. ‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū;
Vivekakāmo sambuddho, agañchi anilañjasā.
39. ‘‘Vanagge gacchamānassa, disvā raṃsiṃ mahesino;
Kaṭṭhamañcaṃ paññāpetvā, ajinañca apatthariṃ.
40. ‘‘Āsanaṃ paññāpetvāna, sire katvāna añjaliṃ;
Somanassaṃ paveditvā, idaṃ vacanamabraviṃ.
41. ‘‘‘Sallakatto mahāvīra, āturānaṃ tikicchako;
Mamaṃ rogaparetassa [rāga… (syā.)], tikicchaṃ dehi nāyaka.
42. ‘‘‘Kallatthikā ye passanti, buddhaseṭṭha tuvaṃ mune;
Dhuvatthasiddhiṃ papponti, etesaṃ ajaro [jajjaro (sī. pī. ka.)] bhave.
43. ‘‘‘Na me deyyadhammo atthi, pavattaphalabhojihaṃ;
Idaṃ me āsanaṃ atthi [na me deyyaṃ tava atthi (sī. syā.)], nisīda kaṭṭhamañcake’.
44. ‘‘Nisīdi tattha bhagavā, asambhītova [acchambhitova (syā. ka.)] kesarī;
Muhuttaṃ vītināmetvā, idaṃ vacanamabravi.
45. ‘‘‘Visaṭṭho [vissattho (sī. pī), vissaṭṭho (syā. ka.)] hohi mā bhāyi, laddho jotiraso tayā;
Yaṃ tuyhaṃ patthitaṃ sabbaṃ, paripūrissatināgate [paripūrissatāsanaṃ (syā. ka.)].
46. ‘‘‘Na moghaṃ taṃ kataṃ tuyhaṃ, puññakkhette anuttare;
Sakkā uddharituṃ attā, yassa cittaṃ paṇīhitaṃ [sunīhitaṃ (syā.)].
47. ‘‘‘Imināsanadānena, cetanāpaṇidhīhi ca;
Kappasatasahassāni, vinipātaṃ na gacchasi.
48. ‘‘‘Paññāsakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissasi;
Asītikkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissasi.
49. ‘‘‘Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ;
Sabbattha sukhito hutvā, saṃsāre saṃsarissasi’.
50. ‘‘Idaṃ vatvāna sambuddho, jalajuttamanāmako;
Nabhaṃ abbhuggamī vīro, haṃsarājāva ambare.
51. ‘‘Hatthiyānaṃ assayānaṃ, sarathaṃ sandamānikaṃ;
Labhāmi sabbamevetaṃ, ekāsanassidaṃ phalaṃ.
52. ‘‘Kānanaṃ pavisitvāpi, yadā icchāmi āsanaṃ;
Mama saṅkappamaññāya, pallaṅko upatiṭṭhati.
53. ‘‘Vārimajjhagato santo, yadā icchāmi āsanaṃ;
Mama saṅkappamaññāya, pallaṅko upatiṭṭhati.
54. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ;
Pallaṅkasatasahassāni, parivārenti maṃ sadā.
55. ‘‘Duve bhave saṃsarāmi, devatte atha mānuse;
Duve kule pajāyāmi, khattiye atha brāhmaṇe.
56. ‘‘Ekāsanaṃ daditvāna, puññakkhette anuttare;
Dhammapallaṅkamādāya [dhammapallaṅkamaññāya (syā. ka.)], viharāmi anāsavo.
57. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā;
Duggatiṃ nābhijānāmi, ekāsanassidaṃ phalaṃ.
58. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
59. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
60. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekāsanadāyako thero imā gāthāyo
Abhāsitthāti.
Ekāsanadāyakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. Sattakadambapupphiyattheraapadānaṃ
61. ‘‘Himavantassāvidūre, kukkuṭo [kadambo (sī. syā. pī.)] nāma pabbato;
Tamhi pabbatapādamhi, satta buddhā vasiṃsu te.
62. ‘‘Kadambaṃ pupphitaṃ disvā, paggahetvāna añjaliṃ;
Satta mālā gahetvāna, puññacittena [puṇṇacittena (ka.)] okiriṃ.
63. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca;
Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ.
64. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā;
Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
65. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
66. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
67. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sattakadambapupphiyo thero imā
Gāthāyo abhāsitthāti.
Sattakadambapupphiyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. Koraṇḍapupphiyattheraapadānaṃ
68. ‘‘Vanakammiko pure āsiṃ, pitumātumatenahaṃ [pitupitāmahenahaṃ (sī. syā. pī.)];
Pasumārena jīvāmi, kusalaṃ me na vijjati.
69. ‘‘Mama āsayasāmantā, tisso lokagganāyako;
Padāni tīṇi dassesi, anukampāya cakkhumā.
70. ‘‘Akkante ca pade disvā, tissanāmassa satthuno;
Haṭṭho haṭṭhena cittena, pade cittaṃ pasādayiṃ.
71. ‘‘Koraṇḍaṃ pupphitaṃ disvā, pādapaṃ dharaṇīruhaṃ;
Sakosakaṃ gahetvāna, padaseṭṭhamapūjayiṃ.