34. Gandhodakavaggo

1. Gandhadhūpiyattheraapadānaṃ

1. ‘‘Siddhatthassa bhagavato, gandhadhūpaṃ adāsahaṃ;

Sumanehi paṭicchannaṃ, buddhānucchavikañca taṃ.

2. ‘‘Kañcanagghiyasaṅkāsaṃ, buddhaṃ lokagganāyakaṃ;

Indīvaraṃva jalitaṃ, ādittaṃva hutāsanaṃ.

3. ‘‘Byagghusabhaṃva pavaraṃ, abhijātaṃva kesariṃ;

Nisinnaṃ samaṇānaggaṃ, bhikkhusaṅghapurakkhataṃ.

4. ‘‘Disvā cittaṃ pasādetvā, paggahetvāna añjaliṃ;

Vanditvā satthuno pāde, pakkāmiṃ uttarāmukho.

5. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ gandhamadadiṃ tadā;

Duggatiṃ nābhijānāmi, gandhapūjāyidaṃ phalaṃ.

6. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime;

Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā gandhadhūpiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Gandhadhūpiyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.

2. Udakapūjakattheraapadānaṃ

7. ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, gacchantaṃ anilañjase;

Ghatāsanaṃva jalitaṃ, ādittaṃva hutāsanaṃ.

8. ‘‘Pāṇinā udakaṃ gayha, ākāse ukkhipiṃ ahaṃ;

Sampaṭicchi mahāvīro, buddho kāruṇiko isi.

9. ‘‘Antalikkhe ṭhito satthā, padumuttaranāmako;

Mama saṅkappamaññāya, imaṃ gāthamabhāsatha.

10. ‘‘‘Iminā dakadānena, pītiuppādanena ca;

Kappasatasahassampi, duggatiṃ nupapajjasi’.

11. ‘‘Tena kammena dvipadinda, lokajeṭṭha narāsabha;

Pattomhi acalaṃ ṭhānaṃ, hitvā jayaparājayaṃ.

12. ‘‘Sahassarājanāmena, tayo ca cakkavattino;

Pañcasaṭṭhikappasate, cāturantā janādhipā.

13. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā udakapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Udakapūjakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.

3. Punnāgapupphiyattheraapadānaṃ

14. ‘‘Kānanaṃ vanamogayha, vasāmi luddako ahaṃ;

Punnāgaṃ pupphitaṃ disvā, buddhaseṭṭhaṃ anussariṃ.

15. ‘‘Taṃ pupphaṃ ocinitvāna, sugandhaṃ gandhitaṃ subhaṃ;

Thūpaṃ katvāna puline, buddhassa abhiropayiṃ.

16. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ;

Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.

17. ‘‘Ekamhi navute kappe, eko āsiṃ tamonudo;

Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo.

18. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā punnāgapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Punnāgapupphiyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.

4. Ekadussadāyakattheraapadānaṃ

19. ‘‘Nagare haṃsavatiyā, ahosiṃ tiṇahārako;

Tiṇahārena jīvāmi, tena posemi dārake.

20. ‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū;

Tamandhakāraṃ nāsetvā, uppajji lokanāyako.

21. ‘‘Sake ghare nisīditvā, evaṃ cintesahaṃ tadā;

‘Buddho loke samuppanno, deyyadhammo ca natthi me.

22. ‘‘‘Idaṃ me sāṭakaṃ ekaṃ, natthi me koci dāyako;

Dukkho nirayasamphasso, ropayissāmi dakkhiṇaṃ’.

23. ‘‘Evāhaṃ cintayitvāna, sakaṃ cittaṃ pasādayiṃ;

Ekaṃ dussaṃ gahetvāna, buddhaseṭṭhassadāsahaṃ.

24. ‘‘Ekaṃ dussaṃ daditvāna, ukkuṭṭhiṃ sampavattayiṃ;

Yadi buddho tuvaṃ vīra, tārehi maṃ mahāmuni.

25. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;

Mama dānaṃ pakittento, akā me anumodanaṃ.

26. ‘‘‘Iminā ekadussena, cetanāpaṇidhīhi ca;

Kappasatasahassāni, vinipātaṃ na gacchati.

27. ‘‘‘Chattiṃsakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati;

Tettiṃsakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati;

Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ.

28. ‘‘‘Devaloke manusse vā, saṃsaranto tuvaṃ bhave;

Rūpavā guṇasampanno, anavakkantadehavā;

Akkhobhaṃ amitaṃ dussaṃ, labhissasi yadicchakaṃ’.

29. ‘‘Idaṃ vatvāna sambuddho, jalajuttamanāmako;

Nabhaṃ abbhuggamī dhīro, haṃsarājāva ambare.

30. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ;

Bhoge me ūnatā natthi, ekadussassidaṃ phalaṃ.

31. ‘‘Paduddhāre paduddhāre, dussaṃ nibbattate mamaṃ;

Heṭṭhā dussamhi tiṭṭhāmi, upari chadanaṃ mama.

32. ‘‘Cakkavāḷamupādāya, sakānanaṃ sapabbataṃ;

Icchamāno cahaṃ ajja, dussehi chādayeyyahaṃ.

33. ‘‘Teneva ekadussena, saṃsaranto bhavābhave;

Suvaṇṇavaṇṇo hutvāna, saṃsarāmi bhavābhave.

34. ‘‘Vipākaṃ ekadussassa, najjhagaṃ katthacikkhayaṃ;

Ayaṃ me antimā jāti, vipaccati idhāpi me.

35. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ dussamadadiṃ tadā;

Duggatiṃ nābhijānāmi, ekadussassidaṃ phalaṃ.

36. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā;

Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo.

37. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekadussadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Ekadussadāyakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.

5. Phusitakampiyattheraapadānaṃ

38. ‘‘Vipassī nāma [sabbatthapi evameva dissati]

Sambuddho, lokajeṭṭho narāsabho.

Khīṇāsavehi sahito, saṅghārāme vasī tadā.

39. ‘‘Ārāmadvārā nikkhamma, vipassī [sabbatthapi evameva dissati] lokanāyako;

Saha satasahassehi, aṭṭha [sahassasatasissehi, aṭṭha (ka.), aṭṭha satasahassehi, saha (?)] khīṇāsavehi so.

40. ‘‘Ajinena nivatthohaṃ, vākacīradharopi ca;

Kusumodakamādāya [kusumbhodaka… (sī. syā.)], sambuddhaṃ upasaṅkamiṃ.

41. ‘‘Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, vedajāto katañjalī;

Kusumodakamādāya, buddhamabbhukkiriṃ ahaṃ.

42. ‘‘Tena kammena sambuddho, jalajuttamanāmako [sabbatthapi evameva dissati];

Mama kammaṃ pakittetvā, agamā yena patthitaṃ.

43. ‘‘Phusitā pañcasahassā, yehi pūjesahaṃ jinaṃ;

Aḍḍhateyyasahassehi, devarajjaṃ akārayiṃ.

44. ‘‘Aḍḍhateyyasahassehi, cakkavattī ahosahaṃ;

Avasesena kammena, arahattamapāpuṇiṃ.

45. ‘‘Devarājā yadā homi [ahosiṃ (syā. ka.)], manujādhipatī yadā [tadā (syā. ka.)];

Tameva nāmadheyyaṃ me, phusito nāma homahaṃ.

46. ‘‘Devabhūtassa santassa, athāpi mānusassa vā;

Samantā byāmato mayhaṃ, phusitaṃva pavassati.

47. ‘‘Bhavā ugghāṭitā mayhaṃ, kilesā jhāpitā mama;

Sabbāsavaparikkhīṇo, phusitassa idaṃ phalaṃ.

48. ‘‘Candanasseva me kāyā, tathā gandho pavāyati;

Sarīrato mama gandho, aḍḍhakose pavāyati.

49. ‘‘Dibbagandhaṃ sampavantaṃ, puññakammasamaṅginaṃ;

Gandhaṃ ghatvāna jānanti, phusito āgato idha.

50. ‘‘Sākhāpalāsakaṭṭhāni, tiṇānipi ca sabbaso;

Mama saṅkappamaññāya, gandho sampajjate khaṇe.

51. ‘‘Satasahassito [sabbatthapi evameva dissati] kappe, candanaṃ abhipūjayiṃ;

Duggatiṃ nābhijānāmi, phusitassa idaṃ phalaṃ.

52. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā phusitakampiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Phusitakampiyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.

6. Pabhaṅkarattheraapadānaṃ

53. ‘‘Padumuttarabhagavato, lokajeṭṭhassa tādino;

Vipine cetiyaṃ āsi, vāḷamigasamākule.

54. ‘‘Na koci visahi gantuṃ, cetiyaṃ abhivandituṃ;

Tiṇakaṭṭhalatonaddhaṃ, paluggaṃ āsi cetiyaṃ.

55. ‘‘Vanakammiko tadā āsiṃ, pitumātumatenahaṃ [pitupetāmahenahaṃ (sī.), pitāpetāmahenahaṃ (syā.)];

Addasaṃ vipine thūpaṃ, luggaṃ tiṇalatākulaṃ.

56. ‘‘Disvānāhaṃ buddhathūpaṃ, garucittaṃ upaṭṭhahiṃ;

Buddhaseṭṭhassa thūpoyaṃ, paluggo acchatī vane.

57. ‘‘Nacchannaṃ nappatirūpaṃ, jānantassa guṇāguṇaṃ;

Buddhathūpaṃ asodhetvā, aññaṃ kammaṃ payojaye.

58. ‘‘Tiṇakaṭṭhañca valliñca, sodhayitvāna cetiye;

Vanditvā aṭṭha vārāni [aṭṭha ṭhānāni (ka.)], paṭikuṭiko agacchahaṃ.

59. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca;

Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ.

60. ‘‘Tattha me sukataṃ byamhaṃ, sovaṇṇaṃ sapabhassaraṃ;

Saṭṭhiyojanamubbiddhaṃ, tiṃsayojanavitthataṃ.

61. ‘‘Tisatāni ca vārāni, devarajjamakārayiṃ;

Pañcavīsatikkhattuñca, cakkavattī ahosahaṃ.

62. ‘‘Bhavābhave saṃsaranto, mahābhogaṃ labhāmahaṃ;

Bhoge me ūnatā natthi, sodhanāya idaṃ phalaṃ.

63. ‘‘Sivikā hatthikhandhena, vipine gacchato mama;

Yaṃ yaṃ disāhaṃ gacchāmi, saraṇaṃ sampate [sijjhate (ka.)] vanaṃ.

64. ‘‘Khāṇuṃ vā kaṇṭakaṃ vāpi, nāhaṃ passāmi cakkhunā;

Puññakammena saṃyutto, sayamevāpanīyare.

65. ‘‘Kuṭṭhaṃ gaṇḍo kilāso ca, apamāro vitacchikā;

Daddu kacchu [kaṇḍu (syā.)] ca me natthi, sodhanāya idaṃ phalaṃ.

66. ‘‘Aññampi me acchariyaṃ, buddhathūpassa sodhane [buddhathūpamhi sodhite (syā.)];

Nābhijānāmi me kāye, jātaṃ piḷakabindukaṃ.

67. ‘‘Aññampi me acchariyaṃ, buddhathūpamhi sodhite [sabbatthapi evameva dissati, tathā uparipi];

Duve bhave saṃsarāmi, devatte atha mānuse.