໓. ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍກຓ຺ຑໍ (ຠິກ຺ຂຸນີວິຠງ຺ໂຄ)

໑. ປຕ຺ຕວຄ຺ໂຄ

໑. ປຐມສິກ຺ຂາປທໍ

ອິເມ ໂຂ ປນາຍ຺ຍາໂຍ ຕິໍສ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍາ ປາຈິຕ຺ຕິຍາ

ຘມ຺ມາ ອຸທ຺ເທສໍ ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕິ.

໗໓໓. ເຕນ ສມເຍນ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ວິຫຣຕິ ເຊຕວເນ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ອາຣາເມ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ຉພ຺ພຄ຺ຄິຍາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ພຫູ ປຕ຺ເຕ ສນ຺ນິຈຍໍ ກໂຣນ຺ຕິ. ມນຸສ຺ສາ ວິຫາຣຈາຣິກໍ ອາຫິຓ຺ຑນ຺ຕາ ປສ຺ສິຕ຺ວາ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ ວິປາເຈນ຺ຕິ – ‘‘ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ພຫູ ປຕ຺ເຕ ສນ຺ນິຈຍໍ ກຣິສ຺ສນ຺ຕິ, ປຕ຺ຕວາຓິຊ຺ຊໍ ວາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ກຣິສ຺ສນ຺ຕິ, ອາມຕ຺ຕິກາປຓໍ ວາ ປສາເຣສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ! ອສ຺ໂສສຸໍ ໂຂ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ເຕສໍ ມນຸສ຺ສານໍ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕານໍ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕານໍ ວິປາເຈນ຺ຕານໍ. ຍາ ຕາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອປ຺ປິຈ຺ຉາ…ເປ… ຕາ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ ວິປາເຈນ຺ຕິ – ‘‘ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ຉພ຺ພຄ຺ຄິຍາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ປຕ຺ຕສນ຺ນິຈຍໍ ກຣິສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ…ເປ… ສຈ຺ຈໍ ກິຣ, ຠິກ຺ຂເວ, ຉພ຺ພຄ຺ຄິຍາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ປຕ຺ຕສນ຺ນິຈຍໍ ກໂຣນ຺ຕີຕິ? ‘‘ສຈ຺ຈໍ, ຠຄວາ’’ຕິ. ວິຄຣຫິ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ…ເປ… ກຖຎ຺ຫິ ນາມ, ຠິກ຺ຂເວ, ຉພ຺ພຄ຺ຄິຍາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ປຕ຺ຕສນ຺ນິຈຍໍ ກຣິສ຺ສນ຺ຕິ! ເນຕໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ອປ຺ປສນ຺ນານໍ ວາ ປສາທາຍ…ເປ… ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອິມໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕຸ –

໗໓໔. ‘‘ຍາ ປນ ຠິກ຺ຂຸນີ ປຕ຺ຕສນ຺ນິຈຍໍ ກເຣຍ຺ຍ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍ’’ນ຺ຕິ.

໗໓໕. ຍາ ປນາຕິ ຍາ ຍາທິສາ…ເປ… ຠິກ຺ຂຸນີຕິ…ເປ… ອຍໍ ອິມສ຺ມິໍ ອຕ຺ເຖ ອຘິປ຺ເປຕາ ຠິກ຺ຂຸນີຕິ.

ປຕ຺ໂຕ ນາມ ທ຺ເວ ປຕ຺ຕາ – ອໂຍປຕ຺ໂຕ, ມຕ຺ຕິກາປຕ຺ໂຕ. ຕໂຍ ປຕ຺ຕສ຺ສ ວຓ຺ຓາ – ອຸກ຺ກຏ຺ໂຐ ປຕ຺ໂຕ, ມຊ຺ຌິໂມ ປຕ຺ໂຕ, ໂອມໂກ ປຕ຺ໂຕ. ອຸກ຺ກຏ຺ໂຐນາມປຕ຺ໂຕ ອຑ຺ຒາຬ຺ຫໂກທນໍ ຄຓ຺ຫາຕິ ຈຕຸຠາຄໍ ຂາທນໍ ຕທຸປິຍໍ ພ຺ຍຎ຺ຊນໍ. ມຊ຺ຌິໂມ ນາມປຕ຺ໂຕ ນາຬິໂກທນໍ ຄຓ຺ຫາຕິ ຈຕຸຠາຄໍ ຂາທນໍ ຕທຸປິຍໍ ພ຺ຍຎ຺ຊນໍ. ໂອມໂກ ນາມປຕ຺ໂຕ ປຕ຺ໂຖທນໍ ຄຓ຺ຫາຕິ ຈຕຸຠາຄໍ ຂາທນໍ ຕທຸປິຍໍ ພ຺ຍຎ຺ຊນໍ. ຕໂຕ ອຸກ຺ກຏ຺ໂຐ ອປຕ຺ໂຕ ໂອມໂກ ອປຕ຺ໂຕ.

ສນ຺ນິຈຍໍ ກເຣຍ຺ຍາຕິ ອນຘິຏ຺ຐິໂຕ ອວິກປ຺ປິໂຕ.

ນິສ຺ສຄ຺ຄິໂຍ ໂຫຕີຕິ ສຫ ອຣຸຓຸຄ຺ຄມນາ ນິສ຺ສຄ຺ຄິໂຍ ໂຫຕິ. ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ໂພ ສງ຺ຆສ຺ສ ວາ ຄຓສ຺ສ ວາ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ ວາ. ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ໂພ. ຕາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ສງ຺ຆໍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເອກໍສໍ ອຸຕ຺ຕຣາສງ຺ຄໍ ກຣິຕ຺ວາ ວຸຑ຺ຒານໍ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ປາເທ ວນ຺ທິຕ຺ວາ ອຸກ຺ກຸຏິກໍ ນິສີທິຕ຺ວາ ອຎ຺ຊລິໍ ປຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ເອວມສ຺ສ ວຈນີໂຍ – ‘‘ອຍໍ ເມ, ອຍ຺ເຍ, ປຕ຺ໂຕ ຣຕ຺ຕາຕິກ຺ກນ຺ໂຕ ນິສ຺ສຄ຺ຄິໂຍ, ອິມາຫໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ນິສ຺ສຊ຺ຊາມີ’’ຕິ. ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕ຺ວາ ອາປຕ຺ຕິ ເທເສຕພ຺ພາ. ພ຺ຍຕ຺ຕາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ປຏິພລາຍ ອາປຕ຺ຕິ ປຏິຄ຺ຄເຫຕພ຺ພາ. ນິສ຺ສຏ຺ຐປຕ຺ໂຕ ທາຕພ຺ໂພ –

‘‘ສຸຓາຕຸ ເມ, ອຍ຺ເຍ, ສງ຺ໂຆ. ອຍໍ ປຕ຺ໂຕ ອິຕ຺ຖນ຺ນາມາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ນິສ຺ສຄ຺ຄິໂຍ ສງ຺ຆສ຺ສ ນິສ຺ສຏ຺ໂຐ. ຍທິ ສງ຺ຆສ຺ສ ປຕ຺ຕກລ຺ລໍ, ສງ຺ໂຆ ອິມໍ ປຕ຺ຕໍ ອິຕ຺ຖນ຺ນາມາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ທເທຍ຺ຍາ’’ຕິ.

ຕາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ສມ຺ພຫຸລາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເອກໍສໍ ອຸຕ຺ຕຣາສງ຺ຄໍ ກຣິຕ຺ວາ ວຸຑ຺ຒານໍ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ປາເທ ວນ຺ທິຕ຺ວາ ອຸກ຺ກຸຏິກໍ ນິສີທິຕ຺ວາ ອຎ຺ຊລິໍ ປຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ເອວມສ຺ສຸ ວຈນີຍາ – ‘‘ອຍໍ ເມ, ອຍ຺ຍາໂຍ, ປຕ຺ໂຕ ຣຕ຺ຕາຕິກ຺ກນ຺ໂຕ ນິສ຺ສຄ຺ຄິໂຍ, ອິມາຫໍ ອຍ຺ຍານໍ ນິສ຺ສຊ຺ຊາມີ’’ຕິ. ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕ຺ວາ ອາປຕ຺ຕິ ເທເສຕພ຺ພາ. ພ຺ຍຕ຺ຕາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ປຏິພລາຍ ອາປຕ຺ຕິ ປຏິຄ຺ຄເຫຕພ຺ພາ. ນິສ຺ສຏ຺ຐປຕ຺ໂຕ ທາຕພ຺ໂພ –

‘‘ສຸຓນ຺ຕຸ ເມ ອຍ຺ຍາໂຍ. ອຍໍ ປຕ຺ໂຕ ອິຕ຺ຖນ຺ນາມາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ນິສ຺ສຄ຺ຄິໂຍ ອຍ຺ຍານໍ ນິສ຺ສຏ຺ໂຐ. ຍທິ ອຍ຺ຍານໍ ປຕ຺ຕກລ຺ລໍ, ອຍ຺ຍາໂຍ ອິມໍ ປຕ຺ຕໍ ອິຕ຺ຖນ຺ນາມາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ທເທຍ຺ຍຸ’’ນ຺ຕິ.

ຕາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ເອກໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເອກໍສໍ ອຸຕ຺ຕຣາສງ຺ຄໍ ກຣິຕ຺ວາ ອຸກ຺ກຸຏິກໍ ນິສີທິຕ຺ວາ ອຎ຺ຊລິໍ ປຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ເອວມສ຺ສ ວຈນີຍາ – ‘‘ອຍໍ ເມ, ອຍ຺ເຍ, ປຕ຺ໂຕ ຣຕ຺ຕາຕິກ຺ກນ຺ໂຕ ນິສ຺ສຄ຺ຄິໂຍ. ອິມາຫໍ ອຍ຺ຍາຍ ນິສ຺ສຊ຺ຊາມີ’’ຕິ. ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕ຺ວາ ອາປຕ຺ຕິ ເທເສຕພ຺ພາ. ຕາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ອາປຕ຺ຕິ ປຏິຄ຺ຄເຫຕພ຺ພາ. ນິສ຺ສຏ຺ຐປຕ຺ໂຕ ທາຕພ຺ໂພ – ‘‘ອິມໍ ປຕ຺ຕໍ ອຍ຺ຍາຍ ທມ຺ມີ’’ຕິ.

໗໓໖. ຣຕ຺ຕາຕິກ຺ກນ຺ເຕ ອຕິກ຺ກນ຺ຕສຎ຺ຎາ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ຣຕ຺ຕາຕິກ຺ກນ຺ເຕ ເວມຕິກາ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ຣຕ຺ຕາຕິກ຺ກນ຺ເຕ ອນຕິກ຺ກນ຺ຕສຎ຺ຎາ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອນຘິຏ຺ຐິເຕ ອຘິຏ຺ຐິຕສຎ຺ຎາ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອວິກປ຺ປິເຕ ວິກປ຺ປິຕສຎ຺ຎາ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອວິສ຺ສຊ຺ຊິເຕ ວິສ຺ສຊ຺ຊິຕສຎ຺ຎາ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອນຏ຺ເຐ ນຏ຺ຐສຎ຺ຎາ… ອວິນຏ຺ເຐ ວິນຏ຺ຐສຎ຺ຎາ… ອຠິນ຺ເນ ຠິນ຺ນສຎ຺ຎາ… ອວິລຸຕ຺ເຕ ວິລຸຕ຺ຕສຎ຺ຎາ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປຕ຺ຕໍ ອນິສ຺ສຊ຺ຊິຕ຺ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊຕິ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ຣຕ຺ຕານຕິກ຺ກນ຺ເຕ ອຕິກ຺ກນ຺ຕສຎ຺ຎາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ຣຕ຺ຕານຕິກ຺ກນ຺ເຕ ເວມຕິກາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ຣຕ຺ຕານຕິກ຺ກນ຺ເຕ ອນຕິກ຺ກນ຺ຕສຎ຺ຎາ ອນາປຕ຺ຕິ.

໗໓໗. ອນາປຕ຺ຕິ ອນ຺ໂຕອຣຸເຓ ອຘິຏ຺ເຐຕິ, ວິກປ຺ເປຕິ, ວິສ຺ສຊ຺ເຊຕິ, ນສ຺ສຕິ, ວິນສ຺ສຕິ, ຠິຊ຺ຊຕິ, ອຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ຄຓ຺ຫນ຺ຕິ, ວິສ຺ສາສໍ ຄຓ຺ຫນ຺ຕິ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕິກາຍ, ອາທິກມ຺ມິກາຍາຕິ.

ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ຉພ຺ພຄ຺ຄິຍາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ນິສ຺ສຏ຺ຐປຕ຺ຕໍ ນ ເທນ຺ຕິ. ຠຄວໂຕ ເອຕມຕ຺ຖໍ ອາໂຣເຈສຸໍ. ນ, ຠິກ຺ຂເວ, ນິສ຺ສຏ຺ຐປຕ຺ໂຕ ນ ທາຕພ຺ໂພ. ຍາ ນ ທເທຍ຺ຍ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສາຕິ.

ປຐມສິກ຺ຂາປທໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ.

໒. ທຸຕິຍສິກ຺ຂາປທໍ

໗໓໘. ເຕນ ສມເຍນ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ວິຫຣຕິ ເຊຕວເນ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ອາຣາເມ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ສມ຺ພຫຸລາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ຄາມກາວາເສ ວສ຺ສໍວຸຏ຺ຐາ [ວສ຺ສໍວຸຕ຺ຖາ (ສີ. ສ຺ຍາ.)] ສາວຕ຺ຖິໍ ອຄມໍສຸ ວຕ຺ຕສມ຺ປນ຺ນາ ອິຣິຍາປຖສມ຺ປນ຺ນາ ທຸຈ຺ໂຈຬາ ລູຂຈີວຣາ. ອຸປາສກາ ຕາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ປສ຺ສິຕ຺ວາ – ‘‘ອິມາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ວຕ຺ຕສມ຺ປນ຺ນາ ອິຣິຍາປຖສມ຺ປນ຺ນາ ທຸຈ຺ໂຈຬາ ລູຂຈີວຣາ, ອິມາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຈ຺ຉິນ຺ນາ ຠວິສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ ຠິກ຺ຂຸນິສງ຺ຆສ຺ສ ອກາລຈີວຣໍ ອທໍສຸ. ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ – ‘‘ອມ຺ຫາກໍ ກຖິນໍ ອຕ຺ຖຕໍ ກາລຈີວຣ’’ນ຺ຕິ ອຘິຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ຠາຊາເປສິ. ອຸປາສກາ ຕາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ປສ຺ສິຕ຺ວາ ເອຕທໂວຈຸໍ – ‘‘ອປຍ຺ຍາຫິ ຈີວຣໍ ລທ຺ຘ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ນ ມຍໍ, ອາວຸໂສ, ຈີວຣໍ ລຠາມ. ອຍ຺ຍາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ – ‘ອມ຺ຫາກໍ ກຖິນໍ ອຕ຺ຖຕໍ ກາລຈີວຣ’ນ຺ຕິ ອຘິຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ຠາຊາເປສີ’’ຕິ. ອຸປາສກາ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ ວິປາເຈນ຺ຕິ – ‘‘ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ອຍ຺ຍາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ອກາລຈີວຣໍ ‘ກາລຈີວຣ’ນ຺ຕິ ອຘິຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ຠາຊາເປສ຺ສຕີ’’ຕິ! ອສ຺ໂສສຸໍ ໂຂ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ເຕສໍ ອຸປາສການໍ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕານໍ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕານໍ ວິປາເຈນ຺ຕານໍ. ຍາ ຕາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອປ຺ປິຈ຺ຉາ…ເປ… ຕາ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ ວິປາເຈນ຺ຕິ – ‘‘ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ອຍ຺ຍາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ອກາລຈີວຣໍ ‘ກາລຈີວຣ’ນ຺ຕິ ອຘິຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ຠາຊາເປສ຺ສຕີ’’ຕິ! ອຖ ໂຂ ຕາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ຠິກ຺ຂູນໍ ເອຕມຕ຺ຖໍ ອາໂຣເຈສຸໍ. ຠິກ຺ຂູ ຠຄວໂຕ ເອຕມຕ຺ຖໍ ອາໂຣເຈສຸໍ …ເປ… ສຈ຺ຈໍ ກິຣ, ຠິກ຺ຂເວ, ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ອກາລຈີວຣໍ ‘‘ກາລຈີວຣ’’ນ຺ຕິ ອຘິຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ຠາຊາເປຕີຕິ [ຠາຊາເປສີຕິ (ກ.)]? ‘‘ສຈ຺ຈໍ, ຠຄວາ’’ຕິ. ວິຄຣຫິ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ…ເປ… ກຖຎ຺ຫິ ນາມ, ຠິກ຺ຂເວ, ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ອກາລຈີວຣໍ ‘‘ກາລຈີວຣ’’ນ຺ຕິ ອຘິຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ຠາຊາເປສ຺ສຕິ! ເນຕໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ອປ຺ປສນ຺ນານໍ ວາ ປສາທາຍ…ເປ… ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອິມໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕຸ –

໗໓໙. ‘‘ຍາ ປນ ຠິກ຺ຂຸນີ ອກາລຈີວຣໍ ‘ກາລຈີວຣ’ນ຺ຕິ ອຘິຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ຠາຊາເປຍ຺ຍ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍ’’ນ຺ຕິ.

໗໔໐. ຍາ ປນາຕິ ຍາ ຍາທິສາ…ເປ… ຠິກ຺ຂຸນີຕິ…ເປ… ອຍໍ ອິມສ຺ມິໍ ອຕ຺ເຖ ອຘິປ຺ເປຕາ ຠິກ຺ຂຸນີຕິ.

ອກາລຈີວຣໍ ນາມ ອນຕ຺ຖເຕ ກຖິເນ ເອກາທສມາເສ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ, ອຕ຺ຖເຕ ກຖິເນ ສຕ຺ຕມາເສ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ, ກາເລປິ ອາທິສ຺ສ ທິນ຺ນໍ, ເອຕໍ ອກາລຈີວຣໍ ນາມ.

ອກາລຈີວຣໍ ‘‘ກາລຈີວຣ’’ນ຺ຕິ ອຘິຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ຠາຊາເປຕິ, ປໂຍເຄ ທຸກ຺ກຏໍ. ປຏິລາເຠນ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ໂຫຕິ. ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ວາ ຄຓສ຺ສ ວາ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ ວາ. ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ…ເປ… ອິທໍ ເມ, ອຍ຺ເຍ, ອກາລຈີວຣໍ ‘‘ກາລຈີວຣ’ນ຺ຕິ ອຘິຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ຠາຊາປິຕໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ, ອິມາຫໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ນິສ຺ສຊ຺ຊາມີ’’ຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍາຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍຸນ຺ຕິ…ເປ… ອຍ຺ຍາຍ ທມ຺ມີຕິ.

໗໔໑. ອກາລຈີວເຣ ອກາລຈີວຣສຎ຺ຎາ ‘‘ກາລຈີວຣ’’ນ຺ຕິ ອຘິຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ຠາຊາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອກາລຈີວເຣ ເວມຕິກາ ‘‘ກາລຈີວຣ’’ນ຺ຕິ ອຘິຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ຠາຊາເປຕິ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອກາລຈີວເຣ ກາລຈີວຣສຎ຺ຎາ ‘‘ກາລຈີວຣ’’ນ຺ຕິ ອຘິຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ຠາຊາເປຕິ, ອນາປຕ຺ຕິ. ກາລຈີວເຣ ອກາລຈີວຣສຎ຺ຎາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ກາລຈີວເຣ ເວມຕິກາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ກາລຈີວເຣ ກາລຈີວຣສຎ຺ຎາ, ອນາປຕ຺ຕິ.

໗໔໒. ອນາປຕ຺ຕິ ອກາລຈີວຣໍ ກາລຈີວຣສຎ຺ຎາ ຠາຊາເປຕິ, ກາລຈີວຣໍ ກາລຈີວຣສຎ຺ຎາ ຠາຊາເປຕິ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕິກາຍ, ອາທິກມ຺ມິກາຍາຕິ.

ທຸຕິຍສິກ຺ຂາປທໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ.

໓. ຕຕິຍສິກ຺ຂາປທໍ

໗໔໓. ເຕນ ສມເຍນ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ວິຫຣຕິ ເຊຕວເນ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ອາຣາເມ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ອຎ຺ຎຕຣາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ສທ຺ຘິໍ ຈີວຣໍ ປຣິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊິ. ອຖ ໂຂ ສາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຕໍ ຈີວຣໍ ສງ຺ຆຣິຕ຺ວາ [ສໍຫຣິຕ຺ວາ (ກ.)] ນິກ຺ຂິປິ. ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຕໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ຍໍ ເຕ, ອຍ຺ເຍ, ມຍາ ສທ຺ຘິໍ ຈີວຣໍ ປຣິວຕ຺ຕິຕໍ, ກຫໍ ຕໍ ຈີວຣ’’ນ຺ຕິ? ອຖ ໂຂ ສາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຕໍ ຈີວຣໍ ນີຫຣິຕ຺ວາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ທສ຺ເສສິ. ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຕໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ຫນ຺ທາຍ຺ເຍ, ຕຸຍ຺ຫໍ ຈີວຣໍ, ອາຫຣ ເມ’ຕໍ ຈີວຣໍ, ຍໍ ຕຸຍ຺ຫໍ ຕຸຍ຺ຫເມເວຕໍ, ຍໍ ມຍ຺ຫໍ ມຍ຺ຫເມເວຕໍ, ອາຫຣ ເມ’ຕໍ, ສກໍ ປຈ຺ຈາຫຣາ’’ຕິ ອຈ຺ຉິນ຺ທິ. ອຖ ໂຂ ສາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ເອຕມຕ຺ຖໍ ອາໂຣເຈສິ. ຍາ ຕາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອປ຺ປິຈ຺ຉາ…ເປ… ຕາ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ ວິປາເຈນ຺ຕິ – ‘‘ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ອຍ຺ຍາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ສທ຺ຘິໍ ຈີວຣໍ ປຣິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ອຈ຺ຉິນ຺ທິສ຺ສຕີ’’ຕິ! ອຖ ໂຂ ຕາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ຠິກ຺ຂູນໍ ເອຕມຕ຺ຖໍ ອາໂຣເຈສຸໍ. ຠິກ຺ຂູ ຠຄວໂຕ ເອຕມຕ຺ຖໍ ອາຣາເຈສຸໍ…ເປ… ສຈ຺ຈໍ ກິຣ, ຠິກ຺ຂເວ, ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ສທ຺ຘິໍ ຈີວຣໍ ປຣິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ອຈ຺ຉິນ຺ທຕີຕິ [ອຈ຺ຉິນ຺ທີຕິ (ກ.)]? ‘‘ສຈ຺ຈໍ, ຠຄວາ’’ຕິ. ວິຄຣຫິ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ…ເປ… ກຖຎ຺ຫິ ນາມ, ຠິກ຺ຂເວ, ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ສທ຺ຘິໍ ຈີວຣໍ ປຣິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ອຈ຺ຉິນ຺ທິສ຺ສຕິ! ເນຕໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ອປ຺ປສນ຺ນານໍ ວາ ປສາທາຍ…ເປ… ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອິມໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕຸ –

໗໔໔. ‘‘ຍາ ປນ ຠິກ຺ຂຸນີ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ສທ຺ຘິໍ ຈີວຣໍ ປຣິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ສາ ປຈ຺ຉາ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘ຫນ຺ທາຍ຺ເຍ, ຕຸຍ຺ຫໍ ຈີວຣໍ ອາຫຣ, ເມຕໍ ຈີວຣໍ, ຍໍ ຕຸຍ຺ຫໍ ຕຸຍ຺ຫເມເວຕໍ, ຍໍ ມຍ຺ຫໍ ມຍ຺ຫເມເວຕໍ, ອາຫຣ ເມຕໍ, ສກໍ ປຈ຺ຈາຫຣາ’ຕິ ອຈ຺ຉິນ຺ເທຍ຺ຍ ວາ ອຈ຺ຉິນ຺ທາເປຍ຺ຍ ວາ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍ’’ນ຺ຕິ.

໗໔໕. ຍາ ປນາຕິ ຍາ ຍາທິສາ…ເປ… ຠິກ຺ຂຸນີຕິ…ເປ… ອຍໍ ອິມສ຺ມິໍ ອຕ຺ເຖ ອຘິປ຺ເປຕາ ຠິກ຺ຂຸນີຕິ.

ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ສທ຺ຘິນ຺ຕິ ອຎ຺ຎາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ສທ຺ຘິໍ.

ຈີວຣໍ ນາມ ຉນ຺ນໍ ຈີວຣານໍ ອຎ຺ຎຕຣໍ ຈີວຣໍ ວິກປ຺ປນຸປຄໍ ປຈ຺ຉິມໍ.

ປຣິວຕ຺ເຕຕ຺ວາຕິ ປຣິຕ຺ເຕນ ວາ ວິປຸລໍ, ວິປຸເລນ ວາ ປຣິຕ຺ຕໍ.

ອຈ຺ຉິນ຺ເທຍ຺ຍາຕິ ສຍໍ ອຈ຺ຉິນ຺ທຕິ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ອຈ຺ຉິນ຺ທາເປຍ຺ຍາຕິ ອຎ຺ຎໍ ອາຓາເປຕິ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ສກິໍ ອາຓຕ຺ຕາ ພຫຸກມ຺ປິ ອຈ຺ຉິນ຺ທຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ໂຫຕິ. ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ວາ ຄຓສ຺ສ ວາ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ ວາ. ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ…ເປ… ‘‘ອິທໍ ເມ ອຍ຺ເຍ ຈີວຣໍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ສທ຺ຘິໍ ປຣິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ອຈ຺ຉິນ຺ນໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ, ອິມາຫໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ນິສ຺ສຊ຺ຊາມີ’’ຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍາຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍຸນ຺ຕິ…ເປ… ອຍ຺ຍາຍ ທມ຺ມີຕິ.

໗໔໖. ອຸປສມ຺ປນ຺ນາຍ ອຸປສມ຺ປນ຺ນສຎ຺ຎາ ຈີວຣໍ ປຣິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ອຈ຺ຉິນ຺ທຕິ ວາ ອຈ຺ຉິນ຺ທາເປຕິ ວາ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຸປສມ຺ປນ຺ນາຍ ເວມຕິກາ ຈີວຣໍ ປຣິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ອຈ຺ຉິນ຺ທຕິ ວາ ອຈ຺ຉິນ຺ທາເປຕິ ວາ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຸປສມ຺ປນ຺ນາຍ ອນຸປສມ຺ປນ຺ນສຎ຺ຎາ ຈີວຣໍ ປຣິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ອຈ຺ຉິນ຺ທຕິ ວາ ອຈ຺ຉິນ຺ທາເປຕິ ວາ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ອຎ຺ຎໍ ປຣິກ຺ຂາຣໍ ປຣິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ອຈ຺ຉິນ຺ທຕິ ວາ ອຈ຺ຉິນ຺ທາເປຕິ ວາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອນຸປສມ຺ປນ຺ນາຍ ສທ຺ຘິໍ ຈີວຣໍ ວາ ອຎ຺ຎໍ ວາ ປຣິກ຺ຂາຣໍ ປຣິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ອຈ຺ຉິນ຺ທຕິ ວາ ອຈ຺ຉິນ຺ທາເປຕິ ວາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອນຸປສມ຺ປນ຺ນາຍ ອຸປສມ຺ປນ຺ນສຎ຺ຎາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອນຸປສມ຺ປນ຺ນາຍ ເວມຕິກາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອນຸປສມ຺ປນ຺ນາຍ ອນຸປສມ຺ປນ຺ນສຎ຺ຎາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ.

໗໔໗. ອນາປຕ຺ຕິ ສາ ວາ ເທຕິ, ຕສ຺ສາ ວາ ວິສ຺ສສນ຺ຕີ ຄຓ຺ຫາຕິ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕິກາຍ, ອາທິກມ຺ມິກາຍາຕິ.

ຕຕິຍສິກ຺ຂາປທໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ.

໔. ຈຕຸຕ຺ຖສິກ຺ຂາປທໍ

໗໔໘. ເຕນ ສມເຍນ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ວິຫຣຕິ ເຊຕວເນ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ອາຣາເມ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຄິລານາ ໂຫຕິ. ອຖ ໂຂ ອຎ຺ຎຕໂຣ ອຸປາສໂກ ເຍນ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ກິໍ ເຕ, ອຍ຺ເຍ, ອຜາສຸ, ກິໍ ອາຫຣີຍຕູ’’ຕິ? ‘‘ສປ຺ປິນາ ເມ, ອາວຸໂສ, ອຕ຺ໂຖ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ໂສ ອຸປາສໂກ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ສ ອາປຓິກສ຺ສ ຆຣາ ກຫາປຓສ຺ສ ສປ຺ປິໍ ອາຫຣິຕ຺ວາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ອທາສິ. ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ເອວມາຫ – ‘‘ນ ເມ, ອາວຸໂສ, ສປ຺ປິນາ ອຕ຺ໂຖ; ເຕເລນ ເມ ອຕ຺ໂຖ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ໂສ ອຸປາສໂກ ເຍນ ໂສ ອາປຓິໂກ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຕໍ ອາປຓິກໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ນ ກິຣາຍ຺ໂຍ ອຍ຺ຍາຍ ສປ຺ປິນາ ອຕ຺ໂຖ, ເຕເລນ ອຕ຺ໂຖ. ຫນ຺ທ ເຕ ສປ຺ປິໍ, ເຕລໍ ເມ ເທຫີ’’ຕິ. ‘‘ສເຈ ມຍໍ ອຍ຺ໂຍ ວິກ຺ກີຕໍ ຠຓ຺ຑໍ ປຸນ ອາທິຍິສ຺ສາມ [ອາຫຣິສ຺ສາມ (ກ.)], ກທາ ອມ຺ຫາກໍ ຠຓ຺ຑໍ ວິກ຺ກາຍິສ຺ສຕິ [ວິກ຺ກີຍິສ຺ສຕິ (?)]; ສປ຺ປິສ຺ສ ກເຍນ ສປ຺ປິ ຫຏໍ, ເຕລສ຺ສ ກຍໍ ອາຫຣ, ເຕລໍ ຫຣິສ຺ສສີ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ໂສ ອຸປາສໂກ ອຸຊ຺ຌາຍຕິ ຂິຍ຺ຍຕິ ວິປາເຈຕິ – ‘‘ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ອຍ຺ຍາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປສ຺ສຕີ’’ຕິ! ອສ຺ໂສສຸໍ ໂຂ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ຕສ຺ສ ອຸປາສກສ຺ສ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕສ຺ສ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕສ຺ສ ວິປາເຈນ຺ຕສ຺ສ. ຍາ ຕາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອປ຺ປິຈ຺ຉາ…ເປ… ຕາ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ ວິປາເຈນ຺ຕິ…ເປ… ອຖ ໂຂ ຕາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ຠິກ຺ຂູນໍ ເອຕມຕ຺ຖໍ ອາໂຣເຈສຸໍ. ຠິກ຺ຂູ ຠຄວໂຕ ເອຕມຕ຺ຖໍ ອາໂຣເຈສຸໍ…ເປ… ສຈ຺ຈໍ ກິຣ, ຠິກ຺ຂເວ, ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປຕີຕິ [ວິຎ຺ຎາເປສີຕິ (ກ.)]? ‘‘ສຈ຺ຈໍ, ຠຄວາ’’ຕິ. ວິຄຣຫິ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ …ເປ… ກຖຎ຺ຫິ ນາມ, ຠິກ຺ຂເວ, ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປສ຺ສຕິ! ເນຕໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ອປ຺ປສນ຺ນານໍ ວາ ປສາທາຍ…ເປ… ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອິມໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕຸ –

໗໔໙. ‘‘ຍາ ປນ ຠິກ຺ຂຸນີ ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປຍ຺ຍ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍ’’ນ຺ຕິ.

໗໕໐. ຍາ ປນາຕິ ຍາ ຍາທິສາ…ເປ… ຠິກ຺ຂຸນີຕິ…ເປ… ອຍໍ ອິມສ຺ມິໍ ອຕ຺ເຖ ອຘິປ຺ເປຕາ ຠິກ຺ຂຸນີຕິ.

ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປຕ຺ວາຕິ ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ວິຎ຺ຎາເປຕ຺ວາ.

ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປຍ຺ຍາຕິ ຕໍ ຐເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປຕິ, ປໂຍເຄ ທຸກ຺ກຏໍ. ປຏິລາເຠນ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ໂຫຕິ. ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ວາ ຄຓສ຺ສ ວາ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ ວາ. ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ…ເປ… ‘‘ອິທໍ ເມ ອຍ຺ເຍ ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາປິຕໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ, ອິມາຫໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ນິສ຺ສຊ຺ຊາມີຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍາຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍຸນ຺ຕິ…ເປ… ອຍ຺ຍາຍ ທມ຺ມີ’’ຕິ.

໗໕໑. ອຎ຺ເຎ ອຎ຺ຎສຎ຺ຎາ ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຎ຺ເຎ ເວມຕິກາ ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຎ຺ເຎ ອນຎ຺ຎສຎ຺ຎາ ອຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ອນຎ຺ເຎ ອຎ຺ຎສຎ຺ຎາ ອນຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປຕິ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອນຎ຺ເຎ ເວມຕິກາ ອນຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຎາເປຕິ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອນຎ຺ເຎ ອນຎ຺ຎສຎ຺ຎາ, ອນາປຕ຺ຕິ.

໗໕໒. ອນາປຕ຺ຕິ ຕຎ຺ເຎວ [ຕຎ຺ເຈວ (ສ຺ຍາ.)] ວິຎ຺ຎາເປຕິ, ອຎ຺ຎຎ຺ຈ ວິຎ຺ຎາເປຕິ, ອານິສໍສໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ວິຎ຺ຎາເປຕິ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕິກາຍ, ອາທິກມ຺ມິກາຍາຕິ.

ຈຕຸຕ຺ຖສິກ຺ຂາປທໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ.

໕. ປຎ຺ຈມສິກ຺ຂາປທໍ

໗໕໓. ເຕນ ສມເຍນ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ວິຫຣຕິ ເຊຕວເນ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ອາຣາເມ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຄິລານາ ໂຫຕິ. ອຖ ໂຂ ອຎ຺ຎຕໂຣ ອຸປາສໂກ ເຍນ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ກຈ຺ຈິ, ອຍ຺ເຍ, ຂມນີຍໍ ກຈ຺ຈິ ຍາປນີຍ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ນ ເມ, ອາວຸໂສ, ຂມນີຍໍ, ນ ຍາປນີຍ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ອມຸກສ຺ສ, ອຍ຺ເຍ, ອາປຓິກສ຺ສ ຆເຣ ກຫາປຓໍ ນິກ຺ຂິປິສ຺ສາມິ, ຕໂຕ ຍໍ ອິຈ຺ເຉຍ຺ຍາສິ ຕໍ ອາຫຣາເປຍ຺ຍາສີ’’ຕິ. ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ອຎ຺ຎຕຣໍ ສິກ຺ຂມານໍ ອາຓາເປສິ – ‘‘ຄຈ຺ຉ, ສິກ຺ຂມາເນ, ອມຸກສ຺ສ ອາປຓິກສ຺ສ ຆຣາ ກຫາປຓສ຺ສ ເຕລໍ ອາຫຣາ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ສາ ສິກ຺ຂມານາ ຕສ຺ສ ອາປຓິກສ຺ສ ຆຣາ ກຫາປຓສ຺ສ ເຕລໍ ອາຫຣິຕ຺ວາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ອທາສິ. ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ເອວມາຫ – ‘‘ນ ເມ, ສິກ຺ຂມາເນ, ເຕເລນ ອຕ຺ໂຖ, ສປ຺ປິນາ ເມ ອຕ຺ໂຖ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ສາ ສິກ຺ຂມານາ ເຍນ ໂສ ອາປຓິໂກ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຕໍ ອາປຓິກໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ນ ກິຣ, ອາວຸໂສ, ອຍ຺ຍາຍ ເຕເລນ ອຕ຺ໂຖ, ສປ຺ປິນາ ອຕ຺ໂຖ, ຫນ຺ທ ເຕ ເຕລໍ, ສປ຺ປິໍ ເມ ເທຫີ’’ຕິ. ‘‘ສເຈ ມຍໍ, ອຍ຺ເຍ, ວິກ຺ກີຕໍ ຠຓ຺ຑໍ ປຸນ ອາທິຍິສ຺ສາມ, ກທາ ອມ຺ຫາກໍ ຠຓ຺ຑໍ ວິກ຺ກາຍິສ຺ສຕິ! ເຕລສ຺ສ ກເຍນ ເຕລໍ ຫຏໍ, ສປ຺ປິສ຺ສ ກຍໍ ອາຫຣ, ສປ຺ປິໍ ຫຣິສ຺ສສີ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ສາ ສິກ຺ຂມານາ ໂຣທນ຺ຕີ ອຏ຺ຐາສິ. ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ຕໍ ສິກ຺ຂມານໍ ເອຕທໂວຈຸໍ – ‘‘ກິສ຺ສ ຕ຺ວໍ, ສິກ຺ຂມາເນ, ໂຣທສີ’’ຕິ? ອຖ ໂຂ ສາ ສິກ຺ຂມານາ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ເອຕມຕ຺ຖໍ ອາໂຣເຈສິ. ຍາ ຕາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອປ຺ປິຈ຺ຉາ…ເປ… ຕາ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ ວິປາເຈນ຺ຕິ – ‘‘ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ອຍ຺ຍາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປສ຺ສຕີ’’ຕິ…ເປ… ສຈ຺ຈໍ ກິຣ, ຠິກ຺ຂເວ, ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕີຕິ [ເຈຕາເປສີຕິ (ກ.)]? ‘‘ສຈ຺ຈໍ, ຠຄວາ’’ຕິ. ວິຄຣຫິ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ…ເປ… ກຖຎ຺ຫິ ນາມ, ຠິກ຺ຂເວ, ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປສ຺ສຕິ! ເນຕໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ອປ຺ປສນ຺ນານໍ ວາ ປສາທາຍ…ເປ… ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອິມໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕຸ –

໗໕໔. ‘‘ຍາ ປນ ຠິກ຺ຂຸນີ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຍ຺ຍ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍ’’ນ຺ຕິ.

໗໕໕. ຍາ ປນາຕິ ຍາ ຍາທິສາ…ເປ… ຠິກ຺ຂຸນີຕິ…ເປ… ອຍໍ ອິມສ຺ມິໍ ອຕ຺ເຖ ອຘິປ຺ເປຕາ ຠິກ຺ຂຸນີຕິ.

ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕ຺ວາຕິ ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ເຈຕາເປຕ຺ວາ.

ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຍ຺ຍາຕິ ຕໍ ຐເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ປໂຍເຄ ທຸກ຺ກຏໍ. ປຏິລາເຠນ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ໂຫຕິ. ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ວາ ຄຓສ຺ສ ວາ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ ວາ. ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ…ເປ… ‘‘ອິທໍ ເມ, ອຍ຺ເຍ, ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາປິຕໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ, ອິມາຫໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ນິສ຺ສຊ຺ຊາມີ’’ຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍາຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍຸນ຺ຕິ…ເປ… ອຍ຺ຍາຍ ທມ຺ມີຕິ.

໗໕໖. ອຎ຺ເຎ ອຎ຺ຎສຎ຺ຎາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຎ຺ເຎ ເວມຕິກາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຎ຺ເຎ ອນຎ຺ຎສຎ຺ຎາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ອນຎ຺ເຎ ອຎ຺ຎສຎ຺ຎາ ອນຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອນຎ຺ເຎ ເວມຕິກາ ອນຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອນຎ຺ເຎ ອນຎ຺ຎສຎ຺ຎາ ອນາປຕ຺ຕິ.

໗໕໗. ອນາປຕ຺ຕິ ຕຎ຺ເຎວ [ຕຎ຺ເຈວ (ສ຺ຍາ.)] ເຈຕາເປຕິ, ອຎ຺ຎຎ຺ຈ ເຈຕາເປຕິ, ອານິສໍສໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ເຈຕາເປຕິ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕິກາຍ, ອາທິກມ຺ມິກາຍາຕິ.

ປຎ຺ຈມສິກ຺ຂາປທໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ.

໖. ຉຏ຺ຐສິກ຺ຂາປທໍ

໗໕໘. ເຕນ ສມເຍນ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ວິຫຣຕິ ເຊຕວເນ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ອາຣາເມ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ອຸປາສກາ ຠິກ຺ຂຸນິສງ຺ຆສ຺ສ ຈີວຣຕ຺ຖາຍ ຉນ຺ທກໍ ສງ຺ຆຣິຕ຺ວາ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ສ ປາວາຣິກສ຺ສ ຆເຣ ປຣິກ຺ຂາຣໍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເອຕທໂວຈຸໍ – ‘‘ອມຸກສ຺ສ, ອຍ຺ເຍ, ປາວາຣິກສ຺ສ ຆເຣ ຈີວຣຕ຺ຖາຍ ປຣິກ຺ຂາໂຣ ນິກ຺ຂິຕ຺ໂຕ, ຕໂຕ ຈີວຣໍ ອາຫຣາເປຕ຺ວາ ຠາເຊຖາ’’ຕິ. ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ເຕນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ເຠສຊ຺ຊໍ ເຈຕາເປຕ຺ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊິໍສຸ. ອຸປາສກາ ຊານິຕ຺ວາ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ ວິປາເຈນ຺ຕິ – ‘‘ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ສງ຺ຆິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ! ອສ຺ໂສສຸໍ ໂຂ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ເຕສໍ ອຸປາສການໍ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕານໍ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕານໍ ວິປາເຈນ຺ຕານໍ. ຍາ ຕາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອປ຺ປິຈ຺ຉາ …ເປ… ຕາ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ ວິປາເຈນ຺ຕິ – ‘‘ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ສງ຺ຆິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ…ເປ… ສຈ຺ຈໍ ກິຣ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ສງ຺ຆິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປນ຺ຕີຕິ? ‘‘ສຈ຺ຈໍ, ຠຄວາ’’ຕິ. ວິຄຣຫິ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ…ເປ… ກຖຎ຺ຫິ ນາມ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ສງ຺ຆິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປສ຺ສນ຺ຕິ! ເນຕໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ອປ຺ປສນ຺ນານໍ ວາ ປສາທາຍ…ເປ… ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອິມໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕຸ –

໗໕໙. ‘‘ຍາ ປນ ຠິກ຺ຂຸນີ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ສງ຺ຆິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຍ຺ຍ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍ’’ນ຺ຕິ.

໗໖໐. ຍາ ປນາຕິ ຍາ ຍາທິສາ…ເປ… ຠິກ຺ຂຸນີຕິ…ເປ… ອຍໍ ອິມສ຺ມິໍ ອຕ຺ເຖ ອຘິປ຺ເປຕາ ຠິກ຺ຂຸນີຕິ.

ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນາຕິ ອຎ຺ຎສ຺ສຕ຺ຖາຍ ທິນ຺ເນນ.

ສງ຺ຆິເກນາຕິ ສງ຺ຆສ຺ສ, ນ ຄຓສ຺ສ, ນ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ.

ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຍ຺ຍາຕິ ຍໍອຕ຺ຖາຍ ທິນ຺ນໍ, ຕໍ ຐເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ປໂຍເຄ ທຸກ຺ກຏໍ. ປຏິລາເຠນ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ໂຫຕິ. ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ວາ ຄຓສ຺ສ ວາ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ ວາ. ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ…ເປ… ‘‘ອິທໍ ເມ, ອຍ຺ເຍ, ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ສງ຺ຆິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາປິຕໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ, ອິມາຫໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ນິສ຺ສຊ຺ຊາມີ’’ຕິ.…ເປ… ທເທຍ຺ຍາຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍຸນ຺ຕິ…ເປ… ອຍ຺ຍາຍ ທມ຺ມີຕິ.

໗໖໑. ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິກສຎ຺ຎາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ເວມຕິກາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ອນຎ຺ຎທຕ຺ຖິກສຎ຺ຎາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ນິສ຺ສຏ຺ຐໍ ປຏິລຠິຕ຺ວາ ຍຖາທາເນ ອຸປເນຕພ຺ພໍ.

ອນຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິກສຎ຺ຎາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອນຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ເວມຕິກາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອນຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ອນຎ຺ຎທຕ຺ຖິກສຎ຺ຎາ, ອນາປຕ຺ຕິ.

໗໖໒. ອນາປຕ຺ຕິ ເສສກໍ ອຸປເນຕິ, ສາມິເກ ອປໂລເກຕ຺ວາ ອຸປເນຕິ, ອາປທາສຸ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕິກາຍ, ອາທິກມ຺ມິກາຍາຕິ.

ຉຏ຺ຐສິກ຺ຂາປທໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ.

໗. ສຕ຺ຕມສິກ຺ຂາປທໍ

໗໖໓. ເຕນ ສມເຍນ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ວິຫຣຕິ ເຊຕວເນ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ອາຣາເມ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ອຸປາສກາ ຠິກ຺ຂຸນິສງ຺ຆສ຺ສ ຈີວຣຕ຺ຖາຍ ຉນ຺ທກໍ ສງ຺ຆຣິຕ຺ວາ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ສ ປາວາຣິກສ຺ສ ຆເຣ ປຣິກ຺ຂາຣໍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເອຕທໂວຈຸໍ – ‘‘ອມຸກສ຺ສ, ອຍ຺ເຍ, ປາວາຣິກສ຺ສ ຆເຣ ຈີວຣຕ຺ຖາຍ ປຣິກ຺ຂາໂຣ ນິກ຺ຂິຕ຺ໂຕ, ຕໂຕ ຈີວຣໍ ອາຫຣາເປຕ຺ວາ ຠາເຊຖາ’’ຕິ. ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ເຕນ ຈ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ສຍມ຺ປິ ຍາຈິຕ຺ວາ ເຠສຊ຺ຊໍ ເຈຕາເປຕ຺ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊິໍສຸ. ອຸປາສກາ ຊານິຕ຺ວາ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ ວິປາເຈນ຺ຕິ – ‘‘ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ສງ຺ຆິເກນ ສຎ຺ຎາຈິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ…ເປ… ສຈ຺ຈໍ ກິຣ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ສງ຺ຆິເກນ ສຎ຺ຎາຈິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປນ຺ຕີຕິ? ‘‘ສຈ຺ຈໍ, ຠຄວາ’’ຕິ. ວິຄຣຫິ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ…ເປ… ກຖຎ຺ຫິ ນາມ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ສງ຺ຆິເກນ ສຎ຺ຎາຈິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປສ຺ສນ຺ຕິ! ເນຕໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ອປ຺ປສນ຺ນານໍ ວາ ປສາທາຍ…ເປ… ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອິມໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕຸ –

໗໖໔. ‘‘ຍາ ປນ ຠິກ຺ຂຸນີ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ສງ຺ຆິເກນ ສຎ຺ຎາຈິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຍ຺ຍ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍ’’ນ຺ຕິ.

໗໖໕. ຍາ ປນາຕິ ຍາ ຍາທິສາ…ເປ… ຠິກ຺ຂຸນີຕິ…ເປ… ອຍໍ ອິມສ຺ມິໍ ອຕ຺ເຖ ອຘິປ຺ເປຕາ ຠິກ຺ຂຸນີຕິ.

ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນາຕິ ອຎ຺ຎສ຺ສຕ຺ຖາຍ ທິນ຺ເນນ.

ສງ຺ຆິເກນາຕິ ສງ຺ຆສ຺ສ, ນ ຄຓສ຺ສ, ນ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ.

ສຎ຺ຎາຈິເກນາຕິ ສຍໍ ຍາຈິຕ຺ວາ.

ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຍ຺ຍາຕິ ຍໍອຕ຺ຖາຍ ທິນ຺ນໍ ຕໍ ຐເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ປໂຍເຄ ທຸກ຺ກຏໍ. ປຏິລາເຠນ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ໂຫຕິ. ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ວາ ຄຓສ຺ສ ວາ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ ວາ. ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ…ເປ… ‘‘ອິທໍ ເມ, ອຍ຺ເຍ, ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ສງ຺ຆິເກນ ສຎ຺ຎາຈິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາປິຕໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ, ອິມາຫໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ນິສ຺ສຊ຺ຊາມີ’’ຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍາຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍຸນ຺ຕິ…ເປ… ອຍ຺ຍາຍ ທມ຺ມີຕິ.

໗໖໖. ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິກສຎ຺ຎາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ເວມຕິກາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ອນຎ຺ຎທຕ຺ຖິກສຎ຺ຎາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ນິສ຺ສຏ຺ຐໍ ປຏິລຠິຕ຺ວາ ຍຖາທາເນ ອຸປເນຕພ຺ພໍ.

໗໖໗. ອນາປຕ຺ຕິ ເສສກໍ ອຸປເນຕິ, ສາມິເກ ອປໂລເກຕ຺ວາ ອຸປເນຕິ, ອາປທາສຸ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕິກາຍ, ອາທິກມ຺ມິກາຍາຕິ.

ສຕ຺ຕມສິກ຺ຂາປທໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ.

໘. ອຏ຺ຐມສິກ຺ຂາປທໍ

໗໖໘. ເຕນ ສມເຍນ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ວິຫຣຕິ ເຊຕວເນ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ອາຣາເມ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ສ ປູຄສ຺ສ ປຣິເວຓວາສິກາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ຍາຄຸຍາ ກິລມນ຺ຕິ. ອຖ ໂຂ ໂສ ປູໂຄ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ຍາຄຸອຕ຺ຖາຍ ຉນ຺ທກໍ ສງ຺ຆຣິຕ຺ວາ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ສ ອາປຓິກສ຺ສ ຆເຣ ປຣິກ຺ຂາຣໍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ອມຸກສ຺ສ, ອຍ຺ເຍ, ອາປຓິກສ຺ສ ຆເຣ ຍາຄຸອຕ຺ຖາຍ ປຣິກ຺ຂາໂຣ ນິກ຺ຂິຕ຺ໂຕ, ຕໂຕ ຕຓ຺ຑຸລໍ ອາຫຣາເປຕ຺ວາ ຍາຄຸໍ ປຈາເປຕ຺ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊຖາ’’ຕິ. ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ເຕນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ເຠສຊ຺ຊໍ ເຈຕາເປຕ຺ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊິໍສຸ. ໂສ ປູໂຄ ຊານິຕ຺ວາ ອຸຊ຺ຌາຍຕິ ຂິຍ຺ຍຕິ ວິປາເຈຕິ – ‘‘ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ມຫາຊນິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ…ເປ… ສຈ຺ຈໍ ກິຣ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ມຫາຊນິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປນ຺ຕີຕິ? ‘‘ສຈ຺ຈໍ, ຠຄວາ’’ຕິ. ວິຄຣຫິ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ…ເປ… ກຖຎ຺ຫິ ນາມ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ມຫາຊນິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປສ຺ສນ຺ຕິ! ເນຕໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ອປ຺ປສນ຺ນານໍ ວາ ປສາທາຍ…ເປ… ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອິມໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕຸ –

໗໖໙. ‘‘ຍາ ປນ ຠິກ຺ຂຸນີ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ມຫາຊນິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຍ຺ຍ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍ’’ນ຺ຕິ.

໗໗໐. ຍາ ປນາຕິ ຍາ ຍາທິສາ…ເປ… ຠິກ຺ຂຸນີຕິ…ເປ… ອຍໍ ອິມສ຺ມິໍ ອຕ຺ເຖ ອຘິປ຺ເປຕາ ຠິກ຺ຂຸນີຕິ.

ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນາຕິ ອຎ຺ຎສ຺ສຕ຺ຖາຍ ທິນ຺ເນນ.

ມຫາຊນິເກນາຕິ ຄຓສ຺ສ, ນ ສງ຺ຆສ຺ສ, ນ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ.

ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຍ຺ຍາຕິ ຍໍອຕ຺ຖາຍ ທິນ຺ນໍ ຕໍ ຐເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ປໂຍເຄ ທຸກ຺ກຏໍ. ປຏິລາເຠນ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ໂຫຕິ. ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ວາ ຄຓສ຺ສ ວາ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ ວາ. ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ…ເປ… ‘‘ອິທໍ ເມ, ອຍ຺ເຍ, ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ມຫາຊນິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາປິຕໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ອິມາຫໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ນິສ຺ສຊ຺ຊາມີ’’ຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍາຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍຸນ຺ຕິ…ເປ… ອຍ຺ຍາຍ ທມ຺ມີຕິ.

໗໗໑. ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິກສຎ຺ຎາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ເວມຕິກາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ອນຎ຺ຎທຕ຺ຖິກສຎ຺ຎາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ນິສ຺ສຏ຺ຐໍ ປຏິລຠິຕ຺ວາ ຍຖາທາເນ ອຸປເນຕພ຺ພໍ.

໗໗໒. ອນາປຕ຺ຕິ ເສສກໍ ອຸປເນຕິ, ສາມິເກ ອປໂລເກຕ຺ວາ ອຸປເນຕິ, ອາປທາສຸ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕິກາຍ, ອາທິກມ຺ມິກາຍາຕິ.

ອຏ຺ຐມສິກ຺ຂາປທໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ.

໙. ນວມສິກ຺ຂາປທໍ

໗໗໓. ເຕນ ສມເຍນ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ວິຫຣຕິ ເຊຕວເນ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ອາຣາເມ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ສ ປູຄສ຺ສ ປຣິເວຓວາສິກາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ຍາຄຸຍາ ກິລມນ຺ຕິ. ອຖ ໂຂ ໂສ ປູໂຄ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ຍາຄຸອຕ຺ຖາຍ ຉນ຺ທກໍ ສງ຺ຆຣິຕ຺ວາ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ສ ອາປຓິກສ຺ສ ຆເຣ ປຣິກ຺ຂາຣໍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ອມຸກສ຺ສ, ອຍ຺ເຍ, ອາປຓິກສ຺ສ ຆເຣ ຍາຄຸອຕ຺ຖາຍ ປຣິກ຺ຂາໂຣ ນິກ຺ຂິຕ຺ໂຕ. ຕໂຕ ຕຓ຺ຑຸເລ ອາຫຣາເປຕ຺ວາ ຍາຄຸໍ ປຈາເປຕ຺ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊຖາ’’ຕິ. ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ເຕນ ຈ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ສຍມ຺ປິ ຍາຈິຕ຺ວາ ເຠສຊ຺ຊໍ ເຈຕາເປຕ຺ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊິໍສຸ. ໂສ ປູໂຄ ຊານິຕ຺ວາ ອຸຊ຺ຌາຍຕິ ຂິຍ຺ຍຕິ ວິປາເຈຕິ – ‘‘ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ມຫາຊນິເກນ ສຎ຺ຎາຈິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ…ເປ… ສຈ຺ຈໍ ກິຣ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ມຫາຊນິເກນ ສຎ຺ຎາຈິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປນ຺ຕີຕິ? ‘‘ສຈ຺ຈໍ, ຠຄວາ’’ຕິ. ວິຄຣຫິ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ…ເປ… ກຖຎ຺ຫິ ນາມ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ມຫາຊນິເກນ ສຎ຺ຎາຈິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປສ຺ສນ຺ຕິ! ເນຕໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ອປ຺ປສນ຺ນານໍ ວາ ປສາທາຍ…ເປ… ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອິມໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕຸ –

໗໗໔. ‘‘ຍາ ປນ ຠິກ຺ຂຸນີ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ມຫາຊນິເກນ ສຎ຺ຎາຈິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຍ຺ຍ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍ’’ນ຺ຕິ.

໗໗໕. ຍາ ປນາຕິ ຍາ ຍາທິສາ…ເປ… ຠິກ຺ຂຸນີຕິ…ເປ… ອຍໍ ອິມສ຺ມິໍ ອຕ຺ເຖ ອຘິປ຺ເປຕາ ຠິກ຺ຂຸນີຕິ.

ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນາຕິ ອຎ຺ຎສ຺ສຕ຺ຖາຍ ທິນ຺ເນນ.

ມຫາຊນິເກນາຕິ ຄຓສ຺ສ, ນ ສງ຺ຆສ຺ສ, ນ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ.

ສຎ຺ຎາຈິເກນາຕິ ສຍໍ ຍາຈິຕ຺ວາ.

ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຍ຺ຍາຕິ ຍໍອຕ຺ຖາຍ ທິນ຺ນໍ ຕໍ ຐເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ປໂຍເຄ ທຸກ຺ກຏໍ. ປຏິລາເຠນ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ໂຫຕິ. ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ວາ ຄຓສ຺ສ ວາ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ ວາ. ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ…ເປ… ‘‘ອິທໍ ເມ, ອຍ຺ເຍ, ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ມຫາຊນິເກນ ສຎ຺ຎາຈິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາປິຕໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ. ອິມາຫໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ນິສ຺ສຊ຺ຊາມີ’’ຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍາຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍຸນ຺ຕິ…ເປ… ອຍ຺ຍາຍ ທມ຺ມີຕິ.

໗໗໖. ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິກສຎ຺ຎາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ເວມຕິກາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ອນຎ຺ຎທຕ຺ຖິກສຎ຺ຎາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ນິສ຺ສຏ຺ຐໍ ປຏິລຠິຕ຺ວາ ຍຖາທາເນ ອຸປເນຕພ຺ພໍ.

ອນຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິກສຎ຺ຎາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອນຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ເວມຕິກາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອນຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ອນຎ຺ຎທຕ຺ຖິກສຎ຺ຎາ ອນາປຕ຺ຕິ.

໗໗໗. ອນາປຕ຺ຕິ ເສສກໍ ອຸປເນຕິ, ສາມິເກ ອປໂລເກຕ຺ວາ ອຸປເນຕິ, ອາປທາສຸ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕິກາຍ, ອາທິກມ຺ມິກາຍາຕິ.

ນວມສິກ຺ຂາປທໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ.

໑໐. ທສມສິກ຺ຂາປທໍ

໗໗໘. ເຕນ ສມເຍນ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ວິຫຣຕິ ເຊຕວເນ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ອາຣາເມ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ພຫຸສ຺ສຸຕາ ໂຫຕິ ຠາຓິກາ ວິສາຣທາ ປຏ຺ຏາ ຘມ຺ມິໍ ກຖໍ ກາຕຸໍ. ພຫູ ມນຸສ຺ສາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ປຍິຣຸປາສນ຺ຕິ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ປຣິເວຓໍ ອຸນ຺ທ຺ຣິຍຕິ [ອຸທ຺ຣີຍຕິ (ສ຺ຍາ.)]. ມນຸສ຺ສາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ເອຕທໂວຈຸໍ – ‘‘ກິສ຺ສິທໍ ເຕ, ອຍ຺ເຍ, ປຣິເວຓໍ ອຸນ຺ທ຺ຣິຍຕີ’’ຕິ? ‘‘ນຕ຺ຖາວຸໂສ, ທາຍກາ, ນຕ຺ຖິ ກາຣກາ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ເຕ ມນຸສ຺ສາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ປຣິເວຓຕ຺ຖາຍ ຉນ຺ທກໍ ສງ຺ຆຣິຕ຺ວາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ປຣິກ຺ຂາຣໍ ອທໍສຸ. ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ເຕນ ຈ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ສຍມ຺ປິ ຍາຈິຕ຺ວາ ເຠສຊ຺ຊໍ ເຈຕາເປຕ຺ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊິ. ມນຸສ຺ສາ ຊານິຕ຺ວາ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ ວິປາເຈນ຺ຕິ – ‘‘ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ອຍ຺ຍາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ປຸຄ຺ຄລິເກນ ສຎ຺ຎາຈິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປສ຺ສຕີ’’ຕິ…ເປ… ສຈ຺ຈໍ ກິຣ, ຠິກ຺ຂເວ, ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ປຸຄ຺ຄລິເກນ ສຎ຺ຎາຈິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕີຕິ? ‘‘ສຈ຺ຈໍ, ຠຄວາ’’ຕິ. ວິຄຣຫິ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ…ເປ… ກຖຎ຺ຫິ ນາມ, ຠິກ຺ຂເວ, ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ປຸຄ຺ຄລິເກນ ສຎ຺ຎາຈິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປສ຺ສຕິ! ເນຕໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ອປ຺ປສນ຺ນານໍ ວາ ປສາທາຍ…ເປ… ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອິມໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕຸ –

໗໗໙. ‘‘ຍາ ປນ ຠິກ຺ຂຸນີ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ປຸຄ຺ຄລິເກນ ສຎ຺ຎາຈິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຍ຺ຍ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍ’’ນ຺ຕິ.

໗໘໐. ຍາ ປນາຕິ ຍາ ຍາທິສາ…ເປ… ຠິກ຺ຂຸນີຕິ…ເປ… ອຍໍ ອິມສ຺ມິໍ ອຕ຺ເຖ ອຘິປ຺ເປຕາ ຠິກ຺ຂຸນີຕິ.

ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນາຕິ ອຎ຺ຎສ຺ສຕ຺ຖາຍ ທິນ຺ເນນ.

ປຸຄ຺ຄລິເກນາຕິ ເອກາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ, ນ ສງ຺ຆສ຺ສ, ນ ຄຓສ຺ສ.

ສຎ຺ຎາຈິເກນາຕິ ສຍໍ ຍາຈິຕ຺ວາ.

ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຍ຺ຍາຕິ ຍໍອຕ຺ຖາຍ ທິນ຺ນໍ ຕໍ ຐເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ປໂຍເຄ ທຸກ຺ກຏໍ. ປຏິລາເຠນ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ໂຫຕິ. ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ວາ ຄຓສ຺ສ ວາ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ ວາ. ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ…ເປ… ‘‘ອິທໍ ເມ, ອຍ຺ເຍ, ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກນ ປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຎ຺ຎຸທ຺ທິສິເກນ ປຸຄ຺ຄລິເກນ ສຎ຺ຎາຈິເກນ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາປິຕໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ, ອິມາຫໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ນິສ຺ສຊ຺ຊາມີ’’ຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍາຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍຸນ຺ຕິ…ເປ… ອຍ຺ຍາຍ ທມ຺ມີຕິ.

໗໘໑. ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິກສຎ຺ຎາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ເວມຕິກາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຎ຺ຎທຕ຺ຖິເກ ອນຎ຺ຎທຕ຺ຖິກສຎ຺ຎາ ອຎ຺ຎໍ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ນິສ຺ສຏ຺ຐໍ ປຏິລຠິຕ຺ວາ ຍຖາທາເນ ອຸປເນຕພ຺ພໍ.

໗໘໒. ອນາປຕ຺ຕິ ເສສກໍ ອຸປເນຕິ, ສາມິເກ ອປໂລເກຕ຺ວາ ອຸປເນຕິ, ອາປທາສຸ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕິກາຍ, ອາທິກມ຺ມິກາຍາຕິ.

ທສມສິກ຺ຂາປທໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ.

໑໑. ເອກາທສມສິກ຺ຂາປທໍ

໗໘໓. ເຕນ ສມເຍນ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ວິຫຣຕິ ເຊຕວເນ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ອາຣາເມ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ພຫຸສ຺ສຸຕາ ໂຫຕິ ຠາຓິກາ ວິສາຣທາ ປຏ຺ຏາ ຘມ຺ມິໍ ກຖໍ ກາຕຸໍ. ອຖ ໂຂ ຣາຊາ ປເສນທິ ໂກສໂລ ສີຕກາເລ ມຫຄ຺ຆໍ ກມ຺ພລໍ ປາຣຸປິຕ຺ວາ ເຍນ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ນໍ ໂຂ ຣາຊານໍ ປເສນທິໍ ໂກສລໍ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຘມ຺ມິຍາ ກຖາຍ ສນ຺ທສ຺ເສສິ ສມາທເປສິ ສມຸຕ຺ເຕເຊສິ ສມ຺ປຫໍເສສິ. ອຖ ໂຂ ຣາຊາ ປເສນທິ ໂກສໂລ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ຘມ຺ມິຍາ ກຖາຍ ສນ຺ທສ຺ສິໂຕ ສມາທປິໂຕ ສມຸຕ຺ເຕຊິໂຕ ສມ຺ປຫໍສິໂຕ ຖຸລ຺ລນນ຺ທໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ວເທຍ຺ຍາສິ, ອຍ຺ເຍ, ເຍນ ອຕ຺ໂຖ’’ຕິ? ‘‘ສເຈ ເມ ຕ຺ວໍ, ມຫາຣາຊ, ທາຕຸກາໂມສິ, ອິມໍ ກມ຺ພລໍ ເທຫີ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ຣາຊາ ປເສນທິ ໂກສໂລ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ກມ຺ພລໍ ທຕ຺ວາ ອຸຏ຺ຐາຍາສນາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ປທກ຺ຂິຓໍ ກຕ຺ວາ ປກ຺ກາມິ. ມນຸສ຺ສາ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ ວິປາເຈນ຺ຕິ – ‘‘ມຫິຈ຺ຉາ ອິມາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອສນ຺ຕຸຏ຺ຐາ. ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ຣາຊານໍ ກມ຺ພລໍ ວິຎ຺ຎາເປສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ! ອສ຺ໂສສຸໍ ໂຂ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ເຕສໍ ມນຸສ຺ສານໍ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕານໍ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕານໍ ວິປາເຈນ຺ຕານໍ. ຍາ ຕາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອປ຺ປິຈ຺ຉາ…ເປ… ຕາ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ ວິປາເຈນ຺ຕິ – ‘‘ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ອຍ຺ຍາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຣາຊານໍ ກມ຺ພລໍ ວິຎ຺ຎາເປສ຺ສຕີ’’ຕິ…ເປ… ສຈ຺ຈໍ ກິຣ, ຠິກ຺ຂເວ, ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຣາຊານໍ ກມ຺ພລໍ ວິຎ຺ຎາເປຕີຕິ [ວິຎ຺ຎາເປສີຕິ (ກ.)]? ‘‘ສຈ຺ຈໍ, ຠຄວາ’’ຕິ. ວິຄຣຫິ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ…ເປ… ກຖຎ຺ຫິ ນາມ, ຠິກ຺ຂເວ, ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຣາຊານໍ ກມ຺ພລໍ ວິຎ຺ຎາເປສ຺ສຕິ! ເນຕໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ອປ຺ປສນ຺ນານໍ ວາ ປສາທາຍ…ເປ… ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອິມໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕຸ –

໗໘໔. ‘‘ຄຣຸປາວຸຣຓໍ [ປາປຸຣຓໍ (ສີ. ສ຺ຍາ.)] ປນ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ເຈຕາເປນ຺ຕິຍາ ຈຕຸກ຺ກໍສປຣມໍ ເຈຕາເປຕພ຺ພໍ. ຕໂຕ ເຈ ອຸຕ຺ຕຣິ ເຈຕາເປຍ຺ຍ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍ’’ນ຺ຕິ.

໗໘໕. ຄຣຸປາວຸຣຓໍ ນາມ ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ສີຕກາເລ ປາວຸຣຓໍ.

ເຈຕາເປນ຺ຕິຍາຕິ ວິຎ຺ຎາເປນ຺ຕິຍາ.

ຈຕຸກ຺ກໍສປຣມໍ ເຈຕາເປຕພ຺ພນ຺ຕິ ໂສຬສກຫາປຓຄ຺ຆນກໍ ເຈຕາເປຕພ຺ພໍ.

ຕໂຕ ເຈ ອຸຕ຺ຕຣິ ເຈຕາເປຍ຺ຍາຕິ ຕຕຸຕ຺ຕຣິ ວິຎ຺ຎາເປຕິ, ປໂຍເຄ ທຸກ຺ກຏໍ. ປຏິລາເຠນ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ໂຫຕິ. ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ວາ ຄຓສ຺ສ ວາ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ ວາ. ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ…ເປ… ‘‘ອິທໍ ເມ, ອຍ຺ເຍ, ຄຣຸປາວຸຣຓໍ ອຕິເຣກຈຕຸກ຺ກໍສປຣມໍ ເຈຕາປິຕໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ, ອິມາຫໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ນິສ຺ສຊ຺ຊາມີ’’ຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍາຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍຸນ຺ຕິ…ເປ… ອຍ຺ຍາຍ ທມ຺ມີຕິ.

໗໘໖. ອຕິເຣກຈຕຸກ຺ກໍເສ ອຕິເຣກສຎ຺ຎາ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຕິເຣກຈຕຸກ຺ກໍເສ ເວມຕິກາ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຕິເຣກຈຕຸກ຺ກໍເສ ອູນກສຎ຺ຎາ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ອູນກຈຕຸກ຺ກໍເສ ອຕິເຣກສຎ຺ຎາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອູນກຈຕຸກ຺ກໍເສ ເວມຕິກາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອູນກຈຕຸກ຺ກໍເສ ອູນກສຎ຺ຎາ, ອນາປຕ຺ຕິ.

໗໘໗. ອນາປຕ຺ຕິ ຈຕຸກ຺ກໍສປຣມໍ ເຈຕາເປຕິ, ອູນກຈຕຸກ຺ກໍສປຣມໍ ເຈຕາເປຕິ, ຎາຕການໍ, ປວາຣິຕານໍ, ອຎ຺ຎສ຺ສຕ຺ຖາຍ, ອຕ຺ຕໂນ ຘເນນ, ມຫຄ຺ຆໍ ເຈຕາເປຕຸກາມສ຺ສ ອປ຺ປຄ຺ຆໍ ເຈຕາເປຕິ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕິກາຍ, ອາທິກມ຺ມິກາຍາຕິ.

ເອກາທສມສິກ຺ຂາປທໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ.

໑໒. ທ຺ວາທສມສິກ຺ຂາປທໍ

໗໘໘. ເຕນ ສມເຍນ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ວິຫຣຕິ ເຊຕວເນ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ອາຣາເມ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ພຫຸສ຺ສຸຕາ ໂຫຕິ ຠາຓິກາ ວິສາຣທາ ປຏ຺ຏາ ຘມ຺ມິໍ ກຖໍ ກາຕຸໍ. ອຖ ໂຂ ຣາຊາ ປເສນທິ ໂກສໂລ ອຸຓ຺ຫກາເລ ມຫຄ຺ຆໍ ໂຂມໍ ປາຣຸປິຕ຺ວາ ເຍນ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ນໍ ໂຂ ຣາຊານໍ ປເສນທິໍ ໂກສລໍ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຘມ຺ມິຍາ ກຖາຍ ສນ຺ທສ຺ເສສິ ສມາທເປສິ ສມຸຕ຺ເຕເຊສິ ສມ຺ປຫໍເສສິ. ອຖ ໂຂ ຣາຊາ ປເສນທິ ໂກສໂລ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ຘມ຺ມິຍາ ກຖາຍ ສນ຺ທສ຺ສິໂຕ ສມາທປິໂຕ ສມຸຕ຺ເຕຊິໂຕ ສມ຺ປຫໍສິໂຕ ຖຸລ຺ລນນ຺ທໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ວເທຍ຺ຍາສິ, ອຍ຺ເຍ, ເຍນ ອຕ຺ໂຖ’’ຕິ. ‘‘ສເຈ ເມ ຕ຺ວໍ, ມຫາຣາຊ, ທາຕຸກາໂມສິ, ອິມໍ ໂຂມໍ ເທຫີ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ຣາຊາ ປເສນທິ ໂກສໂລ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ໂຂມໍ ທຕ຺ວາ ອຸຏ຺ຐາຍາສນາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ປທກ຺ຂິຓໍ ກຕ຺ວາ ປກ຺ກາມິ. ມນຸສ຺ສາ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ ວິປາເຈນ຺ຕິ – ‘‘ມຫິຈ຺ຉາ ອິມາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອສນ຺ຕຸຏ຺ຐາ. ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ຣາຊານໍ ໂຂມໍ ວິຎ຺ຎາເປສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ! ອສ຺ໂສສຸໍ ໂຂ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ເຕສໍ ມນຸສ຺ສານໍ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕານໍ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕານໍ ວິປາເຈນ຺ຕານໍ. ຍາ ຕາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອປ຺ປິຈ຺ຉາ…ເປ… ຕາ ອຸຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ ວິປາເຈນ຺ຕິ – ‘‘ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ອຍ຺ຍາ ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຣາຊານໍ ໂຂມໍ ວິຎ຺ຎາເປສ຺ສຕີ’’ຕິ…ເປ… ສຈ຺ຈໍ ກິຣ, ຠິກ຺ຂເວ, ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຣາຊານໍ ໂຂມໍ ວິຎ຺ຎາເປຕີຕິ [ວິຎ຺ຎາເປສີຕິ (ກ.)]? ‘‘ສຈ຺ຈໍ, ຠຄວາຕິ’’. ວິຄຣຫິ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ…ເປ… ກຖຎ຺ຫິ ນາມ, ຠິກ຺ຂເວ, ຖຸລ຺ລນນ຺ທາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຣາຊານໍ ໂຂມໍ ວິຎ຺ຎາເປສ຺ສຕິ! ເນຕໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ອປ຺ປສນ຺ນານໍ ວາ ປສາທາຍ…ເປ… ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອິມໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕຸ –

໗໘໙. ‘‘ລຫຸປາວຸຣຓໍ ປນ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ເຈຕາເປນ຺ຕິຍາ ອຑ຺ຒເຕຍ຺ຍກໍສປຣມໍ ເຈຕາເປຕພ຺ພໍ. ຕໂຕ ເຈ ອຸຕ຺ຕຣິ ເຈຕາເປຍ຺ຍ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍ’’ນ຺ຕິ.

໗໙໐. ລຫຸປາວຸຣຓໍ ນາມ ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ອຸຓ຺ຫກາເລ ປາວຸຣຓໍ.

ເຈຕາເປນ຺ຕິຍາຕິ ວິຎ຺ຎາເປນ຺ຕິຍາ.

ອຑ຺ຒເຕຍ຺ຍກໍສປຣມໍ ເຈຕາເປຕພ຺ພນ຺ຕິ ທສກຫາປຓຄ຺ຆນກໍ ເຈຕາເປຕພ຺ພໍ.

ຕໂຕ ເຈ ອຸຕ຺ຕຣິ ເຈຕາເປຍ຺ຍາຕິ ຕຕຸຕ຺ຕຣິ ວິຎ຺ຎາເປຕິ, ປໂຍເຄ ທຸກ຺ກຏໍ. ປຏິລາເຠນ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ໂຫຕິ. ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ວາ ຄຓສ຺ສ ວາ ເອກຠິກ຺ຂຸນິຍາ ວາ. ເອວຎ຺ຈ ປນ, ຠິກ຺ຂເວ, ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ…ເປ… ອິທໍ ເມ, ອຍ຺ເຍ, ລຫຸປາວຸຣຓໍ ອຕິເຣກອຑ຺ຒເຕຍ຺ຍກໍສປຣມໍ ເຈຕາປິຕໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ, ອິມາຫໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ນິສ຺ສຊ຺ຊາມີຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍາຕິ…ເປ… ທເທຍ຺ຍຸນ຺ຕິ…ເປ… ອຍ຺ຍາຍ ທມ຺ມີຕິ.

໗໙໑. ອຕິເຣກອຑ຺ຒເຕຍ຺ຍກໍເສ ອຕິເຣກສຎ຺ຎາ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຕິເຣກອຑ຺ຒເຕຍ຺ຍກໍເສ ເວມຕິກາ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຕິເຣກອຑ຺ຒເຕຍ຺ຍກໍເສ ອູນກສຎ຺ຎາ ເຈຕາເປຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ອູນກອຑ຺ຒເຕຍ຺ຍກໍເສ ອຕິເຣກສຎ຺ຎາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອູນກອຑ຺ຒເຕຍ຺ຍກໍເສ ເວມຕິກາ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ. ອູນກອຑ຺ຒເຕຍ຺ຍກໍເສ ອູນກສຎ຺ຎາ, ອນາປຕ຺ຕິ.

໗໙໒. ອນາປຕ຺ຕິ ອຑ຺ຒເຕຍ຺ຍກໍສປຣມໍ ເຈຕາເປຕິ, ອູນກອຑ຺ຒເຕຍ຺ຍກໍສປຣມໍ ເຈຕາເປຕິ, ຎາຕການໍ, ປວາຣິຕານໍ, ອຎ຺ຎສ຺ສຕ຺ຖາຍ, ອຕ຺ຕໂນ ຘເນນ, ມຫຄ຺ຆໍ ເຈຕາເປຕຸກາມສ຺ສ ອປ຺ປຄ຺ຆໍ ເຈຕາເປຕິ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕິກາຍ, ອາທິກມ຺ມິກາຍາຕິ.

ທ຺ວາທສມສິກ຺ຂາປທໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ.

ອຸທ຺ທິຏ຺ຐາ ໂຂ, ອຍ຺ຍາໂຍ, ຕິໍສ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍາ ປາຈິຕ຺ຕິຍາ ຘມ຺ມາ. ຕຕ຺ຖາຍ຺ຍາໂຍ ປຸຈ຺ຉາມິ – ‘‘ກຈ຺ຈິຕ຺ຖ ປຣິສຸທ຺ຘາ’’? ທຸຕິຍມ຺ປິ ປຸຈ຺ຉາມິ – ‘‘ກຈ຺ຈິຕ຺ຖ ປຣິສຸທ຺ຘາ’’? ຕຕິຍມ຺ປິ ປຸຈ຺ຉາມິ – ‘‘ກຈ຺ຈິຕ຺ຖ ປຣິສຸທ຺ຘາ’’? ປຣິສຸທ຺ເຘຕ຺ຖາຍ຺ຍາໂຍ, ຕສ຺ມາ ຕຸຓ຺ຫີ, ເອວເມຕໍ ຘາຣຍາມີຕິ.

ຠິກ຺ຂຸນິວິຠງ຺ເຄ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍກຓ຺ຑໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ.