໑. ມາຕິກາວຓ຺ຓນາ

໑. ຉ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິໂຍ – ຂນ຺ຘປຎ຺ຎຕ຺ຕິ…ເປ… ປຸຄ຺ຄລປຎ຺ຎຕ຺ຕີຕິ ອຍໍ ຕາວ ປຸຄ຺ຄລປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ອຸທ຺ເທໂສ. ຕຕ຺ຖ ຉາຕິ ຄຓນປຣິຈ຺ເຉໂທ. ເຕນ ເຍ ຘມ຺ເມ ອິຘ ປຎ຺ຎເປຕຸກາໂມ ເຕສໍ ຄຓນວເສນ ສໍເຂປໂຕ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິປຣິຈ຺ເຉທໍ ທສ຺ເສຕິ. ປຎ຺ຎຕ຺ຕິໂຍຕິ ປຣິຈ຺ຉິນ຺ນຘມ຺ມນິທສ຺ສນໍ. ຕຕ຺ຖ ‘‘ອາຈິກ຺ຂຕິ ເທເສຕິ ປຎ຺ຎເປຕິ ປຏ຺ຐເປຕີ’’ຕິ (ສໍ. ນິ. ໒.໒໐) ອາຄຕຏ຺ຐາເນ ປຎ຺ຎາປນາ ທສ຺ສນາ ປກາສນາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ‘‘ສຸປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ມຎ຺ຈປີຐ’’ນ຺ຕິ (ປາຣາ. ໒໖໙) ອາຄຕຏ຺ຐາເນ ຐປນາ ນິກ຺ຂິປນາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ອິຘ ອຸຠຍມ຺ປິ ວຏ຺ຏຕິ. ຉ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິໂຍຕິ ຫິ ຉ ປຎ຺ຎາປນາ, ຉ ທສ຺ສນາ ປກາສນາຕິປິ; ຉ ຐປນາ ນິກ຺ຂິປນາຕິປິ ອິຘ ອຘິປ຺ເປຕເມວ. ນາມປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ຫິ ເຕ ເຕ ຘມ຺ເມ ທສ຺ເສຕິປິ, ເຕນ ເຕນ ໂກຏ຺ຐາເສນ ຐເປຕິປິ.

ຂນ຺ຘປຎ຺ຎຕ຺ຕີຕິອາທິ ປນ ສໍເຂປໂຕ ຕາສໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕີນໍ ສຣູປທສ຺ສນໍ. ຕຕ຺ຖ ຂນ຺ຘານໍ ‘ຂນ຺ຘາ’ຕິ ປຎ຺ຎາປນາ ທສ຺ສນາ ປກາສນາ ຐປນາ ນິກ຺ຂິປນາ ຂນ຺ຘປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ອາຍຕນານໍ ອາຍຕນານີຕິ, ຘາຕູນໍ ຘາຕຸໂຍຕິ, ສຈ຺ຈານໍ ສຈ຺ຈານີຕິ, ອິນ຺ທ຺ຣິຍານໍ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານີຕິ, ປຸຄ຺ຄລານໍ ປຸຄ຺ຄລາຕິ ປຎ຺ຎາປນາ ທສ຺ສນາ ປກາສນາ ຐປນາ ນິກ຺ຂິປນາ ປຸຄ຺ຄລປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ.

ປາຬິມຸຕ຺ຕເກນ ປນ ອຏ຺ຐກຖານເຍນ ອປຣາປິ ຉ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິໂຍ – ວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ວິຊ຺ຊມາເນນ ອວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອວິຊ຺ຊມາເນນ ວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ວິຊ຺ຊມາເນນ ວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອວິຊ຺ຊມາເນນ ອວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕີຕິ. ຕຕ຺ຖ ກຸສລາກຸສລສ຺ເສວ ສຈ຺ຈິກຏ຺ຐປຣມຕ຺ຖວເສນ ວິຊ຺ຊມານສ຺ສ ສໂຕ ສມ຺ຠູຕສ຺ສ ຘມ຺ມສ຺ສ ປຎ຺ຎາປນາ ວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ຕຖາ ອວິຊ຺ຊມານສ຺ສ ໂລກນິຣຸຕ຺ຕິມຕ຺ຕສິທ຺ຘສ຺ສ ອິຕ຺ຖິປຸຣິສາທິກສ຺ສ ປຎ຺ຎາປນາ ອວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ສພ຺ພາກາເຣນປິ ອນຸປລພ຺ຠເນຍ຺ຍສ຺ສ ວາຈາວຕ຺ຖຸມຕ຺ຕສ຺ເສວ ປຎ຺ຈມສຈ຺ຈາທິກສ຺ສ ຕິຕ຺ຖິຍານໍ ອຓຸປກຕິປຸຣິສາທິກສ຺ສ ວາ ປຎ຺ຎາປນາປິ ອວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິເຍວ. ສາ ປນ ສາສນາວຈຣາ ນ ໂຫຕີຕິ ອິຘ ນ ຄຫິຕາ. ອິຕິ ອິເມສໍ ວິຊ຺ຊມານາວິຊ຺ຊມານານໍ ວິກປ຺ປນວເສນ ເສສາ ເວທິຕພ຺ພາ. ‘ເຕວິຊ຺ໂຊ’, ‘ຉຬຠິຎ຺ໂຎ’ຕິອາທີສຸ ຫິ ຕິສ຺ໂສ ວິຊ຺ຊາ ຉ ອຠິຎ຺ຎາ ຈ ວິຊ຺ຊມານາ, ປຸຄ຺ຄໂລ ອວິຊ຺ຊມາໂນ. ຕສ຺ມາ ຕິສ຺ໂສ ວິຊ຺ຊາ ອສ຺ສາຕິ ເຕວິຊ຺ໂຊ, ຉ ອຠິຎ຺ຎາ ອສ຺ສາຕິ ຉຬຠິຎ຺ໂຎຕິ ເອວໍ ວິຊ຺ຊມາເນນ ອວິຊ຺ຊມານສ຺ສ ປຎ຺ຎາປນໂຕ ເອວຣູປາ ວິຊ຺ຊມາເນນ ອວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ‘ອິຕ຺ຖິຣູປໍ’, ‘ປຸຣິສຣູປ’ນ຺ຕິອາທີສຸ ປນ ອິຕ຺ຖິປຸຣິສາ ອວິຊ຺ຊມານາ, ຣູປໍ ວິຊ຺ຊມານໍ. ຕສ຺ມາ ອິຕ຺ຖິຍາ ຣູປໍ ອິຕ຺ຖິຣູປໍ, ປຸຣິສສ຺ສ ຣູປໍ ປຸຣິສຣູປນ຺ຕິ ເອວໍ ອວິຊ຺ຊມາເນນ ວິຊ຺ຊມານສ຺ສ ປຎ຺ຎາປນໂຕ ເອວຣູປາ ອວິຊ຺ຊມາເນນ ວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ຈກ຺ຂຸສມ຺ຜສ຺ໂສ, ໂສຕສມ຺ຜສ຺ໂສຕິອາທີສຸ ຈກ຺ຂຸໂສຕາທໂຍປິ ຜສ຺ໂສປິ ວິຊ຺ຊມາໂນເຍວ. ຕສ຺ມາ ຈກ຺ຂຸມ຺ຫິ ສມ຺ຜສ຺ໂສ, ຈກ຺ຂຸໂຕ ຊາໂຕ ສມ຺ຜສ຺ໂສ, ຈກ຺ຂຸສ຺ສ ວາ ຜລຠູໂຕ ສມ຺ຜສ຺ໂສ ຈກ຺ຂຸສມ຺ຜສ຺ໂສຕິ ເອວໍ ວິຊ຺ຊມາເນນ ວິຊ຺ຊມານສ຺ສ ປຎ຺ຎາປນໂຕ ເອວຣູປາ ວິຊ຺ຊມາເນນ ວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ຂຕ຺ຕິຍປຸຕ຺ໂຕ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓປຸຕ຺ໂຕ, ເສຏ຺ຐິປຸຕ຺ໂຕຕິອາທີສຸ ຂຕ຺ຕິຍາທໂຍປິ ອວິຊ຺ຊມານາ, ປຸຕ຺ໂຕປິ. ຕສ຺ມາ ຂຕ຺ຕິຍສ຺ສ ປຸຕ຺ໂຕ ຂຕ຺ຕິຍປຸຕ຺ໂຕຕິ ເອວໍ ອວິຊ຺ຊມາເນນ ອວິຊ຺ຊມານສ຺ສ ປຎ຺ຎາປນໂຕ ເອວຣູປາ ອວິຊ຺ຊມາເນນ ອວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ຕາສຸ ອິມສ຺ມິໍ ປກຣເຓ ປຸຣິມາ ຕິສ຺ໂສວ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິໂຍ ລພ຺ຠນ຺ຕິ. ‘‘ຂນ຺ຘປຎ຺ຎຕ຺ຕິ…ເປ… ອິນ຺ທ຺ຣິຍປຎ຺ຎຕ຺ຕີ’’ຕິ ອິມສ຺ມິຎ຺ຫິ ຐາເນ ວິຊ຺ຊມານສ຺ເສວ ປຎ຺ຎາປິຕຕ຺ຕາ ວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ລພ຺ຠຕິ. ‘‘ປຸຄ຺ຄລປຎ຺ຎຕ຺ຕີ’’ຕິ ປເທ ອວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ. ປຣໂຕ ປນ ‘ເຕວິຊ຺ໂຊ’, ‘ຉຬຠິຎ຺ໂຎ’ຕິອາທີສຸ ວິຊ຺ຊມາເນນ ອວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ລພ຺ຠຕີຕິ.

ອຏ຺ຐກຖາມຸຕ຺ຕເກນ ປນ ອາຈຣິຍນເຍນ ອປຣາປິ ຉ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິໂຍ – ອຸປາທາປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອຸປນິຘາປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ສໂມຘານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອຸປນິກ຺ຂິຕ຺ຕປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ຕຊ຺ຊາປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ສນ຺ຕຕິປຎ຺ຎຕ຺ຕີຕິ. ຕຕ຺ຖ ໂຍ ຣູປເວທນາທີຫິ ເອກຕ຺ເຕນ ວາ ອຎ຺ຎຕ຺ເຕນ ວາ ຣູປເວທນາທໂຍ ວິຍ ສຈ຺ຈິກຏ຺ຐປຣມຕ຺ເຖນ ອນຸປລພ຺ຠສຠາໂວປິ ຣູປເວທນາທິເຠເທ ຂນ຺ເຘ ອຸປາທາຍ ນິສ຺ສາຍ ກາຣຓໍ ກຕ຺ວາ ສມ຺ມໂຕ ສຕ຺ໂຕ. ຕານິ ຕານິ ອງ຺ຄານິ ອຸປາທາຍ ຣໂຖ ເຄຫໍ ມຸຏ຺ຐິ ອຸທ຺ຘນນ຺ຕິ ຈ; ເຕ ເຕເຍວ ຣູປາທໂຍ ອຸປາທາຍ ຆໂຏ ປໂຏ; ຈນ຺ທສູຣິຍປຣິວຕ຺ຕາທໂຍ ອຸປາທາຍ ກາໂລ, ທິສາ; ຕໍ ຕໍ ຠູຕນິມິຕ຺ຕຎ຺ເຈວ ຠາວນານິສໍສຎ຺ຈ ອຸປາທາຍ ນິສ຺ສາຍ ກາຣຓໍ ກຕ຺ວາ ສມ຺ມຕໍ ເຕນ ເຕນາກາເຣນ ອຸປຏ຺ຐິຕໍ ອຸຄ຺ຄຫນິມິຕ຺ຕໍ ປຏິຠາຄນິມິຕ຺ຕນ຺ຕິ ອຍໍ ເອວຣູປາ ອຸປາທາປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ປຎ຺ຎເປຕພ຺ພຏ຺ເຐນ ເຈສາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ, ນ ປຎ຺ຎາປນຏ຺ເຐນ. ຍາ ປນ ຕສ຺ສຕ຺ຖສ຺ສ ປຎ຺ຎາປນາ, ອຍໍ ອວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິເຍວ.

ຍາ ປຐມທຸຕິຍາທີນິ ອຸປນິຘາຍ ທຸຕິຍໍ ຕຕິຍນ຺ຕິອາທິກາ, ອຎ຺ຎມຎ຺ຎຎ຺ຈ ອຸປນິຘາຍ ທີຆໍ ຣສ຺ສໍ, ທູຣໍ, ສນ຺ຕິກນ຺ຕິອາທິກາ ປຎ຺ຎາປນາ; ອຍໍ ອຸປນິຘາປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ອປິເຈສາ ອຸປນິຘາປຎ຺ຎຕ຺ຕິ – ຕທຎ຺ຎາເປກ຺ຂູປນິຘາ, ຫຕ຺ຖຄຕູປນິຘາ, ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕູປນິຘາ, ສມາໂຣປິຕູປນິຘາ, ອວິທູຣຄຕູປນິຘາ, ປຏິຠາຄູປນິຘາ, ຕພ຺ພຫຸລູປນິຘາ, ຕພ຺ພິສິຏ຺ຐູປນິຘາຕິອາທິນາ ເຠເທນ ອເນກປ຺ປກາຣາ.

ຕຕ຺ຖ ທຸຕິຍໍ ຕຕິຍນ຺ຕິອາທິກາວ ຕທຎ຺ຎໍ ອເປກ຺ຂິຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕຕາຍ ຕທຎ຺ຎາເປກ຺ຂູປນິຘາ ນາມ. ຉຕ຺ຕປາຓິ, ສຕ຺ຖປາຓີຕິອາທິກາ ຫຕ຺ຖຄຕໍ ອຸປນິຘາຍ ວຸຕ຺ຕຕາຍ ຫຕ຺ຖຄຕູປນິຘາ ນາມ. ກຸຓ຺ຑລີ, ສິຂຣີ, ກິຣິຏີຕິອາທິກາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕໍ ອຸປນິຘາຍ ວຸຕ຺ຕຕາຍ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕູປນິຘາ ນາມ. ຘຎ຺ຎສກຏໍ, ສປ຺ປິກຸມ຺ໂຠຕິອາທິກາ ສມາໂຣປິຕໍ ອຸປນິຘາຍ ວຸຕ຺ຕຕາຍ ສມາໂຣປິຕູປນິຘາ ນາມ. ອິນ຺ທສາລຄຸຫາ, ປິຍງ຺ຄຸຄຸຫາ, ເສຣີສກນ຺ຕິອາທິກາ ອວິທູຣຄຕໍ ອຸປນິຘາຍ ວຸຕ຺ຕຕາຍ ອວິທູຣຄຕູປນິຘາ ນາມ. ສຸວຓ຺ຓວຓ຺ໂຓ, ອຸສຠຄາມີຕິອາທິກາ ປຏິຠາຄໍ ອຸປນິຘາຍ ວຸຕ຺ຕຕາຍ ປຏິຠາຄູປນິຘາ ນາມ. ປທຸມສ຺ສໂຣ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓຄາໂມຕິອາທິກາ ຕພ຺ພຫຸລໍ ອຸປນິຘາຍ ວຸຕ຺ຕຕາຍ ຕພ຺ພຫຸລູປນິຘາ ນາມ. ມຓິກຏກໍ, ວຊິຣກຏກນ຺ຕິອາທິກາ ຕພ຺ພິສິຏ຺ຐໍ ອຸປນິຘາຍ ວຸຕ຺ຕຕາຍ ຕພ຺ພິສິຏ຺ຐູປນິຘາ ນາມ.

ຍາ ປນ ເຕສໍ ເຕສໍ ສໂມຘານມເປກ຺ຂິຕ຺ວາ ຕິທຓ຺ຑໍ, ອຏ຺ຐປທໍ, ຘຎ຺ຎຣາສິ, ປຸປ຺ຜຣາສີຕິອາທິກາ ປຎ຺ຎາປນາ, ອຍໍ ສໂມຘານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ຍາ ປຸຣິມສ຺ສ ປຸຣິມສ຺ສ ອຸປນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ທ຺ເວ, ຕີຓິ, ຈຕ຺ຕາຣີຕິອາທິກາ ປຎ຺ຎາປນາ, ອຍໍ ອຸປນິກ຺ຂິຕ຺ຕປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ຍາ ຕໍ ຕໍ ຘມ຺ມສຠາວໍ ອເປກ຺ຂິຕ຺ວາ ປຖວີ, ເຕໂຊ, ກກ຺ຂຬຕາ, ອຸຓ຺ຫຕາຕິອາທິກາ ປຎ຺ຎາປນາ, ອຍໍ ຕຊ຺ຊາປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ຍາ ປນ ສນ຺ຕຕິວິຈ຺ເຉທາຠາວໍ ອເປກ຺ຂິຕ຺ວາ ອາສີຕິໂກ, ນາວຸຕິໂກຕິອາທິກາ ປຎ຺ຎາປນາ, ອຍໍ ສນ຺ຕຕິປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ເອຕາສຸ ປນ ຕຊ຺ຊາປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິເຍວ. ເສສາ ອວິຊ຺ຊມານປກ຺ຂຎ຺ເຈວ, ອວິຊ຺ຊມາເນນ ອວິຊ຺ຊມານປກ຺ຂຎ຺ຈ ຠຊນ຺ຕິ.

ອຏ຺ຐກຖາມຸຕ຺ຕເກນ ອາຈຣິຍນເຍເນວ ອປຣາປິ ຉ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິໂຍ – ກິຈ຺ຈປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ສຓ຺ຐານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ລິງ຺ຄປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ຠູມິປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ປຈ຺ຈຕ຺ຕປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອສງ຺ຂຕປຎ຺ຎຕ຺ຕີຕິ. ຕຕ຺ຖ ຠາຓໂກ, ຘມ຺ມກຖິໂກຕິອາທິກາ ກິຈ຺ຈວເສນ ປຎ຺ຎາປນາ ກິຈ຺ຈປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ກິໂສ, ຖູໂລ, ປຣິມຓ຺ຑໂລ, ຈຕຸຣສ຺ໂສຕິອາທິກາ ສຓ຺ຐານວເສນ ປຎ຺ຎາປນາ ສຓ຺ຐານປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ອິຕ຺ຖີ, ປຸຣິໂສຕິອາທິກາ ລິງ຺ຄວເສນ ປຎ຺ຎາປນາ ລິງ຺ຄປຎ຺ຎຕິ ນາມ. ກາມາວຈຣາ, ຣູປາວຈຣາ, ອຣູປາວຈຣາ, ໂກສລກາ, ມາຘຸຣາຕິອາທິກາ ຠູມິວເສນ ປຎ຺ຎາປນາ ຠູມິປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ຕິສ຺ໂສ, ນາໂຄ, ສຸມໂນຕິອາທິກາ ປຈ຺ຈຕ຺ຕນາມກຣຓມຕ຺ຕວເສນ ປຎ຺ຎາປນາ ປຈ຺ຈຕ຺ຕປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ນິໂຣໂຘ, ນິພ຺ພານນ຺ຕິອາທິກາ ອສງ຺ຂຕຘມ຺ມສ຺ສ ປຎ຺ຎາປນາ ອສງ຺ຂຕປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ນາມ. ຕຕ຺ຖ ເອກຈ຺ຈາ ຠູມິປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ອສງ຺ຂຕປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ຈ ວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິເຍວ, ກິຈ຺ຈປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ວິຊ຺ຊມາເນນ ອວິຊ຺ຊມານປກ຺ຂໍ ຠຊຕິ. ເສສາ ອວິຊ຺ຊມານປຎ຺ຎຕ຺ຕິໂຍ ນາມ.

໒. ອິທານິ ຍາສໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕີນໍ ອຸທ຺ເທສວາເຣ ສງ຺ເຂປໂຕ ສຣູປທສ຺ສນໍ ກຕໍ, ສງ຺ເຂປໂຕເຍວ ຕາວ ຕາສໍ ວຕ຺ຖຸໍ ວິຠຊິຕ຺ວາ ທສ຺ສນວເສນ ຕາ ທສ຺ເສຕຸໍ ກິຕ຺ຕາວຕາຕິອາທິມາຫ. ຕຕ຺ຖ ປຸຈ຺ຉາຍ ຕາວ ເອວມຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ – ຍາ ອຍໍ ຂນ຺ຘານໍ ‘ຂນ຺ຘາ’ຕິ ປຎ຺ຎາປນາ, ທສ຺ສນາ, ຐປນາ, ສາ ກິຕ຺ຕເກນ ໂຫຕີຕິ ກເຖຕຸກມ຺ຍຕາປຸຈ຺ຉາ. ປຣໂຕ ກິຕ຺ຕາວຕາ ອາຍຕນານນ຺ຕິອາທີສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ວິສ຺ສຊ຺ຊເນປິ ເອວມຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ – ຍຕ຺ຕເກນ ປຎ຺ຎາປເນນ ສງ຺ເຂປໂຕ ປຎ຺ຈກ຺ຂນ຺ຘາຕິ ວາ ປເຠທໂຕ ‘‘ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ…ເປ… ວິຎ຺ຎາຓກ຺ຂນ຺ໂຘ’’ຕິ ວາ; ຕຕ຺ຣາປິ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ກາມາວຈໂຣ, ເສສາ ຈຕຸຠູມິກາຕິ ວາ ເອວຣູປໍ ປຎ຺ຎາປນໍ ໂຫຕິ; ເອຕ຺ຕເກນ ຂນ຺ຘານໍ ‘ຂນ຺ຘາ’ຕິ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ໂຫຕິ.

໓. ຕຖາ ຍຕ຺ຕເກນ ປຎ຺ຎາປເນນ ສງ຺ເຂປໂຕ ທ຺ວາທສາຍຕນານີຕິ ວາ, ປເຠທໂຕ ‘‘ຈກ຺ຂາຍຕນໍ…ເປ… ຘມ຺ມາຍຕນ’’ນ຺ຕິ ວາ; ຕຕ຺ຣາປິ ທສາຍຕນາ ກາມາວຈຣາ, ທ຺ວາຍຕນາ ຈຕຸຠູມິກາຕິ ວາ, ເອວຣູປໍ ປຎ຺ຎາປນໍ ໂຫຕິ; ເອຕ຺ຕເກນ ອາຍຕນານໍ ອາຍຕນານີຕິ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ໂຫຕິ.

໔. ຍຕ຺ຕເກນ ປຎ຺ຎາປເນນ ສງ຺ເຂປໂຕ ອຏ຺ຐາຣສ ຘາຕຸໂຍຕິ ວາ, ປເຠທໂຕ ‘‘ຈກ຺ຂຸຘາຕຸ…ເປ… ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕູ’’ຕິ ວາ; ຕຕ຺ຣາປິ ໂສຬສ ຘາຕຸໂຍ ກາມາວຈຣາ, ທ຺ເວ ຘາຕຸໂຍ ຈຕຸຠູມິກາຕິ ວາ ເອວຣູປໍ ປຎ຺ຎາປນໍ ໂຫຕິ; ເອຕ຺ຕເກນ ຘາຕູນໍ ຘາຕູຕິ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ໂຫຕິ.

໕. ຍຕ຺ຕເກນ ປຎ຺ຎາປເນນ ສງ຺ເຂປໂຕ ຈຕ຺ຕາຣິ ສຈ຺ຈານີຕິ ວາ, ປເຠທໂຕ ‘‘ທຸກ຺ຂສຈ຺ຈໍ…ເປ… ນິໂຣຘສຈ຺ຈ’’ນ຺ຕິ ວາ; ຕຕ຺ຣາປິ ທ຺ເວ ສຈ຺ຈາ ໂລກິຍາ, ທ຺ເວ ສຈ຺ຈາ ໂລກຸຕ຺ຕຣາຕິ ວາ ເອວຣູປໍ ປຎ຺ຎາປນໍ ໂຫຕິ; ເອຕ຺ຕເກນ ສຈ຺ຈານໍ ‘ສຈ຺ຈານີ’ຕິ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ໂຫຕິ.

໖. ຍຕ຺ຕເກນ ປຎ຺ຎາປເນນ ສງ຺ເຂປໂຕ ພາວີສຕິນ຺ທ຺ຣິຍານີຕິ ວາ, ປເຠທໂຕ ‘‘ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິຍໍ…ເປ… ອຎ຺ຎາຕາວິນ຺ທ຺ຣິຍ’’ນ຺ຕິ ວາ; ຕຕ຺ຣາປິ ທສິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ກາມາວຈຣານິ, ນວິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ມິສ຺ສການິ, ຕີຓິ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ໂລກຸຕ຺ຕຣານີຕິ ວາ ເອວຣູປໍ ປຎ຺ຎາປນໍ ໂຫຕິ; ເອຕ຺ຕເກນ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານໍ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານີຕິ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ໂຫຕິ. ເອຕ຺ຕາວຕາ ສງ຺ເຂປໂຕ ວຕ຺ຖຸໍ ວິຠຊິຕ຺ວາ ທສ຺ສນວເສນ ປຎ຺ຈ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິໂຍ ທສ຺ສິຕາ ໂຫນ຺ຕິ.

໗. ອິທານິ ວິຕ຺ຖາຣໂຕ ວຕ຺ຖຸໍ ວິຠຊິຕ຺ວາ ທສ຺ສນວເສນ ປຸຄ຺ຄລປຎ຺ຎຕ຺ຕິໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ສມຍວິມຸຕ຺ໂຕ ອສມຍວິມຸຕ຺ໂຕຕິອາທິມາຫ. ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ເຘນ ຫິ ຕິເລ ວິສາຣຍມາເນນ ວິຍ, ວາເກ ຫີຣຍມາເນນ ວິຍ ຈ, ເຫຏ຺ຐາ ວິຠງ຺ຄປ຺ປກຣເຓ ອິມາສໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕີນໍ ວຕ຺ຖຸຠູຕາ ຂນ຺ຘາທໂຍ ນິປ຺ປເທເສນ ກຖິຕາຕິ ເຕນ ເຕ ອິຘ ເອກເທເສເນວ ກເຖສິ. ຉຏ຺ຐາ ປຸຄ຺ຄລປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ເຫຏ຺ຐາ ອກຖິຕາວ. ອິຘາປິ ອຸທ຺ເທສວາເຣ ເອກເທເສເນວ ກຖິຕາ; ຕສ຺ມາ ຕໍ ວິຕ຺ຖາຣໂຕ ກເຖຕຸກາໂມ ສມຍວິມຸຕ຺ໂຕ ອສມຍວິມຸຕ຺ໂຕຕິ ເອກກໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ຍາວ ທສກາ ມາຕິກໍ ຐເປສີຕິ.

ມາຕິກາວຓ຺ຓນາ.