໑໑. ວາຈ຺ຈາຠິເຘຍ຺ຍລິງ຺ຄາທິປຣິທີປນນາມິກປທມາລາ

ວາຈ຺ຈາຠິເຘຍ຺ຍລິງ຺ຄາທິ-ວເສນປິ ອິໂຕ ປຣໍ;

ຠາສິສ຺ສໍ ປທມາລາໂຍ, ຠາສິຕສ຺ສານຸຣູປໂຕ.

ຕຕ຺ຖ ວາຈ຺ຈລິງ຺ຄານີຕິ ອປ຺ປຘານລິງ຺ຄານິ, ຄຸຓນາມສງ຺ຂາຕານິ ວາ ລິງ຺ຄານິ. ອຠິເຘຍ຺ຍລິງ຺ຄານີຕິ ປຘານລິງ຺ຄານິ, ຄຸຓີປທສງ຺ຂາຕານິ ວາ ລິງ຺ຄານິ. ຍສ຺ມາ ປນ ເຕສຸ ວາຈ຺ຈລິງ຺ຄານິ ນາມ ອຠິເຘຍ຺ຍລິງ຺ຄານຸວຕ຺ຕການິ ຠວນ຺ຕິ, ຕສ຺ມາ ສພ຺ພານິ ຠູຘາຕຸມຍານິ ຈ ວາຈ຺ຈລິງ຺ຄານິ ອຠິເຘຍ຺ຍລິງ຺ຄານຸຣູປໂຕ ໂຍເຊຕພ຺ພານິ. ເຕສໍ ຠູຘາຕຸມຍານິ ວາຈ຺ຈລິງ຺ຄານິ ສຣູປໂຕ ນາມິກປທມາລາຍ ອໂຍຊິຕານິປິ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ນຍໂຕ ໂຍຊິຕານິ, ຕສ຺ມາ ນ ທານິ ທສ຺ເສສ຺ສາມ. ອຠູຘາຕຸມຍານິປິ ກິຎ຺ຈາປິ ນຍໂຕ ໂຍຊິຕານິ, ຕຖາປິ ໂສຕາຣານໍ ປໂຍເຄສຸ ໂກສລ຺ລຊນນຕ຺ຖໍ ກຖຍາມ, ນາມິກປທມາລຎ຺ຈ ເນສໍ ທສ຺ເສສ຺ສາມ ກິຎ຺ຈິ ປໂຍຄໍ ວທນ຺ຕາ.

ທີໂຆ ຣສ຺ໂສ ນີໂລ ປີໂຕ,

ສຸກ຺ໂກ ກຓ຺ໂຫ ເສຏ຺ໂຐ ປາໂປ;

ສທ຺ໂຘ ສຸທ຺ໂຘ ອຸຈ຺ໂຈ ນີໂຈ,

ກໂຕຕີໂຕ ອິຈ຺ຈາທີນິ.

ທີຆາ ຊາຄຣໂຕ ຣຕ຺ຕິ, ທີຆໍ ສນ຺ຕສ຺ສ ໂຍຊນໍ;

ທີໂຆ ພາລານ ສໍສາໂຣ, ສທ຺ຘມ຺ມໍ ອວິຊານຕໍ.

ທີໂຆ, ທີຆາ. ທີຆໍ, ທີເຆ. ທີເຆນ, ທີເຆຫິ, ທີເຆຠິ. ທີຆສ຺ສ, ທີຆານໍ. ທີຆາ, ທີຆສ຺ມາ, ທີຆມ຺ຫາ, ທີເຆຫິ, ທີເຆຠິ. ທີຆສ຺ສ, ທີຆານໍ. ທີເຆ, ທີຆສ຺ມິໍ, ທີຆມ຺ຫິ, ທີເຆສຸ. ໂຠ ທີຆ, ຠວນ຺ໂຕ ທີຆາ. ‘‘ທີຆາຕິ ມໍ ປກ຺ໂກເສຍ຺ຍາຖາ’’ຕິ ອິທເມຕ຺ຖ ນິທສ຺ສນໍ.

ທີຆາ, ທີຆາ, ທີຆາໂຍ. ທີຆໍ, ທີຆາ, ທີຆາໂຍ. ທີຆາຍ. ເສສໍ ກຎ຺ຎານເຍນ ເຎຍ຺ຍໍ.

ທີຆໍ, ທີຆານິ, ທີຆາ. ທີຆໍ, ທີຆານິ, ທີເຆ. ທີເຆນ. ເສສໍ ຈິຕ຺ຕນເຍນ ເຎຍ຺ຍໍ. ຣສ຺ສາທີນິ ຈ ເອວເມວ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພານິ. ອຍໍ ວາຈ຺ຈລິງ຺ຄານໍ ນາມິກປທມາລາ, ‘‘ຄຸຓນາມານໍ ນາມິກປທມາລາ’’ຕິ ວຕ຺ຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ.

ອຠິເຘຍ຺ຍກລິງ຺ເຄສຸ, ສວິເສສານິ ຍານິ ຫິ;

ເຕສໍ ທານິ ຍຖາປາຬິໍ, ປທມາລໍ ກເຖສ຺ສຫໍ.

ກຕມານິ ຕານິ ປທານິ, ຍານິ ສວິເສສານິ?

ຠວາຠວາທິກໍ ລງ຺ກາ-ທີໂປ ອິຈ຺ຈາທິການິ ຈ;

ໂພຘິ ສນ຺ຘີຕິ ຈາທີນິ, ສວິເສສານິ ໂຫນ຺ຕິ ຕຸ.

ເອເຕສຸ ຫິ –

ຠວາຠວປທໍ ເທກ-ວໂຈ ພຫຸວໂຈ ກ຺ວຈິ;

ສມາເສ ອສມາເສປິ, ສມ຺ຠໂວ ຕສ຺ສ ອິຈ຺ຉິໂຕ.

ວິຄ຺ຄຫຎ຺ຈ ປທຕ຺ຖຎ຺ຈ, ວຕ຺ວາ ປທສ຺ສິມສ຺ສ ເມ;

ວຸຈ຺ຈມານມວິກ຺ຂິຕ຺ຕາ, ປທມາລໍ ນິໂພຘຖ.

ຠໂວ ຈ ອຠໂວ ຈ ຠວາຠວໍ. ອຖ ວາ ຠໂວ ຈ ອຠໂວ ຈ ຠວາຠວານິ, ອຍໍ ວິຄ຺ຄໂຫ. ຕຕ຺ຣ ຠໂວຕິ ຂຸທ຺ທໂກ ຠໂວ. ອຠໂວຕິ ມຫນ຺ໂຕ ຠໂວ. ວຸທ຺ຘຕ຺ຖວາຈໂກ ເຫຕ຺ຖ ອກາໂຣ. ເອຕ຺ຖ ຈ ສຸຄຕິທຸຄ຺ຄຕິວເສນ ຫີນປຓີຕວເສນ ຈ ຂຸທ຺ທກມຫນ຺ຕຕາ ເວທິຕພ຺ພາ. ອຖ ວາ ຠໂວຕິ ວຸທ຺ຘິ. ອຠໂວຕິ ອວຸທ຺ຘິ. ອຍໍ ປທຕ຺ໂຖ. ອຍໍ ປນ ນາມິກປທມາລາ –

ຠວາຠວໍ, ຠວາຠວໍ, ຠວາຠເວນ, ຠວາຠວສ຺ສ, ຠວາຠວາ, ຠວາຠວສ຺ມາ, ຠວາຠວມ຺ຫາ, ຠວາຠວສ຺ສ, ຠວາຠເວ, ຠວາຠວສ຺ມິໍ, ຠວາຠວມ຺ຫິ, ໂຠ ຠວາຠວ. ອິຕິ ຠວາຠວປທໍ ເອກວຈນກໍ ຠວຕິ. ທິສ຺ສຕິ ຈ ຕສ຺ເສກວຈນຕາ ປາຬິຍໍ ອຏ຺ຐກຖາຍຎ຺ຈ –

‘‘ອຕີຕກປ຺ເປ ຈຣິຕໍ, ຐປຍິຕ຺ວາ ຠວາຠເວ;

ອິມສ຺ມິໍ ກປ຺ເປ ຈຣິຕໍ, ປວກ຺ຂິສ຺ສໍ ສຸໂຓຫິ ເມ’’

ອິຕິ ວາ,

‘‘ເອວໍ ພຫຸວິຘໍ ທຸກ຺ຂໍ, ສມ຺ປຕ຺ຕິຎ຺ຈ ພຫູວິຘໍ;

ຠວາຠເວ ອນຸຠວິຕ຺ວາ, ປຕ຺ໂຕ ສມ຺ໂພຘິມຸຕ຺ຕມໍ’’

ອິຕິ ວາ ເອວໍ ປາຬິຍໍ ຠວາຠວ ປທສ຺ສ ເອກວຈນຕາ ທິຏ຺ຐາ.

ອຏ຺ຐກຖາຍມ຺ປິ –

‘‘ອສມ຺ພຸຘໍ ພຸທ຺ຘນິເສວິຕໍ ຍໍ,

ຠວາຠວໍ ຄຈ຺ຉຕິ ຊີວໂລໂກ;

ນໂມ ອວິຊ຺ຊາທິກິເລສຊາລ-

ວິທ຺ຘໍສິໂນ ຘມ຺ມວຣສ຺ສ ຕສ຺ສາ’’ຕິ

ເອວໍ ຕສ຺ເສກວຈນຕາ ທິຏ຺ຐາ.

ຠວາຠວານິ, ຠວາຠວາ, ຠວາຠວານິ, ຠວາຠເວ, ຠວາຠເວຫິ, ຠວາຠເວຠິ, ຠວາຠວານໍ, ຠວາຠເວຫິ, ຠວາຠເວຠິ, ຠວາຠວານໍ, ຠວາຠເວສຸ, ຠວນ຺ໂຕ ຠວາຠວານິ. ອິຕິ ຠວາຠວປທໍ ພຫຸວຈນກມ຺ປິ ຠວຕິ. ທິສ຺ສຕິ ຈ ຕສ຺ສ ພຫຸວຈນກຕາ ປາຬິຍໍ ‘‘ໂຘນສ຺ສ ຫິ ນຕ຺ຖິ ກຸຫິຎ຺ຈິ ໂລເກ. ປກປ຺ປິກາ ທິຏ຺ຐິ ຠວາຠເວສູ’’ຕິ. ອຸຠຍມ຺ປິ ນຍໍ ໂວມິສ຺ເສຕ຺ວາ ນາມິກປທມາລາ ໂຍເຊຕພ຺ພາ. ກຖໍ? ‘‘ຠວາຠວໍ, ຠວາຠວານິ. ຠວາຠວໍ, ຠວາຠວານິ. ຠວາຠເວນ, ຠວາຠເວຫິ, ຠວາຠເວຠິ’’ອິຈ຺ເຈວມາທິນາ ຈິຕ຺ຕນເຍນ ໂຍເຊຕພ຺ພາ.

ນປຸໍສເກກວຈນ-ພຫຸວຈນກາ ອິມາ;

ປທມາລາ ສມາສຕ຺ເຕ, ກຕາຕິ ປຣິທີປເຍ.

ສມາສກປທຎ຺ເຈວ, ອສມາສກເມວ ຈ;

ຠວາຠວປທໍ ທ຺ເວຘາ, ອິຕິ ວິທ຺ວາ ວິຠາວເຍ.

ນປຸໍສກໍ ສມາສຕ຺ເຕ, ປຸລ຺ລິງ຺ຄມິຕຣຕ຺ຕເນ;

ນປຸໍສກໍ ຕຸ ປາເຍນ, ເອກວຈນກໍ ວເທ.

‘‘ຠໂວ ຈ ອຠໂວ ຈາ’’ຕິ, ສມາສຕ຺ຖໍ ວເທ ພຸໂຘ;

‘‘ຠວໂຕ ຠວ’’ມິຈ຺ຈຕ຺ຖໍ, ອສມາສສ຺ສ ຠາສເຍ.

ປຸລ຺ລິງ຺ຄຕ຺ຕມ຺ຫິ ໂສ ເຎຍ຺ໂຍ, ນິສ຺ສກ຺ກອຸປໂຍຄໂຕ;

ເອວໍ ວິເສສໂຕ ຊຎ຺ຎາ, ຠວາຠວປທໍ ວິທູ.

ຍຖາ ເຈຕ຺ຖ ຠວາຠວປທສ຺ສ ນາມິກປທມາລາ ໂຍຊິຕາ, ເອວໍ ‘‘ກມ຺ມາກມ຺ມໍ ຜລາຜລ’’ນ຺ຕິອາທີນມ຺ປິ ນາມິກປທມາລາ ໂຍເຊຕພ຺ພາ. ອຕ຺ໂຖປິ ເນສໍ ຍຖາຣຫໍ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ. ເຍຠຸຍ຺ເຍເນຕານິ ເອກວຈນການິ ຠວນ຺ຕິ. ເອວໍ ຕາວ ຠວາຠວປທາທີນໍ ວິເສສວນ຺ຕຕາ ທຏ຺ຐພ຺ພາ.

ລງ຺ກາທີໂປ, ລງ຺ກາທີປໍ, ລງ຺ກາທີເປນ, ລງ຺ກາທີປສ຺ສ, ລງ຺ກາທີປາ, ລງ຺ກາທີປສ຺ມາ, ລງ຺ກາທີປມ຺ຫາ, ລງ຺ກາທີປສ຺ສ, ລງ຺ກາທີເປ, ລງ຺ກາທີປສ຺ມິໍ, ລງ຺ກາທີປມ຺ຫິ, ໂຠ ລງ຺ກາທີປ. ອຍໍ ສມາສຕ຺ເຕ ນາມິກປທມາລາ. ອສມາສຕ຺ເຕປິ ປນ ໂຍເຊຕພ຺ພາ.

ລງ຺ກາ ທີໂປ, ລງ຺ກໍ ທີປໍ, ລງ຺ກາຍ ທີເປນ, ລງ຺ກາຍ ທີປສ຺ສ, ລງ຺ກາຍ ທີປາ, ລງ຺ກາຍ ທີປສ຺ມາ, ລງ຺ກາຍ ທີປມ຺ຫາ, ລງ຺ກາຍ ທີປສ຺ສ, ລງ຺ກາຍ ທີເປ, ລງ຺ກາຍ ທີປສ຺ມິໍ, ລງ຺ກາຍ ທີປມ຺ຫິ, ໂຠຕິ ລງ຺ເກ ທີປ. ອຍໍ ພ຺ຍາເສ ນາມິກປທມາລາ. ອຍໍ ນໂຍ ‘‘ຊມ຺ພຸທີໂປ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ນ ລພ຺ຠຕິ ເກວເລນ ຊມ຺ພູສທ຺ເທນ ຊມ຺ພຸທີປສ຺ສ ອກຖນໂຕ, ຍຖາ ເກວເລນ ລງ຺ກາສທ຺ເທນ ລງ຺ກາທີໂປ ກຖິຍຕິ. ອຍໍ ປນ ພ຺ຍາເສ ປທມາລານໂຍ ວິເສສໂຕ ກພ຺ພຣຈນາຍໍ ກວີນໍ ອຸປກາຣາຍ ສໍວຕ຺ຕຕິ ສາສນສ຺ສາປິ. ຕຖາ ຫິ ພ຺ຍາສວເສນ ໂປຣາຓກວິຣຈນາ ທິສ຺ສຕິ –

‘‘ວນ຺ທາມິ ເສລມ຺ຫິ ສມນ຺ຕກູເຏ,

ລງ຺ກາຍ ທີປສ຺ສ ສິຂາຍມາເນ;

ອາວາສຠູເຕ ສຸມນາມຣສ຺ສ,

ພຸທ຺ຘສ຺ສ ຕໍ ປາທວຬຎ຺ຊມຄ຺ຄ’’ນ຺ຕິ.

ສາສເນປິ ພ຺ຍາສວເສນ ‘‘ທິພ຺ໂພ ຣໂຖ ປາຕຸຣຫຸ, ເວເທຫສ຺ສ ຍສສ຺ສິໂນ’’ຕິອາທິກາ ປາຬິ ທິສ຺ສຕິ.

ຍຖາ ປນ ‘‘ຊມ຺ພຸທີໂປ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ອຍໍ ນໂຍ ນ ລພ຺ຠຕິ, ຕຖາ ‘‘ນາຄທີໂປ’’ຕິອາທີສຸປິ ເກວເລນ ຊມ຺ພູສທ຺ເທນ ຊມ຺ພຸທີປສ຺ສ ອກຖນມິວ ເກວເລນ ນາຄສທ຺ທາທິນາ ນາຄທີປາທີນໍ ອກຖນໂຕຕິ. ນນຸ ຈ ໂຠ ‘‘ພຸທ຺ຘສ຺ສ ຊມ຺ພຸນທຣໍສິໂນ ຕໍ, ທາຐໍ ມຍໍ ຊມ຺ພຸນຣາ ນມາມາ’’ຕິ ໂປຣາຓກວິຣຈນາຍໍ ຊມ຺ພູສທ຺ເທນ ຊມ຺ພຸທີໂປ ວຸຕ຺ໂຕ ‘‘ຊມ຺ພຸທີປນຣາ’’ຕິ ອຕ຺ຖສມ຺ຠວໂຕຕິ? ສຈ຺ຈໍ ‘‘ຊມ຺ພຸທີປນຣາ’’ຕິ ອຕ຺ໂຖ ສມ຺ຠວຕິ, ເກວເລນ ປນ ຊມ຺ພູສທ຺ເທນ ຊມ຺ພຸທີປຕ຺ຖໍ ນ ວທຕິ, ກິນ຺ຕຸ ‘‘ຊມ຺ພຸທີປນຣາ’’ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ເພ ຄາຖາວິສຍຕ຺ຕາ ອຘິກກ຺ຂຣໂທສໍ ປຣິວຊ຺ຊນ຺ເຕນ ທີປສທ຺ທໂລປໍ ກຕ຺ວາ ‘‘ຊມ຺ພຸນຣາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ເອວໍ ອຸຕ຺ຕຣປທໂລປວເສນ ວຸຕ຺ໂຕ ຊມ຺ພຸສທ຺ໂທ ນຣສທ຺ທໍ ປຏິຈ຺ຈ ສມາສພເລນ ‘‘ຊມ຺ພຸທີປນຣາ’’ຕິ ອຕ຺ຖປ຺ປກາສເນ ສມຕ຺ໂຖ ໂຫຕິ, ນ ເກວໂລ ພ຺ຍາສກາເລ, ຕຖາ ຫິ ‘‘ຊມ຺ພູ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ຊມ຺ພຸທີໂປ ນ ຎາຍຕິ, ອຖ ໂຂ ຊມ຺ພຸຣຸກ຺ໂຂເຍວ ຎາຍຕິ.

ກິໍ ປນ ໂຠ ‘‘ກາໂກ ທາໂສ, ກາກໍ ທາສໍ, ກາເກນ ທາເສນາ’’ຕິ ອຍໍ ນໂຍ ລພ຺ຠຕິ, ນ ລພ຺ຠຕີຕິ? ລພ຺ຠຕິ, ກາກສທ຺ເທນ ກາກນາມກສ຺ສ ທາສສ຺ສ ກຖນໍ ໂຫຕິ. ຍທິ ເອວໍ ‘‘ຊມ຺ພຸທີໂປ’’ຕິ ເອຕ຺ຖາປິ ‘‘ຊມ຺ພຸນາມໂກ ທີໂປ’’ຕິ ອຕ຺ຖໍ ຄເຫຕ຺ວາ ‘‘ຊມ຺ພູ ທີໂປ, ຊມ຺ພຸໍ ທີປໍ, ຊມ຺ພຸຍາ ທີເປນາ’’ຕິ ອຍໍ ນໂຍ ລພ຺ຠຕີຕິ? ນ ລພ຺ຠຕິ ຊມ຺ພູສທ຺ທສ຺ສ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວເສນ ທີເປ ອປ຺ປວຕ຺ຕນໂຕ. ຊມ຺ພູສທ຺ໂທ ຫິ ຣຸກ຺ເຂເຍວ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວເສນ ປວຕ຺ຕຕິ, ນ ທີເປ. ຍຖາ ປນ ຈິຕ຺ຕໂວຫາໂຣ ຈິຕ຺ຕນາມເກ ຄຫປຕິມ຺ຫິປິ ມເນປິ ປວຕ຺ຕຕິ ‘‘ຈິຕ຺ໂຕ ຄຫປຕິ. ຈິຕ຺ຕໍ ມໂນ ມານສ’’ນ຺ຕິອາທີສຸ. ຍຖາ ຈ ກຸສໂວຫາໂຣ ກຸສນາມເກ ຣຎ຺ເຎປິ ກຸສຕິເຓປິ ປວຕ຺ຕຕິ –

‘‘ປຠາວຕິຎ຺ຈ ອາທາຍ, ມຓິໍ ເວໂຣຈນໍ ກຸໂສ;

ກຸສາວຕິໍ ກຸສຣາຊາ, ອຄມາສິ ມຫພ຺ພໂລ;

ກຸໂສ ຍຖາ ທຸຄ຺ຄຫິໂຕ, ຫຕ຺ຖເມວານຸກນ຺ຕຕີ’’ຕິ

ອາທີສຸ, ຕຖາ ກາກສທ຺ໂທປິ ວາຍເສ, ເອວໍນາມເກ ທາເສປິ ປວຕ຺ຕຕິ ‘‘ກາໂກ ຣວຕິ, ກາໂກ ນາມ ທາໂສ ສຏ຺ຐິໂຍຊນານິ ຄຈ຺ຉຕີ’’ຕິອາທີສຸ. ຊມ຺ພູສທ຺ໂທ ປນ ຄຫປຕິມນາທີສຸ ຈິຕ຺ຕ ກຸສ ກາກສທ຺ທາ ວິຍ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວເສນ ທີປສ຺ມິໍ ນ ປວຕ຺ຕຕິ, ຕສ຺ມາ ຍຖາວຸຕ຺ໂຕເຍວ ນໂຍ ມນສິກຣຓີໂຍ.

ຍຖາ ປເນຕ຺ຖ ‘‘ລງ຺ກາທີໂປ’’ຕິ ສທ຺ທສ຺ສ ນາມິກປທມາລາ ສມາສວເສນ ພ຺ຍາສວເສນ ຈ ໂຍຊິຕາ, ເອວໍ ‘‘ປຸພ຺ພວິເທຫທີໂປ, ອປຣໂຄຍານທີໂປ, ອຸຕ຺ຕຣກຸຣຸທີໂປ, ອສ຺ສຍຸຊນກ຺ຂຕ຺ຕໍ, ຈິຕ຺ຣມາໂສ, ເວສ຺ສນ຺ຕຣຣາຊາ, ເສຕວຕ຺ຖໍ, ທິພ຺ພຣໂຖ’’ຕິອາທີນມ຺ປິ ນາມິກປທມາລາ ສມາສວເສນ ພ຺ຍາສວເສນ ຈ ໂຍເຊຕພ຺ພາ. ປຸພ຺ພວິເທຫາທິສທ຺ເທຫິ ປຸພ຺ພວິເທຫທີປາທີນໍ ກຖນຎ຺ຈ ເວທິຕພ຺ພໍ. ‘‘ທິພ຺ພຣໂຖ’’ຕິອາທີນໍ ສມາສຄຕປທານໍ ປໂຍຊເນ ສຕິ ພ຺ຍາສວເສນ ວິສຸໍ ກຕ຺ຕພ຺ພຕາ ຈ ເວທິຕພ຺ພາ. ຕຖາ ຫິ ພ຺ຍາສວເສນ ‘‘ທິພ຺ໂພ ຣໂຖ’’ຕິອາທິນາ ທ຺ວິນ຺ນໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ປທານໍ ສມານາຘິກຣຓວເສນ ປຈ຺ເຈກວິຠຕ຺ຕິຍຸຕ຺ຕຠາເວ ສຕິ ຄາຖາສຸ ວຸຕ຺ຕິປາລນສຸຂຸຈ຺ຈາຣຓຄຸໂຓ ຠວຕິ. ໂສ ຈ ສາສນານຸກູໂລ ຫິ ອຍໍ ນໂຍ ຐປິໂຕ. ຕຖາ ຫິ ປາວຈເນ ‘‘ທິພ຺ໂພ ຣໂຖ ປາຕຸຣຫຸ, ເວເທຫສ຺ສ ຍສສ຺ສິໂນ’’ຕິອາທິກາ ປາຬິໂຍ ພຫູ ທິສ຺ສນ຺ຕິ, ເອວໍ ລງ຺ກາທີປາທິສທ຺ທານໍ ວິເສສວນ຺ຕຕາ ຠວຕິ.

ອິທານິ ໂພຘິສນ຺ຘິອາທີນໍ ວິເສສວນ຺ຕຕາ ວຸຈ຺ຈຕິ –

ໂພຘິ ສນ຺ຘິ ວິຠຕ຺ຕາ’ຍຸ, ຘາຕຸເຍວ ປຊາປຕິ;

ທາມາ ທາມໍ ຕຖາ ສທ຺ຘາ, ສທ຺ຘໍ ຕຏໍ ຕຏີ ຕໂຏ.

ພ຺ຍຎ຺ຊນໍ ພ຺ຍຎ຺ຊໂນ ອຕ຺ໂຖ, ອຕ຺ຖມກ຺ຂຣມກ຺ຂໂຣ;

ອຊ຺ຊວໍ ອຊ຺ຊໂວ ເຈວ, ຕຖາ ມທ຺ທວຄາຣວາ.

ວໂຈ ວຈີຕິ ຈາທີນິ, ສມຣູປາ ສຣູປໂຕ;

ທ຺ວິຕ຺ຕິລິງ຺ຄານິ ສມ຺ໂຠນ຺ຕິ, ຍຖາສມ຺ຠວມຸທ຺ທິເສ.

ເອເຕສຸ ຫິ ໂພຘິສທ຺ທສ຺ສ ຕາວ ‘‘ໂພຘິ ຣາຊກຸມາໂຣ’’ຕິ ຈ, ‘‘ອຣິຍສາວໂກ ‘ໂພຘີ’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ, ຕສ຺ສ ໂພຘິສ຺ສ ອງ຺ໂຄຕິ ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ’’ຕິ ຈ ເອວໍ ປຸຄ຺ຄລວຈນສ຺ສ ‘‘ໂພຘິ, ໂພຘີ, ໂພຘໂຍ. ໂພຘິໍ, ໂພຘີ, ໂພຘໂຍ. ໂພຘິນາ’’ຕິ ປຸລ຺ລິງ຺ເຄ ອຄ຺ຄິນເຍນ ນາມິກປທມາລາ ຠວຕິ.

ຣຸກ຺ຂມຄ຺ຄນິພ຺ພານສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓວຈນສ຺ສ ປນ ‘‘ໂພຘິ, ໂພຘີ, ໂພຘິໂຍ. ໂພຘິໍ, ໂພຘີ, ໂພຘິໂຍ. ໂພຘິຍາ’’ຕິ ອິຕ຺ຖິລິງ຺ເຄ ຣຕ຺ຕິນເຍນ ນາມິກປທມາລາ ຠວຕິ.

ເກຈິ ປນ ‘‘ຣຸກ຺ຂວຈໂນ ໂພຘິສທ຺ໂທ ປຸລ຺ລິງ຺ໂຄ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ, ຕໍ ອາຄເມນ ວິຣຸທ຺ຘໍ ວິຍ ທິສ຺ສນໂຕ ວິຈາເຣຕພ຺ພໍ. ນ ຫິ ອາຄເມ ຣຸກ຺ຂວຈນສ຺ສ ໂພຘິສທ຺ທສ຺ສ ປຸລ຺ລິງ຺ຄຠາໂວ ທິສ຺ສຕິ, ປຸຄ຺ຄລວຈນສ຺ສ ປນ ທິສ຺ສຕິ. ຍທິ ຈ ‘‘ສາໂລ ຘໂວ ຂທີໂຣ’’ຕິອາທີນໍ ວິຍ ຣຸກ຺ຂວຈນສ຺ສ ໂພຘິສທ຺ທສ຺ສ ປຸລ຺ລິງ຺ຄຕ຺ຕໍ ສິຍາ, ຊມ຺ພູ ສິມ຺ພລີ ປາຏລີສທ຺ທາທີນໍ ຣຸກ຺ຂວາຈກຕ຺ຕາ ປຸລ຺ລິງ຺ຄຕ຺ຕໍ ສິຍາ, ນ ເຕສໍ ອິມສ຺ສ ຈ ຣຸກ຺ຂວາຈກຕ຺ເຕປິ ປຸລ຺ລິງ຺ຄຠາໂວ ອຸປລພ຺ຠຕິ. ຍທິ ຫິ ຣຸກ຺ຂວຈໂນ ໂພຘິສທ຺ໂທ ປຸລ຺ລິງ຺ໂຄ, ເອວໍ ສນ຺ເຕ ນິພ຺ພານວຈໂນ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓວຈໂນ ຈ ໂພຘິສທ຺ໂທ ນປຸໍສກລິງ຺ໂຄ ສິຍາ ‘‘ນິພ຺ພານ’’ນ຺ຕິອາທິນາ ນປຸໍສກລິງ຺ຄວເສນ ນິທ຺ທິຏ຺ຐສ຺ສ ນິພ຺ພານາທິໂນ ອຕ຺ຖສ຺ສ ກຖນໂຕ.

ເຍ ເອວໍ ວທນ຺ຕິ ‘‘ຣຸກ຺ຂວຈໂນ ໂພຘິສທ຺ໂທ ປຸລ຺ລິງ຺ໂຄ’’ຕິ, ເຕ ‘‘ໂພຘິ ວຸຈ຺ຈຕິ ຈຕູສຸ ມຄ຺ເຄສຸ ຎາຓໍ, ຕໍ ເອຕ຺ຖ ຠຄວາ ປຕ຺ໂຕຕິ ຣຸກ຺ໂຂປິ ໂພຘິຈ຺ເຈວ ວຸຈ຺ຈຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕມຕ຺ຖໍ ເຈຕສິ ສນ຺ນິຘາຍ ‘‘ພຸຊ຺ຌຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ໂພຘີ’’ຕິ ນິພ຺ພຈນວເສນ ‘‘ກິໍ ຣຸກ຺ຂວຈໂນ ໂພຘິສທ຺ໂທ ປຸລ຺ລິງ຺ໂຄ ນ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ມຎ຺ຎມານາ ວທນ຺ຕິ ມຎ຺ເຎ. ເນວໍ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ, ເອວຎ຺ຈ ປນ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ, ‘‘ໂພຘິ ວຸຈ຺ຈຕິ ຈຕູສຸ ມຄ຺ເຄສຸ ຎາຓໍ, ຕໍ ເອຕ຺ຖ ຠຄວາ ປຕ຺ໂຕຕິ ຣຸກ຺ໂຂປິ ໂພຘິຈ຺ເຈວ ວຸຈ຺ຈຕີ’’ຕິ ວທນ຺ເຕຫິ ຄຣູຫິ ຎາຓວຈນໍ ອິຕ຺ຖິ ລິງ຺ຄຠູຕໍ ໂພຘີຕິ ຎາຓສ຺ສ ນາມໍ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິອນ຺ຕຣປຣິກປ຺ປເນນຕ຺ຖໍ ປຣິກປ຺ເປນ຺ເຕນ ພຸຊ຺ຌນຏ຺ຐານຠູເຕ ຣຸກ຺ເຂ ອາໂຣເປຕ຺ວາ ຣຸກ຺ໂຂ ‘‘ໂພຘີ’’ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ, ຕສ຺ມາ ອີທິເສສຸ ຐາເນສຸ ນິພ຺ພຈເນ ອາທໂຣ ນ ກາຕພ຺ໂພ. ນ ຫິ ‘‘ພຸຊ຺ຌຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ໂພຘີ’’ຕິ ນິພ຺ພຈນກຣຓໍ ຣຸກ຺ຂວຈນສ຺ສ ໂພຘິສທ຺ທສ຺ສ ປຸລ຺ລິງ຺ຄຕ຺ຕໍ ກາຕຸໍ ສກ຺ໂກຕິ ສງ຺ເກຕສິທ຺ຘຕ຺ຕາ ໂວຫາຣສ຺ສ, ຕສ຺ມາ ຣຸກ຺ຂໍ ສຍໍ ອໂພຘິມ຺ປິ ສມານໍ ໂພຘິຍາ ປຏິລາຠຏ຺ຐານຕ຺ຕາ ສງ຺ເກຕສິທ຺ເຘນ ‘‘ໂພຘີ’’ຕິ ອິຕ຺ຖິລິງ຺ຄໂວຫາເຣນ ໂວຫຣນ຺ຕິ ສາສນິກາ, ໂພຘິຍາ ວາ ກາຣຓຕ຺ຕາ ຜລໂວຫາເຣນ. ເອຕມຕ຺ຖໍເຍວ ຫິ ສນ຺ຘາຍ ‘‘ໂພຘິ ວຸຈ຺ຈຕິ ຈຕູສຸ ມຄ຺ເຄສຸ ຎາຓໍ, ຕໍ ເອຕ຺ຖ ຠຄວາ ປຕ຺ໂຕຕິ ຣຸກ຺ໂຂປິ ໂພຘິຈ຺ເຈວ ວຸຈ຺ຈຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ, ເອວໍ ‘‘ໂພຘີ’’ຕິ ອິຕ຺ຖິລິງ຺ຄວເສນ ຣຸກ຺ຂນາມໍ ປວຕ຺ຕຕີຕິ. ເຕນາຫ ອາຍສ຺ມາ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ຘມ຺ມເສນາປຕິ ອນຸຘມ຺ມຈກ຺ກວຕ຺ຕີ ໂວຫາຣກຸສໂລ ອິຕ຺ຖິລິງ຺ຄໂວຫາເຣນ ‘‘ພຸທ຺ຘານໍ ຠຄວນ຺ຕານໍ ໂພຘິຍາ ມູເລ ສຫ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓປ຺ປຏິລາຠາ ສຈ຺ຉິກາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ຍທິທໍ ພຸທ຺ໂຘ’’ຕິ. ອປິຈ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ‘‘ໂພຘິຍາ ສາຂາ’’ຕິ ຈ, ‘‘ເກນຏ຺ເຐນ ມຫາໂພຘິ, ກສ຺ສ ສມ຺ພນ຺ຘິນີ ຈ ສາ’’ຕິ ຈ,

‘‘ຫຕ຺ຖໂຕ ມຸຕ຺ຕມຕ຺ຕາ ສາ, ອສີຕິຣຕນໍ ນຠໍ;

ອຸຄ຺ຄນ຺ຕ຺ວານ ຕທາ ມຸຎ຺ຈິ, ຉພ຺ພຓ຺ຓາ ຣສ຺ມິໂຍ ສຸຠາ’’ຕິ ຈ

ເອວມາທໂຍ ຣຸກ຺ຂວາຈກສ຺ສ ໂພຘິສທ຺ທສ຺ສ ອິຕ຺ຖິລິງ຺ຄຠາເວ ປໂຍຄາ ທິສ຺ສນ຺ຕິ.

ອຖ ວາ ຣຸກ຺ຂວາຈໂກ ໂພຘິສທ຺ໂທ ທ຺ວິລິງ຺ໂຄ ປຸມິຕ຺ຖິລິງ຺ຄວເສນ. ຕຖາ ຫິ ສມນ຺ຕປາສາທິກາຍໍ ວິນຍສໍວຓ຺ຓນາຍໍ ມຫາເວຍ຺ຍາກຣຓສ຺ສ ປາຬິນຍວິທຸໂນ ພຸທ຺ຘໂຆສາຈຣິຍສ຺ສ ເອວໍ ສທ຺ທຣຈນາ ທິສ຺ສຕິ ‘‘ສກ຺ຂິສ຺ສສິ ຕ຺ວໍ ຕາຕ ປາຏລິປຸຕ຺ຕໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ມຫາໂພຘິນາ ສທ຺ຘິໍ ອຍ຺ຍໍ ສງ຺ຆມິຕ຺ຕຕ຺ເຖຣິໍ ອາເນຕຸ’’ນ຺ຕິ ຈ, ‘‘ສາປິ ໂຂ ມຫາໂພຘິສມາຣູຬ຺ຫາ ນາວາ ປສ຺ສໂຕ ມຫາຣາຊສ຺ສ ມຫາສມຸທ຺ທຕລໍ ປກ຺ຂນ຺ທາ’’ຕິ ຈ ຕສ຺ສ ຣຸກ຺ຂວາຈກສ຺ສ ໂພຘິສທ຺ທສ຺ສ ‘‘ພຸຊ຺ຌຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ໂພຘີ’’ຕິ ນິພ຺ພຈນວເສນ ‘‘ໂພຘິ, ໂພຘີ, ໂພຘໂຍ. ໂພຘິໍ, ໂພຘີ, ໂພຘໂຍ. ໂພຘິນາ’’ຕິອາທິນາ ປທມາລາ ເວທິຕພ຺ພາ. ຣຸກ຺ຂວາຈກສ຺ເສວ ປນ ຕສ຺ສ ຎາເຓ ປວຕ຺ຕິຕ຺ຖິລິງ຺ຄໂວຫາເຣນ ສງ຺ເກຕສິທ຺ເຘນ ຣູຬ຺ຫຕ຺ຖທີປເກນ ‘‘ໂພຘິ, ໂພຘີ, ໂພຘິໂຍ. ໂພຘິໍ, ໂພຘີ, ໂພຘິໂຍ. ໂພຘິຍາ’’ຕິອາທິນາ ປທມາລາ ເວທິຕພ຺ພາ. ອິຈ຺ເຈວໍ –

ປຸຄ຺ຄລວາຈໂກ ໂພຘິ-ສທ຺ໂທ ປຸລ຺ລິງ຺ຄິໂກ ຠເວ;

ຎາຓາທິວາຈໂກ ອິຕ຺ຖິ-ລິງ຺ໂຄເຍວ ສິຍາ ສທາ.

ໂພຘິປາທປວຈໂນ, ປຸມິຕ຺ຖິລິງ຺ຄິໂກ ຠເວ;

ເອວໍ ສນ຺ເຕປິ ເອຕສ຺ສ, ອິຕ຺ຖິລິງ຺ຄຕ຺ຕເມວ ຕຸ;

ອິຈ຺ຉິຕພ຺ພຕຣໍ ຍສ຺ມາ, ຘມ຺ມເສນາປຕີຣິຕໍ.

ສນ຺ຘິສທ຺ທາທີນມ຺ປິ ນຍານຸສາເຣນ ນາມິກປທມາລາ ໂຍເຊຕພ຺ພາ. ສນ຺ຘິສທ຺ໂທ ຫິ ສຣສນ຺ຘິອາທິວາຈໂກ ປຸລ຺ລິງ຺ໂຄ, ປຏິສນ຺ຘິຍາທິວາຈໂກ ອິຕ຺ຖິລິງ຺ໂຄ ‘‘ສນ຺ຘິໂນ. ສນ຺ຘິຍາ’’ຕິອາທິທສ຺ສນໂຕ. ວິຠຕ຺ຕິສທ຺ໂທ ວິຠຊນວາຈໂກ ອິຕ຺ຖິລິງ຺ໂຄ, ສ຺ຍາທິວາຈໂກ ປຸລ຺ລິງ຺ໂຄ ເຈວ ອິຕ຺ຖິລິງ຺ໂຄ ຈ ‘‘ວິຠຕ຺ຕິສ຺ສ. ວິຠຕ຺ຕິຍາ’’ຕິອາທິທສ຺ສນໂຕ.

ອາຍຸສທ຺ໂທ ປນ ຊີວິຕິນ຺ທ຺ຣິຍວາຈໂກເຍວ ຫຸຕ຺ວາ ປຸນ຺ນປຸໍສກລິງ຺ໂຄ, ‘‘ປຸນຣາຍຸ ຈ ເມ ລທ຺ໂຘ, ເອວໍ ຊານາຫິ ມາຣິສາ’’ຕິ ‘‘ເອຕ຺ຕກໍເຍວ ເຕ ອາຍຸ, ຈວນກາໂລ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ຈ ທສ຺ສນໂຕ.

ຘາຕຸສທ຺ໂທ ສຠາວາທິວາຈໂກ ອິຕ຺ຖິລິງ຺ໂຄ, ກຣປຈາທິວາຈໂກ ປຸມິຕ຺ຖິລິງ຺ໂຄ ‘‘ຈກ຺ຂຸຘາຕຸຍາ. ກໂຣຕິສ຺ສ ຘາຕຸສ຺ສ. ຘາຕຸໂຍ ຘາຕຸຍາ’’ຕິ ທສ຺ສນໂຕ.

ປຊາປຕິສທ຺ໂທ ເທວວິເສສວາຈໂກ ປຸລ຺ລິງ຺ໂຄ, ກລຕ຺ຕຊິນມາຕຸຈ຺ຉາວາຈໂກ ອິຕ຺ຖິລິງ຺ໂຄ ‘‘ປຊາປຕິສ຺ສ ເທວຣາຊສ຺ສ ຘຊຄ຺ຄໍ ອຸລ຺ໂລເກຍ຺ຍາຖ’’, ‘‘ອຕ຺ຕໂນ ປຊາປຕິຍາ ສທ຺ຘິໍ ມຫາປຊາປຕິຍາ’’ຕິ ຈ ທສ຺ສນໂຕ.

ທາມາ ທາມໍ ສທ຺ທາ ມາລຕີທາມາທິເຠທຠິນ຺ນສ຺ສ ເອກສ຺ສ ວຕ຺ຖຸສ຺ສ ຍຖາກ຺ກມໍ ອິຕ຺ຖິນປຸໍສກລິງ຺ຄາ. ຕຖາ ຫິ ‘‘ມາລຕີທາມາ ໂລລາຬິງ຺ຄລີລາ. ມາລຕີທາມໍ. ສິງ຺ຆິຕໍ ທາມໍ ຠມເຣຫິ. ຣຕນທາມາ. ຣຕນທາມ’’ນ຺ຕິ ຈ ທ຺ວິລິງ຺ຄຠາເວ ໂລກິກປ຺ປໂຍຄາ ທິສ຺ສນ຺ຕິ ສາສນານຸກູລາ.

ສທ຺ຘໍ ສທ຺ຘາສທ຺ທາ ປນ ຠິນ຺ນວຕ຺ຖູນໍ ວາຈກາ ອິຕ຺ຖິນປຸໍສກລິງ຺ຄາ, ສທ຺ຘາສທ຺ໂທ ປສາທລກ຺ຂຓວາຈໂກ ອິຕ຺ຖິລິງ຺ໂຄ, ສທ຺ຘໍສທ຺ໂທ ມຕກຠຕ຺ຕວາຈໂກ ນປຸໍສກລິງ຺ໂຄ ‘‘ສທ຺ຘາ ສທ຺ທຫນາ. ມຍມສ຺ສຸໂຠ ໂຄຕມພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ນາມ ທານານິ ເທມ ສທ຺ຘານິ ກໂຣມາ’’ຕິ ທສ຺ສນໂຕ. ອິມສ຺ມິໍ ປນ ຐາເນ ‘‘ສທ຺ໂຘ ປຸຣິໂສ, ສທ຺ຘາ ອິຕ຺ຖີ, ສທ຺ຘໍ ກຸລ’’ນ຺ຕິ ອິມານິ ວາຈ຺ຈລິງ຺ຄຕ຺ຕາ ສງ຺ຄຫໍ ນ ຄຈ຺ຉນ຺ຕີຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພານິ.

ຕຏໍ ຕຏີ ຕໂຏຕິເມ ສທ຺ທາ ຕີຣສງ຺ຂາເຕ ເອກສ຺ມິໍເຍວຕ຺ເຖ ຖີປຸນ຺ນປຸໍສກລິງ຺ຄາ.

ພ຺ຍຎ຺ຊນສທ຺ໂທ ອຸປເສຈນລິງ຺ຄວາກ຺ຍາເວຓິກສຣີຣາວຍວວາຈໂກ ນປຸໍສກລິງ຺ໂຄ, ອກ຺ຂຣວາຈໂກ ປຸນ຺ນປຸໍສກລິງ຺ໂຄ. ຕຕ຺ຣຸປເສຈເນ ‘‘ສູປໍ ວາ ພ຺ຍຎ຺ຊນໍ ວາ’’ຕິ ນປຸໍສກນິທ຺ເທໂສ ທິສ຺ສຕິ. ຕຖາ ລິງ຺ເຄ ‘‘ອິຕ຺ຖິພ຺ຍຎ຺ຊນໍ ປຸຣິສພ຺ຍຎ຺ຊນ’’ນ຺ຕິ ນປຸໍສກນິທ຺ເທໂສ. ວາກ຺ເຍ ‘‘ປທພ຺ຍຎ຺ຊນານິ ສາຘຸກໍ ອຸຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ’’ຕິ ນປຸໍສກລິງ຺ຄນິທ຺ເທໂສ. ອາເວຓິເກ ‘‘ອສີຕິ ອນຸພ຺ຍຎ຺ຊນານີ’’ຕິ ນປຸໍສກນິທ຺ເທໂສ. ສຣີຣາວຍເວ ‘‘ກິເລສານໍ ອນຸ ອນຸ ພ຺ຍຎ຺ຊນໂຕ ປາກຏຠາວກຣຓໂຕ ອນຸພ຺ຍຎ຺ຊນ’’ນ຺ຕິ ເອວໍ ນປຸໍສກນິທ຺ເທໂສ. ເອຕ຺ຖ ຫິ ອນຸພ຺ຍຎ຺ຊນໍ ນາມ ຫຕ຺ຖປາທສິຕຫສິຕກຖິຕວິໂລກິຕາທິເຠໂທ ອາກາໂຣ. ໂສ ເອວ ‘‘ສຣີຣາວຍໂວ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕີຕິ. ອກ຺ຂເຣ ‘‘ພ຺ຍຎ຺ຊໂນ. ພ຺ຍຎ຺ຊນ’’ນ຺ຕິ ຈ ປຸນ຺ນປຸໍສກນິທ຺ເທໂສ.

ອຕ຺ຖສທ຺ໂທ ນິພ຺ພານວຈໂນ ນປຸໍສກລິງ຺ໂຄ, ອຠິເຘຍ຺ຍຘນກາຣຓປໂຍຊນນິວຕ຺ຍາຠິສນ຺ຘານາທິວຈໂນ ປນ ປຸລ຺ລິງ຺ໂຄ. ຕຖາ ຫິ ກຖາວຕ຺ຖຸມ຺ຫິ ‘‘ອຕ຺ຖຕ຺ຖມ຺ຫີ’’ຕິ ອິມິສ຺ສາ ປາຬິຍາ ອຕ຺ຖສໍວຓ຺ຓນາຍໍ ‘‘ອຕ຺ຖໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ນິພ຺ພານ’’ນ຺ຕິ ນປຸໍສກລິງ຺ຄນິທ຺ເທເສນ ອຕ຺ຖສທ຺ໂທ ວຸຕ຺ໂຕ. ອິຕິ ອຕ຺ຖສທ຺ໂທ ທ຺ວິລິງ຺ໂຄ.

ອກ຺ຂຣສທ຺ໂທ ຈ ‘‘ໂຍ ປຸພ຺ໂພ ອກ຺ຂໂຣ ອກ຺ຂຣານີ’’ຕິ ຈ ທສ຺ສນໂຕ. ອປິຈ ອກ຺ຂຣສທ຺ໂທ ນິພ຺ພານວຈໂນ ນາມປຓ຺ຓຕ຺ຕິວຈໂນ ຈ ສພ຺ພທານປຸໍສກລິງ຺ໂຄ ຠວຕິ ‘‘ປທມຈ຺ຈຸຕມກ຺ຂຣໍ, ມຫາຊນສມ຺ມໂຕຕິ ໂຂ ວາເສຏ຺ຐ ‘ມຫາສມ຺ມໂຕ’ຕ຺ເວວ ປຐມໍ ອກ຺ຂຣໍ ນິພ຺ພຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ເອວມາທີສຸ. ‘‘ອກ຺ຂຣາຍ ເທເສຕິ, ອກ຺ຂຣກ຺ຂຣາຍ ອາປຕ຺ຕິ ປາຈິຕ຺ຕິຍສ຺ສາ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ປນ ປຸລ຺ລິງ຺ໂຄຕິປິ ນປຸໍສກລິງ຺ໂຄຕິປິ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ, ອິຕ຺ຖິລິງ຺ໂຄຕິ ປນ ນ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ. ອຍຎ຺ຫິ ‘‘ອສກ຺ກຕາ ຈສ຺ມ ຘນຎ຺ຈຍາຍ. ວິຣມຖາຍສ຺ມນ຺ໂຕ ມມວຈນາຍາ’’ຕິອາທີສຸ ‘‘ຘນຎ຺ຈຍາຍ, ວຈນາຍາ’’ຕິ ສທ຺ທາ ວິຍ ວິຠຕ຺ຕິວິປລ຺ລາເສນ ວຸຕ຺ໂຕ, ນ ລິງ຺ຄວິປລ຺ລາສວເສນາຕິ.

ອຊ຺ຊວ ມທ຺ທວ ຄາຣວສທ຺ທາ ປນ ປຸນ຺ນປຸໍສກລິງ຺ຄາ. ‘‘ອຊ຺ຊໂວ ຈ ມທ຺ທໂວ ຈ. ອຊ຺ຊວມທ຺ທວໍ. ຄາຣໂວ ຈ ນິວາໂຕ ຈ. ສຫ ອາວຊ຺ຊິເຕ ຖູເປ, ຄາຣວໍ ໂຫຕິ ເມ ຕທາ’’ຕິ ຈ ອາທິທສ຺ສນໂຕ.

ວໂຈວຈີສທ຺ທາ ປນ ຆໂຏຆຏີສທ຺ທາ ວິຍ ປຸມິຕ຺ຖິລິງ຺ຄາ, ຕຕ຺ຖ ວຈີສທ຺ທສ຺ສ ‘‘ວຈີ, ວຈີ, ວຈິໂຍ. ວຈິໍ, ວຈີ, ວຈິໂຍ. ວຈິຍາ’’ຕິ ນາມິກປທມາລາ ໂຍເຊຕພ຺ພາ. ເກຈິ ‘‘ທຸຈ຺ຈຣິຕປໂຍຄວິຎ຺ຎຕ຺ຕິສທ຺ທາທີສຸ ປເຣສຸ ວຈສທ຺ທສ຺ສນ຺ໂຕ ອີກາໂຣ ໂຫຕິ, ເຕນ ‘‘ວຈີທຸຈ຺ຈຣິຕ’’ນ຺ຕິອາທີນິ ຣູປານິ ທິສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ, ຕໍ ນ ຄເຫຕພ຺ພໍ ວຈສທ຺ທໂຕ ວິສຸໍ ວຈີສທ຺ທສ຺ສ ທສ຺ສນໂຕ. ອຕ຺ຣິມານິ ປາຬິໂຕ ຈ ອຏ຺ຐກຖາໂຕ ຈ ນິທສ຺ສນປທານິ. ‘‘ວຈີ ວຈີສງ຺ຂາໂຣ, ວຈີສງ຺ຂາໂຣ ວຈີ, ວຈິຎ຺ຈ ວຈີສງ຺ຂາເຣ ຈ ຐເປຕ຺ວາ ອວເສສາ ນ ເຈວ ວຈີ, ນ ຈ ວຈີສງ຺ຂາໂຣ. ຄທິໂຕ ວຈີຠິ ສຕິມາຠິນນ຺ເທ’’ຕິ ອິມານິ ປາຬິໂຕ ນິທສ຺ສນປທານິ. ‘‘ໂຈປນສງ຺ຂາຕາ ວຈີ ເອວ ວິຎ຺ຎຕ຺ຕິ ວຈີວິຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ວຈິຍາ ເຠໂທ ວຈີເຠໂທ’’ຕິ ອິມານິ ອຏ຺ຐກຖາໂຕ ນິທສ຺ສນປທານິ. ອິມິນາ ນເຍນ ອຎ຺ເຎສມ຺ປິ ສຣູປາສຣູປປທານໍ ຍຖາຣຫໍ ທ຺ວິຕິລິງ຺ຄຕາ ວວຕ຺ຖເປຕພ຺ພາ. ເອວໍ ອຠິເຘຍ຺ຍກລິງ຺ເຄສຸ ສວິເສສານິ ອຠິເຘຍ຺ຍລິງ຺ຄານິ ເວທິຕພ຺ພານິ.

ອິທານິ ກຕ຺ຖຈິ ວາຈ຺ຈລິງ຺ຄຠູຕານໍ ອຠິເຘຍ຺ຍລິງ຺ຄານຎ຺ຈ ຕທ຺ຘິຠນ຺ຕລິງ຺ຄານຎ຺ຈ ຘມ຺ມາທິວເສນ ນາມິກປທມາລາ ວຸຈ຺ຈເຕ. ຕຖາ ຫິ –

ຘມ຺ມໂຠ ປຸຄ຺ຄລາ ເຈວ, ຘມ຺ມປຸຄ຺ຄລໂຕປິ ຈ;

ເອກນ຺ຕຘມ຺ມໂຕ ເຈວ, ຕເຖເວກນ຺ຕປຸຄ຺ຄລາ.

ປທມາລາ ສິຍຸໍ ຕາສຸ, ປຈ຺ຈຕ຺ຕາທິວເສນ ຕຸ;

ປທໍ ສມໍ ວິສມຎ຺ຈ, ຊຎ຺ຎາ ສພ຺ພສມມ຺ປິ ຈ.

ກຖໍ? ‘‘ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ, ມິຈ຺ຉາສງ຺ກປ຺ໂປ, ມິຈ຺ຉາວາຈາ, ມິຈ຺ຉາວາໂຈ, ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິໂກ, ມິຈ຺ຉາສງ຺ກປ຺ປີ’’ ອິຈ຺ເຈເຕສໍ ນາມິກປທມາລາ ເອວໍ ເວທິຕພ຺ພາ.

‘‘ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ, ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐີ, ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິໂຍ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິໍ, ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐີ, ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິໂຍ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິຍາ’’ຕິ ເອວໍ ຘມ຺ມໂຕ, ‘‘ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ, ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐີ, ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິໂນ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິໍ, ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐີ, ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິໂນ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິນາ’’ຕິ ເອວໍ ປຸຄ຺ຄລໂຕ, ‘‘ມິຈ຺ຉາສງ຺ກປ຺ໂປ, ມິຈ຺ຉາສງ຺ກປ຺ປາ. ມິຈ຺ຉາສງ຺ກປ຺ປ’’ນ຺ຕິ ເອວໍ ຘມ຺ມປຸຄ຺ຄລໂຕ, ‘‘ມິຈ຺ຉາວາຈາ, ມິຈ຺ຉາວາຈາ, ມິຈ຺ຉາວາຈາໂຍ. ມິຈ຺ຉາວາຈໍ, ມິຈ຺ຉາວາຈາ ມິຈ຺ຉາວາຈາໂຍ. ມິຈ຺ຉາວາຈາຍ’’ ເອວໍ ເອກນ຺ຕຘມ຺ມໂຕ, ‘‘ມິຈ຺ຉາວາໂຈ, ມິຈ຺ຉາວາຈາ. ມິຈ຺ຉາວາຈໍ, ມິຈ຺ຉາວາເຈ. ມິຈ຺ຉາວາເຈນ’’ ເອວໍ ເອກນ຺ຕປຸຄ຺ຄລໂຕ, ‘‘ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິໂກ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິກາ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິກ’’ນ຺ຕິ ເອວມ຺ປິ ເອກນ຺ຕປຸຄ຺ຄລໂຕ, ‘‘ມິຈ຺ຉາສງ຺ກປ຺ປີ, ມິຈ຺ຉາສງ຺ກປ຺ປິໂນ. ມິຈ຺ຉາສງ຺ກປ຺ປິ’’ນ຺ຕິ ເອວມ຺ປິ ເອກນ຺ຕປຸຄ຺ຄລໂຕ ນາມິກປທມາລາ ຠວຕິ. ປຈ຺ຈຕ຺ໂຕປໂຍຄວຈນາທິວເສນ ປນ ປທໍ ສທິສໍ ວິສທິສໍ ສພ຺ພຖາ ສທິສມ຺ປິ ຈ ຠວຕິ. ເອສ ນໂຍ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິສມ຺ມາສງ຺ກປ຺ປາທີສຸປິ.

ອຕ຺ຣິເມ ອາຫຈ຺ຈຠາສິຕາ ປໂຍຄາ – ອວິຊ຺ຊາຄຕສ຺ສ ຠິກ຺ຂເວ ອວິທ຺ທສຸໂນ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ປໂຫຕິ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິສ຺ສ ມິຈ຺ຉາສງ຺ກປ຺ໂປ ປໂຫຕິ. ມິຈ຺ຉາສງ຺ກປ຺ປສ຺ສ ມິຈ຺ຉາວາຈາ ປໂຫຕິ. ມິຈ຺ຉາວາຈສ຺ສ ມິຈ຺ຉາກມ຺ມນ຺ໂຕ ປໂຫຕິ. ມິຈ຺ຉາກມ຺ມນ຺ຕສ຺ສ ມິຈ຺ຉາອາຊີໂວ ປໂຫຕິ. ມິຈ຺ຉາອາຊີວສ຺ສ ມິຈ຺ຉາວາຍາໂມ ປໂຫຕິ. ມິຈ຺ຉາວາຍາມສ຺ສ ມິຈ຺ຉາສຕິ ປໂຫຕິ. ມິຈ຺ຉາສຕິສ຺ສ ມິຈ຺ຉາສມາຘິ ປໂຫຕີຕິ. ວິຊ຺ຊາຄຕສ຺ສ ຠິກ຺ຂເວ ວິທ຺ທສຸໂນ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ ປໂຫຕິ. ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິສ຺ສ ສມ຺ມາສງ຺ກປ຺ໂປ ປໂຫຕີຕິ ວິຕ຺ຖາໂຣ, ເອວໍ ກຕ຺ຖຈິ ວາຈ຺ຈລິງ຺ຄຠູຕານໍ ອຠິເຘຍ຺ຍລິງ຺ຄານຎ຺ຈ ຕທ຺ຘິຕນ຺ຕລິງ຺ຄານຎ຺ຈ ນາມິກປທມາລາ ສປ຺ປໂຍຄາ ກຖິຕາ.

ອິທານິ ເນວາຠິເຘຍ຺ຍລິງ຺ຄສ຺ສ ຠວິຕພ຺ພສທ຺ທສ຺ສ ຈ ອຠິເຘຍ຺ຍລິງ຺ຄານໍ ໂສຕ຺ຖິ ສຸວຕ຺ຖິ ສທ຺ທານຎ຺ຈ ວາຈ຺ຈລິງ຺ຄາຠິເຘຍ຺ຍລິງ຺ຄສ຺ສ ອພ຺ຠຸຕສທ຺ທສ຺ສ ຈ ວາຈ຺ຈລິງ຺ຄສ຺ສ ອຠູຕສທ຺ທສ຺ສຈາຕິ ອິເມສໍ ກິຎ຺ຈິ ວິເສສໍ ກຖຍາມ, ນາມິກປທມາລຎ຺ຈ ຍຖາຣຫໍ ໂຍເຊສ຺ສາມ. ເອເຕສຸ ຫິ ຠວິຕພ຺ພສທ຺ໂທ ເອກນ຺ຕຠາວວາຈໂກ ນປຸໍສກລິງ຺ໂຄ ເອກວຈນນ຺ໂຕເຍວ ໂຫຕິ. ຕຕິຍນ຺ຕປເທຫິ ເອວໍສທ຺ທ ນສທ຺ທາທີຫິ ຈ ໂຍເຊຕພ຺ໂພ ຈ ໂຫຕິ. ນາສ຺ສ ນາມິກປທມາລາ ລພ຺ຠຕິ, ອຕ຺ຣິເມ ຈ ປໂຍຄາ ‘‘ສທ຺ຘມ຺ມຄຣຸເກນ ຠວິຕພ຺ພໍ, ໂນ ອາມິສຄຣຸເກນ, ອິມິນາ ໂຈເຣນ ຠວິຕພ຺ພໍ, ອິເມຫິ ໂຈເຣຫິ ຠວິຕພ຺ພໍ, ອິມາຍ ໂຈຣິຍາ ຠວິຕພ຺ພໍ, ອິມາຫິ ໂຈຣີຫິ ຠວິຕພ຺ພໍ, ອເນນ ຈິຕ຺ເຕນ ຠວິຕພ຺ພໍ, ອິເມຫິ ຈິຕ຺ເຕຫິ ຠວິຕພ຺ພໍ, ເອວໍ ຠວິຕພ຺ພໍ, ອຎ຺ຎຖາ ຠວິຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ. ອຕ຺ຣິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ –

ຠວິຕພ຺ພປທໍ ນິຈ຺ຈໍ, ສພ຺ພຎ຺ຎຸວຣສາສເນ;

ປຐເມກວໂຈ ຠາວ-ວາຈກຎ຺ຈ ນປຸໍສກໍ.

ຕຕິຍນ຺ຕປເທເຫວໍ-ສທ຺ທາທີຫິ ຈ ຘີມຕາ;

ໂຍເຊຕພ຺ພໍວ ສມ຺ໂຠຕິ, ອິຕິ ວິທ຺ວາ ວິຠາວເຍ.

ອຍໍ ‘‘ຠວິຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ປທສ຺ສ ວິເສໂສ.

ໂສຕ຺ຖິ ຠທ຺ທນ຺ເຕ ໂຫຕຸ ຣຎ຺ໂຎ, ໂສຕ຺ຖິໍ ຄຈ຺ຉຕິ ນ຺ຫາປິໂຕ. ໂສຕ຺ຖິນາມ຺ຫິ ສມຸຏ຺ຐິໂຕ. ສຸວຕ຺ຖິ, ສຸວຕ຺ຖິໍ, ສຸວຕ຺ຖິນາ, ອຍໍ ຘສາຕ຺ຖິສທ຺ທາທີນໍ ວິເສໂສ.

ອຍໍ ປນ ‘‘ອພ຺ຠຸຕໍ ອຠູຕ’’ນ຺ຕິ ທ຺ວິນ຺ນໍ ວິເສໂສ. ຠູສທ຺ທສ຺ສ ພ຺ຠູ, ສໍໂຍຄປເຣ ປຏິເສຘຕ຺ຖວຕິ ອອິຕິນິປາເຕ ອຸປປເທ ສຕິ ເອກນ຺ເຕນ ຣສ຺ສຕ຺ຕມຸປຍາຕິ. ກ຺ວຕ຺ເຖ? ‘‘ອຠູຕປຸພ຺ພໍ ຠູຕ’’ນ຺ຕິອາທີສ຺ວຕ຺ເຖສຸ. ຕຖາວິເຘ ອສຎ຺ໂຎຄປເຣ ຣສ຺ສຕ຺ຕໍ ນ ອຸປຍາຕິ. ກ຺ວຕ຺ເຖ? ‘‘ອສຈ຺ຈ’’ນ຺ຕິອາທີສ຺ວຕ຺ເຖສຸ. ຕຖາ ຫິ ‘‘ອພ຺ຠຸຕ’’ນ຺ຕິ ປທສ຺ສ ‘‘ອຠູຕປຸພ຺ພໍ ຠູຕ’’ນ຺ຕິປິ ອຕ຺ໂຖ ຠວຕິ, ‘‘ອພ຺ຠຸຕກຣຓ’’ນ຺ຕິປິ ອຕ຺ໂຖ ຠວຕິ. ‘‘ອຠູຕ’’ນ຺ຕິ ປທສ຺ສ ປນ ‘‘ອສຈ຺ຈ’’ນ຺ຕິປິ ອຕ຺ໂຖ ຠວຕິ, ‘‘ອຊາຕ’’ນ຺ຕິປິ ອຕ຺ໂຖ ຠວຕິ. ຕຕ຺ຣ ‘‘ອຈ຺ຉຣິຍໍ ວຕ ໂຠ ອພ຺ຠຸຕໍ ວຕ ໂຠ. ອຈ຺ເຉຣໍ ວຕ ໂລກສ຺ມິໍ, ອພ຺ຠຸຕໍ ໂລມຫໍສນໍ’’ ອິຈ຺ເຈວມາທໂຍ ‘‘ອຠູຕປຸພ຺ພໍ ຠູຕ’’ນ຺ຕິ ອຕ຺ເຖ ປໂຍຄາ.

‘‘ຕ຺ວໍ ມໍ ນາເຄນ ອາລມ຺ປ,

ອຫໍ ມຓ຺ຑູກຉາປິຍາ;

ໂຫຕຸ ໂນ ອພ຺ຠຸຕໍ ຕຕ຺ຖ,

ອາສຫສ຺ເສຫິ ປຎ຺ຈຫີ’’ຕິ

ອິຈ຺ເຈວມາທໂຍ ອພ຺ຠຸຕກຣຓຕ຺ເຖ ປໂຍຄາ. ເອວໍ ຣສ຺ສວເສນ, ທີຆວເສນ ປນ ນິສ຺ສໍໂຍເຄ ‘‘ອຠູຕໍ ອຕຈ຺ຉໍ. ອຕຖໍ’’ອິຈ຺ເຈວມາທໂຍ ອສຈ຺ຈຕ຺ເຖ ປໂຍຄາ, ‘‘ອຠູຕໍ ອຊາຕໍ ອສຎ຺ຊາຕ’’ນ຺ຕິ ອິຈ຺ເຈວມາທໂຍ ອຊາຕຕ຺ເຖ ປໂຍຄາ. ຠວນ຺ຕິ ຈຕ຺ຣ –

‘‘ອຠູຕປຸພ຺ພໍ ຠູຕ’’ນ຺ຕິ, ອຕ຺ຖສ຺ມິໍ ອພ຺ຠຸຕນ຺ຕິທໍ;

ປທໍ ວິຎ຺ຎູຫິ ວິຎ຺ເຎຍ຺ຍໍ, ຣສ຺ສຠາເວນ ສຓ຺ຐິຕໍ.

ອພ຺ຠຸຕກຣຓຕ຺ເຖປິ, ອພ຺ຠຸຕນ຺ຕິ ປທໍ ຕຖາ;

ສຓ຺ຐິຕໍ ຣສ຺ສຠາເວນ, ອິຕິ ວິທ຺ວາ ວິຠາວເຍ.

ອຠູຕມິຕິ ທີຆຕ຺ຕ-ວເສນ ກຖິຕໍ ປນ;

ປທໍ ສມຘິຄນ຺ຕພ຺ພ-ມສຈ຺ຈາຊາຕວາຈກໍ.

ອພ຺ຠຸຕໍ, ອພ຺ຠຸຕານິ. ຈິຕ຺ຕນເຍນ, ອພ຺ຠຸໂຕ, ອພ຺ຠຸຕາ. ອພ຺ຠຸຕໍ, ປຸຣິສນເຍນ, ອພ຺ຠຸຕາ, ອພ຺ຠຸຕາ, ອພ຺ຠຸຕາໂຍ. ອພ຺ຠຸຕໍ. ກຎ຺ຎານເຍນ ເຎຍ຺ຍໍ. ເອວໍ ຠູຕສທ຺ທສ຺ສປິ ນາມິກປທມາລາ ຕິຘາ ຄເຫຕພ຺ພາ. ອຕ຺ຣ ‘‘ອພ຺ຠຸຕ’’ມິຕິ ປທໍ ວາຈ຺ຈລິງ຺ຄມ຺ປິ ຠວຕິ ອຠິເຘຍ຺ຍລິງ຺ຄມ຺ປິ. ‘‘ອຠູຕ’’ມິຕິ ປທໍ ປນ ວາຈ຺ຈລິງ຺ຄໍ ອຠິເຘຍ຺ຍລິງ຺ຄມ຺ປິ ວາ ສຈ຺ຈສທ຺ໂທ ວິຍ ກຕ຺ຖຈິ. ອິຕິສ຺ສ ຍຖາຣຫໍ ອຍມ຺ປິ ສປ຺ປໂຍຄາ ນາມິກປທມາລາ ກຖິຕາ.

ອິທານິ ອາຄມິການໍ ໂກສລ຺ລຊນນຕ຺ຖໍ ປທສໂມຘານວເສນ ນາມິກປທມາລາ ວຸຈ຺ຈເຕ – ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ, ພຸທ຺ຘາ ຠຄວນ຺ໂຕ. ພຸທ຺ຘໍ ຠຄວນ຺ຕໍ, ພຸທ຺ເຘ ຠຄວນ຺ເຕ. ພຸທ຺ເຘນ ຠຄວຕາ, ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ. ອຍໍ ປທມາລາ ເອກວຈນພຫຸວຈນວເສນ ເຎຍ຺ຍາ.

ເທວາ ຕາວຕິໍສາ. ເທເວ ຕາວຕິໍເສ. ເທເວຫິ ຕາວຕິໍເສຫິ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ. ພຫຸວຈນວເສນ ເຎຍ຺ຍາ ປທມາລາ.

ໂສ ຠຄວາ ຊານໍ ປສ຺ສໍ ອຣຫໍ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ໂຘ, ຕໍ ຠຄວນ຺ຕໍ ຊານນ຺ຕໍ ປສ຺ສນ຺ຕໍ ອຣຫນ຺ຕໍ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘໍ, ເຕນ ຠຄວຕາ ຊານຕາ ປສ຺ສຕາ ອຣຫຕາ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ເຘນ, ຕສ຺ສ ຠຄວໂຕ ຊານໂຕ ປສ຺ສໂຕ ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ. ເອກວຈນວເສນ ເຎຍ຺ຍາ ປທມາລາ.

ຣາຊາ ສຸທ຺ໂຘທໂນ, ຣາຊານໍ ສຸທ຺ໂຘທນໍ, ຣຎ຺ຎາ ສຸທ຺ໂຘທເນນ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ.

ຣາຊາ ປສ຺ເສນທີ ໂກສໂລ, ຣາຊານໍ ປສ຺ເສນທິໍ ໂກສລໍ, ຣຎ຺ຎາ ປສ຺ເສນທິນາ ໂກສເລນ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ.

ຣາຊາ ມາຄໂຘ ເສນິໂຍ ພິມ຺ພິສາໂຣ, ຣາຊານໍ ມາຄຘໍ ເສນິຍໍ ພິມ຺ພິສາຣໍ, ຣຎ຺ຎາ ມາຄເຘນ ເສນິເຍນ ພິມ຺ພິສາເຣນ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ.

ຣາຊາ ມາຄໂຘ ອຊາຕສຕ຺ຕຸ ເວເທຫິປຸຕ຺ໂຕ, ຣາຊານໍ ມາຄຘໍ ອຊາຕສຕ຺ຕຸໍ ເວເທຫິປຸຕ຺ຕໍ, ຣຎ຺ຎາ ມາຄເຘນ ອຊາຕສຕ຺ຕຸນາ ເວເທຫິປຸຕ຺ເຕນ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ.

ມຫາປຊາປຕີ ໂຄຕມີ, ມຫາປຊາປຕິໍ ໂຄຕມິໍ, ມຫາປຊາປຕິຍາ ໂຄຕມິຍາຕິ ປຎ຺ຈກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ. ມຫາປຊາປຕິຍໍ ໂຄຕມິຍໍ, ໂຠຕິ ມຫາປຊາປຕິ ໂຄຕມິ.

ມກ຺ຂລິ ໂຄສາໂລ. ມກ຺ຂລິໍ ໂຄສາລໍ. ມກ຺ຂລິນາ ໂຄສາເລນ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ.

ສາຣິປຸຕ຺ຕໂມຄ຺ຄລ຺ລານໍ ສາວກຍຸຄໍ. ສາຣິປຸຕ຺ຕໂມຄ຺ຄລ຺ລານໍ ສາວກຍຸຄໍ, ສາຣິປຸຕ຺ຕໂມຄ຺ຄລ຺ລາເນນ ສາວກຍຸເຄນ, ສາຣິປຸຕ຺ຕໂມຄ຺ຄລ຺ລານສ຺ສ ສາວກຍຸຄສ຺ສ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ. ສພ຺ພາເປຕາ ປທມາລາ ເອກວຈນວເສນ ເຎຍ຺ຍາ. ສາຣິປຸຕ຺ຕໂມຄ຺ຄລ຺ລານາ ອຄ຺ຄສາວກາ, ສາຣິປຸຕ຺ຕໂມຄ຺ຄລ຺ລາເນ ອຄ຺ຄສາວເກ, ສາຣິປຸຕ຺ຕໂມຄ຺ຄລ຺ລາເນຫິ ອຄ຺ຄສາວເກຫິ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ. ພຫຸວຈນວເສນ ເຎຍ຺ຍາ. ອິໂຕ ອຎ຺ເຎສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ.

ໂສ ທາໂຣ, ສາ ທາຣາ. ສໍ ທາຣໍ, ເສ ທາເຣ. ເສນ ທາເຣນ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ. ສາ ນາຣີ, ສາ ນາຣິໂຍ. ສໍ ນາຣິໍ, ສາ ນາຣິໂຍ. ສາຍ ນາຣິຍາ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ. ສໍ ກມ຺ມໍ, ສານິ ກມ຺ມານິ. ເສນ ກມ຺ເມນ. ສໍ ຜລໍ, ສານິ ຜລານິ. ເສນ ຜເລນ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ.

ປຐມໍ ຌານໍ, ປຐມໍ ຌານໍ, ປຐເມນ ຌາເນນ, ປຐມສ຺ສ ຌານສ຺ສ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ.

ຈຕຸຕ຺ຖີ ທິສາ, ຈຕຸຕ຺ຖິໍ ທິສໍ, ຈຕຸຕ຺ຖິຍາ ທິສາຍ.

ຘມ຺ມີ ກຖາ, ຘມ຺ມິໍ ກຖໍ, ຘມ຺ມິຍາ ກຖາຍ, ຘມ຺ມິຍໍ ກຖາຍໍ. ເອວໍ ອນຸປຸພ຺ພີ ກຖາ, ເອວຣູປີ ກຖາ. ອິມິນາ ນເຍນ ອຎ຺ເຎສຸປິ ຐາເນສຸ ປທສໂມຘານວເສນ ລິງ຺ຄໂຕ ຈ ອນ຺ຕໂຕ ຈ ວຈນໂຕ ຈ ອເປກ຺ຂິຕພ຺ພໍ. ປທໂຕ ຈ ນານປ຺ປກາຣາ ນາມິກປທມາລາ ໂຍເຊຕພ຺ພາ.

ອິທານິ ເອກປ຺ປກາຣານໍ ສທ຺ທານໍ ລິງ຺ຄອນ຺ຕວເສນ ນານຕ຺ຕໍ ເວທິຕພ຺ພໍ. ກຖໍ? ຍາທິໂສ, ຍາທິສີ, ຍາທິສໍ. ຕາທິໂສ, ຕາທິສີ, ຕາທິສໍ. ເອຕາທິໂສ, ເອຕາທິສີ, ເອຕາທິສໍ. ກີທິໂສ, ກີທິສີ, ກີທິສໍ. ອີທິໂສ, ອີທິສີ, ອີທິສໍ. ເອທິໂສ, ເອທິສີ, ເອທິສໍ. ສທິໂສ, ສທິສີ, ສທິສໍ. ກທາຈິ ປນ ‘‘ຍາທິສາ ຕາທິສາ’’ຕິ ເອວມາທີນິ ອິຕ຺ຖິລິງ຺ຄຣູປານິປິ ຠວນ຺ຕິ. ນາມິກປທມາລາ ເນສໍ ປຸຣິສ ອິຕ຺ຖີ ຈິຕ຺ຕນເຍນ ໂຍເຊຕພ຺ພາ.

ອິທານິ ສມາສຕທ຺ຘິຕປທຠູຕານໍ ອມມສທ຺ທາທີນໍ ນາມິກປທມາລາ ວຸຈ຺ຈເຕ – ອມໂມ, ອມມາ, ອມມໍ, ອມເມ. ອມເມນ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ.

ມຍ຺ຫໂກ, ມຍ຺ຫກາ. ມຍ຺ຫກໍ, ມຍ຺ຫເກ. ມຍ຺ຫເກນ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ.

ອາມາ, ອາມາ, ອາມາໂຍ. ອາມໍ, ອາມາ, ອາມາໂຍ. ເສສໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ.

ຕຕ຺ຣ ອມໂມຕິ ນຕ຺ຖິ ຕຓ຺ຫາມມຕ຺ຕໍ ທິຏ຺ຐິມມຕ຺ຕຎ຺ຈ ເອຕສ຺ສາຕິ ອມໂມ, ໂກ ໂສ, ອຣຫາເຍວາຕິ ວຕ຺ຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ. ອປິຈ ເຍສຕຓ຺ຫາປິ ສທິຏ຺ຐີປິ ‘‘ມມ ອິທ’’ນ຺ຕິ ມມຕ຺ຕໍ ນ ກໂຣນ຺ຕິ, ເຕປິ ອມມາເຍວ. ເອຕ຺ຖ ຈ ‘‘ມນຸສ຺ສາ ຕຕ຺ຖ ຊາຍນ຺ຕິ, ອມມາ ອປຣິຄ຺ຄຫາ’’ຕິ ອິທໍ ສາສນໂຕ ນິທສ຺ສນໍ. ‘‘ອມໂມ ນິຣຫງ຺ກາໂຣ’’ຕິ ອິທໍ ປນ ໂລກໂຕ ນິທສ຺ສນໍ. ອິຕ຺ຖິລິງ຺ເຄ ວຕ຺ຕພ຺ເພ ‘‘ອມມາ, ອມມາ, ອມມາໂຍ’’ຕິ ປທມາລາ. ນປຸໍສເກ ວຕ຺ຕພ຺ເພ ‘‘ອມມໍ, ອມມານີ’’ຕິ ປທມາລາ. ຕຕ຺ຣ ມຍ຺ຫໂກຕິ ‘‘ອິທມ຺ປິ ມຍ຺ຫໍ ອິທມ຺ປິ ມຍ຺ຫ’’ນ຺ຕິ ວິປ຺ປລປຕີຕິ ມຍ຺ຫໂກ, ເອໂກ ປກ຺ຂິວິເສໂສ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ ຊາຕເກ –

‘‘ສກຸໂຓ ມຍ຺ຫໂກ ນາມ, ຄິຣິສານຸທຣີຈໂຣ;

ປກ຺ກໍ ປິປ຺ຜລິມາຣຸຍ຺ຫ, ‘ມຍ຺ຫໍ ມຍ຺ຫ’ນ຺ຕິ ກນ຺ທຕີ’’ຕິ.

ອິຕ຺ຖິລິງ຺ເຄ ວຕ຺ຕພ຺ເພ ‘‘ມຍ຺ຫກີ, ມຍ຺ຫກີ, ມຍ຺ຫກິໂຍ’’ຕິ ປທມາລາ. ຕຕ຺ຣ ອາມາຕິ ‘‘ອາມ ອຫໍ ຕຸມ຺ຫາກໍ ທາສີ’’ຕິ ເອວໍ ທາສິຠາວໍ ປຏິຊານາຕີຕິ ອາມາ. ເຄຫທາສີ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ ຊາຕເກສຸ ‘‘ຍຕ຺ຖ ທາໂສ ອາມຊາໂຕ, ຐິໂຕ ຖຸລ຺ລານິ ຄຈ຺ຉຕີ’’ຕິ ຈ, ‘‘ອາມາຍ ທາສາປິ ຠວນ຺ຕິ ໂລເກ’’ຕິ ຈ, ຕສ຺ມາ ອິມາເນເວຕ຺ຖ ນິທສ຺ສນປທານິ.

ອິທານິ ກຕິ ກຕິປຍ ກຕິມີສທ຺ທານໍ ວິເສໂສ ວຸຈ຺ຈເຕ ຍຖາຣຫໍ ນາມິກປທມາລາ ຈ. ຕຕ຺ຣ ກຕິມີສທ຺ທສ຺ສ ນາມິກປທມາລາ ນ ລພ຺ຠຕິ ‘‘ອຊ຺ຊ ຠນ຺ເຕ ກຕິມີ’’ຕິ ເອວໍ ປຸຈ຺ຉາວເສນ ອາຄຕມຕ຺ຕໂຕ. ກຕິ ກຕິປຍສທ຺ທານໍ ປນ ລພ຺ຠເຕວ, ສາ ຈ ພຫຸວຈນິກາ. ວິສຸທ຺ຘິມຄ຺ຄຏີກາຍໍ ປນ ກຕິປຍສທ຺ໂທ ເອກວຈນິໂກ ວຸຕ຺ໂຕ. ກຕິ ປຸຣິສາ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ, ກຕິ ປຸຣິເສ ປສ຺ສຕິ. ກຕິ ອິຕ຺ຖິໂຍ, ກຕິ ກຸລານິ. ກຕິ ໂລກສ຺ມິໍ ຉິທ຺ທານິ ຍຕ຺ຖ ຈິຕ຺ຕໍ ນ ຕິຏ຺ຐຕິ. ກຕິ ກຸສລາ. ກຕິ ຘາຕຸໂຍ. ກຕິ ອາຍຕນານິ. ກຕິຫິ ຂນ຺ເຘຫິ ກຕິຫາຍຕເນຫິ ກຕິຫິ ຘາຕູຫິ ສງ຺ຄຫິຕໍ. ກຕິຠິ ຣຊມາເນຕິ, ກຕິຠິ ປຣິສຸຊ຺ຌຕິ. ກຕິປຍາ ປຸຣິສາ, ກຕິປຍາ ອິຕ຺ຖິໂຍ, ກຕິປຍານິ ຈິຕ຺ຕານິ. ອິມາ ປນ ນາມິກປທມາລາ.

ກຕິ. ກຕິຫິ, ກຕິຠິ. ກຕິນໍ. ກຕິສຸ.

ກຕິປຍາ. ກຕິປເຍຫິ, ກຕິປເຍຠິ. ກຕິປຍານໍ. ກຕິປເຍສຸ. ກຕິປຍາໂຍ. ກຕິປຍາຫິ, ກຕິປຍາຠິ. ກຕິປຍານໍ. ກຕິປຍາສຸ. ກຕິປຍານິ. ກຕິປເຍ. ກຕິປເຍຫິ, ກຕິປເຍຠິ. ກຕິປຍານໍ. ກຕິປເຍສູຕິ. ສພ຺ພາເປຕາ ສຕ຺ຕນ຺ນໍ ວິຠຕ຺ຕີນໍ ວເສນ ເຎຍ຺ຍາ, ສມາສວິຘິມ຺ຫິປິ ກຕິ ກຕິປຍສທ຺ທາ ພຫຸວຈນວເສເນວ ໂຍເຊຕພ຺ພາ. ‘‘ກຕິສງ຺ຄາຕິໂຄ ຠິກ຺ຂຸ, ໂອຆຕິຓ຺ໂຓຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ກຕິປຍຊນກຕ’’ນ຺ຕິອາທີສຸ ຫິ ‘‘ກຕິ ກິຕ຺ຕກາ ສງ຺ຄາ ກຕິສງ຺ຄາ’’ຕິອາທິນາ ສພ຺ພທາ ພຫຸວຈນສມາໂສ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ.

ອິທານິ ຣູຬ຺ຫີສທ຺ທານໍ ນາມິກປທມາລາ ວຸຈ຺ຈເຕ – ອິຘ ຣູຬ຺ຫີສທ຺ທາ ນາມ ເຍວາປນກສທ຺ທາທໂຍ. ເຍວາປນໂກ, ເຍວາປນກາ. ເຍວາປນກໍ. ເຍວາປໂນ, ເຍວາປນາ. ເຍວາປນໍ. ຍໍວາປນກໍ, ຍໍວາປນການິ. ເສສໍ ສພ຺ພຕ຺ຖ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ. ຕຕ຺ຣ ເຍວາປນໂກຕິ ‘‘ຜສ຺ໂສ ໂຫຕິ ເວທນາ ໂຫຕີ’’ຕິອາທິນາ ວຸຕ຺ຕາ ຜສ຺ສາທໂຍ ວິຍ ສຣູປໂຕ ອວຕ຺ວາ ‘‘ເຍ ວາ ປນ ຕສ຺ມິໍ ສມເຍ ອຎ຺ເຎປິ ອຕ຺ຖິ ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນາ ອຣູປິໂນ ຘມ຺ມາ’’ຕິ ເອວໍ ‘‘ເຍວາປນາ’’ຕິ ປເທນ ວຸຕ຺ໂຕ ເຍວາປນໂກ, ເອວໍ ‘‘ເຍວາປໂນ’’ຕິ ເອຕ຺ຖາປິ. ຕຖາ ‘‘ຍໍ ວາ ປນຎ຺ຎມ຺ປິ ອຕ຺ຖິ ຣູປ’’ນ຺ຕິ ເອວໍ ‘‘ຍໍວາປນາ’’ຕິ ປເທນ ວຸຕ຺ຕໍ ຍໍວາປນກໍ. ເອສ ນໂຍ ຍຖາຣຫໍ ຍສ຺ສກໍ ຍຕ຺ຖກນ຺ຕິອາທີສຸປິ ເນຕພ຺ໂພ.

ເອຕ຺ຖ ສິຍາ – ນນຸ ຈ ໂຠ ປນສທ຺ໂທ ນິປາໂຕ, ນິປາຕານຎ຺ຈ ອພ຺ຍຍຠາໂວ ສິທ຺ໂຘ ຕີສຸ ລິງ຺ເຄສຸ ສພ຺ພວິຠຕ຺ຕິວຈເນສຸ ຈ ວຍາຠາວໂຕ, ໂສ ກສ຺ມາ ‘‘ເຍວາປໂນ’’ຕິ ໂອກາຣນ຺ໂຕ ຊາໂຕຕິ? ສຈ຺ຈໍ ປນສທ຺ໂທ ນິປາໂຕ, ໂສ ຈ ໂຂ ‘‘ເຍ ວາ ປນ ຕສ຺ມິໍ ສມເຍ’’ຕິ ວາ, ‘‘ຍໍ ວາ ປນຎ຺ຎມ຺ປີ’’ຕິ ວາ, ‘‘ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ປນາ’’ຕິ ວາ ເອວມາທີສຸ ນິປາໂຕ, ‘‘ເຍວາປນໂກ’’ຕິ ວາ, ‘‘ເຍວາປໂນ’’ຕິ ວາ ເອວມາທີສຸ ນິປາໂຕ ນາມ ນ ໂຫຕິ. ອນຸກຣຓມຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ, ຕສ຺ມາ ອີທິເສສຸ ປນສທ຺ທສຫິຕາ ປໂຍຄາ ຣູຬ຺ຫີສທ຺ທາຕິ ຄເຫຕພ຺ພາ. ຍຊ຺ເຊວໍ ກສ຺ມາ ນິພ຺ພຈນມຸທາຫຏນ຺ຕິ? ອຕ຺ຖສ຺ສ ປາກຏີກຣຓຕ຺ຖໍ.