ನಮೋ ತಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಅರಹತೋ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧಸ್ಸ

ವಿನಯಪಿಟಕೇ

ಪಾರಾಜಿಕಪಾಳಿ

ವೇರಞ್ಜಕಣ್ಡಂ

೧. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ವೇರಞ್ಜಾಯಂ ವಿಹರತಿ ನಳೇರುಪುಚಿಮನ್ದಮೂಲೇ ಮಹತಾ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಪಞ್ಚಮತ್ತೇಹಿ ಭಿಕ್ಖುಸತೇಹಿ. ಅಸ್ಸೋಸಿ ಖೋ ವೇರಞ್ಜೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ – ‘‘ಸಮಣೋ ಖಲು, ಭೋ, ಗೋತಮೋ ಸಕ್ಯಪುತ್ತೋ ಸಕ್ಯಕುಲಾ ಪಬ್ಬಜಿತೋ ವೇರಞ್ಜಾಯಂ ವಿಹರತಿ ನಳೇರುಪುಚಿಮನ್ದಮೂಲೇ ಮಹತಾ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಪಞ್ಚಮತ್ತೇಹಿ ಭಿಕ್ಖುಸತೇಹಿ. ತಂ ಖೋ ಪನ ಭವನ್ತಂ ಗೋತಮಂ ಏವಂ ಕಲ್ಯಾಣೋ ಕಿತ್ತಿಸದ್ದೋ ಅಬ್ಭುಗ್ಗತೋ – ‘ಇತಿಪಿ ಸೋ ಭಗವಾ ಅರಹಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ವಿಜ್ಜಾಚರಣಸಮ್ಪನ್ನೋ ಸುಗತೋ ಲೋಕವಿದೂ ಅನುತ್ತರೋ ಪುರಿಸದಮ್ಮಸಾರಥಿ ಸತ್ಥಾ ದೇವಮನುಸ್ಸಾನಂ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ [ಭಗವಾತಿ (ಸ್ಯಾ.), ದೀ. ನಿ. ೧.೧೫೭, ಅಬ್ಭುಗ್ಗತಾಕಾರೇನ ಪನ ಸಮೇತಿ]. ಸೋ ಇಮಂ ಲೋಕಂ ಸದೇವಕಂ ಸಮಾರಕಂ ಸಬ್ರಹ್ಮಕಂ ಸಸ್ಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಿಂ ಪಜಂ ಸದೇವಮನುಸ್ಸಂ ಸಯಂ ಅಭಿಞ್ಞಾ ಸಚ್ಛಿಕತ್ವಾ ಪವೇದೇತಿ. ಸೋ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇತಿ ಆದಿಕಲ್ಯಾಣಂ ಮಜ್ಝೇಕಲ್ಯಾಣಂ ಪರಿಯೋಸಾನಕಲ್ಯಾಣಂ ಸಾತ್ಥಂ ಸಬ್ಯಞ್ಜನಂ; ಕೇವಲಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಪರಿಸುದ್ಧಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಪಕಾಸೇತಿ; ಸಾಧು ಖೋ ಪನ ತಥಾರೂಪಾನಂ ಅರಹತಂ ದಸ್ಸನಂ ಹೋತೀ’’’ತಿ.

೨. [ಇತೋ ಪರಂ ಯಾವ ಪಾರಾ. ೧೫-೧೬ ಪದಕ್ಖಿಣಂ ಕತ್ವಾ ಪಕ್ಕಾಮೀತಿ ಪಾಠೋ ಅ. ನಿ. ೮.೧೧] ಅಥ ಖೋ ವೇರಞ್ಜೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವತಾ ಸದ್ಧಿಂ ಸಮ್ಮೋದಿ. ಸಮ್ಮೋದನೀಯಂ ಕಥಂ ಸಾರಣೀಯಂ ವೀತಿಸಾರೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ವೇರಞ್ಜೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಸುತಂ ಮೇತಂ, ಭೋ ಗೋತಮ – ‘ನ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇ ಜಿಣ್ಣೇ ವುಡ್ಢೇ ಮಹಲ್ಲಕೇ ಅದ್ಧಗತೇ ವಯೋಅನುಪ್ಪತ್ತೇ ಅಭಿವಾದೇತಿ ವಾ ಪಚ್ಚುಟ್ಠೇತಿ ವಾ ಆಸನೇನ ವಾ ನಿಮನ್ತೇತೀ’ತಿ. ತಯಿದಂ, ಭೋ ಗೋತಮ, ತಥೇವ? ನ ಹಿ ಭವಂ ಗೋತಮೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇ ಜಿಣ್ಣೇ ವುಡ್ಢೇ ಮಹಲ್ಲಕೇ ಅದ್ಧಗತೇ ವಯೋಅನುಪ್ಪತ್ತೇ ಅಭಿವಾದೇತಿ ವಾ ಪಚ್ಚುಟ್ಠೇತಿ ವಾ ಆಸನೇನ ವಾ ನಿಮನ್ತೇತಿ? ತಯಿದಂ, ಭೋ ಗೋತಮ, ನ ಸಮ್ಪನ್ನಮೇವಾ’’ತಿ.

‘‘ನಾಹಂ ತಂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪಸ್ಸಾಮಿ ಸದೇವಕೇ ಲೋಕೇ ಸಮಾರಕೇ ಸಬ್ರಹ್ಮಕೇ ಸಸ್ಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಿಯಾ ಪಜಾಯ ಸದೇವಮನುಸ್ಸಾಯ ಯಮಹಂ ಅಭಿವಾದೇಯ್ಯಂ ವಾ ಪಚ್ಚುಟ್ಠೇಯ್ಯಂ ವಾ ಆಸನೇನ ವಾ ನಿಮನ್ತೇಯ್ಯಂ. ಯಞ್ಹಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ತಥಾಗತೋ ಅಭಿವಾದೇಯ್ಯ ವಾ ಪಚ್ಚುಟ್ಠೇಯ್ಯ ವಾ ಆಸನೇನ ವಾ ನಿಮನ್ತೇಯ್ಯ, ಮುದ್ಧಾಪಿ ತಸ್ಸ ವಿಪತೇಯ್ಯಾ’’ತಿ.

೩. ‘‘ಅರಸರೂಪೋ ಭವಂ ಗೋತಮೋ’’ತಿ? ‘‘ಅತ್ಥಿ ಖ್ವೇಸ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅರಸರೂಪೋ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ. ಯೇ ತೇ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ರೂಪರಸಾ ಸದ್ದರಸಾ ಗನ್ಧರಸಾ ರಸರಸಾ ಫೋಟ್ಠಬ್ಬರಸಾ ತೇ ತಥಾಗತಸ್ಸ ಪಹೀನಾ ಉಚ್ಛಿನ್ನಮೂಲಾ ತಾಲಾವತ್ಥುಕತಾ ಅನಭಾವಂಕತಾ [ಅನಭಾವಕತಾ (ಸೀ.) ಅನಭಾವಂಗತಾ (ಸ್ಯಾ.)] ಆಯತಿಂ ಅನುಪ್ಪಾದಧಮ್ಮಾ. ಅಯಂ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅರಸರೂಪೋ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ, ನೋ ಚ ಖೋ ಯಂ ತ್ವಂ ಸನ್ಧಾಯ ವದೇಸೀ’’ತಿ.

೪. ‘‘ನಿಬ್ಭೋಗೋ ಭವಂ ಗೋತಮೋ’’ತಿ? ‘‘ಅತ್ಥಿ ಖ್ವೇಸ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನಿಬ್ಭೋಗೋ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ. ಯೇ ತೇ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ರೂಪಭೋಗಾ ಸದ್ದಭೋಗಾ ಗನ್ಧಭೋಗಾ ರಸಭೋಗಾ ಫೋಟ್ಠಬ್ಬಭೋಗಾ ತೇ ತಥಾಗತಸ್ಸ ಪಹೀನಾ ಉಚ್ಛಿನ್ನಮೂಲಾ ತಾಲಾವತ್ಥುಕತಾ ಅನಭಾವಂಕತಾ ಆಯತಿಂ ಅನುಪ್ಪಾದಧಮ್ಮಾ. ಅಯಂ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನಿಬ್ಭೋಗೋ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ, ನೋ ಚ ಖೋ ಯಂ ತ್ವಂ ಸನ್ಧಾಯ ವದೇಸೀ’’ತಿ.

೫. ‘‘ಅಕಿರಿಯವಾದೋ ಭವಂ ಗೋತಮೋ’’ತಿ? ‘‘ಅತ್ಥಿ ಖ್ವೇಸ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅಕಿರಿಯವಾದೋ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ. ಅಹಞ್ಹಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಅಕಿರಿಯಂ ವದಾಮಿ ಕಾಯದುಚ್ಚರಿತಸ್ಸ ವಚೀದುಚ್ಚರಿತಸ್ಸ ಮನೋದುಚ್ಚರಿತಸ್ಸ. ಅನೇಕವಿಹಿತಾನಂ ಪಾಪಕಾನಂ ಅಕುಸಲಾನಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಅಕಿರಿಯಂ ವದಾಮಿ. ಅಯಂ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅಕಿರಿಯವಾದೋ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ, ನೋ ಚ ಖೋ ಯಂ ತ್ವಂ ಸನ್ಧಾಯ ವದೇಸೀ’’ತಿ.

೬. ‘‘ಉಚ್ಛೇದವಾದೋ ಭವಂ ಗೋತಮೋ’’ತಿ? ‘‘ಅತ್ಥಿ ಖ್ವೇಸ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಉಚ್ಛೇದವಾದೋ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ. ಅಹಞ್ಹಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಉಚ್ಛೇದಂ ವದಾಮಿ ರಾಗಸ್ಸ ದೋಸಸ್ಸ ಮೋಹಸ್ಸ. ಅನೇಕವಿಹಿತಾನಂ ಪಾಪಕಾನಂ ಅಕುಸಲಾನಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಉಚ್ಛೇದಂ ವದಾಮಿ. ಅಯಂ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಉಚ್ಛೇದವಾದೋ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ, ನೋ ಚ ಖೋ ಯಂ ತ್ವಂ ಸನ್ಧಾಯ ವದೇಸೀ’’ತಿ.

೭. ‘‘ಜೇಗುಚ್ಛೀ ಭವಂ ಗೋತಮೋ’’ತಿ? ‘‘ಅತ್ಥಿ ಖ್ವೇಸ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಜೇಗುಚ್ಛೀ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ. ಅಹಞ್ಹಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಜಿಗುಚ್ಛಾಮಿ ಕಾಯದುಚ್ಚರಿತೇನ ವಚೀದುಚ್ಚರಿತೇನ ಮನೋದುಚ್ಚರಿತೇನ. ಅನೇಕವಿಹಿತಾನಂ ಪಾಪಕಾನಂ ಅಕುಸಲಾನಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಸಮಾಪತ್ತಿಯಾ ಜಿಗುಚ್ಛಾಮಿ. ಅಯಂ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಜೇಗುಚ್ಛೀ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ, ನೋ ಚ ಖೋ ಯಂ ತ್ವಂ ಸನ್ಧಾಯ ವದೇಸೀ’’ತಿ.

೮. ‘‘ವೇನಯಿಕೋ ಭವಂ ಗೋತಮೋ’’ತಿ? ‘‘ಅತ್ಥಿ ಖ್ವೇಸ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ವೇನಯಿಕೋ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ. ಅಹಞ್ಹಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ವಿನಯಾಯ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇಮಿ ರಾಗಸ್ಸ ದೋಸಸ್ಸ ಮೋಹಸ್ಸ. ಅನೇಕವಿಹಿತಾನಂ ಪಾಪಕಾನಂ ಅಕುಸಲಾನಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ವಿನಯಾಯ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇಮಿ. ಅಯಂ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ವೇನಯಿಕೋ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ, ನೋ ಚ ಖೋ ಯಂ ತ್ವಂ ಸನ್ಧಾಯ ವದೇಸೀ’’ತಿ.

೯. ‘‘ತಪಸ್ಸೀ ಭವಂ ಗೋತಮೋ’’ತಿ? ‘‘ಅತ್ಥಿ ಖ್ವೇಸ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ತಪಸ್ಸೀ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ. ತಪನೀಯಾಹಂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪಾಪಕೇ ಅಕುಸಲೇ ಧಮ್ಮೇ ವದಾಮಿ, ಕಾಯದುಚ್ಚರಿತಂ ವಚೀದುಚ್ಚರಿತಂ ಮನೋದುಚ್ಚರಿತಂ. ಯಸ್ಸ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ತಪನೀಯಾ ಪಾಪಕಾ ಅಕುಸಲಾ ಧಮ್ಮಾ ಪಹೀನಾ ಉಚ್ಛಿನ್ನಮೂಲಾ ತಾಲಾವತ್ಥುಕತಾ ಅನಭಾವಂಕತಾ ಆಯತಿಂ ಅನುಪ್ಪಾದಧಮ್ಮಾ ತಮಹಂ ತಪಸ್ಸೀತಿ ವದಾಮಿ. ತಥಾಗತಸ್ಸ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ತಪನೀಯಾ ಪಾಪಕಾ ಅಕುಸಲಾ ಧಮ್ಮಾ ಪಹೀನಾ ಉಚ್ಛಿನ್ನಮೂಲಾ ತಾಲಾವತ್ಥುಕತಾ ಅನಭಾವಂಕತಾ ಆಯತಿಂ ಅನುಪ್ಪಾದಧಮ್ಮಾ. ಅಯಂ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ತಪಸ್ಸೀ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ, ನೋ ಚ ಖೋ ಯಂ ತ್ವಂ ಸನ್ಧಾಯ ವದೇಸೀ’’ತಿ.

೧೦. ‘‘ಅಪಗಬ್ಭೋ ಭವಂ ಗೋತಮೋ’’ತಿ? ‘‘ಅತ್ಥಿ ಖ್ವೇಸ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅಪಗಬ್ಭೋ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ. ಯಸ್ಸ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಆಯತಿಂ ಗಬ್ಭಸೇಯ್ಯಾ ಪುನಬ್ಭವಾಭಿನಿಬ್ಬತ್ತಿ ಪಹೀನಾ ಉಚ್ಛಿನ್ನಮೂಲಾ ತಾಲಾವತ್ಥುಕತಾ ಅನಭಾವಂಕತಾ ಆಯತಿಂ ಅನುಪ್ಪಾದಧಮ್ಮಾ ತಮಹಂ ಅಪಗಬ್ಭೋತಿ ವದಾಮಿ. ತಥಾಗತಸ್ಸ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಆಯತಿಂ ಗಬ್ಭಸೇಯ್ಯಾ ಪುನಬ್ಭವಾಭಿನಿಬ್ಬತ್ತಿ ಪಹೀನಾ ಉಚ್ಛಿನ್ನಮೂಲಾ ತಾಲಾವತ್ಥುಕತಾ ಅನಭಾವಂಕತಾ ಆಯತಿಂ ಅನುಪ್ಪಾದಧಮ್ಮಾ. ಅಯಂ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪರಿಯಾಯೋ ಯೇನ ಮಂ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅಪಗಬ್ಭೋ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ’ತಿ, ನೋ ಚ ಖೋ ಯಂ ತ್ವಂ ಸನ್ಧಾಯ ವದೇಸಿ’’.

೧೧. ‘‘ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಕುಕ್ಕುಟಿಯಾ ಅಣ್ಡಾನಿ ಅಟ್ಠ ವಾ ದಸ ವಾ ದ್ವಾದಸ ವಾ. ತಾನಸ್ಸು ಕುಕ್ಕುಟಿಯಾ ಸಮ್ಮಾ ಅಧಿಸಯಿತಾನಿ ಸಮ್ಮಾ ಪರಿಸೇದಿತಾನಿ ಸಮ್ಮಾ ಪರಿಭಾವಿತಾನಿ. ಯೋ ನು ಖೋ ತೇಸಂ ಕುಕ್ಕುಟಚ್ಛಾಪಕಾನಂ ಪಠಮತರಂ ಪಾದನಖಸಿಖಾಯ ವಾ ಮುಖತುಣ್ಡಕೇನ ವಾ ಅಣ್ಡಕೋಸಂ ಪದಾಲೇತ್ವಾ ಸೋತ್ಥಿನಾ ಅಭಿನಿಬ್ಭಿಜ್ಜೇಯ್ಯ, ಕಿನ್ತಿ ಸ್ವಾಸ್ಸ ವಚನೀಯೋ – ‘‘ಜೇಟ್ಠೋ ವಾ ಕನಿಟ್ಠೋ ವಾ’’ತಿ? ‘‘ಜೇಟ್ಠೋತಿಸ್ಸ, ಭೋ ಗೋತಮ, ವಚನೀಯೋ. ಸೋ ಹಿ ನೇಸಂ ಜೇಟ್ಠೋ ಹೋತೀ’’ತಿ. ‘‘ಏವಮೇವ ಖೋ ಅಹಂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಅವಿಜ್ಜಾಗತಾಯ ಪಜಾಯ ಅಣ್ಡಭೂತಾಯ ಪರಿಯೋನದ್ಧಾಯ ಅವಿಜ್ಜಣ್ಡಕೋಸಂ ಪದಾಲೇತ್ವಾ ಏಕೋವ ಲೋಕೇ ಅನುತ್ತರಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬೋಧಿಂ ಅಭಿಸಮ್ಬುದ್ಧೋ. ಸ್ವಾಹಂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಜೇಟ್ಠೋ ಸೇಟ್ಠೋ ಲೋಕಸ್ಸ’’.

‘‘ಆರದ್ಧಂ ಖೋ ಪನ ಮೇ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ವೀರಿಯಂ [ವಿರಿಯಂ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ಅಹೋಸಿ ಅಸಲ್ಲೀನಂ, ಉಪಟ್ಠಿತಾ ಸತಿ ಅಸಮ್ಮುಟ್ಠಾ [ಅಪ್ಪಮುಟ್ಠಾ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)], ಪಸ್ಸದ್ಧೋ ಕಾಯೋ ಅಸಾರದ್ಧೋ, ಸಮಾಹಿತಂ ಚಿತ್ತಂ ಏಕಗ್ಗಂ. ಸೋ ಖೋ ಅಹಂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ವಿವಿಚ್ಚೇವ ಕಾಮೇಹಿ ವಿವಿಚ್ಚ ಅಕುಸಲೇಹಿ ಧಮ್ಮೇಹಿ ಸವಿತಕ್ಕಂ ಸವಿಚಾರಂ ವಿವೇಕಜಂ ಪೀತಿಸುಖಂ ಪಠಮಂ ಝಾನಂ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹಾಸಿಂ. ವಿತಕ್ಕವಿಚಾರಾನಂ ವೂಪಸಮಾ ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಸಮ್ಪಸಾದನಂ ಚೇತಸೋ ಏಕೋದಿಭಾವಂ ಅವಿತಕ್ಕಂ ಅವಿಚಾರಂ ಸಮಾಧಿಜಂ ಪೀತಿಸುಖಂ ದುತಿಯಂ ಝಾನಂ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹಾಸಿಂ. ಪೀತಿಯಾ ಚ ವಿರಾಗಾ ಉಪೇಕ್ಖಕೋ ಚ ವಿಹಾಸಿಂ ಸತೋ ಚ ಸಮ್ಪಜಾನೋ, ಸುಖಞ್ಚ ಕಾಯೇನ ಪಟಿಸಂವೇದೇಸಿಂ, ಯಂ ತಂ ಅರಿಯಾ ಆಚಿಕ್ಖನ್ತಿ – ‘ಉಪೇಕ್ಖಕೋ ಸತಿಮಾ ಸುಖವಿಹಾರೀ’ತಿ ತತಿಯಂ ಝಾನಂ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹಾಸಿಂ. ಸುಖಸ್ಸ ಚ ಪಹಾನಾ ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಚ ಪಹಾನಾ ಪುಬ್ಬೇವ ಸೋಮನಸ್ಸದೋಮನಸ್ಸಾನಂ ಅತ್ಥಙ್ಗಮಾ ಅದುಕ್ಖಮಸುಖಂ ಉಪೇಕ್ಖಾಸತಿಪಾರಿಸುದ್ಧಿಂ ಚತುತ್ಥಂ ಝಾನಂ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹಾಸಿಂ.

೧೨. ‘‘ಸೋ ಏವಂ ಸಮಾಹಿತೇ ಚಿತ್ತೇ ಪರಿಸುದ್ಧೇ ಪರಿಯೋದಾತೇ ಅನಙ್ಗಣೇ ವಿಗತೂಪಕ್ಕಿಲೇಸೇ ಮುದುಭೂತೇ ಕಮ್ಮನಿಯೇ ಠಿತೇ ಆನೇಞ್ಜಪ್ಪತ್ತೇ ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಾನುಸ್ಸತಿಞಾಣಾಯ ಚಿತ್ತಂ ಅಭಿನಿನ್ನಾಮೇಸಿಂ. ಸೋ ಅನೇಕವಿಹಿತಂ ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಂ ಅನುಸ್ಸರಾಮಿ, ಸೇಯ್ಯಥಿದಂ – ಏಕಮ್ಪಿ ಜಾತಿಂ ದ್ವೇಪಿ ಜಾತಿಯೋ ತಿಸ್ಸೋಪಿ ಜಾತಿಯೋ ಚತಸ್ಸೋಪಿ ಜಾತಿಯೋ ಪಞ್ಚಪಿ ಜಾತಿಯೋ ದಸಪಿ ಜಾತಿಯೋ ವೀಸಮ್ಪಿ ಜಾತಿಯೋ ತಿಂಸಮ್ಪಿ ಜಾತಿಯೋ ಚತ್ತಾಲೀಸಮ್ಪಿ ಜಾತಿಯೋ ಪಞ್ಞಾಸಮ್ಪಿ ಜಾತಿಯೋ ಜಾತಿಸತಮ್ಪಿ, ಜಾತಿಸಹಸ್ಸಮ್ಪಿ ಜಾತಿಸತಸಹಸ್ಸಮ್ಪಿ, ಅನೇಕೇಪಿ ಸಂವಟ್ಟಕಪ್ಪೇ ಅನೇಕೇಪಿ ವಿವಟ್ಟಕಪ್ಪೇ ಅನೇಕೇಪಿ ಸಂವಟ್ಟವಿವಟ್ಟಕಪ್ಪೇ – ‘ಅಮುತ್ರಾಸಿಂ ಏವಂನಾಮೋ ಏವಂಗೋತ್ತೋ ಏವಂವಣ್ಣೋ ಏವಮಾಹಾರೋ ಏವಂಸುಖದುಕ್ಖಪ್ಪಟಿಸಂವೇದೀ ಏವಮಾಯುಪರಿಯನ್ತೋ; ಸೋ ತತೋ ಚುತೋ ಅಮುತ್ರ ಉದಪಾದಿಂ; ತತ್ರಾಪಾಸಿಂ ಏವಂನಾಮೋ ಏವಂಗೋತ್ತೋ ಏವಂವಣ್ಣೋ ಏವಮಾಹಾರೋ ಏವಂಸುಖದುಕ್ಖಪ್ಪಟಿಸಂವೇದೀ ಏವಮಾಯುಪರಿಯನ್ತೋ; ಸೋ ತತೋ ಚುತೋ ಇಧೂಪಪನ್ನೋತಿ. ಇತಿ ಸಾಕಾರಂ ಸಉದ್ದೇಸಂ ಅನೇಕವಿಹಿತಂ ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಂ ಅನುಸ್ಸರಾಮಿ. ಅಯಂ ಖೋ ಮೇ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ರತ್ತಿಯಾ ಪಠಮೇ ಯಾಮೇ ಪಠಮಾ ವಿಜ್ಜಾ ಅಧಿಗತಾ, ಅವಿಜ್ಜಾ ವಿಹತಾ, ವಿಜ್ಜಾ ಉಪ್ಪನ್ನಾ, ತಮೋ ವಿಹತೋ, ಆಲೋಕೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ – ಯಥಾ ತಂ ಅಪ್ಪಮತ್ತಸ್ಸ ಆತಾಪಿನೋ ಪಹಿತತ್ತಸ್ಸ ವಿಹರತೋ. ಅಯಂ ಖೋ ಮೇ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪಠಮಾಭಿನಿಬ್ಭಿದಾ ಅಹೋಸಿ ಕುಕ್ಕುಟಚ್ಛಾಪಕಸ್ಸೇವ ಅಣ್ಡಕೋಸಮ್ಹಾ.

೧೩. ‘‘ಸೋ ಏವಂ ಸಮಾಹಿತೇ ಚಿತ್ತೇ ಪರಿಸುದ್ಧೇ ಪರಿಯೋದಾತೇ ಅನಙ್ಗಣೇ ವಿಗತೂಪಕ್ಕಿಲೇಸೇ ಮುದುಭೂತೇ ಕಮ್ಮನಿಯೇ ಠಿತೇ ಆನೇಞ್ಜಪ್ಪತ್ತೇ ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತಞಾಣಾಯ ಚಿತ್ತಂ ಅಭಿನಿನ್ನಾಮೇಸಿಂ. ಸೋ ದಿಬ್ಬೇನ ಚಕ್ಖುನಾ ವಿಸುದ್ಧೇನ ಅತಿಕ್ಕನ್ತಮಾನುಸಕೇನ [ಅತಿಕ್ಕನ್ತಮಾನುಸ್ಸಕೇನ (ಕ.)] ಸತ್ತೇ ಪಸ್ಸಾಮಿ ಚವಮಾನೇ ಉಪಪಜ್ಜಮಾನೇ ಹೀನೇ ಪಣೀತೇ ಸುವಣ್ಣೇ ದುಬ್ಬಣ್ಣೇ. ಸುಗತೇ ದುಗ್ಗತೇ ಯಥಾಕಮ್ಮೂಪಗೇ ಸತ್ತೇ ಪಜಾನಾಮಿ – ‘ಇಮೇ ವತ ಭೋನ್ತೋ ಸತ್ತಾ ಕಾಯದುಚ್ಚರಿತೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ವಚೀದುಚ್ಚರಿತೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ಮನೋದುಚ್ಚರಿತೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ಅರಿಯಾನಂ ಉಪವಾದಕಾ ಮಿಚ್ಛಾದಿಟ್ಠಿಕಾ ಮಿಚ್ಛಾದಿಟ್ಠಿಕಮ್ಮಸಮಾದಾನಾ; ತೇ ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಪರಂ ಮರಣಾ ಅಪಾಯಂ ದುಗ್ಗತಿಂ ವಿನಿಪಾತಂ ನಿರಯಂ ಉಪಪನ್ನಾ. ಇಮೇ ವಾ ಪನ ಭೋನ್ತೋ ಸತ್ತಾ ಕಾಯಸುಚರಿತೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ವಚೀಸುಚರಿತೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ಮನೋಸುಚರಿತೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ಅರಿಯಾನಂ ಅನುಪವಾದಕಾ ಸಮ್ಮಾದಿಟ್ಠಿಕಾ ಸಮ್ಮಾದಿಟ್ಠಿಕಮ್ಮಸಮಾದಾನಾ; ತೇ ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಪರಂ ಮರಣಾ ಸುಗತಿಂ ಸಗ್ಗಂ ಲೋಕಂ ಉಪಪನ್ನಾ’ತಿ. ಇತಿ ದಿಬ್ಬೇನ ಚಕ್ಖುನಾ ವಿಸುದ್ಧೇನ ಅತಿಕ್ಕನ್ತಮಾನುಸಕೇನ ಸತ್ತೇ ಪಸ್ಸಾಮಿ ಚವಮಾನೇ ಉಪಪಜ್ಜಮಾನೇ ಹೀನೇ ಪಣೀತೇ ಸುವಣ್ಣೇ ದುಬ್ಬಣ್ಣೇ. ಸುಗತೇ ದುಗ್ಗತೇ ಯಥಾಕಮ್ಮೂಪಗೇ ಸತ್ತೇ ಪಜಾನಾಮಿ. ಅಯಂ ಖೋ ಮೇ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ರತ್ತಿಯಾ ಮಜ್ಝಿಮೇ ಯಾಮೇ ದುತಿಯಾ ವಿಜ್ಜಾ ಅಧಿಗತಾ, ಅವಿಜ್ಜಾ ವಿಹತಾ, ವಿಜ್ಜಾ ಉಪ್ಪನ್ನಾ, ತಮೋ ವಿಹತೋ, ಆಲೋಕೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ – ಯಥಾ ತಂ ಅಪ್ಪಮತ್ತಸ್ಸ ಆತಾಪಿನೋ ಪಹಿತತ್ತಸ್ಸ ವಿಹರತೋ. ಅಯಂ ಖೋ ಮೇ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ದುತಿಯಾಭಿನಿಬ್ಭಿದಾ ಅಹೋಸಿ ಕುಕ್ಕುಟಚ್ಛಾಪಕಸ್ಸೇವ ಅಣ್ಡಕೋಸಮ್ಹಾ.

೧೪. ‘‘ಸೋ ಏವಂ ಸಮಾಹಿತೇ ಚಿತ್ತೇ ಪರಿಸುದ್ಧೇ ಪರಿಯೋದಾತೇ ಅನಙ್ಗಣೇ ವಿಗತೂಪಕ್ಕಿಲೇಸೇ ಮುದುಭೂತೇ ಕಮ್ಮನಿಯೇ ಠಿತೇ ಆನೇಞ್ಜಪ್ಪತ್ತೇ ಆಸವಾನಂ ಖಯಞಾಣಾಯ ಚಿತ್ತಂ ಅಭಿನಿನ್ನಾಮೇಸಿಂ. ಸೋ ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಬ್ಭಞ್ಞಾಸಿಂ, ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖಸಮುದಯೋ’ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಬ್ಭಞ್ಞಾಸಿಂ, ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧೋ’ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಬ್ಭಞ್ಞಾಸಿಂ, ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಬ್ಭಞ್ಞಾಸಿಂ; ‘ಇಮೇ ಆಸವಾ’ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಬ್ಭಞ್ಞಾಸಿಂ, ‘ಅಯಂ ಆಸವಸಮುದಯೋ’ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಬ್ಭಞ್ಞಾಸಿಂ, ‘ಅಯಂ ಆಸವನಿರೋಧೋ’ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಬ್ಭಞ್ಞಾಸಿಂ, ‘ಅಯಂ ಆಸವನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಬ್ಭಞ್ಞಾಸಿಂ. ತಸ್ಸ ಮೇ ಏವಂ ಜಾನತೋ ಏವಂ ಪಸ್ಸತೋ ಕಾಮಾಸವಾಪಿ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚಿತ್ಥ ಭವಾಸವಾಪಿ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚಿತ್ಥ ಅವಿಜ್ಜಾಸವಾಪಿ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚಿತ್ಥ. ವಿಮುತ್ತಸ್ಮಿಂ ವಿಮುತ್ತಮಿತಿ ಞಾಣಂ ಅಹೋಸಿ. ‘ಖೀಣಾ ಜಾತಿ, ವುಸಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ, ಕತಂ ಕರಣೀಯಂ, ನಾಪರಂ ಇತ್ಥತ್ತಾಯಾ’ತಿ ಅಬ್ಭಞ್ಞಾಸಿಂ. ಅಯಂ ಖೋ ಮೇ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ರತ್ತಿಯಾ ಪಚ್ಛಿಮೇ ಯಾಮೇ ತತಿಯಾ ವಿಜ್ಜಾ ಅಧಿಗತಾ, ಅವಿಜ್ಜಾ ವಿಹತಾ, ವಿಜ್ಜಾ ಉಪ್ಪನ್ನಾ, ತಮೋ ವಿಹತೋ, ಆಲೋಕೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ – ಯಥಾ ತಂ ಅಪ್ಪಮತ್ತಸ್ಸ ಆತಾಪಿನೋ ಪಹಿತತ್ತಸ್ಸ ವಿಹರತೋ. ಅಯಂ ಖೋ ಮೇ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ತತಿಯಾಭಿನಿಬ್ಭಿದಾ ಅಹೋಸಿ – ಕುಕ್ಕುಟಚ್ಛಾಪಕಸ್ಸೇವ ಅಣ್ಡಕೋಸಮ್ಹಾ’’ತಿ.

೧೫. ಏವಂ ವುತ್ತೇ, ವೇರಞ್ಜೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಜೇಟ್ಠೋ ಭವಂ ಗೋತಮೋ, ಸೇಟ್ಠೋ ಭವಂ ಗೋತಮೋ! ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಂ, ಭೋ ಗೋತಮ, ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಂ, ಭೋ ಗೋತಮ!! ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭೋ ಗೋತಮ, ನಿಕ್ಕುಜ್ಜಿತಂ ವಾ ಉಕ್ಕುಜ್ಜೇಯ್ಯ, ಪಟಿಚ್ಛನ್ನಂ ವಾ ವಿವರೇಯ್ಯ, ಮೂಳ್ಹಸ್ಸ ವಾ ಮಗ್ಗಂ ಆಚಿಕ್ಖೇಯ್ಯ, ಅನ್ಧಕಾರೇ ವಾ ತೇಲಪಜ್ಜೋತಂ ಧಾರೇಯ್ಯ – ಚಕ್ಖುಮನ್ತೋ ರೂಪಾನಿ ದಕ್ಖನ್ತೀತಿ, ಏವಮೇವಂ ಭೋತಾ ಗೋತಮೇನ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ಧಮ್ಮೋ ಪಕಾಸಿತೋ. ಏಸಾಹಂ ಭವನ್ತಂ ಗೋತಮಂ ಸರಣಂ ಗಚ್ಛಾಮಿ ಧಮ್ಮಞ್ಚ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಞ್ಚ. ಉಪಾಸಕಂ ಮಂ ಭವಂ ಗೋತಮೋ ಧಾರೇತು ಅಜ್ಜತಗ್ಗೇ ಪಾಣುಪೇತಂ ಸರಣಂ ಗತಂ. ಅಧಿವಾಸೇತು ಚ ಮೇ ಭವಂ ಗೋತಮೋ ವೇರಞ್ಜಾಯಂ ವಸ್ಸಾವಾಸಂ ಸದ್ಧಿಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘೇನಾ’’ತಿ. ಅಧಿವಾಸೇಸಿ ಭಗವಾ ತುಣ್ಹೀಭಾವೇನ. ಅಥ ಖೋ ವೇರಞ್ಜೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಭಗವತೋ ಅಧಿವಾಸನಂ ವಿದಿತ್ವಾ ಉಟ್ಠಾಯಾಸನಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಪದಕ್ಖಿಣಂ ಕತ್ವಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ.

೧೬. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ವೇರಞ್ಜಾ ದುಬ್ಭಿಕ್ಖಾ ಹೋತಿ ದ್ವೀಹಿತಿಕಾ ಸೇತಟ್ಠಿಕಾ ಸಲಾಕಾವುತ್ತಾ ನ ಸುಕರಾ ಉಞ್ಛೇನ ಪಗ್ಗಹೇನ ಯಾಪೇತುಂ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಉತ್ತರಾಪಥಕಾ [ಉತ್ತರಾಹಕಾ (ಸೀ.)] ಅಸ್ಸವಾಣಿಜಾ [ಅಸ್ಸವಣಿಜಾ (ಕ.)] ಪಞ್ಚಮತ್ತೇಹಿ ಅಸ್ಸಸತೇಹಿ ವೇರಞ್ಜಂ ವಸ್ಸಾವಾಸಂ ಉಪಗತಾ ಹೋನ್ತಿ. ತೇಹಿ ಅಸ್ಸಮಣ್ಡಲಿಕಾಸು ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಪತ್ಥಪತ್ಥಪುಲಕಂ [ಪತ್ಥಪತ್ಥಮೂಲಕಂ (ಕ.)] ಪಞ್ಞತ್ತಂ ಹೋತಿ. ಭಿಕ್ಖೂ ಪುಬ್ಬಣ್ಹಸಮಯಂ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ ಪತ್ತಚೀವರಮಾದಾಯ ವೇರಞ್ಜಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಪಿಣ್ಡಂ ಅಲಭಮಾನಾ ಅಸ್ಸಮಣ್ಡಲಿಕಾಸು ಪಿಣ್ಡಾಯ ಚರಿತ್ವಾ ಪತ್ಥಪತ್ಥಪುಲಕಂ ಆರಾಮಂ ಆಹರಿತ್ವಾ ಉದುಕ್ಖಲೇ ಕೋಟ್ಟೇತ್ವಾ ಕೋಟ್ಟೇತ್ವಾ ಪರಿಭುಞ್ಜನ್ತಿ. ಆಯಸ್ಮಾ ಪನಾನನ್ದೋ ಪತ್ಥಪುಲಕಂ ಸಿಲಾಯಂ ಪಿಸಿತ್ವಾ ಭಗವತೋ ಉಪನಾಮೇತಿ. ತಂ ಭಗವಾ ಪರಿಭುಞ್ಜತಿ.

ಅಸ್ಸೋಸಿ ಖೋ ಭಗವಾ ಉದುಕ್ಖಲಸದ್ದಂ. ಜಾನನ್ತಾಪಿ ತಥಾಗತಾ ಪುಚ್ಛನ್ತಿ, ಜಾನನ್ತಾಪಿ ನ ಪುಚ್ಛನ್ತಿ; ಕಾಲಂ ವಿದಿತ್ವಾ ಪುಚ್ಛನ್ತಿ, ಕಾಲಂ ವಿದಿತ್ವಾ ನ ಪುಚ್ಛನ್ತಿ; ಅತ್ಥಸಂಹಿತಂ ತಥಾಗತಾ ಪುಚ್ಛನ್ತಿ, ನೋ ಅನತ್ಥಸಂಹಿತಂ. ಅನತ್ಥಸಂಹಿತೇ ಸೇತುಘಾತೋ ತಥಾಗತಾನಂ. ದ್ವೀಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ಬುದ್ಧಾ ಭಗವನ್ತೋ ಭಿಕ್ಖೂ ಪಟಿಪುಚ್ಛನ್ತಿ – ಧಮ್ಮಂ ವಾ ದೇಸೇಸ್ಸಾಮ, ಸಾವಕಾನಂ ವಾ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞಪೇಸ್ಸಾಮಾತಿ [ಪಞ್ಞಾಪೇಸ್ಸಾಮಾತಿ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)]. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಆನನ್ದಂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಕಿಂ ನು ಖೋ ಸೋ, ಆನನ್ದ, ಉದುಕ್ಖಲಸದ್ದೋ’’ತಿ? ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಆನನ್ದೋ ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸಿ. ‘‘ಸಾಧು ಸಾಧು, ಆನನ್ದ! ತುಮ್ಹೇಹಿ, ಆನನ್ದ ಸಪ್ಪುರಿಸೇಹಿ ವಿಜಿತಂ. ಪಚ್ಛಿಮಾ ಜನತಾ ಸಾಲಿಮಂಸೋದನಂ ಅತಿಮಞ್ಞಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ.

೧೭. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೋ [ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲಾನೋ (ಕ.)] ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೋ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಏತರಹಿ, ಭನ್ತೇ, ವೇರಞ್ಜಾ ದುಬ್ಭಿಕ್ಖಾ ದ್ವೀಹಿತಿಕಾ ಸೇತಟ್ಠಿಕಾ ಸಲಾಕಾವುತ್ತಾ. ನ ಸುಕರಾ ಉಞ್ಛೇನ ಪಗ್ಗಹೇನ ಯಾಪೇತುಂ. ಇಮಿಸ್ಸಾ, ಭನ್ತೇ, ಮಹಾಪಥವಿಯಾ ಹೇಟ್ಠಿಮತಲಂ ಸಮ್ಪನ್ನಂ – ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ ಖುದ್ದಮಧುಂ ಅನೀಲಕಂ ಏವಮಸ್ಸಾದಂ. ಸಾಧಾಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಪಥವಿಂ ಪರಿವತ್ತೇಯ್ಯಂ. ಭಿಕ್ಖೂ ಪಪ್ಪಟಕೋಜಂ ಪರಿಭುಞ್ಜಿಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ. ‘‘ಯೇ ಪನ ತೇ, ಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನ, ಪಥವಿನಿಸ್ಸಿತಾ ಪಾಣಾ ತೇ ಕಥಂ ಕರಿಸ್ಸಸೀ’’ತಿ? ‘‘ಏಕಾಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಪಾಣಿಂ ಅಭಿನಿಮ್ಮಿನಿಸ್ಸಾಮಿ – ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ ಮಹಾಪಥವೀ. ಯೇ ಪಥವಿನಿಸ್ಸಿತಾ ಪಾಣಾ ತೇ ತತ್ಥ ಸಙ್ಕಾಮೇಸ್ಸಾಮಿ. ಏಕೇನ ಹತ್ಥೇನ ಪಥವಿಂ ಪರಿವತ್ತೇಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ. ‘‘ಅಲಂ, ಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನ, ಮಾ ತೇ ರುಚ್ಚಿ ಪಥವಿಂ ಪರಿವತ್ತೇತುಂ. ವಿಪಲ್ಲಾಸಮ್ಪಿ ಸತ್ತಾ ಪಟಿಲಭೇಯ್ಯು’’ನ್ತಿ. ‘‘ಸಾಧು, ಭನ್ತೇ, ಸಬ್ಬೋ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘೋ ಉತ್ತರಕುರುಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಗಚ್ಛೇಯ್ಯಾ’’ತಿ. ‘‘ಅಲಂ, ಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನ, ಮಾ ತೇ ರುಚ್ಚಿ ಸಬ್ಬಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಸ್ಸ ಉತ್ತರಕುರುಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಗಮನ’’ನ್ತಿ.

೧೮. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸಾರಿಪುತ್ತಸ್ಸ ರಹೋಗತಸ್ಸ ಪಟಿಸಲ್ಲೀನಸ್ಸ ಏವಂ ಚೇತಸೋ ಪರಿವಿತಕ್ಕೋ ಉದಪಾದಿ – ‘‘ಕತಮೇಸಾನಂ ಖೋ ಬುದ್ಧಾನಂ ಭಗವನ್ತಾನಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ನ ಚಿರಟ್ಠಿತಿಕಂ ಅಹೋಸಿ; ಕತಮೇಸಾನಂ ಬುದ್ಧಾನಂ ಭಗವನ್ತಾನಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚಿರಟ್ಠಿತಿಕಂ ಅಹೋಸೀ’’ತಿ? ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಸಾರಿಪುತ್ತೋ ಸಾಯನ್ಹಸಮಯಂ [ಸಾಯಣ್ಹಸಮಯಂ (ಸೀ.)] ಪಟಿಸಲ್ಲಾನಾ ವುಟ್ಠಿತೋ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಸಾರಿಪುತ್ತೋ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಇಧ ಮಯ್ಹಂ, ಭನ್ತೇ, ರಹೋಗತಸ್ಸ ಪಟಿಸಲ್ಲೀನಸ್ಸ ಏವಂ ಚೇತಸೋ ಪರಿವಿತಕ್ಕೋ ಉದಪಾದಿ – ‘ಕತಮೇಸಾನಂ ಖೋ ಬುದ್ಧಾನಂ ಭಗವನ್ತಾನಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ನ ಚಿರಟ್ಠಿತಿಕಂ ಅಹೋಸಿ, ಕತಮೇಸಾನಂ ಬುದ್ಧಾನಂ ಭಗವನ್ತಾನಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚಿರಟ್ಠಿತಿಕಂ ಅಹೋಸೀ’ತಿ. ‘ಕತಮೇಸಾನಂ ನು ಖೋ, ಭನ್ತೇ, ಬುದ್ಧಾನಂ ಭಗವನ್ತಾನಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ನ ಚಿರಟ್ಠಿತಿಕಂ ಅಹೋಸಿ, ಕತಮೇಸಾನಂ ಬುದ್ಧಾನಂ ಭಗವನ್ತಾನಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚಿರಟ್ಠಿತಿಕಂ ಅಹೋಸೀ’’’ತಿ?

‘‘ಭಗವತೋ ಚ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ವಿಪಸ್ಸಿಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಚ ಸಿಖಿಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಚ ವೇಸ್ಸಭುಸ್ಸ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ನ ಚಿರಟ್ಠಿತಿಕಂ ಅಹೋಸಿ. ಭಗವತೋ ಚ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಕಕುಸನ್ಧಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಚ ಕೋಣಾಗಮನಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಚ ಕಸ್ಸಪಸ್ಸ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚಿರಟ್ಠಿತಿಕಂ ಅಹೋಸೀ’’ತಿ.

೧೯. ‘‘ಕೋ ನು ಖೋ, ಭನ್ತೇ, ಹೇತು ಕೋ ಪಚ್ಚಯೋ, ಯೇನ ಭಗವತೋ ಚ ವಿಪಸ್ಸಿಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಚ ಸಿಖಿಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಚ ವೇಸ್ಸಭುಸ್ಸ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ನ ಚಿರಟ್ಠಿತಿಕಂ ಅಹೋಸೀ’’ತಿ? ‘‘ಭಗವಾ ಚ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ವಿಪಸ್ಸೀ ಭಗವಾ ಚ ಸಿಖೀ ಭಗವಾ ಚ ವೇಸ್ಸಭೂ ಕಿಲಾಸುನೋ ಅಹೇಸುಂ ಸಾವಕಾನಂ ವಿತ್ಥಾರೇನ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇತುಂ. ಅಪ್ಪಕಞ್ಚ ನೇಸಂ ಅಹೋಸಿ ಸುತ್ತಂ ಗೇಯ್ಯಂ ವೇಯ್ಯಾಕರಣಂ ಗಾಥಾ ಉದಾನಂ ಇತಿವುತ್ತಕಂ ಜಾತಕಂ ಅಬ್ಭುತಧಮ್ಮಂ ವೇದಲ್ಲಂ. ಅಪಞ್ಞತ್ತಂ ಸಾವಕಾನಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ. ಅನುದ್ದಿಟ್ಠಂ ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಂ. ತೇಸಂ ಬುದ್ಧಾನಂ ಭಗವನ್ತಾನಂ ಅನ್ತರಧಾನೇನ ಬುದ್ಧಾನುಬುದ್ಧಾನಂ ಸಾವಕಾನಂ ಅನ್ತರಧಾನೇನ ಯೇ ತೇ ಪಚ್ಛಿಮಾ ಸಾವಕಾ ನಾನಾನಾಮಾ ನಾನಾಗೋತ್ತಾ ನಾನಾಜಚ್ಚಾ ನಾನಾಕುಲಾ ಪಬ್ಬಜಿತಾ ತೇ ತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಖಿಪ್ಪಞ್ಞೇವ ಅನ್ತರಧಾಪೇಸುಂ. ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ನಾನಾಪುಪ್ಫಾನಿ ಫಲಕೇ ನಿಕ್ಖಿತ್ತಾನಿ ಸುತ್ತೇನ ಅಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ ತಾನಿ ವಾತೋ ವಿಕಿರತಿ ವಿಧಮತಿ ವಿದ್ಧಂಸೇತಿ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಯಥಾ ತಂ ಸುತ್ತೇನ ಅಸಙ್ಗಹಿತತ್ತಾ. ಏವಮೇವ ಖೋ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ತೇಸಂ ಬುದ್ಧಾನಂ ಭಗವನ್ತಾನಂ ಅನ್ತರಧಾನೇನ ಬುದ್ಧಾನುಬುದ್ಧಾನಂ ಸಾವಕಾನಂ ಅನ್ತರಧಾನೇನ ಯೇ ತೇ ಪಚ್ಛಿಮಾ ಸಾವಕಾ ನಾನಾನಾಮಾ ನಾನಾಗೋತ್ತಾ ನಾನಾಜಚ್ಚಾ ನಾನಾಕುಲಾ ಪಬ್ಬಜಿತಾ ತೇ ತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಖಿಪ್ಪಞ್ಞೇವ ಅನ್ತರಧಾಪೇಸುಂ.

‘‘ಅಕಿಲಾಸುನೋ ಚ ತೇ ಭಗವನ್ತೋ ಅಹೇಸುಂ ಸಾವಕೇ ಚೇತಸಾ ಚೇತೋ ಪರಿಚ್ಚ ಓವದಿತುಂ. ಭೂತಪುಬ್ಬಂ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ವೇಸ್ಸಭೂ ಭಗವಾ ಅರಹಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ಅಞ್ಞತರಸ್ಮಿಂ ಭಿಂಸನಕೇ [ಭೀಸನಕೇ (ಕ.)] ವನಸಣ್ಡೇ ಸಹಸ್ಸಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಂ ಚೇತಸಾ ಚೇತೋ ಪರಿಚ್ಚ ಓವದತಿ ಅನುಸಾಸತಿ – ‘ಏವಂ ವಿತಕ್ಕೇಥ, ಮಾ ಏವಂ ವಿತಕ್ಕಯಿತ್ಥ; ಏವಂ ಮನಸಿಕರೋಥ, ಮಾ ಏವಂ ಮನಸಾಕತ್ಥ [ಮನಸಾಕರಿತ್ಥ (ಕ.)]; ಇದಂ ಪಜಹಥ, ಇದಂ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹರಥಾ’ತಿ. ಅಥ ಖೋ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ತಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುಸಹಸ್ಸಸ್ಸ ವೇಸ್ಸಭುನಾ ಭಗವತಾ ಅರಹತಾ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೇನ ಏವಂ ಓವದಿಯಮಾನಾನಂ ಏವಂ ಅನುಸಾಸಿಯಮಾನಾನಂ ಅನುಪಾದಾಯ ಆಸವೇಹಿ ಚಿತ್ತಾನಿ ವಿಮುಚ್ಚಿಂಸು. ತತ್ರ ಸುದಂ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಭಿಂಸನಕಸ್ಸ ವನಸಣ್ಡಸ್ಸ ಭಿಂಸನಕತಸ್ಮಿಂ ಹೋತಿ – ಯೋ ಕೋಚಿ ಅವೀತರಾಗೋ ತಂ ವನಸಣ್ಡಂ ಪವಿಸತಿ, ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಲೋಮಾನಿ ಹಂಸನ್ತಿ. ಅಯಂ ಖೋ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಹೇತು ಅಯಂ ಪಚ್ಚಯೋ ಯೇನ ಭಗವತೋ ಚ ವಿಪಸ್ಸಿಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಚ ಸಿಖಿಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಚ ವೇಸ್ಸಭುಸ್ಸ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ನ ಚಿರಟ್ಠಿತಿಕಂ ಅಹೋಸೀ’’ತಿ.

೨೦. ‘‘ಕೋ ಪನ, ಭನ್ತೇ, ಹೇತು ಕೋ ಪಚ್ಚಯೋ ಯೇನ ಭಗವತೋ ಚ ಕಕುಸನ್ಧಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಚ ಕೋಣಾಗಮನಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಚ ಕಸ್ಸಪಸ್ಸ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚಿರಟ್ಠಿತಿಕಂ ಅಹೋಸೀ’’ತಿ? ‘‘ಭಗವಾ ಚ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಕಕುಸನ್ಧೋ ಭಗವಾ ಚ ಕೋಣಾಗಮನೋ ಭಗವಾ ಚ ಕಸ್ಸಪೋ ಅಕಿಲಾಸುನೋ ಅಹೇಸುಂ ಸಾವಕಾನಂ ವಿತ್ಥಾರೇನ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇತುಂ. ಬಹುಞ್ಚ ನೇಸಂ ಅಹೋಸಿ ಸುತ್ತಂ ಗೇಯ್ಯಂ ವೇಯ್ಯಾಕರಣಂ ಗಾಥಾ ಉದಾನಂ ಇತಿವುತ್ತಕಂ ಜಾತಕಂ ಅಬ್ಭುತಧಮ್ಮಂ ವೇದಲ್ಲಂ, ಪಞ್ಞತ್ತಂ ಸಾವಕಾನಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ, ಉದ್ದಿಟ್ಠಂ ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಂ. ತೇಸಂ ಬುದ್ಧಾನಂ ಭಗವನ್ತಾನಂ ಅನ್ತರಧಾನೇನ ಬುದ್ಧಾನುಬುದ್ಧಾನಂ ಸಾವಕಾನಂ ಅನ್ತರಧಾನೇನ ಯೇ ತೇ ಪಚ್ಛಿಮಾ ಸಾವಕಾ ನಾನಾನಾಮಾ ನಾನಾಗೋತ್ತಾ ನಾನಾಜಚ್ಚಾ ನಾನಾಕುಲಾ ಪಬ್ಬಜಿತಾ ತೇ ತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚಿರಂ ದೀಘಮದ್ಧಾನಂ ಠಪೇಸುಂ. ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ನಾನಾಪುಪ್ಫಾನಿ ಫಲಕೇ ನಿಕ್ಖಿತ್ತಾನಿ ಸುತ್ತೇನ ಸುಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ ತಾನಿ ವಾತೋ ನ ವಿಕಿರತಿ ನ ವಿಧಮತಿ ನ ವಿದ್ಧಂಸೇತಿ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಯಥಾ ತಂ ಸುತ್ತೇನ ಸುಸಙ್ಗಹಿತತ್ತಾ. ಏವಮೇವ ಖೋ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ತೇಸಂ ಬುದ್ಧಾನಂ ಭಗವನ್ತಾನಂ ಅನ್ತರಧಾನೇನ ಬುದ್ಧಾನುಬುದ್ಧಾನಂ ಸಾವಕಾನಂ ಅನ್ತರಧಾನೇನ ಯೇ ತೇ ಪಚ್ಛಿಮಾ ಸಾವಕಾ ನಾನಾನಾಮಾ ನಾನಾಗೋತ್ತಾ ನಾನಾಜಚ್ಚಾ ನಾನಾಕುಲಾ ಪಬ್ಬಜಿತಾ ತೇ ತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚಿರಂ ದೀಘಮದ್ಧಾನಂ ಠಪೇಸುಂ. ಅಯಂ ಖೋ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಹೇತು ಅಯಂ ಪಚ್ಚಯೋ ಯೇನ ಭಗವತೋ ಚ ಕಕುಸನ್ಧಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಚ ಕೋಣಾಗಮನಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಚ ಕಸ್ಸಪಸ್ಸ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚಿರಟ್ಠಿತಿಕಂ ಅಹೋಸೀ’’ತಿ.

೨೧. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಸಾರಿಪುತ್ತೋ ಉಟ್ಠಾಯಾಸನಾ ಏಕಂಸಂ ಉತ್ತರಾಸಙ್ಗಂ ಕರಿತ್ವಾ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನಞ್ಜಲಿಂ ಪಣಾಮೇತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಏತಸ್ಸ, ಭಗವಾ, ಕಾಲೋ! ಏತಸ್ಸ, ಸುಗತ, ಕಾಲೋ! ಯಂ ಭಗವಾ ಸಾವಕಾನಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞಪೇಯ್ಯ [ಪಞ್ಞಾಪೇಯ್ಯ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)], ಉದ್ದಿಸೇಯ್ಯ ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಂ, ಯಥಯಿದಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಅದ್ಧನಿಯಂ ಅಸ್ಸ ಚಿರಟ್ಠಿತಿಕ’’ನ್ತಿ. ‘‘ಆಗಮೇಹಿ ತ್ವಂ, ಸಾರಿಪುತ್ತ! ಆಗಮೇಹಿ ತ್ವಂ, ಸಾರಿಪುತ್ತ! ತಥಾಗತೋವ ತತ್ಥ ಕಾಲಂ ಜಾನಿಸ್ಸತಿ. ನ ತಾವ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಸತ್ಥಾ ಸಾವಕಾನಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞಪೇತಿ ಉದ್ದಿಸತಿ [ನ ಉದ್ದಿಸತಿ (ಸೀ.)] ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಂ ಯಾವ ನ ಇಧೇಕಚ್ಚೇ ಆಸವಟ್ಠಾನೀಯಾ ಧಮ್ಮಾ ಸಙ್ಘೇ ಪಾತುಭವನ್ತಿ. ಯತೋ ಚ ಖೋ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಇಧೇಕಚ್ಚೇ ಆಸವಟ್ಠಾನೀಯಾ ಧಮ್ಮಾ ಸಙ್ಘೇ ಪಾತುಭವನ್ತಿ, ಅಥ ಸತ್ಥಾ ಸಾವಕಾನಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞಪೇತಿ ಉದ್ದಿಸ್ಸತಿ ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಂ ತೇಸಂಯೇವ ಆಸವಟ್ಠಾನೀಯಾನಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಪಟಿಘಾತಾಯ. ನ ತಾವ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಇಧೇಕಚ್ಚೇ ಆಸವಟ್ಠಾನೀಯಾ ಧಮ್ಮಾ ಸಙ್ಘೇ ಪಾತುಭವನ್ತಿ ಯಾವ ನ ಸಙ್ಘೋ ರತ್ತಞ್ಞುಮಹತ್ತಂ ಪತ್ತೋ ಹೋತಿ. ಯತೋ ಚ ಖೋ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಸಙ್ಘೋ ರತ್ತಞ್ಞುಮಹತ್ತಂ ಪತ್ತೋ ಹೋತಿ ಅಥ ಇಧೇಕಚ್ಚೇ ಆಸವಟ್ಠಾನೀಯಾ ಧಮ್ಮಾ ಸಙ್ಘೇ ಪಾತುಭವನ್ತಿ, ಅಥ, ಸತ್ಥಾ ಸಾವಕಾನಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞಪೇತಿ ಉದ್ದಿಸತಿ ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಂ ತೇಸಂಯೇವ ಆಸವಟ್ಠಾನೀಯಾನಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಪಟಿಘಾತಾಯ. ನ ತಾವ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಇಧೇಕಚ್ಚೇ ಆಸವಟ್ಠಾನೀಯಾ ಧಮ್ಮಾ ಸಙ್ಘೇ ಪಾತುಭವನ್ತಿ, ಯಾವ ನ ಸಙ್ಘೋ ವೇಪುಲ್ಲಮಹತ್ತಂ ಪತ್ತೋ ಹೋತಿ. ಯತೋ ಚ ಖೋ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಸಙ್ಘೋ ವೇಪುಲ್ಲಮಹತ್ತಂ ಪತ್ತೋ ಹೋತಿ, ಅಥ ಇಧೇಕಚ್ಚೇ ಆಸವಟ್ಠಾನೀಯಾ ಧಮ್ಮಾ ಸಙ್ಘೇ ಪಾತುಭವನ್ತಿ, ಅಥ ಸತ್ಥಾ ಸಾವಕಾನಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞಪೇತಿ ಉದ್ದಿಸತಿ ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಂ ತೇಸಂಯೇವ ಆಸವಟ್ಠಾನೀಯಾನಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಪಟಿಘಾತಾಯ. ನ ತಾವ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಇಧೇಕಚ್ಚೇ ಆಸವಟ್ಠಾನೀಯಾ ಧಮ್ಮಾ ಸಙ್ಘೇ ಪಾತುಭವನ್ತಿ, ಯಾವ ನ ಸಙ್ಘೋ ಲಾಭಗ್ಗಮಹತ್ತಂ ಪತ್ತೋ ಹೋತಿ. ಯತೋ ಚ ಖೋ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಸಙ್ಘೋ ಲಾಭಗ್ಗಮಹತ್ತಂ ಪತ್ತೋ ಹೋತಿ, ಅಥ ಇಧೇಕಚ್ಚೇ ಆಸವಟ್ಠಾನೀಯಾ ಧಮ್ಮಾ ಸಙ್ಘೇ ಪಾತುಭವನ್ತಿ, ಅಥ ಸತ್ಥಾ ಸಾವಕಾನಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞಪೇತಿ ಉದ್ದಿಸತಿ ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಂ ತೇಸಂಯೇವ ಆಸವಟ್ಠಾನೀಯಾನಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಪಟಿಘಾತಾಯ. ನ ತಾವ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಇಧೇಕಚ್ಚೇ ಆಸವಟ್ಠಾನೀಯಾ ಧಮ್ಮಾ ಸಙ್ಘೇ ಪಾತುಭವನ್ತಿ, ಯಾವ ನ ಸಙ್ಘೋ ಬಾಹುಸಚ್ಚಮಹತ್ತಂ ಪತ್ತೋ ಹೋತಿ. ಯತೋ ಚ ಖೋ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಸಙ್ಘೋ ಬಾಹುಸಚ್ಚಮಹತ್ತಂ ಪತ್ತೋ ಹೋತಿ, ಅಥ ಇಧೇಕಚ್ಚೇ ಆಸವಟ್ಠಾನೀಯಾ ಧಮ್ಮಾ ಸಙ್ಘೇ ಪಾತುಭವನ್ತಿ, ಅಥ ಸತ್ಥಾ ಸಾವಕಾನಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞಪೇತಿ ಉದ್ದಿಸತಿ ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಂ ತೇಸಂಯೇವ ಆಸವಟ್ಠಾನೀಯಾನಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಪಟಿಘಾತಾಯ. ನಿರಬ್ಬುದೋ ಹಿ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘೋ ನಿರಾದೀನವೋ ಅಪಗತಕಾಳಕೋ ಸುದ್ಧೋ ಸಾರೇ ಪತಿಟ್ಠಿತೋ. ಇಮೇಸಞ್ಹಿ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಭಿಕ್ಖುಸತಾನಂ ಯೋ ಪಚ್ಛಿಮಕೋ ಭಿಕ್ಖು ಸೋ ಸೋತಾಪನ್ನೋ ಅವಿನಿಪಾತಧಮ್ಮೋ ನಿಯತೋ ಸಮ್ಬೋಧಿಪರಾಯಣೋ’’ತಿ.

೨೨. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಆನನ್ದಂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಆಚಿಣ್ಣಂ ಖೋ ಪನೇತಂ, ಆನನ್ದ, ತಥಾಗತಾನಂ ಯೇಹಿ ನಿಮನ್ತಿತಾ ವಸ್ಸಂ ವಸನ್ತಿ, ನ ತೇ ಅನಪಲೋಕೇತ್ವಾ ಜನಪದಚಾರಿಕಂ ಪಕ್ಕಮನ್ತಿ. ಆಯಾಮಾನನ್ದ, ವೇರಞ್ಜಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ಅಪಲೋಕೇಸ್ಸಾಮಾ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ ಭನ್ತೇ’’ತಿ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಆನನ್ದೋ ಭಗವತೋ ಪಚ್ಚಸ್ಸೋಸಿ. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ ಪತ್ತಚೀವರಮಾದಾಯ ಆಯಸ್ಮತಾ ಆನನ್ದೇನ ಪಚ್ಛಾಸಮಣೇನ ಯೇನ ವೇರಞ್ಜಸ್ಸ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸ್ಸ ನಿವೇಸನಂ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಪಞ್ಞತ್ತೇ ಆಸನೇ ನಿಸೀದಿ. ಅಥ ಖೋ ವೇರಞ್ಜೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನಂ ಖೋ ವೇರಞ್ಜಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ಭಗವಾ ಏತದವೋಚ – ‘‘ನಿಮನ್ತಿತಮ್ಹ ತಯಾ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ವಸ್ಸಂವುಟ್ಠಾ [ವಸ್ಸಂವುತ್ಥಾ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಕ.)], ಅಪಲೋಕೇಮ ತಂ, ಇಚ್ಛಾಮ ಮಯಂ ಜನಪದಚಾರಿಕಂ ಪಕ್ಕಮಿತು’’ನ್ತಿ. ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭೋ ಗೋತಮ, ನಿಮನ್ತಿತತ್ಥ ಮಯಾ ವಸ್ಸಂವುಟ್ಠಾ; ಅಪಿ ಚ, ಯೋ ದೇಯ್ಯಧಮ್ಮೋ ಸೋ ನ ದಿನ್ನೋ. ತಞ್ಚ ಖೋ ನೋ ಅಸನ್ತಂ, ನೋಪಿ ಅದಾತುಕಮ್ಯತಾ, ತಂ ಕುತೇತ್ಥ ಲಬ್ಭಾ ಬಹುಕಿಚ್ಚಾ ಘರಾವಾಸಾ ಬಹುಕರಣೀಯಾ. ಅಧಿವಾಸೇತು ಮೇ ಭವಂ ಗೋತಮೋ ಸ್ವಾತನಾಯ ಭತ್ತಂ ಸದ್ಧಿಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘೇನಾ’’ತಿ. ಅಧಿವಾಸೇಸಿ ಭಗವಾ ತುಣ್ಹೀಭಾವೇನ. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ವೇರಞ್ಜಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ಧಮ್ಮಿಯಾ ಕಥಾಯ ಸನ್ದಸ್ಸೇತ್ವಾ ಸಮಾದಪೇತ್ವಾ ಸಮುತ್ತೇಜೇತ್ವಾ ಸಮ್ಪಹಂಸೇತ್ವಾ ಉಟ್ಠಾಯಾಸನಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ. ಅಥ ಖೋ ವೇರಞ್ಜೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ತಸ್ಸಾ ರತ್ತಿಯಾ ಅಚ್ಚಯೇನ ಸಕೇ ನಿವೇಸನೇ ಪಣೀತಂ ಖಾದನೀಯಂ ಭೋಜನೀಯಂ ಪಟಿಯಾದಾಪೇತ್ವಾ ಭಗವತೋ ಕಾಲಂ ಆರೋಚಾಪೇಸಿ – ‘‘ಕಾಲೋ, ಭೋ ಗೋತಮ, ನಿಟ್ಠಿತಂ ಭತ್ತ’’ನ್ತಿ.

೨೩. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಪುಬ್ಬಣ್ಹಸಮಯಂ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ ಪತ್ತಚೀವರಮಾದಾಯ ಯೇನ ವೇರಞ್ಜಸ್ಸ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸ್ಸ ನಿವೇಸನಂ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಪಞ್ಞತ್ತೇ ಆಸನೇ ನಿಸೀದಿ ಸದ್ಧಿಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘೇನ. ಅಥ ಖೋ ವೇರಞ್ಜೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಬುದ್ಧಪ್ಪಮುಖಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಂ ಪಣೀತೇನ ಖಾದನೀಯೇನ ಭೋಜನೀಯೇನ ಸಹತ್ಥಾ ಸನ್ತಪ್ಪೇತ್ವಾ ಸಮ್ಪವಾರೇತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಭುತ್ತಾವಿಂ ಓನೀತಪತ್ತಪಾಣಿಂ [ಓಣೀತಪತ್ತಪಾಣಿಂ (ಕ.)] ತಿಚೀವರೇನ ಅಚ್ಛಾದೇಸಿ, ಏಕಮೇಕಞ್ಚ ಭಿಕ್ಖುಂ ಏಕಮೇಕೇನ ದುಸ್ಸಯುಗೇನ ಅಚ್ಛಾದೇಸಿ. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ವೇರಞ್ಜಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ಧಮ್ಮಿಯಾ ಕಥಾಯ ಸನ್ದಸ್ಸೇತ್ವಾ ಸಮಾದಪೇತ್ವಾ ಸಮುತ್ತೇಜೇತ್ವಾ ಸಮ್ಪಹಂಸೇತ್ವಾ ಉಟ್ಠಾಯಾಸನಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ವೇರಞ್ಜಾಯಂ ಯಥಾಭಿರನ್ತಂ ವಿಹರಿತ್ವಾ ಅನುಪಗಮ್ಮ ಸೋರೇಯ್ಯಂ ಸಙ್ಕಸ್ಸಂ ಕಣ್ಣಕುಜ್ಜಂ ಯೇನ ಪಯಾಗಪತಿಟ್ಠಾನಂ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಪಯಾಗಪತಿಟ್ಠಾನೇ ಗಙ್ಗಂ ನದಿಂ ಉತ್ತರಿತ್ವಾ ಯೇನ ಬಾರಾಣಸೀ ತದವಸರಿ. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಬಾರಾಣಸಿಯಂ ಯಥಾಭಿರನ್ತಂ ವಿಹರಿತ್ವಾ ಯೇನ ವೇಸಾಲೀ ತೇನ ಚಾರಿಕಂ ಪಕ್ಕಾಮಿ. ಅನುಪುಬ್ಬೇನ ಚಾರಿಕಂ ಚರಮಾನೋ ಯೇನ ವೇಸಾಲೀ ತದವಸರಿ. ತತ್ರ ಸುದಂ ಭಗವಾ ವೇಸಾಲಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಮಹಾವನೇ ಕೂಟಾಗಾರಸಾಲಾಯನ್ತಿ.

ವೇರಞ್ಜಭಾಣವಾರೋ ನಿಟ್ಠಿತೋ.

೧. ಪಾರಾಜಿಕಕಣ್ಡಂ

೧. ಪಠಮಪಾರಾಜಿಕಂ

ಸುದಿನ್ನಭಾಣವಾರೋ

೨೪. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ವೇಸಾಲಿಯಾ ಅವಿದೂರೇ ಕಲನ್ದಗಾಮೋ ನಾಮ ಅತ್ಥಿ [ಕಲನ್ದಗಾಮೋ ನಾಮ ಹೋತಿ (ಸೀ.), ಕಲನ್ದಗಾಮೋ ಹೋತಿ (ಸ್ಯಾ.)]. ತತ್ಥ ಸುದಿನ್ನೋ ನಾಮ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ಸೇಟ್ಠಿಪುತ್ತೋ ಹೋತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ಸಮ್ಬಹುಲೇಹಿ [ಸಮ್ಪಹೂಲೇಹಿ (ಸೀ.)] ಸಹಾಯಕೇಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ವೇಸಾಲಿಂ ಅಗಮಾಸಿ ಕೇನಚಿದೇವ ಕರಣೀಯೇನ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಗವಾ ಮಹತಿಯಾ ಪರಿಸಾಯ ಪರಿವುತೋ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇನ್ತೋ ನಿಸಿನ್ನೋ ಹೋತಿ. ಅದ್ದಸ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ಭಗವನ್ತಂ ಮಹತಿಯಾ ಪರಿಸಾಯ ಪರಿವುತಂ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನಂ. ದಿಸ್ವಾನಸ್ಸ ಏತದಹೋಸಿ – ‘‘ಯಂನೂನಾಹಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮಂ ಸುಣೇಯ್ಯ’’ನ್ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ಯೇನ ಸಾ ಪರಿಸಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನಸ್ಸ ಖೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಸ್ಸ ಏತದಹೋಸಿ – ‘‘ಯಥಾ ಯಥಾ ಖೋ ಅಹಂ ಭಗವತಾ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸಿತಂ ಆಜಾನಾಮಿ, ನಯಿದಂ ಸುಕರಂ ಅಗಾರಂ ಅಜ್ಝಾವಸತಾ ಏಕನ್ತಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಏಕನ್ತಪರಿಸುದ್ಧಂ ಸಙ್ಖಲಿಖಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿತುಂ; ಯಂನೂನಾಹಂ ಕೇಸಮಸ್ಸುಂ ಓಹಾರೇತ್ವಾ ಕಾಸಾಯಾನಿ ವತ್ಥಾನಿ ಅಚ್ಛಾದೇತ್ವಾ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜೇಯ್ಯ’’ನ್ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸಾ ಪರಿಸಾ ಭಗವತಾ ಧಮ್ಮಿಯಾ ಕಥಾಯ ಸನ್ದಸ್ಸಿತಾ ಸಮಾದಪಿತಾ ಸಮುತ್ತೇಜಿತಾ ಸಮ್ಪಹಂಸಿತಾ ಉಟ್ಠಾಯಾಸನಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಪದಕ್ಖಿಣಂ ಕತ್ವಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ.

೨೫. ಅಥ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ಅಚಿರವುಟ್ಠಿತಾಯ ಪರಿಸಾಯ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಯಥಾ ಯಥಾಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಭಗವತಾ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸಿತಂ ಆಜಾನಾಮಿ, ನಯಿದಂ ಸುಕರಂ ಅಗಾರಂ ಅಜ್ಝಾವಸತಾ ಏಕನ್ತಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಏಕನ್ತಪರಿಸುದ್ಧಂ ಸಙ್ಖಲಿಖಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿತುಂ; ಇಚ್ಛಾಮಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಕೇಸಮಸ್ಸುಂ ಓಹಾರೇತ್ವಾ ಕಾಸಾಯಾನಿ ವತ್ಥಾನಿ ಅಚ್ಛಾದೇತ್ವಾ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜಿತುಂ. ಪಬ್ಬಾಜೇತು ಮಂ ಭಗವಾ’’ತಿ. ‘‘ಅನುಞ್ಞಾತೋಸಿ ಪನ ತ್ವಂ, ಸುದ್ದಿನ್ನ, ಮಾತಾಪಿತೂಹಿ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ? ‘‘ನ ಖೋ ಅಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಅನುಞ್ಞಾತೋ ಮಾತಾಪಿತೂಹಿ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ. ‘‘ನ ಖೋ, ಸುದಿನ್ನ, ತಥಾಗತಾ ಅನನುಞ್ಞಾತಂ ಮಾತಾಪಿತೂಹಿ ಪುತ್ತಂ ಪಬ್ಬಾಜೇನ್ತೀ’’ತಿ. ‘‘ಸೋಹಂ, ಭನ್ತೇ, ತಥಾ ಕರಿಸ್ಸಾಮಿ ಯಥಾ ಮಂ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಅನುಜಾನಿಸ್ಸನ್ತಿ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ.

೨೬. ಅಥ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ವೇಸಾಲಿಯಂ ತಂ ಕರಣೀಯಂ ತೀರೇತ್ವಾ ಯೇನ ಕಲನ್ದಗಾಮೋ ಯೇನ ಮಾತಾಪಿತರೋ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಅಮ್ಮತಾತಾ, ಯಥಾ ಯಥಾಹಂ ಭಗವತಾ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸಿತಂ ಆಜಾನಾಮಿ, ನಯಿದಂ ಸುಕರಂ ಅಗಾರಂ ಅಜ್ಝಾವಸತಾ ಏಕನ್ತಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಏಕನ್ತಪರಿಸುದ್ಧಂ ಸಙ್ಖಲಿಖಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿತುಂ; ಇಚ್ಛಾಮಹಂ ಕೇಸಮಸ್ಸುಂ ಓಹಾರೇತ್ವಾ ಕಾಸಾಯಾನಿ ವತ್ಥಾನಿ ಅಚ್ಛಾದೇತ್ವಾ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜಿತುಂ. ಅನುಜಾನಾಥ ಮಂ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ. ಏವಂ ವುತ್ತೇ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಸ್ಸ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಸುದಿನ್ನಂ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ತ್ವಂ ಖೋಸಿ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಅಮ್ಹಾಕಂ ಏಕಪುತ್ತಕೋ ಪಿಯೋ ಮನಾಪೋ ಸುಖೇಧಿತೋ ಸುಖಪರಿಹತೋ. ನ ತ್ವಂ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಕಿಞ್ಚಿ ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಜಾನಾಸಿ. ಮರಣೇನಪಿ ಮಯಂ ತೇ ಅಕಾಮಕಾ ವಿನಾ ಭವಿಸ್ಸಾಮ, ಕಿಂ ಪನ ಮಯಂ ತಂ ಜೀವನ್ತಂ ಅನುಜಾನಿಸ್ಸಾಮ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ. ದುತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಅಮ್ಮತಾತಾ, ಯಥಾ ಯಥಾಹಂ ಭಗವತಾ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸಿತಂ ಆಜಾನಾಮಿ, ನಯಿದಂ ಸುಕರಂ ಅಗಾರಂ ಅಜ್ಝಾವಸತಾ ಏಕನ್ತಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಏಕನ್ತಪರಿಸುದ್ಧಂ ಸಙ್ಖಲಿಖಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿತುಂ; ಇಚ್ಛಾಮಹಂ ಕೇಸಮಸ್ಸುಂ ಓಹಾರೇತ್ವಾ ಕಾಸಾಯಾನಿ ವತ್ಥಾನಿ ಅಚ್ಛಾದೇತ್ವಾ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜಿತುಂ. ಅನುಜಾನಾಥ ಮಂ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ. ದುತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಸ್ಸ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಸುದಿನ್ನಂ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ತ್ವಂ ಖೋಸಿ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಅಮ್ಹಾಕಂ ಏಕಪುತ್ತಕೋ ಪಿಯೋ ಮನಾಪೋ ಸುಖೇಧಿತೋ ಸುಖಪರಿಹತೋ. ನ ತ್ವಂ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಕಿಞ್ಚಿ ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಜಾನಾಸಿ. ಮರಣೇನಪಿ ಮಯಂ ತೇ ಅಕಾಮಕಾ ವಿನಾ ಭವಿಸ್ಸಾಮ, ಕಿಂ ಪನ ಮಯಂ ತಂ ಜೀವನ್ತಂ ಅನುಜಾನಿಸ್ಸಾಮ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ! ತತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಅಮ್ಮತಾತಾ, ಯಥಾ ಯಥಾಹಂ ಭಗವತಾ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸಿತಂ ಆಜಾನಾಮಿ, ನಯಿದಂ ಸುಕರಂ ಅಗಾರಂ ಅಜ್ಝಾವಸತಾ ಏಕನ್ತಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಏಕನ್ತಪರಿಸುದ್ಧಂ ಸಙ್ಖಲಿಖಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿತುಂ; ಇಚ್ಛಾಮಹಂ ಕೇಸಮಸ್ಸುಂ ಓಹಾರೇತ್ವಾ ಕಾಸಾಯಾನಿ ವತ್ಥಾನಿ ಅಚ್ಛಾದೇತ್ವಾ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜಿತುಂ. ಅನುಜಾನಾಥ ಮಂ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ. ತತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಸ್ಸ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಸುದಿನ್ನಂ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ತ್ವಂ ಖೋಸಿ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಅಮ್ಹಾಕಂ ಏಕಪುತ್ತಕೋ ಪಿಯೋ ಮನಾಪೋ ಸುಖೇಧಿತೋ ಸುಖಪರಿಹತೋ. ನ ತ್ವಂ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಕಿಞ್ಚಿ ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಜಾನಾಸಿ. ಮರಣೇನಪಿ ಮಯಂ ತೇ ಅಕಾಮಕಾ ವಿನಾ ಭವಿಸ್ಸಾಮ, ಕಿಂ ಪನ ಮಯಂ ತಂ ಜೀವನ್ತಂ ಅನುಜಾನಿಸ್ಸಾಮ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ!

೨೭. ಅಥ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ – ‘‘ನ ಮಂ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಅನುಜಾನನ್ತಿ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ, ತತ್ಥೇವ ಅನನ್ತರಹಿತಾಯ ಭೂಮಿಯಾ ನಿಪಜ್ಜಿ – ಇಧೇವ ಮೇ ಮರಣಂ ಭವಿಸ್ಸತಿ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾ ವಾತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ಏಕಮ್ಪಿ ಭತ್ತಂ ನ ಭುಞ್ಜಿ, ದ್ವೇಪಿ ಭತ್ತಾನಿ ನ ಭುಞ್ಜಿ, ತೀಣಿಪಿ ಭತ್ತಾನಿ ನ ಭುಞ್ಜಿ, ಚತ್ತಾರಿಪಿ ಭತ್ತಾನಿ ನ ಭುಞ್ಜಿ, ಪಞ್ಚಪಿ ಭತ್ತಾನಿ ನ ಭುಞ್ಜಿ, ಛಪಿ ಭತ್ತಾನಿ ನ ಭುಞ್ಜಿ, ಸತ್ತಪಿ ಭತ್ತಾನಿ ನ ಭುಞ್ಜಿ.

೨೮. ಅಥ ಖೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಸ್ಸ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಸುದಿನ್ನಂ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ತ್ವಂ ಖೋಸಿ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಅಮ್ಹಾಕಂ ಏಕಪುತ್ತಕೋ ಪಿಯೋ ಮನಾಪೋ ಸುಖೇಧಿತೋ ಸುಖಪರಿಹತೋ. ನ ತ್ವಂ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಕಿಞ್ಚಿ ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಜಾನಾಸಿ. ಮರಣೇನಪಿ ಮಯಂ ತೇ ಅಕಾಮಕಾ ವಿನಾ ಭವಿಸ್ಸಾಮ, ಕಿಂ ಪನ ಮಯಂ ತಂ ಜೀವನ್ತಂ ಅನುಜಾನಿಸ್ಸಾಮ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯ? ಉಟ್ಠೇಹಿ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಭುಞ್ಜ ಚ ಪಿವ ಚ ಪರಿಚಾರೇಹಿ ಚ, ಭುಞ್ಜನ್ತೋ ಪಿವನ್ತೋ ಪರಿಚಾರೇನ್ತೋ ಕಾಮೇ ಪರಿಭುಞ್ಜನ್ತೋ ಪುಞ್ಞಾನಿ ಕರೋನ್ತೋ ಅಭಿರಮಸ್ಸು. ನ ತಂ ಮಯಂ ಅನುಜಾನಾಮ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ. ಏವಂ ವುತ್ತೇ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ತುಣ್ಹೀ ಅಹೋಸಿ. ದುತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ…ಪೇ… ತತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಸ್ಸ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಸುದಿನ್ನಂ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ತ್ವಂ ಖೋಸಿ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಅಮ್ಹಾಕಂ ಏಕಪುತ್ತಕೋ ಪಿಯೋ ಮನಾಪೋ ಸುಖೇಧಿತೋ ಸುಖಪರಿಹತೋ. ನ ತ್ವಂ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಕಿಞ್ಚಿ ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಜಾನಾಸಿ. ಮರಣೇನಪಿ ಮಯಂ ತೇ ಅಕಾಮಕಾ ವಿನಾ ಭವಿಸ್ಸಾಮ, ಕಿಂ ಪನ ಮಯಂ ತಂ ಜೀವನ್ತಂ ಅನುಜಾನಿಸ್ಸಾಮ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯ! ಉಟ್ಠೇಹಿ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಭುಞ್ಜ ಚ ಪಿವ ಚ ಪರಿಚಾರೇಹಿ ಚ, ಭುಞ್ಜನ್ತೋ ಪಿವನ್ತೋ ಪರಿಚಾರೇನ್ತೋ ಕಾಮೇ ಪರಿಭುಞ್ಜನ್ತೋ ಪುಞ್ಞಾನಿ ಕರೋನ್ತೋ ಅಭಿರಮಸ್ಸು. ನ ತಂ ಮಯಂ ಅನುಜಾನಾಮ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ. ತತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ತುಣ್ಹೀ ಅಹೋಸಿ.

ಅಥ ಖೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಸ್ಸ ಸಹಾಯಕಾ ಯೇನ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿಂಸು; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಸುದಿನ್ನಂ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ತ್ವಂ ಖೋಸಿ, ಸಮ್ಮ ಸುದಿನ್ನ, ಮಾತಾಪಿತೂನಂ ಏಕಪುತ್ತಕೋ ಪಿಯೋ ಮನಾಪೋ ಸುಖೇಧಿತೋ ಸುಖಪರಿಹತೋ. ನ ತ್ವಂ, ಸಮ್ಮ ಸುದಿನ್ನ, ಕಿಞ್ಚಿ ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಜಾನಾಸಿ. ಮರಣೇನಪಿ ತೇ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಅಕಾಮಕಾ ವಿನಾ ಭವಿಸ್ಸನ್ತಿ, ಕಿಂ ಪನ ತಂ ಜೀವನ್ತಂ ಅನುಜಾನಿಸ್ಸನ್ತಿ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜಾಯ! ಉಟ್ಠೇಹಿ, ಸಮ್ಮ ಸುದಿನ್ನ, ಭುಞ್ಜ ಚ ಪಿವ ಚ ಪರಿಚಾರೇಹಿ ಚ, ಭುಞ್ಜನ್ತೋ ಪಿವನ್ತೋ ಪರಿಚಾರೇನ್ತೋ ಕಾಮೇ ಪರಿಭುಞ್ಜನ್ತೋ ಪುಞ್ಞಾನಿ ಕರೋನ್ತೋ ಅಭಿರಮಸ್ಸು, ನ ತಂ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಅನುಜಾನಿಸ್ಸನ್ತಿ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ. ಏವಂ ವುತ್ತೇ, ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ತುಣ್ಹೀ ಅಹೋಸಿ. ದುತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ…ಪೇ… ತತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಸ್ಸ ಸಹಾಯಕಾ ಸುದಿನ್ನಂ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ತ್ವಂ ಖೋಸಿ, ಸಮ್ಮ ಸುದಿನ್ನ…ಪೇ… ತತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ತುಣ್ಹೀ ಅಹೋಸಿ.

೨೯. ಅಥ ಖೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಸ್ಸ ಸಹಾಯಕಾ ಯೇನ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಸ್ಸ ಮಾತಾಪಿತರೋ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿಂಸು; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಸ್ಸ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ಅಮ್ಮತಾತಾ, ಏಸೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಅನನ್ತರಹಿತಾಯ ಭೂಮಿಯಾ ನಿಪನ್ನೋ – ‘ಇಧೇವ ಮೇ ಮರಣಂ ಭವಿಸ್ಸತಿ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾ ವಾ’ತಿ. ಸಚೇ ತುಮ್ಹೇ ಸುದಿನ್ನಂ ನಾನುಜಾನಿಸ್ಸಥ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯ, ತತ್ಥೇವ ಮರಣಂ ಆಗಮಿಸ್ಸತಿ. ಸಚೇ ಪನ ತುಮ್ಹೇ ಸುದಿನ್ನಂ ಅನುಜಾನಿಸ್ಸಥ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯ, ಪಬ್ಬಜಿತಮ್ಪಿ ನಂ ದಕ್ಖಿಸ್ಸಥ. ಸಚೇ ಸುದಿನ್ನೋ ನಾಭಿರಮಿಸ್ಸತಿ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯ, ಕಾ ತಸ್ಸ ಅಞ್ಞಾ ಗತಿ ಭವಿಸ್ಸತಿ, ಇಧೇವ ಪಚ್ಚಾಗಮಿಸ್ಸತಿ. ಅನುಜಾನಾಥ ಸುದಿನ್ನಂ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮ, ತಾತಾ, ಸುದಿನ್ನಂ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಸ್ಸ ಸಹಾಯಕಾ ಯೇನ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿಂಸು; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಸುದಿನ್ನಂ ಕಲನ್ದಪುತ್ತಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ಉಟ್ಠೇಹಿ, ಸಮ್ಮ ಸುದಿನ್ನ, ಅನುಞ್ಞಾತೋಸಿ ಮಾತಾಪಿತೂಹಿ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ.

೩೦. ಅಥ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ – ‘‘ಅನುಞ್ಞಾತೋಮ್ಹಿ ಕಿರ ಮಾತಾಪಿತೂಹಿ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯಾ’’ತಿ, ಹಟ್ಠೋ ಉದಗ್ಗೋ ಪಾಣಿನಾ ಗತ್ತಾನಿ ಪರಿಪುಞ್ಛನ್ತೋ ವುಟ್ಠಾಸಿ. ಅಥ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ಕತಿಪಾಹಂ ಬಲಂ ಗಾಹೇತ್ವಾ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸನ್ನೋ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಅನುಞ್ಞಾತೋ [ಅನುಞ್ಞಾತೋಮ್ಹಿ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ಅಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಮಾತಾಪಿತೂಹಿ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯ. ಪಬ್ಬಾಜೇತು ಮಂ ಭಗವಾ’’ತಿ. ಅಲತ್ಥ ಖೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ಭಗವತೋ ಸನ್ತಿಕೇ ಪಬ್ಬಜ್ಜಂ, ಅಲತ್ಥ ಉಪಸಮ್ಪದಂ. ಅಚಿರೂಪಸಮ್ಪನ್ನೋ ಚ ಪನಾಯಸ್ಮಾ ಸುದಿನ್ನೋ ಏವರೂಪೇ ಧುತಗುಣೇ ಸಮಾದಾಯ ವತ್ತತಿ, ಆರಞ್ಞಿಕೋ ಹೋತಿ ಪಿಣ್ಡಪಾತಿಕೋ ಪಂಸುಕೂಲಿಕೋ ಸಪದಾನಚಾರಿಕೋ, ಅಞ್ಞತರಂ ವಜ್ಜಿಗಾಮಂ ಉಪನಿಸ್ಸಾಯ ವಿಹರತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ವಜ್ಜೀ ದುಬ್ಭಿಕ್ಖಾ ಹೋತಿ ದ್ವೀಹಿತಿಕಾ ಸೇತಟ್ಠಿಕಾ ಸಲಾಕಾವುತ್ತಾ, ನ ಸುಕರಾ ಉಞ್ಛೇನ ಪಗ್ಗಹೇನ ಯಾಪೇತುಂ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಏತದಹೋಸಿ – ‘‘ಏತರಹಿ ಖೋ ವಜ್ಜೀ ದುಬ್ಭಿಕ್ಖಾ ದ್ವೀಹಿತಿಕಾ ಸೇತಟ್ಠಿಕಾ ಸಲಾಕಾವುತ್ತಾ, ನ ಸುಕರಾ ಉಞ್ಛೇನ ಪಗ್ಗಹೇನ ಯಾಪೇತುಂ. ಬಹೂ ಖೋ ಪನ ಮೇ ವೇಸಾಲಿಯಂ ಞಾತೀ ಅಡ್ಢಾ ಮಹದ್ಧನಾ ಮಹಾಭೋಗಾ ಪಹೂತಜಾತರೂಪರಜತಾ ಪಹೂತವಿತ್ತೂಪಕರಣಾ ಪಹೂತಧನಧಞ್ಞಾ. ಯಂನೂನಾಹಂ ಞಾತೀ ಉಪನಿಸ್ಸಾಯ ವಿಹರೇಯ್ಯಂ! ಞಾತೀ ಮಂ [ಞಾತಕಾಪಿ ಮಂ (ಸ್ಯಾ.)] ನಿಸ್ಸಾಯ ದಾನಾನಿ ದಸ್ಸನ್ತಿ ಪುಞ್ಞಾನಿ ಕರಿಸ್ಸನ್ತಿ, ಭಿಕ್ಖೂ ಚ ಲಾಭಂ ಲಚ್ಛನ್ತಿ, ಅಹಞ್ಚ ಪಿಣ್ಡಕೇನ ನ ಕಿಲಮಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಸುದಿನ್ನೋ ಸೇನಾಸನಂ ಸಂಸಾಮೇತ್ವಾ ಪತ್ತಚೀವರಮಾದಾಯ ಯೇನ ವೇಸಾಲೀ ತೇನ ಪಕ್ಕಾಮಿ. ಅನುಪುಬ್ಬೇನ ಯೇನ ವೇಸಾಲೀ ತದವಸರಿ. ತತ್ರ ಸುದಂ ಆಯಸ್ಮಾ ಸುದಿನ್ನೋ ವೇಸಾಲಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಮಹಾವನೇ ಕೂಟಾಗಾರಸಾಲಾಯಂ. ಅಸ್ಸೋಸುಂ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಞಾತಕಾ – ‘‘ಸುದಿನ್ನೋ ಕಿರ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೋ ವೇಸಾಲಿಂ ಅನುಪ್ಪತ್ತೋ’’ತಿ. ತೇ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಸಟ್ಠಿಮತ್ತೇ ಥಾಲಿಪಾಕೇ ಭತ್ತಾಭಿಹಾರಂ ಅಭಿಹರಿಂಸು. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಸುದಿನ್ನೋ ತೇ ಸಟ್ಠಿಮತ್ತೇ ಥಾಲಿಪಾಕೇ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ವಿಸ್ಸಜ್ಜೇತ್ವಾ ಪುಬ್ಬಣ್ಹಸಮಯಂ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ ಪತ್ತಚೀವರಮಾದಾಯ ಕಲನ್ದಗಾಮಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಪಾವಿಸಿ. ಕಲನ್ದಗಾಮೇ ಸಪದಾನಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಚರಮಾನೋ ಯೇನ ಸಕಪಿತು ನಿವೇಸನಂ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ.

೩೧. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಞಾತಿದಾಸೀ ಆಭಿದೋಸಿಕಂ ಕುಮ್ಮಾಸಂ ಛಡ್ಡೇತುಕಾಮಾ [ಛಟ್ಟೇತುಕಾಮಾ (ಕ.)] ಹೋತಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಸುದಿನ್ನೋ ತಂ ಞಾತಿದಾಸಿಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಸಚೇ ತಂ, ಭಗಿನಿ, ಛಡ್ಡನೀಯಧಮ್ಮಂ, ಇಧ ಮೇ ಪತ್ತೇ ಆಕಿರಾ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಞಾತಿದಾಸೀ ತಂ ಆಭಿದೋಸಿಕಂ ಕುಮ್ಮಾಸಂ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪತ್ತೇ ಆಕಿರನ್ತೀ ಹತ್ಥಾನಞ್ಚ ಪಾದಾನಞ್ಚ ಸರಸ್ಸ ಚ ನಿಮಿತ್ತಂ ಅಗ್ಗಹೇಸಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಞಾತಿದಾಸೀ ಯೇನಾಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಮಾತಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಮಾತರಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಯಗ್ಘೇಯ್ಯೇ, ಜಾನೇಯ್ಯಾಸಿ, ಅಯ್ಯಪುತ್ತೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಅನುಪ್ಪತ್ತೋ’’ತಿ. ‘‘ಸಚೇ, ಜೇ, ತ್ವಂ ಸಚ್ಚಂ ಭಣಸಿ, ಅದಾಸಿಂ ತಂ ಕರೋಮೀ’’ತಿ.

೩೨. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಆಯಸ್ಮಾ ಸುದಿನ್ನೋ ತಂ ಆಭಿದೋಸಿಕಂ ಕುಮ್ಮಾಸಂ ಅಞ್ಞತರಂ ಕುಟ್ಟಮೂಲಂ [ಕುಡ್ಡಮೂಲಂ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ನಿಸ್ಸಾಯ ಪರಿಭುಞ್ಜತಿ. ಪಿತಾಪಿ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಕಮ್ಮನ್ತಾ ಆಗಚ್ಛನ್ತೋ ಅದ್ದಸ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ತಂ ಆಭಿದೋಸಿಕಂ ಕುಮ್ಮಾಸಂ ಅಞ್ಞತರಂ ಕುಟ್ಟಮೂಲಂ ನಿಸ್ಸಾಯ ಪರಿಭುಞ್ಜನ್ತಂ. ದಿಸ್ವಾನ ಯೇನಾಯಸ್ಮಾ ಸುದಿನ್ನೋ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಅತ್ಥಿ ನಾಮ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಆಭಿದೋಸಿಕಂ ಕುಮ್ಮಾಸಂ ಪರಿಭುಞ್ಜಿಸ್ಸಸಿ! ನನು ನಾಮ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಸಕಂ ಗೇಹಂ ಗನ್ತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ? ‘‘ಅಗಮಿಮ್ಹ [ಅಗಮಮ್ಹಾ (ಕ.)] ಖೋ ತೇ ಗಹಪತಿ, ಗೇಹಂ. ತತೋಯಂ ಆಭಿದೋಸಿಕೋ ಕುಮ್ಮಾಸೋ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪಿತಾ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಬಾಹಾಯಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಏಹಿ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಘರಂ ಗಮಿಸ್ಸಾಮಾ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಸುದಿನ್ನೋ ಯೇನ ಸಕಪಿತು ನಿವೇಸನಂ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಪಞ್ಞತ್ತೇ ಆಸನೇ ನಿಸೀದಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪಿತಾ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಭುಞ್ಜ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನಾ’’ತಿ. ‘‘ಅಲಂ, ಗಹಪತಿ, ಕತಂ ಮೇ ಅಜ್ಜ ಭತ್ತಕಿಚ್ಚ’’ನ್ತಿ. ‘‘ಅಧಿವಾಸೇಹಿ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಸ್ವಾತನಾಯ ಭತ್ತ’’ನ್ತಿ. ಅಧಿವಾಸೇಸಿ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಸುದಿನ್ನೋ ತುಣ್ಹೀಭಾವೇನ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಸುದಿನ್ನೋ ಉಟ್ಠಾಯಾಸನಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ.

೩೩. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಮಾತಾ ತಸ್ಸಾ ರತ್ತಿಯಾ ಅಚ್ಚಯೇನ ಹರಿತೇನ ಗೋಮಯೇನ ಪಥವಿಂ ಓಪುಞ್ಜಾಪೇತ್ವಾ [ಓಪುಚ್ಛಾಪೇತ್ವಾ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ದ್ವೇ ಪುಞ್ಜೇ ಕಾರಾಪೇಸಿ – ಏಕಂ ಹಿರಞ್ಞಸ್ಸ, ಏಕಂ ಸುವಣ್ಣಸ್ಸ. ತಾವ ಮಹನ್ತಾ ಪುಞ್ಜಾ ಅಹೇಸುಂ, ಓರತೋ ಠಿತೋ ಪುರಿಸೋ ಪಾರತೋ ಠಿತಂ ಪುರಿಸಂ ನ ಪಸ್ಸತಿ; ಪಾರತೋ ಠಿತೋ ಪುರಿಸೋ ಓರತೋ ಠಿತಂ ಪುರಿಸಂ ನ ಪಸ್ಸತಿ. ತೇ ಪುಞ್ಜೇ ಕಿಲಞ್ಜೇಹಿ ಪಟಿಚ್ಛಾದಾಪೇತ್ವಾ ಮಜ್ಝೇ ಆಸನಂ ಪಞ್ಞಾಪೇತ್ವಾ ತಿರೋಕರಣೀಯಂ ಪರಿಕ್ಖಿಪಿತ್ವಾ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ತೇನ ಹಿ, ವಧು, ಯೇನ ಅಲಙ್ಕಾರೇನ ಅಲಙ್ಕತಾ ಪುತ್ತಸ್ಸ ಮೇ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪಿಯಾ ಅಹೋಸಿ ಮನಾಪಾ ತೇನ ಅಲಙ್ಕಾರೇನ ಅಲಙ್ಕರಾ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ, ಅಯ್ಯೇ’’ತಿ, ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಮಾತುಯಾ ಪಚ್ಚಸ್ಸೋಸಿ.

೩೪. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಸುದಿನ್ನೋ ಪುಬ್ಬಣ್ಹಸಮಯಂ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ ಪತ್ತಚೀವರಮಾದಾಯ ಯೇನ ಸಕಪಿತು ನಿವೇಸನಂ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಪಞ್ಞತ್ತೇ ಆಸನೇ ನಿಸೀದಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪಿತಾ ಯೇನಾಯಸ್ಮಾ ಸುದಿನ್ನೋ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ತೇ ಪುಞ್ಜೇ ವಿವರಾಪೇತ್ವಾ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಇದಂ ತೇ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಮಾತು ಮತ್ತಿಕಂ ಇತ್ಥಿಕಾಯ ಇತ್ಥಿಧನಂ, ಅಞ್ಞಂ ಪೇತ್ತಿಕಂ ಅಞ್ಞಂ ಪಿತಾಮಹಂ. ಲಬ್ಭಾ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಹೀನಾಯಾವತ್ತಿತ್ವಾ ಭೋಗಾ ಚ ಭುಞ್ಜಿತುಂ ಪುಞ್ಞಾನಿ ಚ ಕಾತುಂ. ಏಹಿ ತ್ವಂ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಹೀನಾಯಾವತ್ತಿತ್ವಾ ಭೋಗೇ ಚ ಭುಞ್ಜಸ್ಸು ಪುಞ್ಞಾನಿ ಚ ಕರೋಹೀ’’ತಿ. ‘‘ತಾತ, ನ ಉಸ್ಸಹಾಮಿ ನ ವಿಸಹಾಮಿ, ಅಭಿರತೋ ಅಹಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಾಮೀ’’ತಿ. ದುತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ…ಪೇ… ತತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪಿತಾ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಇದಂ ತೇ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಮಾತು ಮತ್ತಿಕಂ, ಇತ್ಥಿಕಾಯ ಇತ್ಥಿಧನಂ, ಅಞ್ಞಂ ಪೇತ್ತಿಕಂ, ಅಞ್ಞಂ ಪಿತಾಮಹಂ. ಲಬ್ಭಾ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಹೀನಾಯಾವತ್ತಿತ್ವಾ ಭೋಗಾ ಚ ಭುಞ್ಜಿತುಂ ಪುಞ್ಞಾನಿ ಚ ಕಾತುಂ. ಏಹಿ ತ್ವಂ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಹೀನಾಯಾವತ್ತಿತ್ವಾ ಭೋಗೇ ಚ ಭುಞ್ಜಸ್ಸು ಪುಞ್ಞಾನಿ ಚ ಕರೋಹೀ’’ತಿ. ‘‘ವದೇಯ್ಯಾಮ ಖೋ ತಂ, ಗಹಪತಿ, ಸಚೇ ತ್ವಂ ನಾತಿಕಡ್ಢೇಯ್ಯಾಸೀ’’ತಿ. ‘‘ವದೇಹಿ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನಾ’’ತಿ. ತೇನ ಹಿ ತ್ವಂ, ಗಹಪತಿ, ಮಹನ್ತೇ ಮಹನ್ತೇ ಸಾಣಿಪಸಿಬ್ಬಕೇ ಕಾರಾಪೇತ್ವಾ ಹಿರಞ್ಞಸುವಣ್ಣಸ್ಸ ಪೂರಾಪೇತ್ವಾ ಸಕಟೇಹಿ ನಿಬ್ಬಾಹಾಪೇತ್ವಾ ಮಜ್ಝೇ ಗಙ್ಗಾಯ ಸೋತೇ ಓಪಾತೇಹಿ [ಓಸಾದೇಹಿ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)]. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಯಞ್ಹಿ ತೇ, ಗಹಪತಿ, ಭವಿಸ್ಸತಿ ತತೋನಿದಾನಂ ಭಯಂ ವಾ ಛಮ್ಭಿತತ್ತಂ ವಾ ಲೋಮಹಂಸೋ ವಾ ಆರಕ್ಖೋ ವಾ ಸೋ ತೇ ನ ಭವಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ. ಏವಂ ವುತ್ತೇ, ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪಿತಾ ಅನತ್ತಮನೋ ಅಹೋಸಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಪುತ್ತೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಏವಂ ವಕ್ಖತೀ’’ತಿ!

೩೫. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪಿತಾ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ತೇನ ಹಿ, ವಧು, ತ್ವಂ ಪಿಯಾ ಚ ಮನಾಪಾ ಚ [ತ್ವಮ್ಪಿ ಯಾಚ (ಸೀ.)]. ಅಪ್ಪೇವ ನಾಮ ಪುತ್ತೋ ಸುದಿನ್ನೋ ತುಯ್ಹಮ್ಪಿ ವಚನಂ ಕರೇಯ್ಯಾ’’ತಿ! ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪಾದೇಸು ಗಹೇತ್ವಾ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಕೀದಿಸಾ ನಾಮ ತಾ, ಅಯ್ಯಪುತ್ತ, ಅಚ್ಛರಾಯೋ ಯಾಸಂ ತ್ವಂ ಹೇತು ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಸೀ’’ತಿ? ‘‘ನ ಖೋ ಅಹಂ, ಭಗಿನಿ, ಅಚ್ಛರಾನಂ ಹೇತು ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಾಮೀ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾ – ‘‘ಅಜ್ಜತಗ್ಗೇ ಮಂ ಅಯ್ಯಪುತ್ತೋ ಸುದಿನ್ನೋ ಭಗಿನಿವಾದೇನ ಸಮುದಾಚರತೀ’’ತಿ, ತತ್ಥೇವ ಮುಚ್ಛಿತಾ ಪಪತಾ.

ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಸುದಿನ್ನೋ ಪಿತರಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಸಚೇ, ಗಹಪತಿ, ಭೋಜನಂ ದಾತಬ್ಬಂ ದೇಥ, ಮಾ ನೋ ವಿಹೇಠಯಿತ್ಥಾ’’ತಿ. ‘‘ಭುಞ್ಜ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನಾ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಮಾತಾ ಚ ಪಿತಾ ಚ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ಪಣೀತೇನ ಖಾದನೀಯೇನ ಭೋಜನೀಯೇನ ಸಹತ್ಥಾ ಸನ್ತಪ್ಪೇಸುಂ ಸಮ್ಪವಾರೇಸುಂ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಮಾತಾ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ಭುತ್ತಾವಿಂ ಓನೀತಪತ್ತಪಾಣಿಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಇದಂ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಕುಲಂ ಅಡ್ಢಂ ಮಹದ್ಧನಂ ಮಹಾಭೋಗಂ ಪಹೂತಜಾತರೂಪರಜತಂ ಪಹೂತವಿತ್ತೂಪಕರಣಂ ಪಹೂತಧನಧಞ್ಞಂ. ಲಬ್ಭಾ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಹೀನಾಯಾವತ್ತಿತ್ವಾ ಭೋಗಾ ಚ ಭುಞ್ಜಿತುಂ ಪುಞ್ಞಾನಿ ಚ ಕಾತುಂ. ಏಹಿ ತ್ವಂ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಹೀನಾಯಾವತ್ತಿತ್ವಾ ಭೋಗೇ ಚ ಭುಞ್ಜಸ್ಸು ಪುಞ್ಞಾನಿ ಚ ಕರೋಹೀ’’ತಿ. ‘‘ಅಮ್ಮ, ನ ಉಸ್ಸಹಾಮಿ ನ ವಿಸಹಾಮಿ, ಅಭಿರತೋ ಅಹಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಾಮೀ’’ತಿ. ದುತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ…ಪೇ… ತತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಮಾತಾ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಇದಂ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಕುಲಂ ಅಡ್ಢಂ ಮಹದ್ಧನಂ ಮಹಾಭೋಗಂ ಪಹೂತಜಾತರೂಪರಜತಂ ಪಹೂತವಿತ್ತೂಪಕರಣಂ ಪಹೂತಧನಧಞ್ಞಂ [ಪಹೂತಧನಧಞ್ಞಂ (ಪ. ಚರಾಮೀತಿ) ಇತಿಪಾಠೋ ಸಬ್ಬತ್ಥ ನತ್ಥಿ, ಊನೋ ಮಞ್ಞೇ]. ತೇನ ಹಿ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಬೀಜಕಮ್ಪಿ ದೇಹಿ – ಮಾ ನೋ ಅಪುತ್ತಕಂ ಸಾಪತೇಯ್ಯಂ ಲಿಚ್ಛವಯೋ ಅತಿಹರಾಪೇಸು’’ನ್ತಿ. ‘‘ಏತಂ ಖೋ ಮೇ, ಅಮ್ಮ, ಸಕ್ಕಾ ಕಾತು’’ನ್ತಿ. ‘‘ಕಹಂ ಪನ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಏತರಹಿ ವಿಹರಸೀ’’ತಿ? ‘‘ಮಹಾವನೇ, ಅಮ್ಮಾ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಸುದಿನ್ನೋ ಉಟ್ಠಾಯಾಸನಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ.

೩೬. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಮಾತಾ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ತೇನ ಹಿ, ವಧು, ಯದಾ ಉತುನೀ ಹೋಸಿ, ಪುಪ್ಫಂ ತೇ ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಹೋತಿ, ಅಥ ಮೇ ಆರೋಚೇಯ್ಯಾಸೀ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ ಅಯ್ಯೇ’’ತಿ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಮಾತುಯಾ ಪಚ್ಚಸ್ಸೋಸಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾ ನಚಿರಸ್ಸೇವ ಉತುನೀ ಅಹೋಸಿ, ಪುಪ್ಫಂಸಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಮಾತರಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಉತುನೀಮ್ಹಿ, ಅಯ್ಯೇ, ಪುಪ್ಫಂ ಮೇ ಉಪ್ಪನ್ನ’’ನ್ತಿ. ‘‘ತೇನ ಹಿ, ವಧು, ಯೇನ ಅಲಙ್ಕಾರೇನ ಅಲಙ್ಕತಾ ಪುತ್ತಸ್ಸ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪಿಯಾ ಅಹೋಸಿ ಮನಾಪಾ ತೇನ ಅಲಙ್ಕಾರೇನ ಅಲಙ್ಕರಾ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ ಅಯ್ಯೇ’’ತಿ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಮಾತುಯಾ ಪಚ್ಚಸ್ಸೋಸಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಮಾತಾ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಂ ಆದಾಯ ಯೇನ ಮಹಾವನಂ ಯೇನಾಯಸ್ಮಾ ಸುದಿನ್ನೋ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಇದಂ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಕುಲಂ ಅಡ್ಢಂ ಮಹದ್ಧನಂ ಮಹಾಭೋಗಂ ಪಹೂತಜಾತರೂಪರಜತಂ ಪಹೂತವಿತ್ತೂಪಕರಣಂ ಪಹೂತಧನಧಞ್ಞಂ. ಲಬ್ಭಾ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಹೀನಾಯಾವತ್ತಿತ್ವಾ ಭೋಗಾ ಚ ಭುಞ್ಜಿತುಂ ಪುಞ್ಞಾನಿ ಚ ಕಾತುಂ. ಏಹಿ ತ್ವಂ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಹೀನಾಯಾವತ್ತಿತ್ವಾ ಭೋಗೇ ಚ ಭುಞ್ಜಸ್ಸು ಪುಞ್ಞಾನಿ ಚ ಕರೋಹೀ’’ತಿ. ‘‘ಅಮ್ಮ, ನ ಉಸ್ಸಹಾಮಿ ನ ವಿಸಹಾಮಿ, ಅಭಿರತೋ ಅಹಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಾಮೀ’’ತಿ. ದುತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ…ಪೇ… ತತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಮಾತಾ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಇದಂ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಕುಲಂ ಅಡ್ಢಂ ಮಹದ್ಧನಂ ಮಹಾಭೋಗಂ ಪಹೂತಜಾತರೂಪರಜತಂ ಪಹೂತವಿತ್ತೂಪಕರಣಂ ಪಹೂತಧನಧಞ್ಞಂ. ತೇನ ಹಿ, ತಾತ ಸುದಿನ್ನ, ಬೀಜಕಮ್ಪಿ ದೇಹಿ – ಮಾ ನೋ ಅಪುತ್ತಕಂ ಸಾಪತೇಯ್ಯಂ ಲಿಚ್ಛವಯೋ ಅತಿಹರಾಪೇಸು’’ನ್ತಿ. ‘‘ಏತಂ ಖೋ ಮೇ, ಅಮ್ಮ, ಸಕ್ಕಾ ಕಾತು’’ನ್ತಿ, ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾಯ ಬಾಹಾಯಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಮಹಾವನಂ ಅಜ್ಝೋಗಾಹೇತ್ವಾ ಅಪಞ್ಞತ್ತೇ ಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ಅನಾದೀನವದಸ್ಸೋ ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾಯ ತಿಕ್ಖತ್ತುಂ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಅಭಿವಿಞ್ಞಾಪೇಸಿ. ಸಾ ತೇನ ಗಬ್ಭಂ ಗಣ್ಹಿ. ಭುಮ್ಮಾ ದೇವಾ ಸದ್ದಮನುಸ್ಸಾವೇಸುಂ – ‘‘ನಿರಬ್ಬುದೋ ವತ, ಭೋ, ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘೋ ನಿರಾದೀನವೋ; ಸುದಿನ್ನೇನ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೇನ ಅಬ್ಬುದಂ ಉಪ್ಪಾದಿತಂ, ಆದೀನವೋ ಉಪ್ಪಾದಿತೋ’’ತಿ. ಭುಮ್ಮಾನಂ ದೇವಾನಂ ಸದ್ದಂ ಸುತ್ವಾ ಚಾತುಮಹಾರಾಜಿಕಾ [ಚಾತುಮ್ಮಹಾರಾಜಿಕಾ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ದೇವಾ ಸದ್ದಮನುಸ್ಸಾವೇಸುಂ…ಪೇ… ತಾವತಿಂಸಾ ದೇವಾ… ಯಾಮಾ ದೇವಾ … ತುಸಿತಾ ದೇವಾ… ನಿಮ್ಮಾನರತೀ ದೇವಾ… ಪರನಿಮ್ಮಿತವಸವತ್ತೀ ದೇವಾ… ಬ್ರಹ್ಮಕಾಯಿಕಾ ದೇವಾ ಸದ್ದಮನುಸ್ಸಾವೇಸುಂ – ‘‘ನಿರಬ್ಬುದೋ ವತ, ಭೋ, ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘೋ ನಿರಾದೀನವೋ; ಸುದಿನ್ನೇನ ಕಲನ್ದಪುತ್ತೇನ ಅಬ್ಬುದಂ ಉಪ್ಪಾದಿತಂ, ಆದೀನವೋ ಉಪ್ಪಾದಿತೋ’’ತಿ. ಇತಿಹ ತೇನ ಖಣೇನ ತೇನ ಮುಹುತ್ತೇನ ಯಾವ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಾ ಸದ್ದೋ ಅಬ್ಭುಗ್ಗಚ್ಛಿ.

ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾ ತಸ್ಸ ಗಬ್ಭಸ್ಸ ಪರಿಪಾಕಮನ್ವಾಯ ಪುತ್ತಂ ವಿಜಾಯಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಸಹಾಯಕಾ ತಸ್ಸ ದಾರಕಸ್ಸ ‘ಬೀಜಕೋ’ತಿ ನಾಮಂ ಅಕಂಸು. ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾಯ ಬೀಜಕಮಾತಾತಿ ನಾಮಂ ಅಕಂಸು. ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಬೀಜಕಪಿತಾತಿ ನಾಮಂ ಅಕಂಸು. ತೇ ಅಪರೇನ ಸಮಯೇನ ಉಭೋ ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ಅರಹತ್ತಂ ಸಚ್ಛಾಕಂಸು.

೩೭. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಅಹುದೇವ ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಂ, ಅಹು ವಿಪ್ಪಟಿಸಾರೋ – ‘‘ಅಲಾಭಾ ವತ ಮೇ, ನ ವತ ಮೇ ಲಾಭಾ! ದುಲ್ಲದ್ಧಂ ವತ ಮೇ, ನ ವತ ಮೇ ಸುಲದ್ಧಂ! ಯೋಹಂ ಏವಂ ಸ್ವಾಕ್ಖಾತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ನಾಸಕ್ಖಿಂ ಯಾವಜೀವಂ ಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಪರಿಸುದ್ಧಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿತು’’ನ್ತಿ. ಸೋ ತೇನೇವ ಕುಕ್ಕುಚ್ಚೇನ ತೇನ ವಿಪ್ಪಟಿಸಾರೇನ ಕಿಸೋ ಅಹೋಸಿ ಲೂಖೋ ದುಬ್ಬಣ್ಣೋ ಉಪ್ಪಣ್ಡುಪ್ಪಣ್ಡುಕಜಾತೋ ಧಮನಿಸನ್ಥತಗತ್ತೋ ಅನ್ತೋಮನೋ ಲೀನಮನೋ ದುಕ್ಖೀ ದುಮ್ಮನೋ ವಿಪ್ಪಟಿಸಾರೀ ಪಜ್ಝಾಯಿ.

೩೮. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸುದಿನ್ನಸ್ಸ ಸಹಾಯಕಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ಪುಬ್ಬೇ ಖೋ ತ್ವಂ, ಆವುಸೋ ಸುದಿನ್ನ, ವಣ್ಣವಾ ಅಹೋಸಿ ಪೀಣಿನ್ದ್ರಿಯೋ ಪಸನ್ನಮುಖವಣ್ಣೋ ವಿಪ್ಪಸನ್ನಛವಿವಣ್ಣೋ; ಸೋ ದಾನಿ ತ್ವಂ ಏತರಹಿ ಕಿಸೋ ಲೂಖೋ ದುಬ್ಬಣ್ಣೋ ಉಪ್ಪಣ್ಡುಪ್ಪಣ್ಡುಕಜಾತೋ ಧಮನಿಸನ್ಥತಗತ್ತೋ ಅನ್ತೋಮನೋ ಲೀನಮನೋ ದುಕ್ಖೀ ದುಮ್ಮನೋ ವಿಪ್ಪಟಿಸಾರೀ ಪಜ್ಝಾಯಸಿ. ಕಚ್ಚಿ ನೋ ತ್ವಂ, ಆವುಸೋ ಸುದಿನ್ನ, ಅನಭಿರತೋ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಸೀ’’ತಿ? ‘‘ನ ಖೋ ಅಹಂ, ಆವುಸೋ, ಅನಭಿರತೋ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಾಮಿ. ಅತ್ಥಿ ಮೇ ಪಾಪಕಮ್ಮಂ ಕತಂ; ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾಯ ಮೇಥುನೋ ಧಮ್ಮೋ ಪಟಿಸೇವಿತೋ; ತಸ್ಸ ಮಯ್ಹಂ, ಆವುಸೋ, ಅಹುದೇವ ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಂ ಅಹು ವಿಪ್ಪಟಿಸಾರೋ – ‘ಅಲಾಭಾ ವತ ಮೇ, ನ ವತ ಮೇ ಲಾಭಾ; ದುಲ್ಲದ್ಧಂ ವತ ಮೇ, ನ ವತ ಮೇ ಸುಲದ್ಧಂ; ಯೋಹಂ ಏವಂ ಸ್ವಾಕ್ಖಾತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ನಾಸಕ್ಖಿಂ ಯಾವಜೀವಂ ಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಪರಿಸುದ್ಧಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿತು’’ನ್ತಿ. ‘‘ಅಲಞ್ಹಿ ತೇ, ಆವುಸೋ ಸುದಿನ್ನ, ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಾಯ ಅಲಂ ವಿಪ್ಪಟಿಸಾರಾಯ ಯಂ ತ್ವಂ ಏವಂ ಸ್ವಾಕ್ಖಾತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ನ ಸಕ್ಖಿಸ್ಸಸಿ ಯಾವಜೀವಂ ಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಪರಿಸುದ್ಧಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿತುಂ. ನನು, ಆವುಸೋ, ಭಗವತಾ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ವಿರಾಗಾಯ ಧಮ್ಮೋ ದೇಸಿತೋ, ನೋ ಸರಾಗಾಯ; ವಿಸಂಯೋಗಾಯ ಧಮ್ಮೋ ದೇಸಿತೋ, ನೋ ಸಂಯೋಗಾಯ; ಅನುಪಾದಾನಾಯ ಧಮ್ಮೋ ದೇಸಿತೋ, ನೋ ಸಉಪಾದಾನಾಯ. ತತ್ಥ ನಾಮ ತ್ವಂ, ಆವುಸೋ, ಭಗವತಾ ವಿರಾಗಾಯ ಧಮ್ಮೇ ದೇಸಿತೇ ಸರಾಗಾಯ ಚೇತೇಸ್ಸಸಿ, ವಿಸಂಯೋಗಾಯ ಧಮ್ಮೇ ದೇಸಿತೇ ಸಂಯೋಗಾಯ ಚೇತೇಸ್ಸಸಿ, ಅನುಪಾದಾನಾಯ ಧಮ್ಮೇ ದೇಸಿತೇ ಸಉಪಾದಾನಾಯ ಚೇತೇಸ್ಸಸಿ! ನನು, ಆವುಸೋ, ಭಗವತಾ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ರಾಗವಿರಾಗಾಯ ಧಮ್ಮೋ ದೇಸಿತೋ, ಮದನಿಮ್ಮದನಾಯ ಪಿಪಾಸವಿನಯಾಯ ಆಲಯಸಮುಗ್ಘಾತಾಯ ವಟ್ಟುಪಚ್ಛೇದಾಯ ತಣ್ಹಾಕ್ಖಯಾಯ ವಿರಾಗಾಯ ನಿರೋಧಾಯ ನಿಬ್ಬಾನಾಯ ಧಮ್ಮೋ ದೇಸಿತೋ! ನನು, ಆವುಸೋ, ಭಗವತಾ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ಕಾಮಾನಂ ಪಹಾನಂ ಅಕ್ಖಾತಂ, ಕಾಮಸಞ್ಞಾನಂ ಪರಿಞ್ಞಾ ಅಕ್ಖಾತಾ, ಕಾಮಪಿಪಾಸಾನಂ ಪಟಿವಿನಯೋ ಅಕ್ಖಾತೋ, ಕಾಮವಿತಕ್ಕಾನಂ ಸಮುಗ್ಘಾತೋ ಅಕ್ಖಾತೋ, ಕಾಮಪರಿಳಾಹಾನಂ ವೂಪಸಮೋ ಅಕ್ಖಾತೋ! ನೇತಂ, ಆವುಸೋ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ, ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಭಿಯ್ಯೋಭಾವಾಯ. ಅಥ ಖ್ವೇತಂ, ಆವುಸೋ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಞ್ಚೇವ ಅಪ್ಪಸಾದಾಯ ಪಸನ್ನಾನಞ್ಚ ಏಕಚ್ಚಾನಂ ಅಞ್ಞಥತ್ತಾಯಾ’’ತಿ.

೩೯. ಅಥ ಖೋ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ವಿಗರಹಿತ್ವಾ ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಏತಸ್ಮಿಂ ನಿದಾನೇ ಏತಸ್ಮಿಂ ಪಕರಣೇ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಂ ಸನ್ನಿಪಾತಾಪೇತ್ವಾ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ಪಟಿಪುಚ್ಛಿ – ‘‘ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ ತ್ವಂ, ಸುದಿನ್ನ, ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾಯ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವೀ’’ತಿ? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ – ‘‘ಅನನುಚ್ಛವಿಕಂ [ಅನನುಚ್ಛವಿಯಂ (ಸೀ.)], ಮೋಘಪುರಿಸ, ಅನನುಲೋಮಿಕಂ ಅಪ್ಪಟಿರೂಪಂ ಅಸ್ಸಾಮಣಕಂ ಅಕಪ್ಪಿಯಂ ಅಕರಣೀಯಂ. ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ತ್ವಂ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಏವಂ ಸ್ವಾಕ್ಖಾತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ನ ಸಕ್ಖಿಸ್ಸಸಿ ಯಾವಜೀವಂ ಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಪರಿಸುದ್ಧಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿತುಂ! ನನು ಮಯಾ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ವಿರಾಗಾಯ ಧಮ್ಮೋ ದೇಸಿತೋ, ನೋ ಸರಾಗಾಯ; ವಿಸಂಯೋಗಾಯ ಧಮ್ಮೋ ದೇಸಿತೋ, ನೋ ಸಂಯೋಗಾಯ; ಅನುಪಾದಾನಾಯ ಧಮ್ಮೋ ದೇಸಿತೋ, ನೋ ಸಉಪಾದಾನಾಯ! ತತ್ಥ ನಾಮ ತ್ವಂ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಮಯಾ ವಿರಾಗಾಯ ಧಮ್ಮೇ ದೇಸಿತೇ ಸರಾಗಾಯ ಚೇತೇಸ್ಸಸಿ, ವಿಸಂಯೋಗಾಯ ಧಮ್ಮೇ ದೇಸಿತೇ ಸಂಯೋಗಾಯ ಚೇತೇಸ್ಸಸಿ, ಅನುಪಾದಾನಾಯ ಧಮ್ಮೇ ದೇಸಿತೇ ಸಉಪಾದಾನಾಯ ಚೇತೇಸ್ಸಸಿ! ನನು ಮಯಾ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ರಾಗವಿರಾಗಾಯ ಧಮ್ಮೋ ದೇಸಿತೋ! ಮದನಿಮ್ಮದನಾಯ ಪಿಪಾಸವಿನಯಾಯ ಆಲಯಸಮುಗ್ಘಾತಾಯ ವಟ್ಟುಪಚ್ಛೇದಾಯ ತಣ್ಹಾಕ್ಖಯಾಯ ವಿರಾಗಾಯ ನಿರೋಧಾಯ ನಿಬ್ಬಾನಾಯ ಧಮ್ಮೋ ದೇಸಿತೋ! ನನು ಮಯಾ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ಕಾಮಾನಂ ಪಹಾನಂ ಅಕ್ಖಾತಂ, ಕಾಮಸಞ್ಞಾನಂ ಪರಿಞ್ಞಾ ಅಕ್ಖಾತಾ, ಕಾಮಪಿಪಾಸಾನಂ ಪಟಿವಿನಯೋ ಅಕ್ಖಾತೋ, ಕಾಮವಿತಕ್ಕಾನಂ ಸಮುಗ್ಘಾತೋ ಅಕ್ಖಾತೋ, ಕಾಮಪರಿಳಾಹಾನಂ ವೂಪಸಮೋ ಅಕ್ಖಾತೋ! ವರಂ ತೇ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಆಸಿವಿಸಸ್ಸ [ಆಸೀವಿಸಸ್ಸ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ಘೋರವಿಸಸ್ಸ ಮುಖೇ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪಕ್ಖಿತ್ತಂ, ನ ತ್ವೇವ ಮಾತುಗಾಮಸ್ಸ ಅಙ್ಗಜಾತೇ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪಕ್ಖಿತ್ತಂ. ವರಂ ತೇ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಕಣ್ಹಸಪ್ಪಸ್ಸ ಮುಖೇ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪಕ್ಖಿತ್ತಂ, ನ ತ್ವೇವ ಮಾತುಗಾಮಸ್ಸ ಅಙ್ಗಜಾತೇ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪಕ್ಖಿತ್ತಂ. ವರಂ ತೇ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಅಙ್ಗಾರಕಾಸುಯಾ ಆದಿತ್ತಾಯ ಸಮ್ಪಜ್ಜಲಿತಾಯ ಸಜೋತಿಭೂತಾಯ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪಕ್ಖಿತ್ತಂ, ನ ತ್ವೇವ ಮಾತುಗಾಮಸ್ಸ ಅಙ್ಗಜಾತೇ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪಕ್ಖಿತ್ತಂ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ತತೋನಿದಾನಞ್ಹಿ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಮರಣಂ ವಾ ನಿಗಚ್ಛೇಯ್ಯ ಮರಣಮತ್ತಂ ವಾ ದುಕ್ಖಂ, ನ ತ್ವೇವ ತಪ್ಪಚ್ಚಯಾ ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಪರಂ ಮರಣಾ ಅಪಾಯಂ ದುಗ್ಗತಿಂ ವಿನಿಪಾತಂ ನಿರಯಂ ಉಪಪಜ್ಜೇಯ್ಯ. ಇತೋನಿದಾನಞ್ಚ ಖೋ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಪರಂ ಮರಣಾ ಅಪಾಯಂ ದುಗ್ಗತಿಂ ವಿನಿಪಾತಂ ನಿರಯಂ ಉಪಪಜ್ಜೇಯ್ಯ. ತತ್ಥ ನಾಮ ತ್ವಂ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಯಂ ತ್ವಂ ಅಸದ್ಧಮ್ಮಂ ಗಾಮಧಮ್ಮಂ ವಸಲಧಮ್ಮಂ ದುಟ್ಠುಲ್ಲಂ ಓದಕನ್ತಿಕಂ ರಹಸ್ಸಂ ದ್ವಯಂದ್ವಯಸಮಾಪತ್ತಿಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಿಸ್ಸಸಿ, ಬಹೂನಂ ಖೋ ತ್ವಂ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಅಕುಸಲಾನಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಆದಿಕತ್ತಾ ಪುಬ್ಬಙ್ಗಮೋ. ನೇತಂ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ, ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಭಿಯ್ಯೋಭಾವಾಯ; ಅಥ ಖ್ವೇತಂ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಞ್ಚೇವ ಅಪ್ಪಸಾದಾಯ, ಪಸನ್ನಾನಞ್ಚ ಏಕಚ್ಚಾನಂ ಅಞ್ಞಥತ್ತಾಯಾ’’ತಿ.

ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಸುದಿನ್ನಂ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ವಿಗರಹಿತ್ವಾ ದುಬ್ಭರತಾಯ ದುಪ್ಪೋಸತಾಯ ಮಹಿಚ್ಛತಾಯ ಅಸನ್ತುಟ್ಠಿತಾಯ [ಅಸನ್ತುಟ್ಠತಾಯ (ಸ್ಯಾ.)] ಸಙ್ಗಣಿಕಾಯ ಕೋಸಜ್ಜಸ್ಸ ಅವಣ್ಣಂ ಭಾಸಿತ್ವಾ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ಸುಭರತಾಯ ಸುಪೋಸತಾಯ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಸ್ಸ ಸನ್ತುಟ್ಠಸ್ಸ ಸಲ್ಲೇಖಸ್ಸ ಧುತಸ್ಸ ಪಾಸಾದಿಕಸ್ಸ ಅಪಚಯಸ್ಸ ವೀರಿಯಾರಮ್ಭಸ್ಸ [ವೀರಿಯಾರಬ್ಭಸ್ಸ (ಕ.)] ವಣ್ಣಂ ಭಾಸಿತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ತದನುಚ್ಛವಿಕಂ ತದನುಲೋಮಿಕಂ ಧಮ್ಮಿಂ ಕಥಂ ಕತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ತೇನ ಹಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞಪೇಸ್ಸಾಮಿ [ಪಞ್ಞಾಪೇಸ್ಸಾಮಿ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ದಸ ಅತ್ಥವಸೇ ಪಟಿಚ್ಚ – ಸಙ್ಘಸುಟ್ಠುತಾಯ, ಸಙ್ಘಫಾಸುತಾಯ, ದುಮ್ಮಙ್ಕೂನಂ ಪುಗ್ಗಲಾನಂ ನಿಗ್ಗಹಾಯ, ಪೇಸಲಾನಂ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಫಾಸುವಿಹಾರಾಯ, ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮಿಕಾನಂ ಆಸವಾನಂ ಸಂವರಾಯ, ಸಮ್ಪರಾಯಿಕಾನಂ ಆಸವಾನಂ ಪಟಿಘಾತಾಯ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ಪಸಾದಾಯ, ಪಸನ್ನಾನಂ ಭಿಯ್ಯೋಭಾವಾಯ, ಸದ್ಧಮ್ಮಟ್ಠಿತಿಯಾ, ವಿನಯಾನುಗ್ಗಹಾಯ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸೇಯ್ಯಾಥ –

‘‘ಯೋ ಪನ ಭಿಕ್ಖು ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವೇಯ್ಯ, ಪಾರಾಜಿಕೋ ಹೋತಿ ಅಸಂವಾಸೋ’’ತಿ.

ಏವಞ್ಚಿದಂ ಭಗವತಾ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞತ್ತಂ ಹೋತಿ.

ಸುದಿನ್ನಭಾಣವಾರೋ ನಿಟ್ಠಿತೋ.

ಮಕ್ಕಟೀವತ್ಥು

೪೦. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರೋ ಭಿಕ್ಖು ವೇಸಾಲಿಯಂ ಮಹಾವನೇ ಮಕ್ಕಟಿಂ ಆಮಿಸೇನ ಉಪಲಾಪೇತ್ವಾ ತಸ್ಸಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸೋ ಭಿಕ್ಖು ಪುಬ್ಬಣ್ಹಸಮಯಂ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ ಪತ್ತಚೀವರಂ ಆದಾಯ ವೇಸಾಲಿಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಪಾವಿಸಿ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಸಮ್ಬಹುಲಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಸೇನಾಸನಚಾರಿಕಂ ಆಹಿಣ್ಡನ್ತಾ ಯೇನ ತಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ವಿಹಾರೋ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿಂಸು. ಅದ್ದಸ ಖೋ ಸಾ ಮಕ್ಕಟೀ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ದೂರತೋವ ಆಗಚ್ಛನ್ತೇ. ದಿಸ್ವಾನ ಯೇನ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ತೇಸಂ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಪುರತೋ ಕಟಿಮ್ಪಿ ಚಾಲೇಸಿ ಛೇಪ್ಪಮ್ಪಿ ಚಾಲೇಸಿ, ಕಟಿಮ್ಪಿ ಓಡ್ಡಿ, ನಿಮಿತ್ತಮ್ಪಿ ಅಕಾಸಿ. ಅಥ ಖೋ ತೇಸಂ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಏತದಹೋಸಿ – ‘‘ನಿಸ್ಸಂಸಯಂ ಖೋ ಸೋ ಭಿಕ್ಖು ಇಮಿಸ್ಸಾ ಮಕ್ಕಟಿಯಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವತೀ’’ತಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಲೀಯಿಂಸು. ಅಥ ಖೋ ಸೋ ಭಿಕ್ಖು ವೇಸಾಲಿಯಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಚರಿತ್ವಾ ಪಿಣ್ಡಪಾತಂ ಆದಾಯ ಪಟಿಕ್ಕಮಿ.

೪೧. ಅಥ ಖೋ ಸಾ ಮಕ್ಕಟೀ ಯೇನ ಸೋ ಭಿಕ್ಖು ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ. ಅಥ ಖೋ ಸೋ ಭಿಕ್ಖು ತಂ ಪಿಣ್ಡಪಾತಂ ಏಕದೇಸಂ ಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ ಏಕದೇಸಂ ತಸ್ಸಾ ಮಕ್ಕಟಿಯಾ ಅದಾಸಿ. ಅಥ ಖೋ ಸಾ ಮಕ್ಕಟೀ ತಂ ಪಿಣ್ಡಪಾತಂ ಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ ತಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಕಟಿಂ ಓಡ್ಡಿ. ಅಥ ಖೋ ಸೋ ಭಿಕ್ಖು ತಸ್ಸಾ ಮಕ್ಕಟಿಯಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವತಿ. ಅಥ ಖೋ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ತಂ ಭಿಕ್ಖುಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ನನು, ಆವುಸೋ, ಭಗವತಾ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞತ್ತಂ; ಕಿಸ್ಸ ತ್ವಂ, ಆವುಸೋ, ಮಕ್ಕಟಿಯಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವಸೀ’’ತಿ? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಆವುಸೋ, ಭಗವತಾ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞತ್ತಂ; ತಞ್ಚ ಖೋ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಯಾ, ನೋ ತಿರಚ್ಛಾನಗತಾಯಾ’’ತಿ. ‘‘ನನು, ಆವುಸೋ, ತಥೇವ ತಂ ಹೋತಿ. ಅನನುಚ್ಛವಿಕಂ, ಆವುಸೋ, ಅನನುಲೋಮಿಕಂ ಅಪ್ಪಟಿರೂಪಂ ಅಸ್ಸಾಮಣಕಂ ಅಕಪ್ಪಿಯಂ ಅಕರಣೀಯಂ. ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ತ್ವಂ, ಆವುಸೋ, ಏವಂ ಸ್ವಾಕ್ಖಾತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ನ ಸಕ್ಖಿಸ್ಸಸಿ ಯಾವಜೀವಂ ಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಪರಿಸುದ್ಧಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿತುಂ! ನನು, ಆವುಸೋ, ಭಗವತಾ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ವಿರಾಗಾಯ ಧಮ್ಮೋ ದೇಸಿತೋ, ನೋ ಸರಾಗಾಯ…ಪೇ… ಕಾಮಪರಿಳಾಹಾನಂ ವೂಪಸಮೋ ಅಕ್ಖಾತೋ! ನೇತಂ, ಆವುಸೋ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಭಿಯ್ಯೋಭಾವಾಯ. ಅಥ ಖ್ವೇತಂ, ಆವುಸೋ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಞ್ಚೇವ ಅಪ್ಪಸಾದಾಯ, ಪಸನ್ನಾನಞ್ಚ ಏಕಚ್ಚಾನಂ ಅಞ್ಞಥತ್ತಾಯಾ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ತಂ ಭಿಕ್ಖುಂ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ವಿಗರಹಿತ್ವಾ ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಅರೋಚೇಸುಂ.

೪೨. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಏತಸ್ಮಿಂ ನಿದಾನೇ ಏತಸ್ಮಿಂ ಪಕರಣೇ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಂ ಸನ್ನಿಪಾತಾಪೇತ್ವಾ ತಂ ಭಿಕ್ಖುಂ ಪಟಿಪುಚ್ಛಿ – ‘‘ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ ತ್ವಂ, ಭಿಕ್ಖು, ಮಕ್ಕಟಿಯಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವೀ’’ತಿ? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ – ‘‘ಅನನುಚ್ಛವಿಕಂ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಅನನುಲೋಮಿಕಂ ಅಪ್ಪತಿರೂಪಂ ಅಸ್ಸಾಮಣಕಂ ಅಕಪ್ಪಿಯಂ ಅಕರಣೀಯಂ. ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ತ್ವಂ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಏವಂ ಸ್ವಾಕ್ಖಾತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ನ ಸಕ್ಖಿಸ್ಸಸಿ ಯಾವಜೀವಂ ಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಪರಿಸುದ್ಧಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿತುಂ! ನನು ಮಯಾ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ವಿರಾಗಾಯ ಧಮ್ಮೋ ದೇಸಿತೋ, ನೋ ಸರಾಗಾಯ …ಪೇ… ಕಾಮಪರಿಳಾಹಾನಂ ವೂಪಸಮೋ ಅಕ್ಖಾತೋ! ವರಂ ತೇ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಆಸೀವಿಸಸ್ಸ ಘೋರವಿಸಸ್ಸ ಮುಖೇ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪಕ್ಖಿತ್ತಂ, ನ ತ್ವೇವ ಮಕ್ಕಟಿಯಾ ಅಙ್ಗಜಾತೇ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪಕ್ಖಿತ್ತಂ. ವರಂ ತೇ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಕಣ್ಹಸಪ್ಪಸ್ಸ ಮುಖೇ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪಕ್ಖಿತ್ತಂ, ನ ತ್ವೇವ ಮಕ್ಕಟಿಯಾ ಅಙ್ಗಜಾತೇ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪಕ್ಖಿತ್ತಂ. ವರಂ ತೇ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಅಙ್ಗಾರಕಾಸುಯಾ ಆದಿತ್ತಾಯ ಸಮ್ಪಜ್ಜಲಿತಾಯ ಸಜೋತಿಭೂತಾಯ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪಕ್ಖಿತ್ತಂ, ನ ತ್ವೇವ ಮಕ್ಕಟಿಯಾ ಅಙ್ಗಜಾತೇ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪಕ್ಖಿತ್ತಂ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ತತೋನಿದಾನಞ್ಹಿ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಮರಣಂ ವಾ ನಿಗಚ್ಛೇಯ್ಯ ಮರಣಮತ್ತಂ ವಾ ದುಕ್ಖಂ; ನ ತ್ವೇವ ತಪ್ಪಚ್ಚಯಾ ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಪರಂ ಮರಣಾ ಅಪಾಯಂ ದುಗ್ಗತಿಂ ವಿನಿಪಾತಂ ನಿರಯಂ ಉಪಪಜ್ಜೇಯ್ಯ. ಇತೋನಿದಾನಞ್ಚ ಖೋ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಪರಂ ಮರಣಾ ಅಪಾಯಂ ದುಗ್ಗತಿಂ ವಿನಿಪಾತಂ ನಿರಯಂ ಉಪಪಜ್ಜೇಯ್ಯ. ತತ್ಥ ನಾಮ ತ್ವಂ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಯಂ ತ್ವಂ ಅಸದ್ಧಮ್ಮಂ ಗಾಮಧಮ್ಮಂ ವಸಲಧಮ್ಮಂ ದುಟ್ಠುಲ್ಲಂ ಓದಕನ್ತಿಕಂ ರಹಸ್ಸಂ ದ್ವಯಂದ್ವಯಸಮಾಪತ್ತಿಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಿಸ್ಸಸಿ! ನೇತಂ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸೇಯ್ಯಾಥ –

‘‘ಯೋ ಪನ ಭಿಕ್ಖು ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವೇಯ್ಯ ಅನ್ತಮಸೋ ತಿರಚ್ಛಾನಗತಾಯಪಿ, ಪಾರಾಜಿಕೋ ಹೋತಿ ಅಸಂವಾಸೋ’’ತಿ.

ಏವಞ್ಚಿದಂ ಭಗವತಾ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞತ್ತಂ ಹೋತಿ.

ಮಕ್ಕಟೀವತ್ಥು ನಿಟ್ಠಿತಂ.

ಸನ್ಥತಭಾಣವಾರೋ

೪೩. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಸಮ್ಬಹುಲಾ ವೇಸಾಲಿಕಾ ವಜ್ಜಿಪುತ್ತಕಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಯಾವದತ್ಥಂ ಭುಞ್ಜಿಂಸು, ಯಾವದತ್ಥಂ ಸುಪಿಂಸು, ಯಾವದತ್ಥಂ ನ್ಹಾಯಿಂಸು. ಯಾವದತ್ಥಂ ಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ ಯಾವದತ್ಥಂ ಸುಪಿತ್ವಾ ಯಾವದತ್ಥಂ ನ್ಹಾಯಿತ್ವಾ ಅಯೋನಿಸೋ ಮನಸಿ ಕರಿತ್ವಾ ಸಿಕ್ಖಂ ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾಯ ದುಬ್ಬಲ್ಯಂ ಅನಾವಿಕತ್ವಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವಿಂಸು. ತೇ ಅಪರೇನ ಸಮಯೇನ ಞಾತಿಬ್ಯಸನೇನಪಿ ಫುಟ್ಠಾ ಭೋಗಬ್ಯಸನೇನಪಿ ಫುಟ್ಠಾ ರೋಗಬ್ಯಸನೇನಪಿ ಫುಟ್ಠಾ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಆನನ್ದಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಏವಂ ವದನ್ತಿ – ‘‘ನ ಮಯಂ, ಭನ್ತೇ ಆನನ್ದ, ಬುದ್ಧಗರಹಿನೋ ನ ಧಮ್ಮಗರಹಿನೋ ನ ಸಙ್ಘಗರಹಿನೋ; ಅತ್ತಗರಹಿನೋ ಮಯಂ, ಭನ್ತೇ ಆನನ್ದ, ಅನಞ್ಞಗರಹಿನೋ. ಮಯಮೇವಮ್ಹಾ ಅಲಕ್ಖಿಕಾ ಮಯಂ ಅಪ್ಪಪುಞ್ಞಾ, ಯೇ ಮಯಂ ಏವಂ ಸ್ವಾಕ್ಖಾತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ನಾಸಕ್ಖಿಮ್ಹಾ ಯಾವಜೀವಂ ಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಪರಿಸುದ್ಧಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿತುಂ. ಇದಾನಿ ಚೇಪಿ [ಇದಾನಿಪಿ ಚೇ (ಸ್ಯಾ.)] ಮಯಂ, ಭನ್ತೇ ಆನನ್ದ, ಲಭೇಯ್ಯಾಮ ಭಗವತೋ ಸನ್ತಿಕೇ ಪಬ್ಬಜ್ಜಂ ಲಭೇಯ್ಯಾಮ ಉಪಸಮ್ಪದಂ, ಇದಾನಿಪಿ ಮಯಂ ವಿಪಸ್ಸಕಾ ಕುಸಲಾನಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಪುಬ್ಬರತ್ತಾಪರರತ್ತಂ ಬೋಧಿಪಕ್ಖಿಕಾನಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಭಾವನಾನುಯೋಗಮನುಯುತ್ತಾ ವಿಹರೇಯ್ಯಾಮ. ಸಾಧು, ಭನ್ತೇ ಆನನ್ದ, ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಹೀ’’ತಿ. ‘‘ಏವಮಾವುಸೋ’’ತಿ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಆನನ್ದೋ ವೇಸಾಲಿಕಾನಂ ವಜ್ಜಿಪುತ್ತಕಾನಂ ಪಟಿಸ್ಸುಣಿತ್ವಾ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸಿ.

‘‘ಅಟ್ಠಾನಮೇತಂ, ಆನನ್ದ, ಅನವಕಾಸೋ ಯಂ ತಥಾಗತೋ ವಜ್ಜೀನಂ ವಾ ವಜ್ಜಿಪುತ್ತಕಾನಂ ವಾ ಕಾರಣಾ ಸಾವಕಾನಂ ಪಾರಾಜಿಕಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞತ್ತಂ ಸಮೂಹನೇಯ್ಯಾ’’ತಿ.

ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಏತಸ್ಮಿಂ ನಿದಾನೇ ಏತಸ್ಮಿಂ ಪಕರಣೇ ಧಮ್ಮಿಂ ಕಥಂ ಕತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಯೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ [ಯೋ ಪನ ಭಿಕ್ಖವೇ ಭಿಕ್ಖು (ಸೀ.) ಯೋ ಖೋ ಭಿಕ್ಖವೇ ಭಿಕ್ಖು (ಸ್ಯಾ.)], ಸಿಕ್ಖಂ ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾಯ ದುಬ್ಬಲ್ಯಂ ಅನಾವಿಕತ್ವಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವತಿ ಸೋ ಆಗತೋ ನ ಉಪಸಮ್ಪಾದೇತಬ್ಬೋ; ಯೋ ಚ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ [ಯೋ ಚ ಖೋ ಭಿಕ್ಖವೇ ಭಿಕ್ಖು (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)], ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಯ ದುಬ್ಬಲ್ಯಂ ಆವಿಕತ್ವಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವತಿ ಸೋ ಆಗತೋ ಉಪಸಮ್ಪಾದೇತಬ್ಬೋ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸೇಯ್ಯಾಥ –

೪೪. ‘‘ಯೋ ಪನ ಭಿಕ್ಖು ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಸಿಕ್ಖಾಸಾಜೀವಸಮಾಪನ್ನೋ ಸಿಕ್ಖಂ ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾಯ ದುಬ್ಬಲ್ಯಂ ಅನಾವಿಕತ್ವಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವೇಯ್ಯ ಅನ್ತಮಸೋ ತಿರಚ್ಛಾನಗತಾಯಪಿ, ಪಾರಾಜಿಕೋ ಹೋತಿ ಅಸಂವಾಸೋ’’ತಿ.

೪೫. ಯೋ ಪನಾತಿ ಯೋ ಯಾದಿಸೋ ಯಥಾಯುತ್ತೋ ಯಥಾಜಚ್ಚೋ ಯಥಾನಾಮೋ ಯಥಾಗೋತ್ತೋ ಯಥಾಸೀಲೋ ಯಥಾವಿಹಾರೀ ಯಥಾಗೋಚರೋ ಥೇರೋ ವಾ ನವೋ ವಾ ಮಜ್ಝಿಮೋ ವಾ. ಏಸೋ ವುಚ್ಚತಿ ‘ಯೋ ಪನಾ’ತಿ.

[ವಿಭ. ೫೧೦, ಝಾನವಿಭಙ್ಗೇಪಿ] ಭಿಕ್ಖೂತಿ ಭಿಕ್ಖಕೋತಿ ಭಿಕ್ಖು, ಭಿಕ್ಖಾಚರಿಯಂ ಅಜ್ಝುಪಗತೋತಿ ಭಿಕ್ಖು, ಭಿನ್ನಪಟಧರೋತಿ ಭಿಕ್ಖು, ಸಮಞ್ಞಾಯ ಭಿಕ್ಖು, ಪಟಿಞ್ಞಾಯ ಭಿಕ್ಖು, ಏಹಿ ಭಿಕ್ಖೂತಿ ಭಿಕ್ಖು, ತೀಹಿ ಸರಣಗಮನೇಹಿ ಉಪಸಮ್ಪನ್ನೋತಿ ಭಿಕ್ಖು, ಭದ್ರೋ ಭಿಕ್ಖು, ಸಾರೋ ಭಿಕ್ಖು, ಸೇಖೋ ಭಿಕ್ಖು, ಅಸೇಖೋ ಭಿಕ್ಖು, ಸಮಗ್ಗೇನ ಸಙ್ಘೇನ ಞತ್ತಿಚತುತ್ಥೇನ ಕಮ್ಮೇನ ಅಕುಪ್ಪೇನ ಠಾನಾರಹೇನ ಉಪಸಮ್ಪನ್ನೋತಿ ಭಿಕ್ಖು. ತತ್ರ ಯ್ವಾಯಂ ಭಿಕ್ಖು ಸಮಗ್ಗೇನ ಸಙ್ಘೇನ ಞತ್ತಿಚತುತ್ಥೇನ ಕಮ್ಮೇನ ಅಕುಪ್ಪೇನ ಠಾನಾರಹೇನ ಉಪಸಮ್ಪನ್ನೋ, ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತೋ ಭಿಕ್ಖೂತಿ.

[ದೀ. ನಿ. ೩.೩೦೫] ಸಿಕ್ಖಾತಿ ತಿಸ್ಸೋ ಸಿಕ್ಖಾ – ಅಧಿಸೀಲಸಿಕ್ಖಾ, ಅಧಿಚಿತ್ತಸಿಕ್ಖಾ, ಅಧಿಪಞ್ಞಾಸಿಕ್ಖಾ. ತತ್ರ ಯಾಯಂ ಅಧಿಸೀಲಸಿಕ್ಖಾ, ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ ಸಿಕ್ಖಾತಿ.

ಸಾಜೀವಂ ನಾಮ ಯಂ ಭಗವತಾ ಪಞ್ಞತ್ತಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ, ಏತಂ ಸಾಜೀವಂ ನಾಮ. ತಸ್ಮಿಂ ಸಿಕ್ಖತಿ, ತೇನ ವುಚ್ಚತಿ ಸಾಜೀವಸಮಾಪನ್ನೋತಿ.

ಸಿಕ್ಖಂ ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾಯ ದುಬ್ಬಲ್ಯಂ ಅನಾವಿಕತ್ವಾತಿ ಅತ್ಥಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದುಬ್ಬಲ್ಯಾವಿಕಮ್ಮಞ್ಚೇವ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಚ ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ; ಅತ್ಥಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದುಬ್ಬಲ್ಯಾವಿಕಮ್ಮಞ್ಚೇವ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಚ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ.

‘‘ಕಥಞ್ಚ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದುಬ್ಬಲ್ಯಾವಿಕಮ್ಮಞ್ಚೇವ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಚ ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ. ಇಧ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಉಕ್ಕಣ್ಠಿತೋ ಅನಭಿರತೋ ಸಾಮಞ್ಞಾ ಚವಿತುಕಾಮೋ ಭಿಕ್ಖುಭಾವಂ ಅಟ್ಟೀಯಮಾನೋ ಹರಾಯಮಾನೋ ಜಿಗುಚ್ಛಮಾನೋ ಗಿಹಿಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ ಉಪಾಸಕಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ ಆರಾಮಿಕಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ ಸಾಮಣೇರಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ ತಿತ್ಥಿಯಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ ತಿತ್ಥಿಯಸಾವಕಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ ಅಸ್ಸಮಣಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ – ‘ಯಂನೂನಾಹಂ ಬುದ್ಧಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖೇಯ್ಯ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ. ಏವಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದುಬ್ಬಲ್ಯಾವಿಕಮ್ಮಞ್ಚೇವ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಚ ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ.

‘‘ಅಥ ವಾ ಪನ ಉಕ್ಕಣ್ಠಿತೋ ಅನಭಿರತೋ ಸಾಮಞ್ಞಾ ಚವಿತುಕಾಮೋ ಭಿಕ್ಖುಭಾವಂ ಅಟ್ಟೀಯಮಾನೋ ಹರಾಯಮಾನೋ ಜಿಗುಚ್ಛಮಾನೋ ಗಿಹಿಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ…ಪೇ… ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ – ‘ಯಂನೂನಾಹಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖೇಯ್ಯ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ…ಪೇ… ಯಂನೂನಾಹಂ ಸಙ್ಘಂ… ಯಂನೂನಾಹಂ ಸಿಕ್ಖಂ… ಯಂನೂನಾಹಂ ವಿನಯಂ… ಯಂನೂನಾಹಂ ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಂ… ಯಂನೂನಾಹಂ ಉದ್ದೇಸಂ… ಯಂನೂನಾಹಂ ಉಪಜ್ಝಾಯಂ… ಯಂನೂನಾಹಂ ಆಚರಿಯಂ… ಯಂನೂನಾಹಂ ಸದ್ಧಿವಿಹಾರಿಕಂ… ಯಂನೂನಾಹಂ ಅನ್ತೇವಾಸಿಕಂ… ಯಂನೂನಾಹಂ ಸಮಾನುಪಜ್ಝಾಯಕಂ… ಯಂನೂನಾಹಂ ಸಮಾನಾಚರಿಯಕಂ ಯಂನೂನಾಹಂ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖೇಯ್ಯ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ. ‘ಯಂನೂನಾಹಂ ಗಿಹೀ ಅಸ್ಸ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ. ‘ಯಂನೂನಾಹಂ ಉಪಾಸಕೋ ಅಸ್ಸ’ನ್ತಿ… ‘ಯಂನೂನಾಹಂ ಆರಾಮಿಕೋ ಅಸ್ಸ’ನ್ತಿ… ‘ಯಂನೂನಾಹಂ ಸಾಮಣೇರೋ ಅಸ್ಸ’ನ್ತಿ… ‘ಯಂನೂನಾಹಂ ತಿತ್ಥಿಯೋ ಅಸ್ಸ’ನ್ತಿ… ‘ಯಂನೂನಾಹಂ ತಿತ್ಥಿಯಸಾವಕೋ ಅಸ್ಸ’ನ್ತಿ… ‘ಯಂನೂನಾಹಂ ಅಸ್ಸಮಣೋ ಅಸ್ಸ’ನ್ತಿ… ‘ಯಂನೂನಾಹಂ ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯೋ ಅಸ್ಸ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ. ಏವಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದುಬ್ಬಲ್ಯಾವಿಕಮ್ಮಞ್ಚೇವ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಚ ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ.

೪೬. ‘‘ಅಥ ವಾ ಪನ ಉಕ್ಕಣ್ಠಿತೋ ಅನಭಿರತೋ ಸಾಮಞ್ಞಾ ಚವಿತುಕಾಮೋ ಭಿಕ್ಖುಭಾವಂ ಅಟ್ಟೀಯಮಾನೋ ಹರಾಯಮಾನೋ ಜಿಗುಚ್ಛಮಾನೋ ಗಿಹಿಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ…ಪೇ… ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ – ‘ಯದಿ ಪನಾಹಂ ಬುದ್ಧಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖೇಯ್ಯ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ…ಪೇ… ‘ಯದಿ ಪನಾಹಂ ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯೋ ಅಸ್ಸ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ…ಪೇ… ‘ಅಪಾಹಂ ಬುದ್ಧಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖೇಯ್ಯ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ…ಪೇ… ‘ಅಪಾಹಂ ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯೋ ಅಸ್ಸ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ…ಪೇ… ‘ಹನ್ದಾಹಂ ಬುದ್ಧಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖೇಯ್ಯ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ…ಪೇ… ‘ಹನ್ದಾಹಂ ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯೋ ಅಸ್ಸ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ…ಪೇ… ‘ಹೋತಿ ಮೇ ಬುದ್ಧಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖೇಯ್ಯ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ…ಪೇ… ‘ಹೋತಿ ಮೇ ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯೋ ಅಸ್ಸ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ. ಏವಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದುಬ್ಬಲ್ಯಾವಿಕಮ್ಮಞ್ಚೇವ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಚ ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ.

೪೭. ‘‘ಅಥ ವಾ ಪನ ಉಕ್ಕಣ್ಠಿತೋ ಅನಭಿರತೋ ಸಾಮಞ್ಞಾ ಚವಿತುಕಾಮೋ ಭಿಕ್ಖುಭಾವಂ ಅಟ್ಟೀಯಮಾನೋ ಹರಾಯಮಾನೋ ಜಿಗುಚ್ಛಮಾನೋ ಗಿಹಿಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ…ಪೇ… ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ ‘ಮಾತರಂ ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಪಿತರಂ ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಭಾತರಂ ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಭಗಿನಿಂ ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಪುತ್ತಂ ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಧೀತರಂ ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಪಜಾಪತಿಂ ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಞಾತಕೇ ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಮಿತ್ತೇ ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಗಾಮಂ ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ನಿಗಮಂ ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಖೇತ್ತಂ ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ವತ್ಥುಂ ಸರಾಮಿ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಹಿರಞ್ಞಂ ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಸುವಣ್ಣಂ ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಸಿಪ್ಪಂ ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಪುಬ್ಬೇ ಹಸಿತಂ ಲಪಿತಂ ಕೀಳಿತಂ ಸಮನುಸ್ಸರಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ. ಏವಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದುಬ್ಬಲ್ಯಾವಿಕಮ್ಮಞ್ಚೇವ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಚ ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ.

೪೮. ‘‘ಅಥ ವಾ ಪನ ಉಕ್ಕಣ್ಠಿತೋ ಅನಭಿರತೋ ಸಾಮಞ್ಞಾ ಚವಿತುಕಾಮೋ ಭಿಕ್ಖುಭಾವಂ ಅಟ್ಟೀಯಮಾನೋ ಹರಾಯಮಾನೋ ಜಿಗುಚ್ಛಮಾನೋ ಗಿಹಿಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ…ಪೇ… ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ – ‘ಮಾತಾ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ಸಾ ಮಯಾ ಪೋಸೇತಬ್ಬಾ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಪಿತಾ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ಸೋ ಮಯಾ ಪೋಸೇತಬ್ಬೋ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಭಾತಾ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ಸೋ ಮಯಾ ಪೋಸೇತಬ್ಬೋ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಭಗಿನೀ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ಸಾ ಮಯಾ ಪೋಸೇತಬ್ಬಾ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಪುತ್ತೋ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ಸೋ ಮಯಾ ಪೋಸೇತಬ್ಬೋ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಧೀತಾ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ಸಾ ಮಯಾ ಪೋಸೇತಬ್ಬಾ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಪಜಾಪತಿ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ಸಾ ಮಯಾ ಪೋಸೇತಬ್ಬಾ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ … ‘ಞಾತಕಾ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ತೇ ಮಯಾ ಪೋಸೇತಬ್ಬಾ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಮಿತ್ತಾ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ತೇ ಮಯಾ ಪೋಸೇತಬ್ಬಾ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ. ಏವಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದುಬ್ಬಲ್ಯಾವಿಕಮ್ಮಞ್ಚೇವ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಚ ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ.

೪೯. ‘‘ಅಥ ವಾ ಪನ ಉಕ್ಕಣ್ಠಿತೋ ಅನಭಿರತೋ ಸಾಮಞ್ಞಾ ಚವಿತುಕಾಮೋ ಭಿಕ್ಖುಭಾವಂ ಅಟ್ಟೀಯಮಾನೋ ಹರಾಯಮಾನೋ ಜಿಗುಚ್ಛಮಾನೋ ಗಿಹಿಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ…ಪೇ… ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ – ‘ಮಾತಾ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ಸಾ ಮಂ ಪೋಸೇಸ್ಸತೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಪಿತಾ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ಸೋ ಮಂ ಪೋಸೇಸ್ಸತೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಭಾತಾ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ಸೋ ಮಂ ಪೋಸೇಸ್ಸತೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಭಗಿನೀ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ಸಾ ಮಂ ಪೋಸೇಸ್ಸತೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಪುತ್ತೋ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ಸೋ ಮಂ ಪೋಸೇಸ್ಸತೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಧೀತಾ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ಸಾ ಮಂ ಪೋಸೇಸ್ಸತೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಪಜಾಪತಿ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ಸಾ ಮಂ ಪೋಸೇಸ್ಸತೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಞಾತಕಾ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ತೇ ಮಂ ಪೋಸೇಸ್ಸನ್ತೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಮಿತ್ತಾ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ತೇ ಮಂ ಪೋಸೇಸ್ಸನ್ತೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಗಾಮೋ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ತೇನಾಹಂ ಜೀವಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ನಿಗಮೋ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ತೇನಾಹಂ ಜೀವಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಖೇತ್ತಂ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ತೇನಾಹಂ ಜೀವಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ವತ್ಥು ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ತೇನಾಹಂ ಜೀವಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಹಿರಞ್ಞಂ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ತೇನಾಹಂ ಜೀವಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಸುವಣ್ಣಂ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ತೇನಾಹಂ ಜೀವಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಸಿಪ್ಪಂ ಮೇ ಅತ್ಥಿ, ತೇನಾಹಂ ಜೀವಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ. ಏವಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದುಬ್ಬಲ್ಯಾವಿಕಮ್ಮಞ್ಚೇವ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಚ ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ.

೫೦. ‘‘ಅಥ ವಾ ಪನ ಉಕ್ಕಣ್ಠಿತೋ ಅನಭಿರತೋ ಸಾಮಞ್ಞಾ ಚವಿತುಕಾಮೋ ಭಿಕ್ಖುಭಾವಂ ಅಟ್ಟೀಯಮಾನೋ ಹರಾಯಮಾನೋ ಜಿಗುಚ್ಛಮಾನೋ ಗಿಹಿಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ…ಪೇ… ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ ‘ದುಕ್ಕರ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ನ ಸುಕರ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ದುಚ್ಚರ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ನ ಸುಚರ’ನ್ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ನ ಉಸ್ಸಹಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ನ ವಿಸಹಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ನ ರಮಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ನಾಭಿರಮಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ. ಏವಮ್ಪಿ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದುಬ್ಬಲ್ಯಾವಿಕಮ್ಮಞ್ಚೇವ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಚ ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ.

೫೧. ‘‘ಕಥಞ್ಚ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದುಬ್ಬಲ್ಯಾವಿಕಮ್ಮಞ್ಚೇವ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಚ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ? ಇಧ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಉಕ್ಕಣ್ಠಿತೋ ಅನಭಿರತೋ ಸಾಮಞ್ಞಾ ಚವಿತುಕಾಮೋ ಭಿಕ್ಖುಭಾವಂ ಅಟ್ಟೀಯಮಾನೋ ಹರಾಯಮಾನೋ ಜಿಗುಚ್ಛಮಾನೋ ಗಿಹಿಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ…ಪೇ… ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ – ‘ಬುದ್ಧಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ. ಏವಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದುಬ್ಬಲ್ಯಾವಿಕಮ್ಮಞ್ಚೇವ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಚ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ.

‘‘ಅಥ ವಾ ಪನ ಉಕ್ಕಣ್ಠಿತೋ ಅನಭಿರತೋ ಸಾಮಞ್ಞಾ ಚವಿತುಕಾಮೋ ಭಿಕ್ಖುಭಾವಂ ಅಟ್ಟೀಯಮಾನೋ ಹರಾಯಮಾನೋ ಜಿಗುಚ್ಛಮಾನೋ ಗಿಹಿಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ…ಪೇ… ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ – ‘ಧಮ್ಮಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಸಙ್ಘಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ವಿನಯಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಉದ್ದೇಸಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಉಪಜ್ಝಾಯಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಆಚರಿಯಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಸದ್ಧಿವಿಹಾರಿಕಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಅನ್ತೇವಾಸಿಕಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಸಮಾನುಪಜ್ಝಾಯಕಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಸಮಾನಾಚರಿಯಕಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಮೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಗಿಹೀತಿ ಮಂ ಧಾರೇಹೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಉಪಾಸಕೋತಿ ಮಂ ಧಾರೇಹೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಆರಾಮಿಕೋತಿ ಮಂ ಧಾರೇಹೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಸಾಮಣೇರೋತಿ ಮಂ ಧಾರೇಹೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ತಿತ್ಥಿಯೋತಿ ಮಂ ಧಾರೇಹೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ತಿತ್ಥಿಯಸಾವಕೋತಿ ಮಂ ಧಾರೇಹೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಅಸ್ಸಮಣೋತಿ ಮಂ ಧಾರೇಹೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯೋತಿ ಮಂ ಧಾರೇಹೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ. ಏವಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದುಬ್ಬಲ್ಯಾವಿಕಮ್ಮಞ್ಚೇವ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಚ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ.

೫೨. ‘‘ಅಥ ವಾ ಪನ ಉಕ್ಕಣ್ಠಿತೋ ಅನಭಿರತೋ ಸಾಮಞ್ಞಾ ಚವಿತುಕಾಮೋ ಭಿಕ್ಖುಭಾವಂ ಅಟ್ಟೀಯಮಾನೋ ಹರಾಯಮಾನೋ ಜಿಗುಚ್ಛಮಾನೋ ಗಿಹಿಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ…ಪೇ… ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯಭಾವಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ – ‘ಅಲಂ ಮೇ ಬುದ್ಧೇನಾ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ…ಪೇ… ‘ಅಲಂ ಮೇ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀಹೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ. ಏವಮ್ಪಿ…ಪೇ… ಅಥ ವಾ ಪನ…ಪೇ… ‘ಕಿಂ ನು ಮೇ ಬುದ್ಧೇನಾ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ…ಪೇ… ‘ಕಿಂ ನು ಮೇ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀಹೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ನ ಮಮತ್ಥೋ ಬುದ್ಧೇನಾ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ…ಪೇ… ‘ನ ಮಮತ್ಥೋ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀಹೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ… ‘ಸುಮುತ್ತಾಹಂ ಬುದ್ಧೇನಾ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ…ಪೇ… ‘ಸುಮುತ್ತಾಹಂ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀಹೀ’ತಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ. ಏವಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದುಬ್ಬಲ್ಯಾವಿಕಮ್ಮಞ್ಚೇವ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಚ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ.

೫೩. ‘‘ಯಾನಿ ವಾ ಪನಞ್ಞಾನಿಪಿ ಅತ್ಥಿ ಬುದ್ಧವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಧಮ್ಮವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಸಙ್ಘವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಸಿಕ್ಖಾವೇವಚನಾನಿ ವಾ ವಿನಯವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಪಾತಿಮೋಕ್ಖವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಉದ್ದೇಸವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಉಪಜ್ಝಾಯವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಆಚರಿಯವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಸದ್ಧಿವಿಹಾರಿಕವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಅನ್ತೇವಾಸಿಕವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಸಮಾನುಪಜ್ಝಾಯಕವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಸಮಾನಾಚರಿಯಕವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಗಿಹಿವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಉಪಾಸಕವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಆರಾಮಿಕವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಸಾಮಣೇರವೇವಚನಾನಿ ವಾ ತಿತ್ಥಿಯವೇವಚನಾನಿ ವಾ ತಿತ್ಥಿಯಸಾವಕವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಅಸ್ಸಮಣವೇವಚನಾನಿ ವಾ ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯವೇವಚನಾನಿ ವಾ, ತೇಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ತೇಹಿ ಲಿಙ್ಗೇಹಿ ತೇಹಿ ನಿಮಿತ್ತೇಹಿ ವದತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ. ಏವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದುಬ್ಬಲ್ಯಾವಿಕಮ್ಮಞ್ಚೇವ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಚ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ.

೫೪. ‘‘ಕಥಞ್ಚ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ? ಇಧ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಯೇಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ಯೇಹಿ ಲಿಙ್ಗೇಹಿ ಯೇಹಿ ನಿಮಿತ್ತೇಹಿ ಸಿಕ್ಖಾ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ತೇಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ತೇಹಿ ಲಿಙ್ಗೇಹಿ ತೇಹಿ ನಿಮಿತ್ತೇಹಿ ಉಮ್ಮತ್ತಕೋ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ಉಮ್ಮತ್ತಕಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ಖಿತ್ತಚಿತ್ತೋ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ಖಿತ್ತಚಿತ್ತಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ವೇದನಾಟ್ಟೋ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ವೇದನಾಟ್ಟಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ದೇವತಾಯ ಸನ್ತಿಕೇ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ತಿರಚ್ಛಾನಗತಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ಅರಿಯಕೇನ ಮಿಲಕ್ಖಸ್ಸ [ಮಿಲಕ್ಖಕಸ್ಸ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.) ಮಿಲಕ್ಖುಸ್ಸ (ಕ.)] ಸನ್ತಿಕೇ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಿ, ಸೋ ಚ ನ ಪಟಿವಿಜಾನಾತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ಮಿಲಕ್ಖಕೇನ ಅರಿಯಕಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಿ, ಸೋ ಚ ನ ಪಟಿವಿಜಾನಾತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ಅರಿಯಕೇನ ಅರಿಯಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಿ, ಸೋ ಚ ನ ಪಟಿವಿಜಾನಾತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ಮಿಲಕ್ಖಕೇನ ಮಿಲಕ್ಖಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಿ, ಸೋ ಚ ನ ಪಟಿವಿಜಾನಾತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ದವಾಯ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ರವಾಯ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ಅಸಾವೇತುಕಾಮೋ ಸಾವೇತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ಸಾವೇತುಕಾಮೋ ನ ಸಾವೇತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ಅವಿಞ್ಞುಸ್ಸ ಸಾವೇತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ವಿಞ್ಞುಸ್ಸ ನ ಸಾವೇತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ಸಬ್ಬಸೋ ವಾ ಪನ ನ ಸಾವೇತಿ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ. ಏವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾತಾ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾ’’.

೫೫. [ಮಹಾನಿ. ೪೯, ೫೦, ೫೧] ಮೇಥುನಧಮ್ಮೋ ನಾಮ ಯೋ ಸೋ ಅಸದ್ಧಮ್ಮೋ ಗಾಮಧಮ್ಮೋ ವಸಲಧಮ್ಮೋ ದುಟ್ಠುಲ್ಲಂ ಓದಕನ್ತಿಕಂ ರಹಸ್ಸಂ ದ್ವಯಂದ್ವಯಸಮಾಪತ್ತಿ, ಏಸೋ ಮೇಥುನಧಮ್ಮೋ ನಾಮ.

ಪಟಿಸೇವತಿ ನಾಮ ಯೋ ನಿಮಿತ್ತೇನ ನಿಮಿತ್ತಂ ಅಙ್ಗಜಾತೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅನ್ತಮಸೋ ತಿಲಫಲಮತ್ತಮ್ಪಿ ಪವೇಸೇತಿ, ಏಸೋ ಪಟಿಸೇವತಿ ನಾಮ.

ಅನ್ತಮಸೋ ತಿರಚ್ಛಾನಗತಾಯಪೀತಿ ತಿರಚ್ಛಾನಗತಿತ್ಥಿಯಾಪಿ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವಿತ್ವಾ ಅಸ್ಸಮಣೋ ಹೋತಿ ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯೋ, ಪಗೇವ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಯಾ. ತೇನ ವುಚ್ಚತಿ – ‘ಅನ್ತಮಸೋ ತಿರಚ್ಛಾನಗತಾಯಪೀ’ತಿ.

ಪಾರಾಜಿಕೋ ಹೋತೀತಿ ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ ನಾಮ ಪುರಿಸೋ ಸೀಸಚ್ಛಿನ್ನೋ ಅಭಬ್ಬೋ ತೇನ ಸರೀರಬನ್ಧನೇನ ಜೀವಿತುಂ, ಏವಮೇವ ಭಿಕ್ಖು ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವಿತ್ವಾ ಅಸ್ಸಮಣೋ ಹೋತಿ ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯೋ. ತೇನ ವುಚ್ಚತಿ – ‘ಪಾರಾಜಿಕೋ ಹೋತೀ’ತಿ.

ಅಸಂವಾಸೋತಿ ಸಂವಾಸೋ ನಾಮ ಏಕಕಮ್ಮಂ ಏಕುದ್ದೇಸೋ ಸಮಸಿಕ್ಖತಾ – ಏಸೋ ಸಂವಾಸೋ ನಾಮ. ಸೋ ತೇನ ಸದ್ಧಿಂ ನತ್ಥಿ. ತೇನ ವುಚ್ಚತಿ – ‘ಅಸಂವಾಸೋ’ತಿ.

೫೬. ತಿಸ್ಸೋ ಇತ್ಥಿಯೋ – ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥೀ, ಅಮನುಸ್ಸಿತ್ಥೀ, ತಿರಚ್ಛಾನಗತಿತ್ಥೀ. ತಯೋ ಉಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಾ – ಮನುಸ್ಸುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕೋ, ಅಮನುಸ್ಸುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕೋ, ತಿರಚ್ಛಾನಗತುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕೋ. ತಯೋ ಪಣ್ಡಕಾ – ಮನುಸ್ಸಪಣ್ಡಕೋ, ಅಮನುಸ್ಸಪಣ್ಡಕೋ, ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪಣ್ಡಕೋ. ತಯೋ ಪುರಿಸಾ – ಮನುಸ್ಸಪುರಿಸೋ, ಅಮನುಸ್ಸಪುರಿಸೋ, ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪುರಿಸೋ.

ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಯಾ ತಯೋ ಮಗ್ಗೇ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವನ್ತಸ್ಸ ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ – ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇ, ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗೇ, ಮುಖೇ. ಅಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಯಾ…ಪೇ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಿತ್ಥಿಯಾ ತಯೋ ಮಗ್ಗೇ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವನ್ತಸ್ಸ ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ – ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇ, ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗೇ, ಮುಖೇ. ಮನುಸ್ಸುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಸ್ಸ… ಅಮನುಸ್ಸುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಸ್ಸ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಸ್ಸ ತಯೋ ಮಗ್ಗೇ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವನ್ತಸ್ಸ ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ – ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇ, ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗೇ, ಮುಖೇ. ಮನುಸ್ಸಪಣ್ಡಕಸ್ಸ ದ್ವೇ ಮಗ್ಗೇ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವನ್ತಸ್ಸ ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ – ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇ, ಮುಖೇ. ಅಮನುಸ್ಸಪಣ್ಡಕಸ್ಸ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪಣ್ಡಕಸ್ಸ… ಮನುಸ್ಸಪುರಿಸಸ್ಸ… ಅಮನುಸ್ಸಪುರಿಸಸ್ಸ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪುರಿಸಸ್ಸ ದ್ವೇ ಮಗ್ಗೇ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವನ್ತಸ್ಸ ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ – ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇ, ಮುಖೇ.

೫೭. ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸೇವನಚಿತ್ತಂ ಉಪಟ್ಠಿತೇ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಯಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗಂ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪವೇಸೇನ್ತಸ್ಸ ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸೇವನಚಿತ್ತಂ ಉಪಟ್ಠಿತೇ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಯಾ ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗಂ… ಮುಖಂ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪವೇಸೇನ್ತಸ್ಸ ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸೇವನಚಿತ್ತಂ ಉಪಟ್ಠಿತೇ ಅಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಯಾ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಿತ್ಥಿಯಾ… ಮನುಸ್ಸುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಸ್ಸ… ಅಮನುಸ್ಸುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಸ್ಸ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಸ್ಸ… ವಚ್ಚಮಗ್ಗಂ ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗಂ ಮುಖಂ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪವೇಸೇನ್ತಸ್ಸ ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸೇವನಚಿತ್ತಂ ಉಪಟ್ಠಿತೇ ಮನುಸ್ಸಪಣ್ಡಕಸ್ಸ ವಚ್ಚಮಗ್ಗಂ ಮುಖಂ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪವೇಸೇನ್ತಸ್ಸ ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸೇವನಚಿತ್ತಂ ಉಪಟ್ಠಿತೇ ಅಮನುಸ್ಸಪಣ್ಡಕಸ್ಸ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪಣ್ಡಕಸ್ಸ… ಮನುಸ್ಸಪುರಿಸಸ್ಸ… ಅಮನುಸ್ಸಪುರಿಸಸ್ಸ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪುರಿಸಸ್ಸ ವಚ್ಚಮಗ್ಗಂ ಮುಖಂ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪವೇಸೇನ್ತಸ್ಸ ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ.

೫೮. ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ [ಪವಿಸನಂ ಸಾದಯತಿ (ಕ.)], ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗೇನ… ಮುಖೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

೫೯. ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಂ ಜಾಗರನ್ತಿಂ… ಸುತ್ತಂ… ಮತ್ತಂ… ಉಮ್ಮತ್ತಂ… ಪಮತ್ತಂ… ಮತಂ ಅಕ್ಖಾಯಿತಂ… ಮತಂ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಅಕ್ಖಾಯಿತಂ…ಪೇ… ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಮತಂ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಖಾಯಿತಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ… ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗೇನ… ಮುಖೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಥುಲ್ಲಚ್ಚಯಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಅಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಂ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಿತ್ಥಿಂ… ಮನುಸ್ಸುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಂ… ಅಮನುಸ್ಸುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಂ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ… ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗೇನ… ಮುಖೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ತಿರಚ್ಛಾನಗತುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಂ ಜಾಗರನ್ತಂ… ಸುತ್ತಂ… ಮತ್ತಂ… ಉಮ್ಮತ್ತಂ… ಪಮತ್ತಂ… ಮತಂ ಅಕ್ಖಾಯಿತಂ… ಮತಂ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಅಕ್ಖಾಯಿತಂ…ಪೇ… ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಮತಂ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಖಾಯಿತಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ… ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗೇನ… ಮುಖೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಥುಲ್ಲಚ್ಚಯಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಮನುಸ್ಸಪಣ್ಡಕಂ… ಅಮನುಸ್ಸಪಣ್ಡಕಂ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪಣ್ಡಕಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ… ಮುಖೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪಣ್ಡಕಂ ಜಾಗರನ್ತಂ… ಸುತ್ತಂ… ಮತ್ತಂ… ಉಮ್ಮತ್ತಂ… ಪಮತ್ತಂ… ಮತಂ ಅಕ್ಖಾಯಿತಂ … ಮತಂ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಅಕ್ಖಾಯಿತಂ…ಪೇ… ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಮತಂ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಖಾಯಿತಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ… ಮುಖೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಥುಲ್ಲಚ್ಚಯಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

೬೦. ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಮನುಸ್ಸಪುರಿಸಂ… ಅಮನುಸ್ಸಪುರಿಸಂ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪುರಿಸಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ… ಮುಖೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪುರಿಸಂ ಜಾಗರನ್ತಂ… ಸುತ್ತಂ… ಮತ್ತಂ… ಉಮ್ಮತ್ತಂ… ಪಮತ್ತಂ… ಮತಂ ಅಕ್ಖಾಯಿತಂ… ಮತಂ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಅಕ್ಖಾಯಿತಂ…ಪೇ… ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಮತಂ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಖಾಯಿತಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ… ಮುಖೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಥುಲ್ಲಚ್ಚಯಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

೬೧. ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ… ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗೇನ… ಮುಖೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ ಸನ್ಥತಾಯ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಾಯ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಸನ್ಥತಾಯ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಾಯ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಂ ಜಾಗರನ್ತಿಂ… ಸುತ್ತಂ… ಮತ್ತಂ… ಉಮ್ಮತ್ತಂ… ಪಮತ್ತಂ… ಮತಂ ಅಕ್ಖಾಯಿತಂ… ಮತಂ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಅಕ್ಖಾಯಿತಂ…ಪೇ… ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಮತಂ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಖಾಯಿತಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ… ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗೇನ… ಮುಖೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ, ಸನ್ಥತಾಯ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಾಯ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಸನ್ಥತಾಯ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಾಯ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಥುಲ್ಲಚ್ಚಯಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಅಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಂ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಿತ್ಥಿಂ… ಮನುಸ್ಸುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಂ… ಅಮನಸ್ಸುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಂ … ತಿರಚ್ಛಾನಗತುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ… ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗೇನ… ಮುಖೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ತಿರಚ್ಛಾನಗತುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಂ ಜಾಗರನ್ತಂ… ಸುತ್ತಂ… ಮತ್ತಂ… ಉಮ್ಮತ್ತಂ… ಪಮತ್ತಂ… ಮತಂ ಅಕ್ಖಾಯಿತಂ… ಮತಂ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಅಕ್ಖಾಯಿತಂ…ಪೇ… ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಮತಂ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಖಾಯಿತಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ… ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗೇನ… ಮುಖೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ, ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಥುಲ್ಲಚ್ಚಯಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

೬೨. ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಮನುಸ್ಸಪಣ್ಡಕಂ… ಅಮನುಸ್ಸಪಣ್ಡಕಂ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪಣ್ಡಕಂ… ಮನುಸ್ಸಪುರಿಸಂ… ಅಮನುಸ್ಸಪುರಿಸಂ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪುರಿಸಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ… ಮುಖೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪುರಿಸಂ ಜಾಗರನ್ತಂ… ಸುತ್ತಂ… ಮತ್ತಂ… ಉಮ್ಮತ್ತಂ… ಪಮತ್ತಂ… ಮತಂ ಅಕ್ಖಾಯಿತಂ… ಮತಂ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಅಕ್ಖಾಯಿತಂ…ಪೇ… ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಮತಂ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಖಾಯಿತಂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ವಚ್ಚಮಗ್ಗೇನ… ಮುಖೇನ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ, ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ. ಸೋ ಚ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಥುಲ್ಲಚ್ಚಯಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

೬೩. ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಭಿಕ್ಖುಂ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಯಾ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ಅಙ್ಗಜಾತೇನ ವಚ್ಚಮಗ್ಗಂ… ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗಂ… ಮುಖಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಭಿಕ್ಖುಂ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಯಾ ಜಾಗರನ್ತಿಯಾ… ಸುತ್ತಾಯ… ಮತ್ತಾಯ… ಉಮ್ಮತ್ತಾಯ… ಪಮತ್ತಾಯ … ಮತಾಯ ಅಕ್ಖಾಯಿತಾಯ… ಮತಾಯ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಅಕ್ಖಾಯಿತಾಯ…ಪೇ… ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಮತಾಯ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಖಾಯಿತಾಯ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ಅಙ್ಗಜಾತೇನ ವಚ್ಚಮಗ್ಗಂ… ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗಂ… ಮುಖಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಥುಲ್ಲಚ್ಚಯಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಭಿಕ್ಖುಂ ಅಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಯಾ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಿತ್ಥಿಯಾ… ಮನುಸ್ಸುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಸ್ಸ… ಅಮನುಸ್ಸುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಸ್ಸ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಸ್ಸ… ಮನುಸ್ಸಪಣ್ಡಕಸ್ಸ… ಅಮನುಸ್ಸಪಣ್ಡಕಸ್ಸ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪಣ್ಡಕಸ್ಸ… ಮನುಸ್ಸಪುರಿಸಸ್ಸ… ಅಮನುಸ್ಸಪುರಿಸಸ್ಸ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪುರಿಸಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ಅಙ್ಗಜಾತೇನ ವಚ್ಚಮಗ್ಗಂ… ಮುಖಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಭಿಕ್ಖುಂ ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪುರಿಸಸ್ಸ ಜಾಗರನ್ತಸ್ಸ… ಸುತ್ತಸ್ಸ… ಮತ್ತಸ್ಸ… ಉಮ್ಮತ್ತಸ್ಸ… ಪಮತ್ತಸ್ಸ… ಮತಸ್ಸ ಅಕ್ಖಾಯಿತಸ್ಸ… ಮತಸ್ಸ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಅಕ್ಖಾಯಿತಸ್ಸ…ಪೇ… ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಮತಸ್ಸ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಖಾಯಿತಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ಅಙ್ಗಜಾತೇನ ವಚ್ಚಮಗ್ಗಂ… ಮುಖಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಥುಲ್ಲಚ್ಚಯಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

೬೪. ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಭಿಕ್ಖುಂ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಯಾ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ಅಙ್ಗಜಾತೇನ ವಚ್ಚಮಗ್ಗಂ… ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗಂ… ಮುಖಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಾಯ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಾಯ, ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಾಯ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಾಯ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಭಿಕ್ಖುಂ ಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಯಾ ಜಾಗರನ್ತಿಯಾ… ಸುತ್ತಾಯ… ಮತ್ತಾಯ… ಉಮ್ಮತ್ತಾಯ… ಪಮತ್ತಾಯ… ಮತಾಯ ಅಕ್ಖಾಯಿತಾಯ… ಮತಾಯ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಅಕ್ಖಾಯಿತಾಯ…ಪೇ… ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಮತಾಯ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಖಾಯಿತಾಯ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ಅಙ್ಗಜಾತೇನ ವಚ್ಚಮಗ್ಗಂ… ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗಂ… ಮುಖಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಾಯ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಾಯ, ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಾಯ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಾಯ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಥುಲ್ಲಚ್ಚಯಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಭಿಕ್ಖುಂ ಅಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಯಾ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಿತ್ಥಿಯಾ… ಮನುಸ್ಸುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಸ್ಸ… ಅಮನುಸ್ಸುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಸ್ಸ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತುಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಸ್ಸ… ಮನುಸ್ಸಪಣ್ಡಕಸ್ಸ… ಅಮನುಸ್ಸಪಣ್ಡಕಸ್ಸ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪಣ್ಡಕಸ್ಸ… ಮನುಸ್ಸಪುರಿಸಸ್ಸ… ಅಮನುಸ್ಸಪುರಿಸಸ್ಸ… ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪುರಿಸಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ಅಙ್ಗಜಾತೇನ ವಚ್ಚಮಗ್ಗಂ… ಮುಖಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

೬೫. ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಭಿಕ್ಖುಂ ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪುರಿಸಸ್ಸ ಜಾಗರನ್ತಸ್ಸ… ಸುತ್ತಸ್ಸ… ಮತ್ತಸ್ಸ… ಉಮ್ಮತ್ತಸ್ಸ… ಪಮತ್ತಸ್ಸ… ಮತಸ್ಸ ಅಕ್ಖಾಯಿತಸ್ಸ… ಮತಸ್ಸ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಅಕ್ಖಾಯಿತಸ್ಸ…ಪೇ… ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಮತಸ್ಸ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಖಾಯಿತಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಆನೇತ್ವಾ ಅಙ್ಗಜಾತೇನ ವಚ್ಚಮಗ್ಗಂ… ಮುಖಂ ಅಭಿನಿಸೀದೇನ್ತಿ ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಸನ್ಥತಸ್ಸ ಸನ್ಥತಸ್ಸ, ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ ಅಸನ್ಥತಸ್ಸ. ಸೋ ಚೇ ಪವೇಸನಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಪವಿಟ್ಠಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಠಿತಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಉದ್ಧರಣಂ ಸಾದಿಯತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಥುಲ್ಲಚ್ಚಯಸ್ಸ…ಪೇ… ನ ಸಾದಿಯತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

ಯಥಾ ಭಿಕ್ಖುಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ವಿತ್ಥಾರಿತಾ, ಏವಂ ವಿತ್ಥಾರೇತಬ್ಬಾ.

ರಾಜಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ… ಚೋರಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ… ಧುತ್ತಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ… ಉಪ್ಪಳಗನ್ಧಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ. ಸಂಖಿತ್ತಂ.

೬೬. ಮಗ್ಗೇನ ಮಗ್ಗಂ ಪವೇಸೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಮಗ್ಗೇನ ಅಮಗ್ಗಂ ಪವೇಸೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಅಮಗ್ಗೇನ ಮಗ್ಗಂ ಪವೇಸೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಅಮಗ್ಗೇನ ಅಮಗ್ಗಂ ಪವೇಸೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಥುಲ್ಲಚ್ಚಯಸ್ಸ.

ಭಿಕ್ಖು ಸುತ್ತಭಿಕ್ಖುಮ್ಹಿ ವಿಪ್ಪಟಿಪಜ್ಜತಿ; ಪಟಿಬುದ್ಧೋ ಸಾದಿಯತಿ, ಉಭೋ ನಾಸೇತಬ್ಬಾ. ಪಟಿಬುದ್ಧೋ ನ ಸಾದಿಯತಿ, ದೂಸಕೋ ನಾಸೇತಬ್ಬೋ. ಭಿಕ್ಖು ಸುತ್ತಸಾಮಣೇರಮ್ಹಿ ವಿಪ್ಪಟಿಪಜ್ಜತಿ; ಪಟಿಬುದ್ಧೋ ಸಾದಿಯತಿ, ಉಭೋ ನಾಸೇತಬ್ಬಾ. ಪಟಿಬುದ್ಧೋ ನ ಸಾದಿಯತಿ, ದೂಸಕೋ ನಾಸೇತಬ್ಬೋ. ಸಾಮಣೇರೋ ಸುತ್ತಭಿಕ್ಖುಮ್ಹಿ ವಿಪ್ಪಟಿಪಜ್ಜತಿ; ಪಟಿಬುದ್ಧೋ ಸಾದಿಯತಿ, ಉಭೋ ನಾಸೇತಬ್ಬಾ. ಪಟಿಬುದ್ಧೋ ನ ಸಾದಿಯತಿ, ದೂಸಕೋ ನಾಸೇತಬ್ಬೋ. ಸಾಮಣೇರೋ ಸುತ್ತಸಾಮಣೇರಮ್ಹಿ ವಿಪ್ಪಟಿಪಜ್ಜತಿ; ಪಟಿಬುದ್ಧೋ ಸಾದಿಯತಿ, ಉಭೋ ನಾಸೇತಬ್ಬಾ. ಪಟಿಬುದ್ಧೋ ನ ಸಾದಿಯತಿ, ದೂಸಕೋ ನಾಸೇತಬ್ಬೋ.

ಅನಾಪತ್ತಿ ಅಜಾನನ್ತಸ್ಸ, ಅಸಾದಿಯನ್ತಸ್ಸ, ಉಮ್ಮತ್ತಕಸ್ಸ, ಖಿತ್ತಚಿತ್ತಸ್ಸ, ವೇದನಾಟ್ಟಸ್ಸ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಸ್ಸಾತಿ.

ಸನ್ಥತಭಾಣವಾರೋ ನಿಟ್ಠಿತೋ.

ವಿನೀತವತ್ಥುಉದ್ದಾನಗಾಥಾ

ಮಕ್ಕಟೀ ವಜ್ಜಿಪುತ್ತಾ ಚ, ಗಿಹೀ ನಗ್ಗೋ ಚ ತಿತ್ಥಿಯಾ;

ದಾರಿಕುಪ್ಪಲವಣ್ಣಾ ಚ, ಬ್ಯಞ್ಜನೇಹಿಪರೇ ದುವೇ.

ಮಾತಾ ಧೀತಾ ಭಗಿನೀ ಚ, ಜಾಯಾ ಚ ಮುದು ಲಮ್ಬಿನಾ;

ದ್ವೇ ವಣಾ ಲೇಪಚಿತ್ತಞ್ಚ, ದಾರುಧೀತಲಿಕಾಯ ಚ.

ಸುನ್ದರೇನ ಸಹ ಪಞ್ಚ, ಪಞ್ಚ ಸಿವಥಿಕಟ್ಠಿಕಾ;

ನಾಗೀ ಯಕ್ಖೀ ಚ ಪೇತೀ ಚ, ಪಣ್ಡಕೋಪಹತೋ ಛುಪೇ.

ಭದ್ದಿಯೇ ಅರಹಂ ಸುತ್ತೋ, ಸಾವತ್ಥಿಯಾ ಚತುರೋ ಪರೇ;

ವೇಸಾಲಿಯಾ ತಯೋ ಮಾಲಾ, ಸುಪಿನೇ ಭಾರುಕಚ್ಛಕೋ.

ಸುಪಬ್ಬಾ ಸದ್ಧಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ, ಸಿಕ್ಖಮಾನಾ ಸಾಮಣೇರೀ ಚ;

ವೇಸಿಯಾ ಪಣ್ಡಕೋ ಗಿಹೀ, ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಂ ವುಡ್ಢಪಬ್ಬಜಿತೋ ಮಿಗೋತಿ.

ವಿನೀತವತ್ಥು

೬೭. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರೋ ಭಿಕ್ಖು ಮಕ್ಕಟಿಯಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವಿ. ತಸ್ಸ ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಂ ಅಹೋಸಿ – ‘‘ಭಗವತಾ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞತ್ತಂ, ಕಚ್ಚಿ ನು ಖೋ ಅಹಂ ಪಾರಾಜಿಕಂ ಆಪತ್ತಿಂ ಆಪನ್ನೋ’’ತಿ? ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸಿ. ‘‘ಆಪತ್ತಿಂ ತ್ವಂ, ಭಿಕ್ಖು, ಆಪನ್ನೋ ಪಾರಾಜಿಕ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಸಮ್ಬಹುಲಾ ವೇಸಾಲಿಕಾ ವಜ್ಜಿಪುತ್ತಕಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಸಿಕ್ಖಂ ಅಪಚ್ಚಕ್ಖಾಯ ದುಬ್ಬಲ್ಯಂ ಅನಾವಿಕತ್ವಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವಿಂಸು. ತೇಸಂ ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಂ ಅಹೋಸಿ – ‘‘ಭಗವತಾ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞತ್ತಂ, ಕಚ್ಚಿ ನು ಖೋ ಮಯಂ ಪಾರಾಜಿಕಂ ಆಪತ್ತಿಂ ಆಪನ್ನಾ’’ತಿ? ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಆಪತ್ತಿಂ ತುಮ್ಹೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಆಪನ್ನಾ ಪಾರಾಜಿಕ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರೋ ಭಿಕ್ಖು – ‘ಏವಂ ಮೇ ಅನಾಪತ್ತಿ ಭವಿಸ್ಸತೀ’ತಿ, ಗಿಹಿಲಿಙ್ಗೇನ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವಿ. ತಸ್ಸ ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಂ ಅಹೋಸಿ ‘‘ಭಗವತಾ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞತ್ತಂ, ಕಚ್ಚಿ ನು ಖೋ ಅಹಂ ಪಾರಾಜಿಕಂ ಆಪತ್ತಿಂ ಆಪನ್ನೋ’’ತಿ? ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸಿ. ‘‘ಆಪತ್ತಿಂ ತ್ವಂ, ಭಿಕ್ಖು, ಆಪನ್ನೋ ಪಾರಾಜಿಕ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರೋ ಭಿಕ್ಖು – ‘ಏವಂ ಮೇ ಅನಾಪತ್ತಿ ಭವಿಸ್ಸತೀ’ತಿ, ನಗ್ಗೋ ಹುತ್ವಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವಿ. ತಸ್ಸ ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಂ ಅಹೋಸಿ…ಪೇ… ‘‘ಆಪತ್ತಿಂ ತ್ವಂ, ಭಿಕ್ಖು, ಆಪನ್ನೋ ಪಾರಾಜಿಕ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರೋ ಭಿಕ್ಖು – ‘ಏವಂ ಮೇ ಅನಾಪತ್ತಿ ಭವಿಸ್ಸತೀ’ತಿ, ಕುಸಚೀರಂ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ… ವಾಕಚೀರಂ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ… ಫಲಕಚೀರಂ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ… ಕೇಸಕಮ್ಬಲಂ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ… ವಾಲಕಮ್ಬಲಂ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ… ಉಲೂಕಪಕ್ಖಿಕಂ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ… ಅಜಿನಕ್ಖಿಪಂ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವಿ. ತಸ್ಸ ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಂ ಅಹೋಸಿ…ಪೇ… ‘‘ಆಪತ್ತಿಂ ತ್ವಂ, ಭಿಕ್ಖು, ಆಪನ್ನೋ ಪಾರಾಜಿಕ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರೋ ಪಿಣ್ಡಚಾರಿಕೋ ಭಿಕ್ಖು ಪೀಠಕೇ ನಿಪನ್ನಂ ದಾರಿಕಂ ಪಸ್ಸಿತ್ವಾ ಸಾರತ್ತೋ ಅಙ್ಗುಟ್ಠಂ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಪವೇಸೇಸಿ. ಸಾ ಕಾಲಮಕಾಸಿ. ತಸ್ಸ ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಂ ಅಹೋಸಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನಾಪತ್ತಿ, ಭಿಕ್ಖು, ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ. ಆಪತ್ತಿ ಸಙ್ಘಾದಿಸೇಸಸ್ಸಾ’’ತಿ.

೬೮. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರೋ ಮಾಣವಕೋ ಉಪ್ಪಲವಣ್ಣಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಪಟಿಬದ್ಧಚಿತ್ತೋ ಹೋತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸೋ ಮಾಣವಕೋ ಉಪ್ಪಲವಣ್ಣಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಗಾಮಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಪವಿಟ್ಠಾಯ ಕುಟಿಕಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ನಿಲೀನೋ ಅಚ್ಛಿ. ಉಪ್ಪಲವಣ್ಣಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಪಚ್ಛಾಭತ್ತಂ ಪಿಣ್ಡಪಾತಪಟಿಕ್ಕನ್ತಾ ಪಾದೇ ಪಕ್ಖಾಲೇತ್ವಾ ಕುಟಿಕಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಮಞ್ಚಕೇ ನಿಸೀದಿ. ಅಥ ಖೋ ಸೋ ಮಾಣವಕೋ ಉಪ್ಪಲವಣ್ಣಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಉಗ್ಗಹೇತ್ವಾ ದೂಸೇಸಿ. ಉಪ್ಪಲವಣ್ಣಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸಿ. ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ಭಿಕ್ಖೂ ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನಾಪತ್ತಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಸಾದಿಯನ್ತಿಯಾ’’ತಿ.

೬೯. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಇತ್ಥಿಲಿಙ್ಗಂ ಪಾತುಭೂತಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಂಯೇವ ಉಪಜ್ಝಂ ತಮೇವ ಉಪಸಮ್ಪದಂ ತಾನಿಯೇವ [ತಾನಿ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ವಸ್ಸಾನಿ ಭಿಕ್ಖುನೀಹಿ ಸಙ್ಗಮಿತುಂ [ಸಙ್ಕಮಿತುಂ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)]. ಯಾ ಆಪತ್ತಿಯೋ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಭಿಕ್ಖುನೀಹಿ ಸಾಧಾರಣಾ ತಾ ಆಪತ್ತಿಯೋ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಸನ್ತಿಕೇ ವುಟ್ಠಾತುಂ. ಯಾ ಆಪತ್ತಿಯೋ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಭಿಕ್ಖುನೀಹಿ ಅಸಾಧಾರಣಾ ತಾಹಿ ಆಪತ್ತೀಹಿ ಅನಾಪತ್ತೀ’’ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರಿಸ್ಸಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಪುರಿಸಲಿಙ್ಗಂ ಪಾತುಭೂತಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಂಯೇವ ಉಪಜ್ಝಂ ತಮೇವ ಉಪಸಮ್ಪದಂ ತಾನಿಯೇವ [ತಾನಿ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ವಸ್ಸಾನಿ ಭಿಕ್ಖೂಹಿ ಸಙ್ಗಮಿತುಂ [ಸಙ್ಕಮಿತುಂ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)]. ಯಾ ಆಪತ್ತಿಯೋ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಭಿಕ್ಖೂಹಿ ಸಾಧಾರಣಾ ತಾ ಆಪತ್ತಿಯೋ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಸನ್ತಿಕೇ ವುಟ್ಠಾತುಂ. ಯಾ ಆಪತ್ತಿಯೋ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಭಿಕ್ಖೂಹಿ ಅಸಾಧಾರಣಾ ತಾಹಿ ಆಪತ್ತೀಹಿ ಅನಾಪತ್ತೀ’’ತಿ.

೭೦. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರೋ ಭಿಕ್ಖು – ‘ಏವಂ ಮೇ ಅನಾಪತ್ತಿ ಭವಿಸ್ಸತೀ’ತಿ, ಮಾತುಯಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವಿ… ಧೀತುಯಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವಿ… ಭಗಿನಿಯಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವಿ… ತಸ್ಸ ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಂ ಅಹೋಸಿ…ಪೇ… ‘‘ಆಪತ್ತಿಂ ತ್ವಂ, ಭಿಕ್ಖು, ಆಪನ್ನೋ ಪಾರಾಜಿಕ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರೋ ಭಿಕ್ಖು ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾಯ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವಿ. ತಸ್ಸ ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಂ ಅಹೋಸಿ…ಪೇ… ‘‘ಆಪತ್ತಿಂ ತ್ವಂ, ಭಿಕ್ಖು, ಆಪನ್ನೋ ಪಾರಾಜಿಕ’’ನ್ತಿ.

೭೧. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರೋ ಭಿಕ್ಖು ಮುದುಪಿಟ್ಠಿಕೋ ಹೋತಿ. ಸೋ ಅನಭಿರತಿಯಾ ಪೀಳಿತೋ ಅತ್ತನೋ ಅಙ್ಗಜಾತಂ ಮುಖೇನ ಅಗ್ಗಹೇಸಿ. ತಸ್ಸ ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಂ ಅಹೋಸಿ…ಪೇ… ‘‘ಆಪತ್ತಿಂ ತ್ವಂ, ಭಿಕ್ಖು, ಆಪನ್ನೋ ಪರಾಜಿಕ’’ನ್ತಿ.