೨೭೯. ಉಪಾಲಿಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗೀಪುಚ್ಛಾ

೪೭೬. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಉಪಾಲಿ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ, ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಉಪಾಲಿ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಯಸ್ಮಿಂ, ಭನ್ತೇ, ವತ್ಥುಸ್ಮಿಂ ಹೋತಿ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಭಣ್ಡನಂ ಕಲಹೋ ವಿಗ್ಗಹೋ ವಿವಾದೋ ಸಙ್ಘಭೇದೋ ಸಙ್ಘರಾಜಿ ಸಙ್ಘವವತ್ಥಾನಂ ಸಙ್ಘನಾನಾಕರಣಂ, ಸಙ್ಘೋ ತಂ ವತ್ಥುಂ ಅವಿನಿಚ್ಛಿನಿತ್ವಾ ಅಮೂಲಾ ಮೂಲಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗಿಂ ಕರೋತಿ, ಧಮ್ಮಿಕಾ ನು ಖೋ ಸಾ, ಭನ್ತೇ, ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗೀ’’ತಿ? ‘‘ಯಸ್ಮಿಂ, ಉಪಾಲಿ, ವತ್ಥುಸ್ಮಿಂ ಹೋತಿ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಭಣ್ಡನಂ ಕಲಹೋ ವಿಗ್ಗಹೋ ವಿವಾದೋ ಸಙ್ಘಭೇದೋ ಸಙ್ಘರಾಜಿ ಸಙ್ಘವವತ್ಥಾನಂ ಸಙ್ಘನಾನಾಕರಣಂ, ಸಙ್ಘೋ ತಂ ವತ್ಥುಂ ಅವಿನಿಚ್ಛಿನಿತ್ವಾ ಅಮೂಲಾ ಮೂಲಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗಿಂ ಕರೋತಿ, ಅಧಮ್ಮಿಕಾ ಸಾ, ಉಪಾಲಿ, ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗೀ’’ತಿ.

‘‘ಯಸ್ಮಿಂ ಪನ, ಭನ್ತೇ, ವತ್ಥುಸ್ಮಿಂ ಹೋತಿ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಭಣ್ಡನಂ ಕಲಹೋ ವಿಗ್ಗಹೋ ವಿವಾದೋ ಸಙ್ಘಭೇದೋ ಸಙ್ಘರಾಜಿ ಸಙ್ಘವವತ್ಥಾನಂ ಸಙ್ಘನಾನಾಕರಣಂ, ಸಙ್ಘೋ ತಂ ವತ್ಥುಂ ವಿನಿಚ್ಛಿನಿತ್ವಾ ಮೂಲಾ ಮೂಲಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗಿಂ ಕರೋತಿ, ಧಮ್ಮಿಕಾ ನು ಖೋ ಸಾ, ಭನ್ತೇ, ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗೀ’’ತಿ? ‘‘ಯಸ್ಮಿಂ, ಉಪಾಲಿ, ವತ್ಥುಸ್ಮಿಂ ಹೋತಿ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಭಣ್ಡನಂ ಕಲಹೋ ವಿಗ್ಗಹೋ ವಿವಾದೋ ಸಙ್ಘಭೇದೋ ಸಙ್ಘರಾಜಿ ಸಙ್ಘವವತ್ಥಾನಂ ಸಙ್ಘನಾನಾಕರಣಂ, ಸಙ್ಘೋ ತಂ ವತ್ಥುಂ ವಿನಿಚ್ಛಿನಿತ್ವಾ ಮೂಲಾ ಮೂಲಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗಿಂ ಕರೋತಿ, ಧಮ್ಮಿಕಾ ಸಾ, ಉಪಾಲಿ, ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗೀ’’ತಿ.

‘‘ಕತಿ ನು ಖೋ, ಭನ್ತೇ, ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗಿಯೋ’’ತಿ? ‘‘ದ್ವೇಮಾ, ಉಪಾಲಿ, ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗಿಯೋ – ಅತ್ಥುಪಾಲಿ, ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗೀ ಅತ್ಥಾಪೇತಾ ಬ್ಯಞ್ಜನುಪೇತಾ; ಅತ್ಥುಪಾಲಿ, ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗೀ ಅತ್ಥುಪೇತಾ ಚ ಬ್ಯಞ್ಜನುಪೇತಾ ಚ. ಕತಮಾ ಚ, ಉಪಾಲಿ, ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗೀ ಅತ್ಥಾಪೇತಾ ಬ್ಯಞ್ಜನುಪೇತಾ? ಯಸ್ಮಿಂ, ಉಪಾಲಿ, ವತ್ಥುಸ್ಮಿಂ ಹೋತಿ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಭಣ್ಡನಂ ಕಲಹೋ ವಿಗ್ಗಹೋ ವಿವಾದೋ ಸಙ್ಘಭೇದೋ ಸಙ್ಘರಾಜಿ ಸಙ್ಘವವತ್ಥಾನಂ ಸಙ್ಘನಾನಾಕರಣಂ, ಸಙ್ಘೋ ತಂ ವತ್ಥುಂ ಅವಿನಿಚ್ಛಿನಿತ್ವಾ ಅಮೂಲಾ ಮೂಲಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗಿಂ ಕರೋತಿ, ಅಯಂ ವುಚ್ಚತಿ, ಉಪಾಲಿ, ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗೀ ಅತ್ಥಾಪೇತಾ ಬ್ಯಞ್ಜನುಪೇತಾ. ಕತಮಾ ಚ, ಉಪಾಲಿ, ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗೀ ಅತ್ಥುಪೇತಾ ಚ ಬ್ಯಞ್ಜನುಪೇತಾ ಚ? ಯಸ್ಮಿಂ, ಉಪಾಲಿ, ವತ್ಥುಸ್ಮಿಂ ಹೋತಿ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಭಣ್ಡನಂ ಕಲಹೋ ವಿಗ್ಗಹೋ ವಿವಾದೋ ಸಙ್ಘಭೇದೋ ಸಙ್ಘರಾಜಿ ಸಙ್ಘವವತ್ಥಾನಂ ಸಙ್ಘನಾನಾಕರಣಂ, ಸಙ್ಘೋ ತಂ ವತ್ಥುಂ ವಿನಿಚ್ಛಿನಿತ್ವಾ ಮೂಲಾ ಮೂಲಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗಿಂ ಕರೋತಿ, ಅಯಂ ವುಚ್ಚತಿ, ಉಪಾಲಿ, ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗೀ ಅತ್ಥುಪೇತಾ ಚ ಬ್ಯಞ್ಜನುಪೇತಾ ಚ. ಇಮಾ ಖೋ, ಉಪಾಲಿ, ದ್ವೇ ಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗಿಯೋ’’ತಿ.

೪೭೭. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಉಪಾಲಿ ಉಟ್ಠಾಯಾಸನಾ ಏಕಂಸಂ ಉತ್ತರಾಸಙ್ಗಂ ಕರಿತ್ವಾ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನಞ್ಜಲಿಂ ಪಣಾಮೇತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಗಾಥಾಯ ಅಜ್ಝಭಾಸಿ –

‘‘ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಕಿಚ್ಚೇಸು ಚ ಮನ್ತನಾಸು ಚ;

ಅತ್ಥೇಸು ಜಾತೇಸು ವಿನಿಚ್ಛಯೇಸು ಚ;

ಕಥಂಪಕಾರೋಧ ನರೋ ಮಹತ್ಥಿಕೋ;

ಭಿಕ್ಖು ಕಥಂ ಹೋತಿಧ ಪಗ್ಗಹಾರಹೋತಿ.

‘‘ಅನಾನುವಜ್ಜೋ ಪಠಮೇನ ಸೀಲತೋ;

ಅವೇಕ್ಖಿತಾಚಾರೋ ಸುಸಂವುತಿನ್ದ್ರಿಯೋ;

ಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ನೂಪವದನ್ತಿ ಧಮ್ಮತೋ;

ನ ಹಿಸ್ಸ ತಂ ಹೋತಿ ವದೇಯ್ಯು ಯೇನ ನಂ.

‘‘ಸೋ ತಾದಿಸೋ ಸೀಲವಿಸುದ್ಧಿಯಾ ಠಿತೋ;

ವಿಸಾರದೋ ಹೋತಿ ವಿಸಯ್ಹ ಭಾಸತಿ;

ನಚ್ಛಮ್ಭತಿ ಪರಿಸಗತೋ ನ ವೇಧತಿ;

ಅತ್ಥಂ ನ ಹಾಪೇತಿ ಅನುಯ್ಯುತಂ ಭಣಂ.

‘‘ತಥೇವ ಪಞ್ಹಂ ಪರಿಸಾಸು ಪುಚ್ಛಿತೋ;

ನ ಚೇವ ಪಜ್ಝಾಯತಿ ನ ಮಙ್ಕು ಹೋತಿ;

ಸೋ ಕಾಲಾಗತಂ ಬ್ಯಾಕರಣಾರಹಂ ವಚೋ;

ರಞ್ಜೇತಿ ವಿಞ್ಞೂಪರಿಸಂ ವಿಚಕ್ಖಣೋ.

‘‘ಸಗಾರವೋ ವುಡ್ಢತರೇಸು ಭಿಕ್ಖುಸು;

ಆಚೇರಕಮ್ಹಿ ಚ ಸಕೇ ವಿಸಾರದೋ;

ಅಲಂ ಪಮೇತುಂ ಪಗುಣೋ ಕಥೇತವೇ;

ಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾನಞ್ಚ ವಿರದ್ಧಿಕೋವಿದೋ.

‘‘ಪಚ್ಚತ್ಥಿಕಾ ಯೇನ ವಜನ್ತಿ ನಿಗ್ಗಹಂ;

ಮಹಾಜನೋ ಸಞ್ಞಪನಞ್ಚ ಗಚ್ಛತಿ;

ಸಕಞ್ಚ ಆದಾಯಮಯಂ ನ ರಿಞ್ಚತಿ;

ವಿಯಾಕರಂ [ಸೋ ಬ್ಯಾಕರಂ (ಸೀ.), ವೇಯ್ಯಾಕರಂ (ಸ್ಯಾ.)] ಪಞ್ಹಮನೂಪಘಾತಿಕಂ.

‘‘ದೂತೇಯ್ಯಕಮ್ಮೇಸು ಅಲಂ ಸಮುಗ್ಗಹೋ;

ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಕಿಚ್ಚೇಸು ಚ ಆಹು ನಂ ಯಥಾ;

ಕರಂ ವಚೋ ಭಿಕ್ಖುಗಣೇನ ಪೇಸಿತೋ;

ಅಹಂ ಕರೋಮೀತಿ ನ ತೇನ ಮಞ್ಞತಿ.

‘‘ಆಪಜ್ಜತಿ ಯಾವತಕೇಸು ವತ್ಥುಸು;

ಆಪತ್ತಿಯಾ ಹೋತಿ ಯಥಾ ಚ ವುಟ್ಠಿತಿ;

ಏತೇ ವಿಭಙ್ಗಾ ಉಭಯಸ್ಸ ಸ್ವಾಗತಾ;

ಆಪತ್ತಿ ವುಟ್ಠಾನಪದಸ್ಸ ಕೋವಿದೋ.

‘‘ನಿಸ್ಸಾರಣಂ ಗಚ್ಛತಿ ಯಾನಿ ಚಾಚರಂ;

ನಿಸ್ಸಾರಿತೋ ಹೋತಿ ಯಥಾ ಚ ವತ್ತನಾ [ವತ್ಥುನಾ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)];

ಓಸಾರಣಂ ತಂವುಸಿತಸ್ಸ ಜನ್ತುನೋ;

ಏತಮ್ಪಿ ಜಾನಾತಿ ವಿಭಙ್ಗಕೋವಿದೋ.

‘‘ಸಗಾರವೋ ವುಡ್ಢತರೇಸು ಭಿಕ್ಖುಸು;

ನವೇಸು ಥೇರೇಸು ಚ ಮಜ್ಝಿಮೇಸು ಚ;

ಮಹಾಜನಸ್ಸತ್ಥಚರೋಧ ಪಣ್ಡಿತೋ;

ಸೋ ತಾದಿಸೋ ಭಿಕ್ಖು ಇಧ ಪಗ್ಗಹಾರಹೋ’’ತಿ.

ಉಪಾಲಿಸಙ್ಘಸಾಮಗ್ಗೀಪುಚ್ಛಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

ಕೋಸಮ್ಬಕಕ್ಖನ್ಧಕೋ ದಸಮೋ.