೧೩. ದಾನಲಕ್ಖಣಾದಿವಿನಿಚ್ಛಯಕಥಾ

೬೯. ದಾನವಿಸ್ಸಾಸಗ್ಗಾಹೇಹಿ ಲಾಭಸ್ಸ ಪರಿಣಾಮನನ್ತಿ ಏತ್ಥ ತಾವ ದಾನನ್ತಿ ಅತ್ತನೋ ಸನ್ತಕಸ್ಸ ಚೀವರಾದಿಪರಿಕ್ಖಾರಸ್ಸ ಸದ್ಧಿವಿಹಾರಿಕಾದೀಸು ಯಸ್ಸ ಕಸ್ಸಚಿ ದಾನಂ. ತತ್ರಿದಂ ದಾನಲಕ್ಖಣಂ – ‘‘ಇದಂ ತುಯ್ಹಂ ದೇಮಿ ದದಾಮಿ ದಜ್ಜಾಮಿ ಓಣೋಜೇಮಿ ಪರಿಚ್ಚಜಾಮಿ ವಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ ವಾ ‘‘ಇತ್ಥನ್ನಾಮಸ್ಸ ದೇಮಿ…ಪೇ… ವಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ ವಾ ವದತಿ, ಸಮ್ಮುಖಾಪಿ ಪರಮ್ಮುಖಾಪಿ ದಿನ್ನಂಯೇವ ಹೋತಿ. ‘‘ತುಯ್ಹಂ ಗಣ್ಹಾಹೀ’’ತಿ ವುತ್ತೇ ‘‘ಮಯ್ಹಂ ಗಣ್ಹಾಮೀ’’ತಿ ವದತಿ, ಸುದಿನ್ನಂ ಸುಗ್ಗಹಿತಞ್ಚ. ‘‘ತವ ಸನ್ತಕಂ ಕರೋಹಿ, ತವ ಸನ್ತಕಂ ಹೋತು, ತವ ಸನ್ತಕಂ ಹೋತೀ’’ತಿ ವುತ್ತೇ ‘‘ಮಮ ಸನ್ತಕಂ ಕರೋಮಿ, ಮಮ ಸನ್ತಕಂ ಹೋತು, ಮಮ ಸನ್ತಕಂ ಕರಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ವದತಿ, ದುದಿನ್ನಂ ದುಗ್ಗಹಿತಞ್ಚ. ನೇವ ದಾತಾ ದಾತುಂ ಜಾನಾತಿ, ನ ಇತರೋ ಗಹೇತುಂ, ಸಚೇ ಪನ ‘‘ತವ ಸನ್ತಕಂ ಕರೋಹೀ’’ತಿ ವುತ್ತೇ ‘‘ಸಾಧು, ಭನ್ತೇ, ಮಯ್ಹಂ ಗಣ್ಹಾಮೀ’’ತಿ ಗಣ್ಹಾತಿ, ಸುಗ್ಗಹಿತಂ. ಸಚೇ ಪನ ಏಕೋ ‘‘ಇದಂ ಚೀವರಂ ಗಣ್ಹಾಹೀ’’ತಿ ವದತಿ, ಇತರೋ ‘‘ನ ಗಣ್ಹಾಮೀ’’ತಿ ವದತಿ, ಪುನ ಸೋ ‘‘ದಿನ್ನಂ ಮಯಾ ತುಯ್ಹಂ, ಗಣ್ಹಾಹೀ’’ತಿ ವದತಿ, ಇತರೋಪಿ ‘‘ನ ಮಯ್ಹಂ ಇಮಿನಾ ಅತ್ಥೋ’’ತಿ ವದತಿ, ತತೋ ಪುರಿಮೋಪಿ ‘‘ಮಯಾ ದಿನ್ನ’’ನ್ತಿ ದಸಾಹಂ ಅತಿಕ್ಕಾಮೇತಿ, ಪಚ್ಛಿಮೋಪಿ ‘‘ಮಯಾ ಪಟಿಕ್ಖಿತ್ತ’’ನ್ತಿ, ಕಸ್ಸ ಆಪತ್ತೀತಿ? ನ ಕಸ್ಸಚಿ. ಯಸ್ಸ ಪನ ರುಚ್ಚತಿ, ತೇನ ಅಧಿಟ್ಠಹಿತ್ವಾ ಪರಿಭುಞ್ಜಿತಬ್ಬಂ. ‘‘ಇತ್ಥನ್ನಾಮಸ್ಸ ದೇಹೀ’’ತಿ ದಿನ್ನಂ ಯಾವ ಪರಸ್ಸ ಹತ್ಥಂ ನ ಪಾಪುಣಾತಿ, ತಾವ ಯೋ ಪಹಿಣತಿ, ತಸ್ಸೇವ ಸನ್ತಕಂ, ‘‘ಇತ್ಥನ್ನಾಮಸ್ಸ ದಮ್ಮೀ’’ತಿ ದಿನ್ನಂ ಪನ ಯಸ್ಸ ಪಹೀಯತಿ, ತಸ್ಸ ಸನ್ತಕಂ. ತಸ್ಮಾ ಭಿಕ್ಖು ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಹತ್ಥೇ ಚೀವರಂ ಪಹಿಣತಿ ‘‘ಇದಂ ಚೀವರಂ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಸ್ಸ ದೇಹೀ’’ತಿ. ಸೋ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಯೋ ಪಹಿಣತಿ, ತಸ್ಸ ವಿಸ್ಸಾಸಾ ಗಣ್ಹಾತಿ, ಸುಗ್ಗಹಿತಂ. ಯಸ್ಸ ಪಹೀಯತಿ, ತಸ್ಸ ವಿಸ್ಸಾಸಾ ಗಣ್ಹಾತಿ, ದುಗ್ಗಹಿತಂ.

ಭಿಕ್ಖು (ಮಹಾವ. ೩೭೮-೩೭೯) ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಹತ್ಥೇ ಚೀವರಂ ಪಹಿಣತಿ ‘‘ಇಮಂ ಚೀವರಂ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಸ್ಸ ದೇಹೀ’’ತಿ. ಸೋ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಸುಣಾತಿ ‘‘ಯೋ ಪಹಿಣತಿ, ಸೋ ಕಾಲಕತೋ’’ತಿ, ತಸ್ಸ ಮತಕಚೀವರಂ ಅಧಿಟ್ಠಾತಿ, ಸ್ವಾಧಿಟ್ಠಿತಂ. ಯಸ್ಸ ಪಹೀಯತಿ, ತಸ್ಸ ವಿಸ್ಸಾಸಾ ಗಣ್ಹಾತಿ, ದುಗ್ಗಹಿತಂ. ಭಿಕ್ಖು ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಹತ್ಥೇ ಚೀವರಂ ಪಹಿಣತಿ ‘‘ಇಮಂ ಚೀವರಂ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಸ್ಸ ದೇಹೀ’’ತಿ. ಸೋ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಸುಣಾತಿ ‘‘ಯಸ್ಸ ಪಹೀಯತಿ, ಸೋ ಕಾಲಕತೋ’’ತಿ, ತಸ್ಸ ಮತಕಚೀವರಂ ಅಧಿಟ್ಠಾತಿ, ದ್ವಾಧಿಟ್ಠಿತಂ. ಯೋ ಪಹಿಣತಿ, ತಸ್ಸ ವಿಸ್ಸಾಸಾ ಗಣ್ಹಾತಿ, ಸುಗ್ಗಹಿತಂ. ಭಿಕ್ಖು ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಹತ್ಥೇ ಚೀವರಂ ಪಹಿಣತಿ ‘‘ಇಮಂ ಚೀವರಂ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಸ್ಸ ದೇಹೀ’’ತಿ. ಸೋ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಸುಣಾತಿ ‘‘ಉಭೋ ಕಾಲಕತಾ’’ತಿ, ಯೋ ಪಹಿಣತಿ, ತಸ್ಸ ಮತಕಚೀವರಂ ಅಧಿಟ್ಠಾತಿ, ಸ್ವಾಧಿಟ್ಠಿತಂ. ಯಸ್ಸ ಪಹೀಯತಿ, ತಸ್ಸ ಮತಕಚೀವರಂ ಅಧಿಟ್ಠಾತಿ, ದ್ವಾಧಿಟ್ಠಿತಂ. ಭಿಕ್ಖು ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಹತ್ಥೇ ಚೀವರಂ ಪಹಿಣತಿ ‘‘ಇಮಂ ಚೀವರಂ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಸ್ಸ ದಮ್ಮೀ’’ತಿ. ಸೋ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಯೋ ಪಹಿಣತಿ, ತಸ್ಸ ವಿಸ್ಸಾಸಾ ಗಣ್ಹಾತಿ, ದುಗ್ಗಹಿತಂ. ಯಸ್ಸ ಪಹೀಯತಿ, ತಸ್ಸ ವಿಸ್ಸಾಸಾ ಗಣ್ಹಾತಿ, ಸುಗ್ಗಹಿತಂ. ಭಿಕ್ಖು ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಹತ್ಥೇ ಚೀವರಂ ಪಹಿಣತಿ ‘‘ಇಮಂ ಚೀವರಂ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಸ್ಸ ದಮ್ಮೀ’’ತಿ. ಸೋ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಸುಣಾತಿ ‘‘ಯೋ ಪಹಿಣತಿ, ಸೋ ಕಾಲಕತೋ’’ತಿ, ತಸ್ಸ ಮತಕಚೀವರಂ ಅಧಿಟ್ಠಾತಿ, ದ್ವಾಧಿಟ್ಠಿತಂ. ಯಸ್ಸ ಪಹೀಯತಿ, ತಸ್ಸ ವಿಸ್ಸಾಸಾ ಗಣ್ಹಾತಿ, ಸುಗ್ಗಹಿತಂ. ಭಿಕ್ಖು ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಹತ್ಥೇ ಚೀವರಂ ಪಹಿಣತಿ ‘‘ಇಮಂ ಚೀವರಂ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಸ್ಸ ದಮ್ಮೀ’’ತಿ. ಸೋ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಸುಣಾತಿ ‘‘ಯಸ್ಸ ಪಹೀಯತಿ, ಸೋ ಕಾಲಕತೋ’’ತಿ, ತಸ್ಸ ಮತಕಚೀವರಂ ಅಧಿಟ್ಠಾತಿ, ಸ್ವಾಧಿಟ್ಠಿತಂ. ಯೋ ಪಹಿಣತಿ, ತಸ್ಸ ವಿಸ್ಸಾಸಾ ಗಣ್ಹಾತಿ, ದುಗ್ಗಹಿತಂ. ಭಿಕ್ಖು ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಹತ್ಥೇ ಚೀವರಂ ಪಹಿಣತಿ ‘‘ಇಮಂ ಚೀವರಂ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಸ್ಸ ದಮ್ಮೀ’’ತಿ. ಸೋ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಸುಣಾತಿ ‘‘ಉಭೋ ಕಾಲಕತಾ’’ತಿ. ಯೋ ಪಹಿಣತಿ, ತಸ್ಸ ಮತಕಚೀವರಂ ಅಧಿಟ್ಠಾತಿ, ದ್ವಾಧಿಟ್ಠಿತಂ. ಯಸ್ಸ ಪಹೀಯತಿ, ತಸ್ಸ ಮತಕಚೀವರಂ ಅಧಿಟ್ಠಾತಿ, ಸ್ವಾಧಿಟ್ಠಿತಂ.

ಪರಿಚ್ಚಜಿತ್ವಾ ದಿನ್ನಂ ಪುನ ಕೇನಚಿ ಕಾರಣೇನ ಕುಪಿತೋ ಆಹರಾಪೇತುಂ ನ ಲಭತಿ. ಅತ್ತನಾ ದಿನ್ನಮ್ಪಿ ಹಿ ಚೀವರಂ ಸಕಸಞ್ಞಾಯ ಅಚ್ಛಿನ್ದತೋ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ, ಅಞ್ಞಂ ಪರಿಕ್ಖಾರಂ ಅನ್ತಮಸೋ ಸೂಚಿಮ್ಪಿ ಅಚ್ಛಿನ್ದತೋ ದುಕ್ಕಟಂ. ಸಚೇ ಪನ ‘‘ಭನ್ತೇ, ತುಮ್ಹಾಕಂ ಇದಂ ಸಾರುಪ್ಪ’’ನ್ತಿ ಸಯಮೇವ ದೇತಿ, ಗಹೇತುಂ ವಟ್ಟತಿ. ಅಥ ಪನ ‘‘ಆವುಸೋ, ಮಯಂ ತುಯ್ಹಂ ‘ವತ್ತಪಟಿವತ್ತಂ ಕರಿಸ್ಸತಿ, ಅಮ್ಹಾಕಂ ಸನ್ತಿಕೇ ಉಪಜ್ಝಂ ಗಣ್ಹಿಸ್ಸತಿ, ಧಮ್ಮಂ ಪರಿಯಾಪುಣಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ಚೀವರಂ ಅದಮ್ಹಾ, ಸೋ ದಾನಿ ತ್ವಂ ನ ವತ್ತಂ ಕರೋಸಿ, ನ ಉಪಜ್ಝಂ ಗಣ್ಹಾಸಿ, ನ ಧಮ್ಮಂ ಪರಿಯಾಪುಣಾಸೀ’’ತಿ ಏವಮಾದೀನಿ ವುತ್ತೋ ‘‘ಭನ್ತೇ, ಚೀವರತ್ಥಾಯ ಮಞ್ಞೇ ಭಣಥ, ಇದಂ ವೋ ಚೀವರ’’ನ್ತಿ ದೇತಿ, ಏವಮ್ಪಿ ವಟ್ಟತಿ. ದಿಸಾಪಕ್ಕಮನ್ತಂ ವಾ ಪನ ದಹರಂ ‘‘ನಿವತ್ತೇಥ ನ’’ನ್ತಿ ಭಣತಿ, ಸೋ ನ ನಿವತ್ತತಿ, ಚೀವರೇ ಗಹೇತ್ವಾ ನಿರುನ್ಧಥಾತಿ, ಏವಞ್ಚೇ ನಿವತ್ತತಿ, ಸಾಧು. ಸಚೇ ‘‘ಪತ್ತಚೀವರತ್ಥಾಯ ಮಞ್ಞೇ ತುಮ್ಹೇ ಭಣಥ, ಗಣ್ಹಥ ನ’’ನ್ತಿ ದೇತಿ, ಏವಮ್ಪಿ ವಟ್ಟತಿ. ವಿಬ್ಭಮನ್ತಂ ವಾ ದಿಸ್ವಾ ‘‘ಮಯಂ ತುಯ್ಹಂ ‘ವತ್ತಂ ಕರಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ಪತ್ತಚೀವರಂ ಅದಮ್ಹಾ, ಸೋ ದಾನಿ ತ್ವಂ ವಿಬ್ಭಮಿತ್ವಾ ಚರಸೀ’’ತಿ ವದತಿ, ಇತರೋ ‘‘ಗಣ್ಹಥ ತುಮ್ಹಾಕಂ ಪತ್ತಚೀವರ’’ನ್ತಿ ದೇತಿ, ಏವಮ್ಪಿ ವಟ್ಟತಿ. ‘‘ಮಮ ಸನ್ತಿಕೇ ಉಪಜ್ಝಂ ಗಣ್ಹನ್ತಸ್ಸೇವ ದೇಮಿ, ಅಞ್ಞತ್ಥ ಗಣ್ಹನ್ತಸ್ಸ ನ ದೇಮಿ, ವತ್ತಂ ಕರೋನ್ತಸ್ಸೇವ ದೇಮಿ, ಅಕರೋನ್ತಸ್ಸ ನ ದೇಮಿ, ಧಮ್ಮಂ ಪರಿಯಾಪುಣನ್ತಸ್ಸೇವ ದೇಮಿ, ಅಪರಿಯಾಪುಣನ್ತಸ್ಸ ನ ದೇಮಿ, ಅವಿಬ್ಭಮನ್ತಸ್ಸೇವ ದೇಮಿ, ವಿಬ್ಭಮನ್ತಸ್ಸ ನ ದೇಮೀ’’ತಿ ಏವಂ ಪನ ದಾತುಂ ನ ವಟ್ಟತಿ, ದದತೋ ದುಕ್ಕಟಂ, ಆಹರಾಪೇತುಂ ಪನ ವಟ್ಟತಿ, ವಿಸ್ಸಜ್ಜೇತ್ವಾ ದಿನ್ನಂ ಅಚ್ಛಿನ್ದಿತ್ವಾ ಗಣ್ಹನ್ತೋ ಭಣ್ಡಗ್ಘೇನ ಕಾರೇತಬ್ಬೋ. ಅಯಂ ತಾವ ದಾನೇ ವಿನಿಚ್ಛಯೋ.

೭೦. ವಿಸ್ಸಾಸಗ್ಗಾಹಲಕ್ಖಣಂ ಪನ ಇಮಿನಾ ಸುತ್ತೇನ ಜಾನಿತಬ್ಬಂ –

‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪಞ್ಚಹಙ್ಗೇಹಿ ಸಮನ್ನಾಗತಸ್ಸ ವಿಸ್ಸಾಸಂ ಗಹೇತುಂ ಸನ್ದಿಟ್ಠೋ ಚ ಹೋತಿ, ಸಮ್ಭತ್ತೋ ಚ, ಆಲಪಿತೋ ಚ, ಜೀವತಿ ಚ, ಗಹಿತೇ ಚ ಅತ್ತಮನೋ ಹೋತೀ’’ತಿ (ಮಹಾವ. ೩೫೬).

ತತ್ಥ (ಪಾರಾ. ಅಟ್ಠ. ೧.೧೩೧) ಸನ್ದಿಟ್ಠೋತಿ ದಿಟ್ಠಮತ್ತಕಮಿತ್ತೋ. ಸಮ್ಭತ್ತೋತಿ ದಳ್ಹಮಿತ್ತೋ. ಆಲಪಿತೋತಿ ‘‘ಮಮ ಸನ್ತಕಂ ಯಂ ಇಚ್ಛಸಿ, ತಂ ಗಣ್ಹೇಯ್ಯಾಸಿ, ಆಪುಚ್ಛಿತ್ವಾ ಗಹಣೇ ಕಾರಣಂ ನತ್ಥೀ’’ತಿ ವುತ್ತೋ. ಜೀವತೀತಿ ಅನುಟ್ಠಾನಸೇಯ್ಯಾಯ ಸಯಿತೋಪಿ ಯಾವಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯುಪಚ್ಛೇದಂ ನ ಪಾಪುಣಾತಿ. ಗಹಿತೇ ಚ ಅತ್ತಮನೋತಿ ಗಹಿತೇ ತುಟ್ಠಚಿತ್ತೋ ಹೋತಿ. ‘‘ಏವರೂಪಸ್ಸ ಸನ್ತಕಂ ಗಹಿತೇ ಮೇ ಅತ್ತಮನೋ ಭವಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ ಜಾನನ್ತೇನ ಗಹೇತುಂ ವಟ್ಟತಿ. ಅನವಸೇಸಪರಿಯಾದಾನವಸೇನ ಚೇತಾನಿ ಪಞ್ಚಙ್ಗಾನಿ ವುತ್ತಾನಿ, ವಿಸ್ಸಾಸಗ್ಗಾಹೋ ಪನ ತೀಹಿ ಅಙ್ಗೇಹಿ ರುಹತಿ ಸನ್ದಿಟ್ಠೋ, ಜೀವತಿ, ಗಹಿತೇ ಅತ್ತಮನೋ, ಸಮ್ಭತ್ತೋ, ಜೀವತಿ, ಗಹಿತೇ ಅತ್ತಮನೋ, ಆಲಪಿತೋ, ಜೀವತಿ, ಗಹಿತೇ ಅತ್ತಮನೋತಿ. ಯೋ ಪನ ನ ಜೀವತಿ, ನ ಚ ಗಹಿತೇ ಅತ್ತಮನೋ ಹೋತಿ, ತಸ್ಸ ಸನ್ತಕಂ ವಿಸ್ಸಾಸಗ್ಗಾಹೇನ ಗಹಿತಮ್ಪಿ ಪುನ ದಾತಬ್ಬಂ. ದದಮಾನೇನ ಚ ಮತಕಧನಂ ತಾವ ಯೇ ತಸ್ಸ ಧನೇ ಇಸ್ಸರಾ ಗಹಟ್ಠಾ ವಾ ಪಬ್ಬಜಿತಾ ವಾ, ತೇಸಂ ದಾತಬ್ಬಂ. ಅನತ್ತಮನಸ್ಸ ಸನ್ತಕಂ ತಸ್ಸೇವ ದಾತಬ್ಬಂ, ಯೋ ಪನ ಪಠಮಂಯೇವ ‘‘ಸುಟ್ಠು ಕತಂ ತಯಾ ಮಮ ಸನ್ತಕಂ ಗಣ್ಹನ್ತೇನಾ’’ತಿ ವಚೀಭೇದೇನ ವಾ ಚಿತ್ತುಪ್ಪಾದಮತ್ತೇನ ವಾ ಅನುಮೋದಿತ್ವಾ ಪಚ್ಛಾ ಕೇನಚಿ ಕಾರಣೇನ ಕುಪಿತೋ, ಪಚ್ಚಾಹರಾಪೇತುಂ ನ ಲಭತಿ, ಯೋಪಿ ಅದಾತುಕಾಮೋ, ಚಿತ್ತೇನ ಪನ ಅಧಿವಾಸೇತಿ, ನ ಕಿಞ್ಚಿ ವದತಿ, ಸೋಪಿ ಪುನ ಪಚ್ಚಾಹರಾಪೇತುಂ ನ ಲಭತಿ. ಯೋ ಪನ ‘‘ಮಯಾ ತುಮ್ಹಾಕಂ ಸನ್ತಕಂ ಗಹಿತಂ ವಾ ಪರಿಭುತ್ತಂ ವಾ’’ತಿ ವುತ್ತೇ ‘‘ಗಹಿತಂ ವಾ ಹೋತು ಪರಿಭುತ್ತಂ ವಾ, ಮಯಾ ಪನ ತಂ ಕೇನಚಿದೇವ ಕರಣೀಯೇನ ಠಪಿತಂ, ತಂ ಪಾಕತಿಕಂ ಕಾತುಂ ವಟ್ಟತೀ’’ತಿ ವದತಿ, ಅಯಂ ಪಚ್ಚಾಹರಾಪೇತುಂ ಲಭತಿ. ಅಯಂ ವಿಸ್ಸಾಸಗ್ಗಾಹೇ ವಿನಿಚ್ಛಯೋ.

೭೧. ಲಾಭಸ್ಸ ಪರಿಣಾಮನನ್ತಿ ಇದಂ ಪನ ಅಞ್ಞೇಸಂ ಅತ್ಥಾಯ ಪರಿಣತಲಾಭಸ್ಸ ಅತ್ತನೋ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ವಾ ಪರಿಣಾಮನಂ ಸನ್ಧಾಯ ವುತ್ತಂ. ತತ್ರಾಯಂ ವಿನಿಚ್ಛಯೋ (ಪಾರಾ. ಅಟ್ಠ. ೨.೬೫೯-೬೬೦) – ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಪರಿಣತಂ ಸಹಧಮ್ಮಿಕಾನಂ ವಾ ಗಿಹೀನಂ ವಾ ಅನ್ತಮಸೋ ಮಾತುಸನ್ತಕಮ್ಪಿ ‘‘ಇದಂ ಮಯ್ಹಂ ದೇಹೀ’’ತಿ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಪರಿಣತಭಾವಂ ಞತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ಪರಿಣಾಮೇತ್ವಾ ಗಣ್ಹನ್ತಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ, ‘‘ಇಮಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ದೇಹೀ’’ತಿ ಏವಂ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ಪರಿಣಾಮೇನ್ತಸ್ಸ ಸುದ್ಧಿಕಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ತಸ್ಮಾ ಯೋಪಿ ವಸ್ಸಿಕಸಾಟಿಕಸಮಯೇ ಮಾತುಘರೇಪಿ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಪರಿಣತಂ ವಸ್ಸಿಕಸಾಟಿಕಂ ಞತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ಪರಿಣಾಮೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ, ಪರಸ್ಸ ಪರಿಣಾಮೇತಿ, ಸುದ್ಧಿಕಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಮನುಸ್ಸಾ ‘‘ಸಙ್ಘಭತ್ತಂ ಕರಿಸ್ಸಾಮಾ’’ತಿ ಸಪ್ಪಿತೇಲಾದೀನಿ ಆಹರನ್ತಿ, ಗಿಲಾನೋ ಚೇಪಿ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಸ್ಸ ಪರಿಣತಭಾವಂ ಞತ್ವಾ ಕಿಞ್ಚಿ ಯಾಚತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಮೇವ. ಸಚೇ ಪನ ಸೋ ‘‘ತುಮ್ಹಾಕಂ ಸಪ್ಪಿಆದೀನಿ ಆಭತಾನಿ ಅತ್ಥೀ’’ತಿ ಪುಚ್ಛಿತ್ವಾ ‘‘ಆಮ, ಅತ್ಥೀ’’ತಿ ವುತ್ತೇ ‘‘ಮಯ್ಹಮ್ಪಿ ದೇಥಾ’’ತಿ ವದತಿ, ವಟ್ಟತಿ. ಅಥಾಪಿ ನಂ ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಾಯನ್ತಂ ಉಪಾಸಕಾ ವದನ್ತಿ ‘‘ಸಙ್ಘೋಪಿ ಅಮ್ಹೇಹಿ ದಿನ್ನಮೇವ ಲಭತಿ, ಗಣ್ಹಥ, ಭನ್ತೇ’’ತಿ, ಏವಮ್ಪಿ ವಟ್ಟತಿ.

ಏಕಸ್ಮಿಂ ವಿಹಾರೇ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಪರಿಣತಂ ಅಞ್ಞವಿಹಾರಂ ಉದ್ದಿಸಿತ್ವಾ ‘‘ಅಸುಕಸ್ಮಿಂ ನಾಮ ವಿಹಾರೇ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ದೇಥಾ’’ತಿ ಪರಿಣಾಮೇತಿ, ‘‘ಕಿಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ದಾನೇನ, ಚೇತಿಯಸ್ಸ ಪೂಜಂ ಕರೋಥಾ’’ತಿ ಏವಂ ಚೇತಿಯಸ್ಸ ವಾ ಪರಿಣಾಮೇತಿ, ದುಕ್ಕಟಂ. ಚೇತಿಯಸ್ಸ ಪರಿಣತಂ ಅಞ್ಞಚೇತಿಯಸ್ಸ ವಾ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ವಾ ಗಣಸ್ಸ ವಾ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಾ ಪರಿಣಾಮೇತಿ, ದುಕ್ಕಟಮೇವ. ನಿಯಮೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಚೇತಿಯಸ್ಸ ಅತ್ಥಾಯ ರೋಪಿತಮಾಲಾವಚ್ಛತೋ ಅಞ್ಞಚೇತಿಯಮ್ಹಿ ಪುಪ್ಫಮ್ಪಿ ಆರೋಪೇತುಂ ನ ವಟ್ಟತಿ, ಏಕಸ್ಸ ಚೇತಿಯಸ್ಸ ಪನ ಛತ್ತಂ ವಾ ಪಟಾಕಂ ವಾ ಆರೋಪೇತ್ವಾ ಠಿತಂ ದಿಸ್ವಾ ಸೇಸಂ ಅಞ್ಞಚೇತಿಯಸ್ಸ ದಾಪೇತುಂ ವಟ್ಟತಿ. ಅನ್ತಮಸೋ ಸುನಖಸ್ಸಪಿ ಪರಿಣತಂ ‘‘ಇಮಸ್ಸ ಸುನಖಸ್ಸ ಮಾ ದೇಹಿ, ಏತಸ್ಸ ದೇಹೀ’’ತಿ ಏವಂ ಅಞ್ಞಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಪರಿಣಾಮೇತಿ, ದುಕ್ಕಟಂ. ಸಚೇ ಪನ ದಾಯಕಾ ‘‘ಮಯಂ ಸಙ್ಘಭತ್ತಂ ಕಾತುಕಾಮಾ, ಚೇತಿಯಪೂಜಂ ಕಾತುಕಾಮಾ, ಏಕಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಪರಿಕ್ಖಾರಂ ದಾತುಕಾಮಾ, ತುಮ್ಹಾಕಂ ರುಚಿಯಾ ದಸ್ಸಾಮ, ಭಣಥ ಕತ್ಥ ದೇಮಾ’’ತಿ ವದನ್ತಿ, ಏವಂ ವುತ್ತೇ ತೇನ ಭಿಕ್ಖುನಾ ‘‘ಯತ್ಥ ಇಚ್ಛಥ, ತತ್ಥ ದೇಥಾ’’ತಿ ವತ್ತಬ್ಬಾ. ಸಚೇ ಪನ ಕೇವಲಂ ‘‘ಕತ್ಥ ದೇಮಾ’’ತಿ ಪುಚ್ಛನ್ತಿ, ‘‘ಯತ್ಥ ತುಮ್ಹಾಕಂ ದೇಯ್ಯಧಮ್ಮೋ ಪರಿಭೋಗಂ ವಾ ಲಭೇಯ್ಯ, ಪಟಿಸಙ್ಖಾರಂ ವಾ ಲಭೇಯ್ಯ, ಚಿರಟ್ಠಿತಿಕೋ ವಾ ಅಸ್ಸ, ಯತ್ಥ ವಾ ಪನ ತುಮ್ಹಾಕಂ ಚಿತ್ತಂ ಪಸೀದತಿ, ತತ್ಥ ದೇಥಾ’’ತಿ ವತ್ತುಂ ವಟ್ಟತಿ.

ಇತಿ ಪಾಳಿಮುತ್ತಕವಿನಯವಿನಿಚ್ಛಯಸಙ್ಗಹೇ

ದಾನಲಕ್ಖಣಾದಿವಿನಿಚ್ಛಯಕಥಾ ಸಮತ್ತಾ.