೨. ಪಞ್ಹಪುಚ್ಛಕವಣ್ಣನಾ

ಇಧ ಇಮಸ್ಮಿಂ ‘‘ಸತ್ತಿನ್ದ್ರಿಯಾ ಅನಾರಮ್ಮಣಾ’’ತಿ ಏವಂ ಏಕನ್ತಾನಾರಮ್ಮಣತ್ತೇ ವುಚ್ಚಮಾನೇ ನ ಆಭಟ್ಠಂ ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಂ ನ ಭಾಸಿತಂ. ಟೀಕಾಯಂ ಪನ ಅನಾಭಟ್ಠನ್ತಿ ಕತಸಮಾಸಂ ಕತ್ವಾ ವುತ್ತಂ. ರೂಪಧಮ್ಮೇಸು ಸಙ್ಗಹಿತತನ್ತಿ ‘‘ರೂಪ’’ನ್ತಿ ಗಣಿತತಂ. ಅರೂಪಕೋಟ್ಠಾಸೇನ ಅರೂಪಭಾವೇನ ಸಿಯಾಪಕ್ಖೇ ಸಙ್ಗಹಿತಂ. ಕಸ್ಮಾ? ತಸ್ಸ ಪರಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಾದಿತಾ ಅತ್ಥೀತಿ. ಯಸ್ಮಾ ಪನ ರೂಪಾರೂಪಮಿಸ್ಸಕಸ್ಸೇವ ವಸೇನ ಸಿಯಾಪಕ್ಖಸಙ್ಗಹೋ ಯುತ್ತೋ, ನ ಏಕದೇಸಸ್ಸ, ತಸ್ಮಾ ಏಕದೇಸಸ್ಸ ತಂ ಅನಿಚ್ಛನ್ತೋ ಆಹ ‘‘ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ’’ತಿ. ಇದಾನಿ ತಮತ್ಥಂ ಪಕಾಸೇತುಂ ‘‘ಅರೂಪಕೋಟ್ಠಾಸೇನ ಪನಾ’’ತಿಆದಿ ವುತ್ತಂ. ನವತ್ತಬ್ಬತಾತಿ ಪರಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಾದಿಭಾವೇನ ನವತ್ತಬ್ಬತಾ. ಕಥಂ ಪನ ರೂಪಕೋಟ್ಠಾಸೇನಸ್ಸಾನಾರಮ್ಮಣಸ್ಸ ನವತ್ತಬ್ಬತಾತಿ ಚೋದನಂ ಸನ್ಧಾಯಾಹ ‘‘ನ ಹಿ ಅನಾರಮ್ಮಣ’’ನ್ತಿಆದಿ. ‘‘ಅವಿಜ್ಜಮಾನಾರಮ್ಮಣಾನಾರಮ್ಮಣೇಸೂ’’ತಿ ಇಮಿನಾ ‘‘ಅನಾರಮ್ಮಣಾ’’ತಿ ಬಾಹಿರತ್ಥಸಮಾಸೋ ಅಯನ್ತಿ ದಸ್ಸೇತಿ. ನವತ್ತಬ್ಬೇಸೂತಿ ಸಾರಮ್ಮಣಭಾವೇನ ನವತ್ತಬ್ಬೇಸು. ಅನಾರಮ್ಮಣತ್ತಾತಿ ಆರಮ್ಮಣರಹಿತತ್ತಾ. ‘‘ನವಿನ್ದ್ರಿಯಾ ಸಿಯಾ ಪರಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಾ, ಸಿಯಾ ಮಹಗ್ಗತಾರಮ್ಮಣಾ, ಸಿಯಾ ಅಪ್ಪಮಾಣಾರಮ್ಮಣಾ, ಸಿಯಾ ನ ವತ್ತಬ್ಬಾ ‘ಪರಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಾ’ತಿಪಿ ‘ಮಹಗ್ಗತಾರಮ್ಮಣಾ’ತಿಪಿ ‘ಅಪ್ಪಮಾಣಾರಮ್ಮಣಾ’ತಿಪೀ’’ತಿಆದೀಸು (ವಿಭ. ೨೨೩) ವಿಯ ನ ಸಾರಮ್ಮಣಸ್ಸೇವ ನವತ್ತಬ್ಬತಂ ದಸ್ಸೇತಿ. ಯಥಾ ಚ ನ ಸಾರಮ್ಮಣಸ್ಸೇವ ನವತ್ತಬ್ಬತಾಪರಿಯಾಯೋ, ಅಥ ಖೋ ಅನಾರಮ್ಮಣಸ್ಸಾಪೀತಿ ಸಾರಮ್ಮಣೇ ನಿಯಮಾಭಾವೋ. ಏವಂ ನವತ್ತಬ್ಬಂ ಸಾರಮ್ಮಣಮೇವಾತಿ ಅಯಮ್ಪಿ ನಿಯಮೋ ನತ್ಥೀತಿ ದಸ್ಸೇನ್ತೋ ‘‘ನವತ್ತಬ್ಬಸ್ಸ ವಾ ಸಾರಮ್ಮಣತ’’ನ್ತಿ ಆಹ. ತಸ್ಸ ನ ದಸ್ಸೇತೀತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ. ‘‘ನ ಹೀ’’ತಿಆದಿನಾ ತಮೇವತ್ಥಂ ವಿವರತಿ.

ತತ್ಥ ರೂಪನಿಬ್ಬಾನಾನಂ ಸುಖಾದಿಸಮ್ಪಯುತ್ತಭಾವೇನ ನವತ್ತಬ್ಬತಾ, ನ ಪರಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಾದಿಭಾವೇನಾತಿ ಚೋದನಂ ಮನಸಿ ಕತ್ವಾ ಆಹ ‘‘ಅಥಾಪೀ’’ತಿಆದಿ. ತತ್ಥ ಅಥಾಪಿ ವತ್ತತೀತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ. ಸಿಯಾ ಅನಾರಮ್ಮಣನ್ತಿಪಿ ವತ್ತಬ್ಬಂ ಸಿಯಾತಿ ಅನಾರಮ್ಮಣಂ ಧಮ್ಮಾಯತನಂ ಸಾರಮ್ಮಣೇಹಿ ವಿಸುಂ ಕತ್ವಾ ಏವಂ ವತ್ತಬ್ಬಂ ಸಿಯಾ. ನವತ್ತಬ್ಬ-ಸದ್ದೋ ಯದಿ ಸಾರಮ್ಮಣೇಸ್ವೇವ ವತ್ತೇಯ್ಯ, ನ ಚೇವಂ ವುತ್ತಂ, ಅವಚನೇ ಚ ಅಞ್ಞಂ ಕಾರಣಂ ನತ್ಥೀತಿ ದಸ್ಸೇನ್ತೋ ಆಹ ‘‘ನ ಹಿ ಪಞ್ಹಪುಚ್ಛಕೇ ಸಾವಸೇಸಾ ದೇಸನಾ ಅತ್ಥೀ’’ತಿ. ತಸ್ಮಾ ನವತ್ತಬ್ಬ-ಸದ್ದೋ ಅನಾರಮ್ಮಣೇಸುಪಿ ವತ್ತತೇವಾತಿ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ. ಯಾಪಿ ‘‘ಅಟ್ಠಿನ್ದ್ರಿಯಾ ಸಿಯಾ ಅಜ್ಝತ್ತಾರಮ್ಮಣಾ’’ತಿ ಅಜ್ಝತ್ತಾರಮ್ಮಣಾದಿಭಾವೇನ ನವತ್ತಬ್ಬತಾ ವುತ್ತಾ, ಸಾ ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಸ್ಸ ಆಕಿಞ್ಚಞ್ಞಾಯತನಕಾಲೇ ಪಠಮಾರುಪ್ಪವಿಞ್ಞಾಣಾಭಾವಮತ್ತಾರಮ್ಮಣತಂ ಸನ್ಧಾಯ ವುತ್ತಾ, ನ ಸಾರಮ್ಮಣಸ್ಸೇವ ನವತ್ತಬ್ಬತಾದಸ್ಸನತ್ಥಂ, ನಾಪಿ ಅನಾರಮ್ಮಣಸ್ಸ ಪರಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಾದಿಭಾವೇನ ನವತ್ತಬ್ಬತಾಭಾವದಸ್ಸನತ್ಥನ್ತಿ ದಸ್ಸೇನ್ತೋ ‘‘ಅಟ್ಠಿನ್ದ್ರಿಯಾ ಸಿಯಾ ಅಜ್ಝತ್ತಾರಮ್ಮಣಾತಿ ಏತ್ಥ ಚಾ’’ತಿಆದಿಮಾಹ. ತತ್ಥ ಸಿಯಾ ಅಜ್ಝತ್ತಾರಮ್ಮಣಾತೀತಿ ಇತಿ-ಸದ್ದೋ ಆದಿಅತ್ಥೋ. ತೇನ ಅವಸಿಟ್ಠಪಾಳಿಸಙ್ಗಣ್ಹನೇನ ‘‘ಸಿಯಾ ನ ವತ್ತಬ್ಬಾ ‘ಅಜ್ಝತ್ತಾರಮ್ಮಣಾ’ತಿಪಿ ‘ಬಹಿದ್ಧಾರಮ್ಮಣಾ’ತಿಪಿ ‘ಅಜ್ಝತ್ತಬಹಿದ್ಧಾರಮ್ಮಣಾ’ತಿಪೀ’’ತಿ ಇಮಾಯ ಪಾಳಿಯಾ ವುತ್ತಮತ್ಥಂ ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಸ್ಸ ದಸ್ಸೇನ್ತೋ ‘‘ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಸ್ಸ…ಪೇ… ನವತ್ತಬ್ಬತಾ ವೇದಿತಬ್ಬಾ’’ತಿ ಆಹ, ತಂ ವುತ್ತತ್ಥಮೇವ.

ಪಞ್ಹಪುಚ್ಛಕವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

ಇನ್ದ್ರಿಯವಿಭಙ್ಗವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.