೨. ಉಪ್ಪತ್ತಾನುಪ್ಪತ್ತಿವಾರವಣ್ಣನಾ
೯೯೧. ಕಾಮಧಾತುಸಮ್ಭೂತಾನಞ್ಚಾತಿ ಇದ್ಧಿಯಾ ರೂಪಧಾತುಗತಾನಂ ಕಾಮಾವಚರಸತ್ತಾನಞ್ಚಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ಘಾನಾಯತನಾದೀನಂ ಅಭಾವೇನಾತಿ ಏತ್ಥ ಯದಿ ತದಭಾವೇನ ಗನ್ಧಾಯತನಾದೀನಿ ಆಯತನಾದಿಕಿಚ್ಚಂ ನ ಕರೋನ್ತಿ, ಅಸಞ್ಞಸತ್ತೇಸು ಚಕ್ಖಾಯತನಸ್ಸ ಅಭಾವೇನ ರೂಪಾಯತನಂ ಆಯತನಾದಿಕಿಚ್ಚಂ ನ ಕರೇಯ್ಯ. ತತೋ ‘‘ಅಸಞ್ಞಸತ್ತಾನಂ ದೇವಾನಂ ಉಪಪತ್ತಿಕ್ಖಣೇ ದ್ವಾಯತನಾನಿ ಪಾತುಭವನ್ತೀ’’ತಿಆದಿವಚನಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ ಸಿಯಾ. ಕಾಮಾವಚರಾದಿಓಕಾಸಾ ತತ್ಥ ಉಪ್ಪಜ್ಜಮಾನಸತ್ತಾನಂ, ತತ್ಥ ಪರಿಯಾಪನ್ನಧಮ್ಮಾನಂ ವಾ ಅಧಿಟ್ಠಾನಭಾವೇನ ‘‘ಧಾತೂ’’ತಿ ವುಚ್ಚನ್ತಿ, ತಥಾ ಯೇಸು ಕಾಮಾವಚರಾದಿಸತ್ತನಿಕಾಯೇಸು ಕಾಮಾವಚರಾದಿಸತ್ತಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ, ತೇಸಂ ಸತ್ತಾನಂ ಉಪ್ಪತ್ತಿ ಏತ್ಥಾತಿ ಸತ್ತುಪ್ಪತ್ತೀತಿ ವುಚ್ಚಮಾನಾ ತೇ ಸತ್ತನಿಕಾಯಾ ಚ, ನ ಪನೇತ್ಥ ಅಪರಿಯಾಪನ್ನೋಕಾಸೋ ಅಪರಿಯಾಪನ್ನಸತ್ತನಿಕಾಯೋ ಚ ಅತ್ಥಿ, ಯೋ ‘‘ಧಾತೂ’’ತಿ ವುಚ್ಚೇಯ್ಯಾತಿ ಇಮಮತ್ಥಂ ದಸ್ಸೇನ್ತೋ ‘‘ಓಕಾಸವಸೇನ ವಾ ಸತ್ತುಪ್ಪತ್ತಿವಸೇನ ವಾ ಅಪರಿಯಾಪನ್ನಧಾತು ನಾಮ ನತ್ಥೀ’’ತಿ ಆಹ. ಸತ್ತುಪ್ಪತ್ತಿವಸೇನಾತಿ ಇಮಿನಾ ವಾ ಓಕಾಸಸತ್ತಲೋಕದ್ವಯಂ ಸಹ ಗಹೇತ್ವಾ ತಾದಿಸಾಯ ಅಪರಿಯಾಪನ್ನಧಾತುಯಾ ಅಭಾವಂ ದಸ್ಸೇತಿ, ಸತ್ತಭಾವೇನ ವಾ ಉಪ್ಪತ್ತಿ ಸತ್ತುಪ್ಪತ್ತಿ, ಸತ್ತಾವಾಸವಸೇನ ತಂತಂಭವವಸೇನ ಉಪ್ಪಜ್ಜಮಾನಾ ಉಪಾದಿನ್ನಕಕ್ಖನ್ಧಾ ತಂತಂಪರಿಯಾಪನ್ನಾನಂ ಸದಿಸಾಧಿಟ್ಠಾನಭಾವೇನ ಧಾತೂತಿ ವುಚ್ಚನ್ತೀತಿ ಏವಂ ಅಪರಿಯಾಪನ್ನಧಾತು ನತ್ಥೀತಿ ಅತ್ಥೋ.