೫. ಆಕಾಸಾನಞ್ಚಾಯತನಪಞ್ಹಾಸುತ್ತಂ
೩೩೬. ‘‘‘ಆಕಾಸಾನಞ್ಚಾಯತನಂ, ಆಕಾಸಾನಞ್ಚಾಯತನ’ನ್ತಿ ವುಚ್ಚತಿ. ಕತಮಂ ನು ಖೋ ಆಕಾಸಾನಞ್ಚಾಯತನನ್ತಿ? ತಸ್ಸ ಮಯ್ಹಂ, ಆವುಸೋ, ಏತದಹೋಸಿ – ‘ಇಧ ಭಿಕ್ಖು ಸಬ್ಬಸೋ ರೂಪಸಞ್ಞಾನಂ ಸಮತಿಕ್ಕಮಾ ಪಟಿಘಸಞ್ಞಾನಂ ಅತ್ಥಙ್ಗಮಾ ನಾನತ್ತಸಞ್ಞಾನಂ ಅಮನಸಿಕಾರಾ ಅನನ್ತೋ ಆಕಾಸೋತಿ ಆಕಾಸಾನಞ್ಚಾಯತನಂ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹರತಿ. ಇದಂ ವುಚ್ಚತಿ ಆಕಾಸಾನಞ್ಚಾಯತನ’ನ್ತಿ. ಸೋ ಖ್ವಾಹಂ, ಆವುಸೋ, ಸಬ್ಬಸೋ ರೂಪಸಞ್ಞಾನಂ ಸಮತಿಕ್ಕಮಾ ಪಟಿಘಸಞ್ಞಾನಂ ಅತ್ಥಙ್ಗಮಾ ನಾನತ್ತಸಞ್ಞಾನಂ ಅಮನಸಿಕಾರಾ ಅನನ್ತೋ ಆಕಾಸೋತಿ ಆಕಾಸಾನಞ್ಚಾಯತನಂ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹರಾಮಿ. ತಸ್ಸ ಮಯ್ಹಂ, ಆವುಸೋ, ಇಮಿನಾ ವಿಹಾರೇನ ವಿಹರತೋ ರೂಪಸಹಗತಾ ಸಞ್ಞಾಮನಸಿಕಾರಾ ಸಮುದಾಚರನ್ತಿ.
‘‘ಅಥ ಖೋ ಮಂ, ಆವುಸೋ, ಭಗವಾ ಇದ್ಧಿಯಾ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಏತದವೋಚ – ‘ಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನ, ಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನ! ಮಾ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಆಕಾಸಾನಞ್ಚಾಯತನಂ ಪಮಾದೋ, ಆಕಾಸಾನಞ್ಚಾಯತನೇ ಚಿತ್ತಂ ಸಣ್ಠಪೇಹಿ, ಆಕಾಸಾನಞ್ಚಾಯತನೇ ಚಿತ್ತಂ ಏಕೋದಿಂ ಕರೋಹಿ, ಆಕಾಸಾನಞ್ಚಾಯತನೇ ಚಿತ್ತಂ ಸಮಾದಹಾ’ತಿ. ಸೋ ಖ್ವಾಹಂ, ಆವುಸೋ, ಅಪರೇನ ಸಮಯೇನ ಸಬ್ಬಸೋ ರೂಪಸಞ್ಞಾನಂ ಸಮತಿಕ್ಕಮಾ ಪಟಿಘಸಞ್ಞಾನಂ ಅತ್ಥಙ್ಗಮಾ ನಾನತ್ತಸಞ್ಞಾನಂ ಅಮನಸಿಕಾರಾ ಅನನ್ತೋ ಆಕಾಸೋತಿ ಆಕಾಸಾನಞ್ಚಾಯತನಂ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹಾಸಿಂ. ಯಞ್ಹಿ ತಂ, ಆವುಸೋ, ಸಮ್ಮಾ ವದಮಾನೋ ವದೇಯ್ಯ…ಪೇ… ಮಹಾಭಿಞ್ಞತಂ ಪತ್ತೋ’’ತಿ. ಪಞ್ಚಮಂ.