೪. ಅರಹನ್ತಸುತ್ತಂ

೭೬. ಸಾವತ್ಥಿನಿದಾನಂ. ‘‘ರೂಪಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅನಿಚ್ಚಂ. ಯದನಿಚ್ಚಂ ತಂ ದುಕ್ಖಂ; ಯಂ ದುಕ್ಖಂ ತದನತ್ತಾ; ಯದನತ್ತಾ ತಂ ‘ನೇತಂ ಮಮ, ನೇಸೋಹಮಸ್ಮಿ, ನ ಮೇಸೋ ಅತ್ತಾ’ತಿ ಏವಮೇತಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಸಮ್ಮಪ್ಪಞ್ಞಾಯ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ವೇದನಾ… ಸಞ್ಞಾ… ಸಙ್ಖಾರಾ… ವಿಞ್ಞಾಣಂ ಅನಿಚ್ಚಂ. ಯದನಿಚ್ಚಂ ತಂ ದುಕ್ಖಂ; ಯಂ ದುಕ್ಖಂ ತದನತ್ತಾ; ಯದನತ್ತಾ ತಂ ‘ನೇತಂ ಮಮ, ನೇಸೋಹಮಸ್ಮಿ, ನ ಮೇಸೋ ಅತ್ತಾ’ತಿ ಏವಮೇತಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಸಮ್ಮಪ್ಪಞ್ಞಾಯ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ’’.

‘‘ಏವಂ ಪಸ್ಸಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸುತವಾ ಅರಿಯಸಾವಕೋ ರೂಪಸ್ಮಿಮ್ಪಿ ನಿಬ್ಬಿನ್ದತಿ, ವೇದನಾಯಪಿ… ಸಞ್ಞಾಯಪಿ… ಸಙ್ಖಾರೇಸುಪಿ… ವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಮಿಮ್ಪಿ ನಿಬ್ಬಿನ್ದತಿ. ನಿಬ್ಬಿನ್ದಂ ವಿರಜ್ಜತಿ; ವಿರಾಗಾ ವಿಮುಚ್ಚತಿ. ವಿಮುತ್ತಸ್ಮಿಂ ವಿಮುತ್ತಮಿತಿ ಞಾಣಂ ಹೋತಿ. ‘ಖೀಣಾ ಜಾತಿ, ವುಸಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ, ಕತಂ ಕರಣೀಯಂ, ನಾಪರಂ ಇತ್ಥತ್ತಾಯಾ’ತಿ ಪಜಾನಾತಿ. ಯಾವತಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸತ್ತಾವಾಸಾ, ಯಾವತಾ ಭವಗ್ಗಂ, ಏತೇ ಅಗ್ಗಾ, ಏತೇ ಸೇಟ್ಠಾ ಲೋಕಸ್ಮಿಂ ಯದಿದಂ ಅರಹನ್ತೋ’’ತಿ.

ಇದಮವೋಚ ಭಗವಾ. ಇದಂ ವತ್ವಾನ ಸುಗತೋ ಅಥಾಪರಂ ಏತದವೋಚ ಸತ್ಥಾ –

‘‘ಸುಖಿನೋ ವತ ಅರಹನ್ತೋ, ತಣ್ಹಾ ತೇಸಂ ನ ವಿಜ್ಜತಿ;

ಅಸ್ಮಿಮಾನೋ ಸಮುಚ್ಛಿನ್ನೋ, ಮೋಹಜಾಲಂ ಪದಾಲಿತಂ.

‘‘ಅನೇಜಂ ತೇ ಅನುಪ್ಪತ್ತಾ, ಚಿತ್ತಂ ತೇಸಂ ಅನಾವಿಲಂ;

ಲೋಕೇ ಅನುಪಲಿತ್ತಾ ತೇ, ಬ್ರಹ್ಮಭೂತಾ ಅನಾಸವಾ.

‘‘ಪಞ್ಚಕ್ಖನ್ಧೇ ಪರಿಞ್ಞಾಯ, ಸತ್ತ ಸದ್ಧಮ್ಮಗೋಚರಾ;

ಪಸಂಸಿಯಾ ಸಪ್ಪುರಿಸಾ, ಪುತ್ತಾ ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಓರಸಾ.

‘‘ಸತ್ತರತನಸಮ್ಪನ್ನಾ, ತೀಸು ಸಿಕ್ಖಾಸು ಸಿಕ್ಖಿತಾ;

ಅನುವಿಚರನ್ತಿ ಮಹಾವೀರಾ, ಪಹೀನಭಯಭೇರವಾ.

‘‘ದಸಹಙ್ಗೇಹಿ ಸಮ್ಪನ್ನಾ, ಮಹಾನಾಗಾ ಸಮಾಹಿತಾ;

ಏತೇ ಖೋ ಸೇಟ್ಠಾ ಲೋಕಸ್ಮಿಂ, ತಣ್ಹಾ ತೇಸಂ ನ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಅಸೇಖಞಾಣಮುಪ್ಪನ್ನಂ, ಅನ್ತಿಮೋಯಂ [ಅನ್ತಿಮಸ್ಸ (ಕ.)] ಸಮುಸ್ಸಯೋ;

ಯೋ ಸಾರೋ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಸ್ಸ, ತಸ್ಮಿಂ ಅಪರಪಚ್ಚಯಾ.

‘‘ವಿಧಾಸು ನ ವಿಕಮ್ಪನ್ತಿ, ವಿಪ್ಪಮುತ್ತಾ ಪುನಬ್ಭವಾ;

ದನ್ತಭೂಮಿಮನುಪ್ಪತ್ತಾ, ತೇ ಲೋಕೇ ವಿಜಿತಾವಿನೋ.

‘‘ಉದ್ಧಂ ತಿರಿಯಂ ಅಪಾಚೀನಂ, ನನ್ದೀ ತೇಸಂ ನ ವಿಜ್ಜತಿ;

ನದನ್ತಿ ತೇ ಸೀಹನಾದಂ, ಬುದ್ಧಾ ಲೋಕೇ ಅನುತ್ತರಾ’’ತಿ. ಚತುತ್ಥಂ;