೮. ವಾಸೇಟ್ಠಸುತ್ತಂ
೪೫೪. ಏವಂ ಮೇ ಸುತಂ – ಏಕಂ ಸಮಯಂ ಭಗವಾ ಇಚ್ಛಾನಙ್ಗಲೇ [ಇಚ್ಛಾನಙ್ಕಲೇ (ಸೀ. ಪೀ.)] ವಿಹರತಿ ಇಚ್ಛಾನಙ್ಗಲವನಸಣ್ಡೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಸಮ್ಬಹುಲಾ ಅಭಿಞ್ಞಾತಾ ಅಭಿಞ್ಞಾತಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಮಹಾಸಾಲಾ ಇಚ್ಛಾನಙ್ಗಲೇ ಪಟಿವಸನ್ತಿ, ಸೇಯ್ಯಥಿದಂ – ಚಙ್ಕೀ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ, ತಾರುಕ್ಖೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ, ಪೋಕ್ಖರಸಾತಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ, ಜಾಣುಸ್ಸೋಣಿ [ಜಾಣುಸ್ಸೋಣೀ (ಪೀ.), ಜಾಣುಸೋಣೀ (ಕ.)] ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ, ತೋದೇಯ್ಯೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ, ಅಞ್ಞೇ ಚ ಅಭಿಞ್ಞಾತಾ ಅಭಿಞ್ಞಾತಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಮಹಾಸಾಲಾ. ಅಥ ಖೋ ವಾಸೇಟ್ಠಭಾರದ್ವಾಜಾನಂ ಮಾಣವಾನಂ ಜಙ್ಘಾವಿಹಾರಂ ಅನುಚಙ್ಕಮನ್ತಾನಂ ಅನುವಿಚರನ್ತಾನಂ [ಅನುಚಙ್ಕಮಮಾನಾನಂ ಅನುವಿಚರಮಾನಾನಂ (ಸೀ. ಪೀ.)] ಅಯಮನ್ತರಾಕಥಾ ಉದಪಾದಿ – ‘‘ಕಥಂ, ಭೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಹೋತೀ’’ತಿ? ಭಾರದ್ವಾಜೋ ಮಾಣವೋ ಏವಮಾಹ – ‘‘ಯತೋ ಖೋ, ಭೋ, ಉಭತೋ ಸುಜಾತೋ ಮಾತಿತೋ ಚ ಪಿತಿತೋ ಚ ಸಂಸುದ್ಧಗಹಣಿಕೋ ಯಾವ ಸತ್ತಮಾ ಪಿತಾಮಹಯುಗಾ ಅಕ್ಖಿತ್ತೋ ಅನುಪಕ್ಕುಟ್ಠೋ ಜಾತಿವಾದೇನ – ಏತ್ತಾವತಾ ಖೋ, ಭೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಹೋತೀ’’ತಿ. ವಾಸೇಟ್ಠೋ ಮಾಣವೋ ಏವಮಾಹ – ‘‘ಯತೋ ಖೋ, ಭೋ, ಸೀಲವಾ ಚ ಹೋತಿ ವತ್ತಸಮ್ಪನ್ನೋ [ವತಸಮ್ಪನ್ನೋ (ಪೀ.)] ಚ – ಏತ್ತಾವತಾ ಖೋ, ಭೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಹೋತೀ’’ತಿ. ನೇವ ಖೋ ಅಸಕ್ಖಿ ಭಾರದ್ವಾಜೋ ಮಾಣವೋ ವಾಸೇಟ್ಠಂ ಮಾಣವಂ ಸಞ್ಞಾಪೇತುಂ, ನ ಪನ ಅಸಕ್ಖಿ ವಾಸೇಟ್ಠೋ ಮಾಣವೋ ಭಾರದ್ವಾಜಂ ಮಾಣವಂ ಸಞ್ಞಾಪೇತುಂ. ಅಥ ಖೋ ವಾಸೇಟ್ಠೋ ಮಾಣವೋ ಭಾರದ್ವಾಜಂ ಮಾಣವಂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಅಯಂ ಖೋ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ, ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ ಸಕ್ಯಪುತ್ತೋ ಸಕ್ಯಕುಲಾ ಪಬ್ಬಜಿತೋ ಇಚ್ಛಾನಙ್ಗಲೇ ವಿಹರತಿ ಇಚ್ಛಾನಙ್ಗಲವನಸಣ್ಡೇ. ತಂ ಖೋ ಪನ ಭವನ್ತಂ ಗೋತಮಂ ಏವಂ ಕಲ್ಯಾಣೋ ಕಿತ್ತಿಸದ್ದೋ ಅಬ್ಭುಗ್ಗತೋ – ‘ಇತಿಪಿ ಸೋ ಭಗವಾ ಅರಹಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ವಿಜ್ಜಾಚರಣಸಮ್ಪನ್ನೋ ಸುಗತೋ ಲೋಕವಿದೂ ಅನುತ್ತರೋ ಪುರಿಸದಮ್ಮಸಾರಥಿ ಸತ್ಥಾ ದೇವಮನುಸ್ಸಾನಂ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ’ತಿ. ಆಯಾಮ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ, ಯೇನ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿಸ್ಸಾಮ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಸಮಣಂ ಗೋತಮಂ ಏತಮತ್ಥಂ ಪುಚ್ಛಿಸ್ಸಾಮ. ಯಥಾ ನೋ ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ ಬ್ಯಾಕರಿಸ್ಸತಿ ತಥಾ ನಂ ಧಾರೇಸ್ಸಾಮಾ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ, ಭೋ’’ತಿ ಖೋ ಭಾರದ್ವಾಜೋ ಮಾಣವೋ ವಾಸೇಟ್ಠಸ್ಸ ಮಾಣವಸ್ಸ ಪಚ್ಚಸ್ಸೋಸಿ.
೪೫೫. ಅಥ ಖೋ ವಾಸೇಟ್ಠಭಾರದ್ವಾಜಾ ಮಾಣವಾ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿಂಸು; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವತಾ ಸದ್ಧಿಂ ಸಮ್ಮೋದಿಂಸು. ಸಮ್ಮೋದನೀಯಂ ಕಥಂ ಸಾರಣೀಯಂ ವೀತಿಸಾರೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿಂಸು. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ವಾಸೇಟ್ಠೋ ಮಾಣವೋ ಭಗವನ್ತಂ ಗಾಥಾಹಿ ಅಜ್ಝಭಾಸಿ –
‘‘ಅನುಞ್ಞಾತಪಟಿಞ್ಞಾತಾ, ತೇವಿಜ್ಜಾ ಮಯಮಸ್ಮುಭೋ;
ಅಹಂ ಪೋಕ್ಖರಸಾತಿಸ್ಸ, ತಾರುಕ್ಖಸ್ಸಾಯಂ ಮಾಣವೋ.
‘‘ತೇವಿಜ್ಜಾನಂ ಯದಕ್ಖಾತಂ, ತತ್ರ ಕೇವಲಿನೋಸ್ಮಸೇ;
ಪದಕಸ್ಮಾ ವೇಯ್ಯಾಕರಣಾ [ನೋ ಬ್ಯಾಕರಣಾ (ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಕ.)], ಜಪ್ಪೇ ಆಚರಿಯಸಾದಿಸಾ;
ತೇಸಂ ನೋ ಜಾತಿವಾದಸ್ಮಿಂ, ವಿವಾದೋ ಅತ್ಥಿ ಗೋತಮ.
‘‘ಜಾತಿಯಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಹೋತಿ, ಭಾರದ್ವಾಜೋ ಇತಿ ಭಾಸತಿ;
ಅಹಞ್ಚ ಕಮ್ಮುನಾ [ಕಮ್ಮನಾ (ಸೀ. ಪೀ.)] ಬ್ರೂಮಿ, ಏವಂ ಜಾನಾಹಿ ಚಕ್ಖುಮ.
‘‘ತೇ ನ ಸಕ್ಕೋಮ ಞಾಪೇತುಂ [ಸಞ್ಞತ್ತುಂ (ಪೀ.), ಸಞ್ಞಾಪೇತುಂ (ಕ.)], ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಂ ಮಯಂ ಉಭೋ;
ಭವನ್ತಂ ಪುಟ್ಠುಮಾಗಮಾ, ಸಮ್ಬುದ್ಧಂ ಇತಿ ವಿಸ್ಸುತಂ.
‘‘ಚನ್ದಂ ಯಥಾ ಖಯಾತೀತಂ, ಪೇಚ್ಚ ಪಞ್ಜಲಿಕಾ ಜನಾ;
ವನ್ದಮಾನಾ ನಮಸ್ಸನ್ತಿ, ಲೋಕಸ್ಮಿಂ ಗೋತಮಂ.
‘‘ಚಕ್ಖುಂ ಲೋಕೇ ಸಮುಪ್ಪನ್ನಂ, ಮಯಂ ಪುಚ್ಛಾಮ ಗೋತಮಂ;
ಜಾತಿಯಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಹೋತಿ, ಉದಾಹು ಭವತಿ ಕಮ್ಮುನಾ [ಕಮ್ಮನಾ (ಸೀ. ಪೀ.)];
ಅಜಾನತಂ ನೋ ಪಬ್ರೂಹಿ, ಯಥಾ ಜಾನೇಮು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ’’ನ್ತಿ.
೪೫೬. ‘‘ತೇಸಂ ವೋ ಅಹಂ ಬ್ಯಕ್ಖಿಸ್ಸಂ, (ವಾಸೇಟ್ಠಾತಿ ಭಗವಾ)
ಅನುಪುಬ್ಬಂ ಯಥಾತಥಂ;
ಜಾತಿವಿಭಙ್ಗಂ ಪಾಣಾನಂ, ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಾಹಿ ಜಾತಿಯೋ.
‘‘ತಿಣರುಕ್ಖೇಪಿ ಜಾನಾಥ, ನ ಚಾಪಿ ಪಟಿಜಾನರೇ;
ಲಿಙ್ಗಂ ಜಾತಿಮಯಂ ತೇಸಂ, ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಾ ಹಿ ಜಾತಿಯೋ.
‘‘ತತೋ ಕೀಟೇ ಪಟಙ್ಗೇ ಚ, ಯಾವ ಕುನ್ಥಕಿಪಿಲ್ಲಿಕೇ;
ಲಿಙ್ಗಂ ಜಾತಿಮಯಂ ತೇಸಂ, ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಾ ಹಿ ಜಾತಿಯೋ.
‘‘ಚತುಪ್ಪದೇಪಿ ಜಾನಾಥ, ಖುದ್ದಕೇ ಚ ಮಹಲ್ಲಕೇ;
ಲಿಙ್ಗಂ ಜಾತಿಮಯಂ ತೇಸಂ, ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಾ ಹಿ ಜಾತಿಯೋ.
‘‘ಪಾದುದರೇಪಿ ಜಾನಾಥ, ಉರಗೇ ದೀಘಪಿಟ್ಠಿಕೇ;
ಲಿಙ್ಗಂ ಜಾತಿಮಯಂ ತೇಸಂ, ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಾ ಹಿ ಜಾತಿಯೋ.
‘‘ತತೋ ಮಚ್ಛೇಪಿ ಜಾನಾಥ, ಉದಕೇ ವಾರಿಗೋಚರೇ;
ಲಿಙ್ಗಂ ಜಾತಿಮಯಂ ತೇಸಂ, ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಾ ಹಿ ಜಾತಿಯೋ.
‘‘ತತೋ ಪಕ್ಖೀಪಿ ಜಾನಾಥ, ಪತ್ತಯಾನೇ ವಿಹಙ್ಗಮೇ;
ಲಿಙ್ಗಂ ಜಾತಿಮಯಂ ತೇಸಂ, ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಾ ಹಿ ಜಾತಿಯೋ.
‘‘ಯಥಾ ಏತಾಸು ಜಾತೀಸು, ಲಿಙ್ಗಂ ಜಾತಿಮಯಂ ಪುಥು;
ಏವಂ ನತ್ಥಿ ಮನುಸ್ಸೇಸು, ಲಿಙ್ಗಂ ಜಾತಿಮಯಂ ಪುಥು.
‘‘ನ ಕೇಸೇಹಿ ನ ಸೀಸೇಹಿ, ನ ಕಣ್ಣೇಹಿ ನ ಅಕ್ಖೀಹಿ;
ನ ಮುಖೇನ ನ ನಾಸಾಯ, ನ ಓಟ್ಠೇಹಿ ಭಮೂಹಿ ವಾ.
‘‘ನ ಗೀವಾಯ ನ ಅಂಸೇಹಿ, ನ ಉದರೇನ ನ ಪಿಟ್ಠಿಯಾ;
ನ ಸೋಣಿಯಾ ನ ಉರಸಾ, ನ ಸಮ್ಬಾಧೇ ನ ಮೇಥುನೇ [ನ ಸಮ್ಬಾಧಾ ನ ಮೇಥುನಾ (ಕ.)].
‘‘ನ ಹತ್ಥೇಹಿ ನ ಪಾದೇಹಿ, ನಙ್ಗುಲೀಹಿ ನಖೇಹಿ ವಾ;
ನ ಜಙ್ಘಾಹಿ ನ ಊರೂಹಿ, ನ ವಣ್ಣೇನ ಸರೇನ ವಾ;
ಲಿಙ್ಗಂ ಜಾತಿಮಯಂ ನೇವ, ಯಥಾ ಅಞ್ಞಾಸು ಜಾತಿಸು.
೪೫೭. ‘‘ಪಚ್ಚತ್ತಞ್ಚ ಸರೀರೇಸು [ಪಚ್ಚತ್ತಂ ಸಸರೀರೇಸು (ಸೀ. ಪೀ.)], ಮನುಸ್ಸೇಸ್ವೇತಂ ನ ವಿಜ್ಜತಿ;
ವೋಕಾರಞ್ಚ ಮನುಸ್ಸೇಸು, ಸಮಞ್ಞಾಯ ಪವುಚ್ಚತಿ.
‘‘ಯೋ ಹಿ ಕೋಚಿ ಮನುಸ್ಸೇಸು, ಗೋರಕ್ಖಂ ಉಪಜೀವತಿ;
ಏವಂ ವಾಸೇಟ್ಠ ಜಾನಾಹಿ, ಕಸ್ಸಕೋ ಸೋ ನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ.
‘‘ಯೋ ಹಿ ಕೋಚಿ ಮನುಸ್ಸೇಸು, ಪುಥುಸಿಪ್ಪೇನ ಜೀವತಿ;
ಏವಂ ವಾಸೇಟ್ಠ ಜಾನಾಹಿ, ಸಿಪ್ಪಿಕೋ ಸೋ ನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ.
‘‘ಯೋ ಹಿ ಕೋಚಿ ಮನುಸ್ಸೇಸು, ವೋಹಾರಂ ಉಪಜೀವತಿ;
ಏವಂ ವಾಸೇಟ್ಠ ಜಾನಾಹಿ, ವಾಣಿಜೋ ಸೋ ನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ.
‘‘ಯೋ ಹಿ ಕೋಚಿ ಮನುಸ್ಸೇಸು, ಪರಪೇಸ್ಸೇನ ಜೀವತಿ;
ಏವಂ ವಾಸೇಟ್ಠ ಜಾನಾಹಿ, ಪೇಸ್ಸಕೋ [ಪೇಸ್ಸಿಕೋ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಪೀ.)] ಸೋ ನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ.
‘‘ಯೋ ಹಿ ಕೋಚಿ ಮನುಸ್ಸೇಸು, ಅದಿನ್ನಂ ಉಪಜೀವತಿ;
ಏವಂ ವಾಸೇಟ್ಠ ಜಾನಾಹಿ, ಚೋರೋ ಏಸೋ ನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ.
‘‘ಯೋ ಹಿ ಕೋಚಿ ಮನುಸ್ಸೇಸು, ಇಸ್ಸತ್ಥಂ ಉಪಜೀವತಿ;
ಏವಂ ವಾಸೇಟ್ಠ ಜಾನಾಹಿ, ಯೋಧಾಜೀವೋ ನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ.
‘‘ಯೋ ಹಿ ಕೋಚಿ ಮನುಸ್ಸೇಸು, ಪೋರೋಹಿಚ್ಚೇನ ಜೀವತಿ;
ಏವಂ ವಾಸೇಟ್ಠ ಜಾನಾಹಿ, ಯಾಜಕೋ ಸೋ ನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ.
‘‘ಯೋ ಹಿ ಕೋಚಿ ಮನುಸ್ಸೇಸು, ಗಾಮಂ ರಟ್ಠಞ್ಚ ಭುಞ್ಜತಿ;
ಏವಂ ವಾಸೇಟ್ಠ ಜಾನಾಹಿ, ರಾಜಾ ಏಸೋ ನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ.
‘‘ನ ಚಾಹಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ಬ್ರೂಮಿ, ಯೋನಿಜಂ ಮತ್ತಿಸಮ್ಭವಂ;
ಭೋವಾದಿ [ಭೋವಾದೀ (ಸ್ಯಾ. ಕಂ.)] ನಾಮ ಸೋ ಹೋತಿ, ಸಚೇ ಹೋತಿ ಸಕಿಞ್ಚನೋ;
ಅಕಿಞ್ಚನಂ ಅನಾದಾನಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
೪೫೮. ‘‘ಸಬ್ಬಸಂಯೋಜನಂ ಛೇತ್ವಾ, ಯೋ ವೇ ನ ಪರಿತಸ್ಸತಿ;
ಸಙ್ಗಾತಿಗಂ ವಿಸಂಯುತ್ತಂ [ವಿಸಞ್ಞುತ್ತಂ (ಕ.)], ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಛೇತ್ವಾ ನದ್ಧಿಂ [ನದ್ಧಿಂ (ಸೀ. ಪೀ.)] ವರತ್ತಞ್ಚ, ಸನ್ದಾನಂ ಸಹನುಕ್ಕಮಂ;
ಉಕ್ಖಿತ್ತಪಲಿಘಂ ಬುದ್ಧಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಅಕ್ಕೋಸಂ ವಧಬನ್ಧಞ್ಚ, ಅದುಟ್ಠೋ ಯೋ ತಿತಿಕ್ಖತಿ;
ಖನ್ತೀಬಲಂ ಬಲಾನೀಕಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಅಕ್ಕೋಧನಂ ವತವನ್ತಂ, ಸೀಲವನ್ತಂ ಅನುಸ್ಸದಂ;
ದನ್ತಂ ಅನ್ತಿಮಸಾರೀರಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ವಾರಿಪೋಕ್ಖರಪತ್ತೇವ, ಆರಗ್ಗೇರಿವ ಸಾಸಪೋ;
ಯೋ ನ ಲಿಮ್ಪತಿ ಕಾಮೇಸು, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಯೋ ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಪಜಾನಾತಿ, ಇಧೇವ ಖಯಮತ್ತನೋ;
ಪನ್ನಭಾರಂ ವಿಸಂಯುತ್ತಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಗಮ್ಭೀರಪಞ್ಞಂ ಮೇಧಾವಿಂ, ಮಗ್ಗಾಮಗ್ಗಸ್ಸ ಕೋವಿದಂ;
ಉತ್ತಮತ್ಥಮನುಪ್ಪತ್ತಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಅಸಂಸಟ್ಠಂ ಗಹಟ್ಠೇಹಿ, ಅನಾಗಾರೇಹಿ ಚೂಭಯಂ;
ಅನೋಕಸಾರಿಮಪ್ಪಿಚ್ಛಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ನಿಧಾಯ ದಣ್ಡಂ ಭೂತೇಸು, ತಸೇಸು ಥಾವರೇಸು ಚ;
ಯೋ ನ ಹನ್ತಿ ನ ಘಾತೇತಿ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಅವಿರುದ್ಧಂ ವಿರುದ್ಧೇಸು, ಅತ್ತದಣ್ಡೇಸು ನಿಬ್ಬುತಂ;
ಸಾದಾನೇಸು ಅನಾದಾನಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಯಸ್ಸ ರಾಗೋ ಚ ದೋಸೋ ಚ, ಮಾನೋ ಮಕ್ಖೋ ಚ ಓಹಿತೋ;
ಸಾಸಪೋರಿವ ಆರಗ್ಗಾ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
೪೫೯. ‘‘ಅಕಕ್ಕಸಂ ವಿಞ್ಞಾಪನಿಂ, ಗಿರಂ ಸಚ್ಚಂ ಉದೀರಯೇ;
ಯಾಯ ನಾಭಿಸಜ್ಜೇ ಕಿಞ್ಚಿ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಯೋ ಚ ದೀಘಂ ವ ರಸ್ಸಂ ವಾ, ಅಣುಂ ಥೂಲಂ ಸುಭಾಸುಭಂ;
ಲೋಕೇ ಅದಿನ್ನಂ ನಾದೇತಿ [ನಾದಿಯತಿ (ಸೀ. ಪೀ.)], ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಆಸಾ ಯಸ್ಸ ನ ವಿಜ್ಜನ್ತಿ, ಅಸ್ಮಿಂ ಲೋಕೇ ಪರಮ್ಹಿ ಚ;
ನಿರಾಸಾಸಂ [ನಿರಾಸಯಂ (ಸೀ. ಪೀ.)] ವಿಸಂಯುತ್ತಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಯಸ್ಸಾಲಯಾ ನ ವಿಜ್ಜನ್ತಿ, ಅಞ್ಞಾಯ ಅಕಥಂಕಥಿಂ;
ಅಮತೋಗಧಂ ಅನುಪ್ಪತ್ತಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಯೋಧಪುಞ್ಞಞ್ಚ ಪಾಪಞ್ಚ, ಉಭೋ ಸಙ್ಗಂ ಉಪಚ್ಚಗಾ;
ಅಸೋಕಂ ವಿರಜಂ ಸುದ್ಧಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಚನ್ದಂ ವ ವಿಮಲಂ ಸುದ್ಧಂ, ವಿಪ್ಪಸನ್ನಂ ಅನಾವಿಲಂ;
ನನ್ದೀಭವಪರಿಕ್ಖೀಣಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಯೋ ಇಮಂ ಪಲಿಪಥಂ ದುಗ್ಗಂ, ಸಂಸಾರಂ ಮೋಹಮಚ್ಚಗಾ;
ತಿಣ್ಣೋ ಪಾರಙ್ಗತೋ ಝಾಯೀ, ಅನೇಜೋ ಅಕಥಂಕಥೀ;
ಅನುಪಾದಾಯ ನಿಬ್ಬುತೋ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಯೋಧಕಾಮೇ ಪಹನ್ತ್ವಾನ [ಪಹತ್ವಾನ (ಸೀ.)], ಅನಾಗಾರೋ ಪರಿಬ್ಬಜೇ;
ಕಾಮಭವಪರಿಕ್ಖೀಣಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಯೋಧತಣ್ಹಂ ಪಹನ್ತ್ವಾನ, ಅನಾಗಾರೋ ಪರಿಬ್ಬಜೇ;
ತಣ್ಹಾಭವಪರಿಕ್ಖೀಣಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಹಿತ್ವಾ ಮಾನುಸಕಂ ಯೋಗಂ, ದಿಬ್ಬಂ ಯೋಗಂ ಉಪಚ್ಚಗಾ;
ಸಬ್ಬಯೋಗವಿಸಂಯುತ್ತಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಹಿತ್ವಾ ರತಿಞ್ಚ ಅರತಿಂ, ಸೀತೀಭೂತಂ ನಿರೂಪಧಿಂ;
ಸಬ್ಬಲೋಕಾಭಿಭುಂ ವೀರಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಚುತಿಂ ಯೋ ವೇದಿ ಸತ್ತಾನಂ, ಉಪಪತ್ತಿಞ್ಚ ಸಬ್ಬಸೋ;
ಅಸತ್ತಂ ಸುಗತಂ ಬುದ್ಧಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಯಸ್ಸ ಗತಿಂ ನ ಜಾನನ್ತಿ, ದೇವಾ ಗನ್ಧಬ್ಬಮಾನುಸಾ;
ಖೀಣಾಸವಂ ಅರಹನ್ತಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಯಸ್ಸ ಪುರೇ ಚ ಪಚ್ಛಾ ಚ, ಮಜ್ಝೇ ಚ ನತ್ಥಿ ಕಿಞ್ಚನಂ;
ಅಕಿಞ್ಚನಂ ಅನಾದಾನಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಉಸಭಂ ಪವರಂ ವೀರಂ, ಮಹೇಸಿಂ ವಿಜಿತಾವಿನಂ;
ಅನೇಜಂ ನ್ಹಾತಕಂ [ನಹಾತಕಂ (ಸೀ. ಪೀ.)] ಬುದ್ಧಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
‘‘ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಂ ಯೋ ವೇದಿ, ಸಗ್ಗಾಪಾಯಞ್ಚ ಪಸ್ಸತಿ;
ಅಥೋ ಜಾತಿಕ್ಖಯಂ ಪತ್ತೋ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ.
೪೬೦. ‘‘ಸಮಞ್ಞಾ ಹೇಸಾ ಲೋಕಸ್ಮಿಂ, ನಾಮಗೋತ್ತಂ ಪಕಪ್ಪಿತಂ;
ಸಮ್ಮುಚ್ಚಾ ಸಮುದಾಗತಂ, ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಪಕಪ್ಪಿತಂ.
‘‘ದೀಘರತ್ತಾನುಸಯಿತಂ, ದಿಟ್ಠಿಗತಮಜಾನತಂ;
ಅಜಾನನ್ತಾ ನೋ [ಅಜಾನನ್ತಾ ನೋತಿ ಅಜಾನನ್ತಾ ಏವ (ಟೀಕಾ)] ಪಬ್ರುನ್ತಿ [ಪಬ್ರುವನ್ತಿ (ಸೀ. ಪೀ.)], ಜಾತಿಯಾ ಹೋತಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ.
‘‘ನ ಜಚ್ಚಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ [ವಸಲೋ (ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಕ.)] ಹೋತಿ, ನ ಜಚ್ಚಾ ಹೋತಿ ಅಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ [ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ (ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಕ.)];
ಕಮ್ಮುನಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ [ವಸಲೋ (ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಕ.)] ಹೋತಿ, ಕಮ್ಮುನಾ ಹೋತಿ ಅಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ [ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ (ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಕ.)].
‘‘ಕಸ್ಸಕೋ ಕಮ್ಮುನಾ ಹೋತಿ, ಸಿಪ್ಪಿಕೋ ಹೋತಿ ಕಮ್ಮುನಾ;
ವಾಣಿಜೋ ಕಮ್ಮುನಾ ಹೋತಿ, ಪೇಸ್ಸಕೋ ಹೋತಿ ಕಮ್ಮುನಾ.
‘‘ಚೋರೋಪಿ ಕಮ್ಮುನಾ ಹೋತಿ, ಯೋಧಾಜೀವೋಪಿ ಕಮ್ಮುನಾ;
ಯಾಜಕೋ ಕಮ್ಮುನಾ ಹೋತಿ, ರಾಜಾಪಿ ಹೋತಿ ಕಮ್ಮುನಾ.
‘‘ಏವಮೇತಂ ಯಥಾಭೂತಂ, ಕಮ್ಮಂ ಪಸ್ಸನ್ತಿ ಪಣ್ಡಿತಾ;
ಪಟಿಚ್ಚಸಮುಪ್ಪಾದದಸ್ಸಾ, ಕಮ್ಮವಿಪಾಕಕೋವಿದಾ.
‘‘ಕಮ್ಮುನಾ ವತ್ತತಿ ಲೋಕೋ, ಕಮ್ಮುನಾ ವತ್ತತಿ ಪಜಾ;
ಕಮ್ಮನಿಬನ್ಧನಾ ಸತ್ತಾ, ರಥಸ್ಸಾಣೀವ ಯಾಯತೋ.
‘‘ತಪೇನ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯೇನ, ಸಂಯಮೇನ ದಮೇನ ಚ;
ಏತೇನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಹೋತಿ, ಏತಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಮುತ್ತಮಂ.
‘‘ತೀಹಿ ವಿಜ್ಜಾಹಿ ಸಮ್ಪನ್ನೋ, ಸನ್ತೋ ಖೀಣಪುನಬ್ಭವೋ;
ಏವಂ ವಾಸೇಟ್ಠ ಜಾನಾಹಿ, ಬ್ರಹ್ಮಾ ಸಕ್ಕೋ ವಿಜಾನತ’’ನ್ತಿ.
೪೬೧. ಏವಂ ವುತ್ತೇ, ವಾಸೇಟ್ಠಭಾರದ್ವಾಜಾ ಮಾಣವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಂ, ಭೋ ಗೋತಮ, ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಂ, ಭೋ ಗೋತಮ! ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭೋ ಗೋತಮ, ನಿಕ್ಕುಜ್ಜಿತಂ ವಾ ಉಕ್ಕುಜ್ಜೇಯ್ಯ, ಪಟಿಚ್ಛನ್ನಂ ವಾ ವಿವರೇಯ್ಯ, ಮೂಳ್ಹಸ್ಸ ವಾ ಮಗ್ಗಂ ಆಚಿಕ್ಖೇಯ್ಯ, ಅನ್ಧಕಾರೇ ವಾ ತೇಲಪಜ್ಜೋತಂ ಧಾರೇಯ್ಯ – ಚಕ್ಖುಮನ್ತೋ ರೂಪಾನಿ ದಕ್ಖನ್ತೀತಿ – ಏವಮೇವಂ ಭೋತಾ ಗೋತಮೇನ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ಧಮ್ಮೋ ಪಕಾಸಿತೋ. ಏತೇ ಮಯಂ ಭವನ್ತಂ ಗೋತಮಂ ಸರಣಂ ಗಚ್ಛಾಮ ಧಮ್ಮಞ್ಚ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಞ್ಚ. ಉಪಾಸಕೇ ನೋ ಭವಂ ಗೋತಮೋ ಧಾರೇತು ಅಜ್ಜತಗ್ಗೇ ಪಾಣುಪೇತಂ ಸರಣಂ ಗತೇ’’ತಿ.
ವಾಸೇಟ್ಠಸುತ್ತಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ ಅಟ್ಠಮಂ.