೫. ಪಞ್ಚಮವಗ್ಗೋ
೧. ಅಗ್ಗಪ್ಪಸಾದಸುತ್ತಂ
೯೦. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ ಭಗವತಾ, ವುತ್ತಮರಹತಾತಿ ಮೇ ಸುತಂ –
‘‘ತಯೋಮೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಗ್ಗಪ್ಪಸಾದಾ. ಕತಮೇ ತಯೋ? ಯಾವತಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸತ್ತಾ ಅಪದಾ ವಾ ದ್ವಿಪದಾ ವಾ ಚತುಪ್ಪದಾ ವಾ ಬಹುಪ್ಪದಾ [ಬಹುಪದಾ (ಕ.)] ವಾ ರೂಪಿನೋ ವಾ ಅರೂಪಿನೋ ವಾ ಸಞ್ಞಿನೋ ವಾ ಅಸಞ್ಞಿನೋ ವಾ ನೇವಸಞ್ಞಿನಾಸಞ್ಞಿನೋ ವಾ, ತಥಾಗತೋ ತೇಸಂ ಅಗ್ಗಮಕ್ಖಾಯತಿ ಅರಹಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ. ಯೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಬುದ್ಧೇ ಪಸನ್ನಾ, ಅಗ್ಗೇ ತೇ ಪಸನ್ನಾ. ಅಗ್ಗೇ ಖೋ ಪನ ಪಸನ್ನಾನಂ ಅಗ್ಗೋ ವಿಪಾಕೋ ಹೋತಿ.
‘‘ಯಾವತಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಧಮ್ಮಾ ಸಙ್ಖತಾ ವಾ ಅಸಙ್ಖತಾ ವಾ, ವಿರಾಗೋ ತೇಸಂ ಅಗ್ಗಮಕ್ಖಾಯತಿ, ಯದಿದಂ ಮದನಿಮ್ಮದನೋ ಪಿಪಾಸವಿನಯೋ ಆಲಯಸಮುಗ್ಘಾತೋ ವಟ್ಟುಪಚ್ಛೇದೋ ತಣ್ಹಕ್ಖಯೋ ವಿರಾಗೋ ನಿರೋಧೋ ನಿಬ್ಬಾನಂ. ಯೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಿರಾಗೇ ಧಮ್ಮೇ ಪಸನ್ನಾ, ಅಗ್ಗೇ ತೇ ಪಸನ್ನಾ. ಅಗ್ಗೇ ಖೋ ಪನ ಪಸನ್ನಾನಂ ಅಗ್ಗೋ ವಿಪಾಕೋ ಹೋತಿ.
‘‘ಯಾವತಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಙ್ಘಾ ವಾ ಗಣಾ ವಾ, ತಥಾಗತಸಾವಕಸಙ್ಘೋ ತೇಸಂ ಅಗ್ಗಮಕ್ಖಾಯತಿ, ಯದಿದಂ ಚತ್ತಾರಿ ಪುರಿಸಯುಗಾನಿ ಅಟ್ಠ ಪುರಿಸಪುಗ್ಗಲಾ ಏಸ ಭಗವತೋ ಸಾವಕಸಙ್ಘೋ ಆಹುನೇಯ್ಯೋ ಪಾಹುನೇಯ್ಯೋ ದಕ್ಖಿಣೇಯ್ಯೋ ಅಞ್ಜಲಿಕರಣೀಯೋ ಅನುತ್ತರಂ ಪುಞ್ಞಕ್ಖೇತ್ತಂ ಲೋಕಸ್ಸ. ಯೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಙ್ಘೇ ಪಸನ್ನಾ, ಅಗ್ಗೇ ತೇ ಪಸನ್ನಾ. ಅಗ್ಗೇ ಖೋ ಪನ ಪಸನ್ನಾನಂ ಅಗ್ಗೋ ವಿಪಾಕೋ ಹೋತಿ. ಇಮೇ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಯೋ ಅಗ್ಗಪ್ಪಸಾದಾ’’ತಿ. ಏತಮತ್ಥಂ ಭಗವಾ ಅವೋಚ. ತತ್ಥೇತಂ ಇತಿ ವುಚ್ಚತಿ –
‘‘ಅಗ್ಗತೋ ವೇ ಪಸನ್ನಾನಂ, ಅಗ್ಗಂ ಧಮ್ಮಂ ವಿಜಾನತಂ;
ಅಗ್ಗೇ ಬುದ್ಧೇ ಪಸನ್ನಾನಂ, ದಕ್ಖಿಣೇಯ್ಯೇ ಅನುತ್ತರೇ.
‘‘ಅಗ್ಗೇ ಧಮ್ಮೇ ಪಸನ್ನಾನಂ, ವಿರಾಗೂಪಸಮೇ ಸುಖೇ;
ಅಗ್ಗೇ ಸಙ್ಘೇ ಪಸನ್ನಾನಂ, ಪುಞ್ಞಕ್ಖೇತ್ತೇ ಅನುತ್ತರೇ.
‘‘ಅಗ್ಗಸ್ಮಿಂ ದಾನಂ ದದತಂ, ಅಗ್ಗಂ ಪುಞ್ಞಂ ಪವಡ್ಢತಿ;
ಅಗ್ಗಂ ಆಯು ಚ ವಣ್ಣೋ ಚ, ಯಸೋ ಕಿತ್ತಿ ಸುಖಂ ಬಲಂ.
‘‘ಅಗ್ಗಸ್ಸ ದಾತಾ ಮೇಧಾವೀ, ಅಗ್ಗಧಮ್ಮಸಮಾಹಿತೋ;
ದೇವಭೂತೋ ಮನುಸ್ಸೋ ವಾ, ಅಗ್ಗಪ್ಪತ್ತೋ ಪಮೋದತೀ’’ತಿ.
ಅಯಮ್ಪಿ ಅತ್ಥೋ ವುತ್ತೋ ಭಗವತಾ, ಇತಿ ಮೇ ಸುತನ್ತಿ. ಪಠಮಂ.
೨. ಜೀವಿಕಸುತ್ತಂ
೯೧. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ ಭಗವತಾ, ವುತ್ತಮರಹತಾತಿ ಮೇ ಸುತಂ –
‘‘ಅನ್ತಮಿದಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಜೀವಿಕಾನಂ ಯದಿದಂ ಪಿಣ್ಡೋಲ್ಯಂ. ಅಭಿಸಾಪೋಯಂ [ಅಭಿಸಾಪಾಯಂ (ಸೀ.), ಅಭಿಲಾಪಾಯಂ (ಸ್ಯಾ. ಪೀ.), ಅಭಿಸಪಾಯಂ (ಕ.)], ಭಿಕ್ಖವೇ, ಲೋಕಸ್ಮಿಂ – ‘ಪಿಣ್ಡೋಲೋ ವಿಚರಸಿ ಪತ್ತಪಾಣೀ’ತಿ. ತಞ್ಚ ಖೋ ಏತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕುಲಪುತ್ತಾ ಉಪೇನ್ತಿ ಅತ್ಥವಸಿಕಾ, ಅತ್ಥವಸಂ ಪಟಿಚ್ಚ; ನೇವ ರಾಜಾಭಿನೀತಾ, ನ ಚೋರಾಭಿನೀತಾ, ನ ಇಣಟ್ಟಾ, ನ ಭಯಟ್ಟಾ, ನ ಆಜೀವಿಕಾಪಕತಾ. ಅಪಿ ಚ ಖೋ ‘ಓತಿಣ್ಣಮ್ಹಾ ಜಾತಿಯಾ ಜರಾಯ ಮರಣೇನ ಸೋಕೇಹಿ ಪರಿದೇವೇಹಿ ದುಕ್ಖೇಹಿ ದೋಮನಸ್ಸೇಹಿ ಉಪಾಯಾಸೇಹಿ ದುಕ್ಖೋತಿಣ್ಣಾ ದುಕ್ಖಪರೇತಾ, ಅಪ್ಪೇವ ನಾಮ ಇಮಸ್ಸ ಕೇವಲಸ್ಸ ದುಕ್ಖಕ್ಖನ್ಧಸ್ಸ ಅನ್ತಕಿರಿಯಾ ಪಞ್ಞಾಯೇಥಾ’ತಿ. ಏವಂ ಪಬ್ಬಜಿತೋ ಚಾಯಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕುಲಪುತ್ತೋ ಸೋ ಚ ಹೋತಿ ಅಭಿಜ್ಝಾಲು ಕಾಮೇಸು ತಿಬ್ಬಸಾರಾಗೋ, ಬ್ಯಾಪನ್ನಚಿತ್ತೋ ಪದುಟ್ಠಮನಸಙ್ಕಪ್ಪೋ, ಮುಟ್ಠಸ್ಸತಿ ಅಸಮ್ಪಜಾನೋ ಅಸಮಾಹಿತೋ ವಿಬ್ಭನ್ತಚಿತ್ತೋ ಪಾಕತಿನ್ದ್ರಿಯೋ. ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಛವಾಲಾತಂ ಉಭತೋಪದಿತ್ತಂ ಮಜ್ಝೇ ಗೂಥಗತಂ ನೇವ ಗಾಮೇ ಕಟ್ಠತ್ಥಂ ಫರತಿ ನ ಅರಞ್ಞೇः ತಥೂಪಮಾಹಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಮಂ ಪುಗ್ಗಲಂ ವದಾಮಿ ಗಿಹಿಭೋಗಾ ಪರಿಹೀನೋ ಸಾಮಞ್ಞತ್ಥಞ್ಚ ನ ಪರಿಪೂರೇತೀ’’ತಿ. ಏತಮತ್ಥಂ ಭಗವಾ ಅವೋಚ. ತತ್ಥೇತಂ ಇತಿ ವುಚ್ಚತಿ –
‘‘ಗಿಹಿಭೋಗಾ ಪರಿಹೀನೋ, ಸಾಮಞ್ಞತ್ಥಞ್ಚ ದುಬ್ಭಗೋ;
ಪರಿಧಂಸಮಾನೋ ಪಕಿರೇತಿ, ಛವಾಲಾತಂವ ನಸ್ಸತಿ.
‘‘ಕಾಸಾವಕಣ್ಠಾ ಬಹವೋ, ಪಾಪಧಮ್ಮಾ ಅಸಞ್ಞತಾ;
ಪಾಪಾ ಪಾಪೇಹಿ ಕಮ್ಮೇಹಿ, ನಿರಯಂ ತೇ ಉಪಪಜ್ಜರೇ.
‘‘ಸೇಯ್ಯೋ ಅಯೋಗುಳೋ ಭುತ್ತೋ, ತತ್ತೋ ಅಗ್ಗಿಸಿಖೂಪಮೋ;
ಯಞ್ಚೇ ಭುಞ್ಜೇಯ್ಯ ದುಸ್ಸೀಲೋ, ರಟ್ಠಪಿಣ್ಡಮಸಞ್ಞತೋ’’ತಿ.
ಅಯಮ್ಪಿ ಅತ್ಥೋ ವುತ್ತೋ ಭಗವತಾ, ಇತಿ ಮೇ ಸುತನ್ತಿ. ದುತಿಯಂ.
೩. ಸಙ್ಘಾಟಿಕಣ್ಣಸುತ್ತಂ
೯೨. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ ಭಗವತಾ, ವುತ್ತಮರಹತಾತಿ ಮೇ ಸುತಂ –
‘‘ಸಙ್ಘಾಟಿಕಣ್ಣೇ ಚೇಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಗಹೇತ್ವಾ ಪಿಟ್ಠಿತೋ ಪಿಟ್ಠಿತೋ ಅನುಬನ್ಧೋ ಅಸ್ಸ ಪಾದೇ ಪಾದಂ ನಿಕ್ಖಿಪನ್ತೋ, ಸೋ ಚ ಹೋತಿ ಅಭಿಜ್ಝಾಲು ಕಾಮೇಸು ತಿಬ್ಬಸಾರಾಗೋ ಬ್ಯಾಪನ್ನಚಿತ್ತೋ ಪದುಟ್ಠಮನಸಙ್ಕಪ್ಪೋ ಮುಟ್ಠಸ್ಸತಿ ಅಸಮ್ಪಜಾನೋ ಅಸಮಾಹಿತೋ ವಿಬ್ಭನ್ತಚಿತ್ತೋ ಪಾಕತಿನ್ದ್ರಿಯೋ; ಅಥ ಖೋ ಸೋ ಆರಕಾವ ಮಯ್ಹಂ, ಅಹಞ್ಚ ತಸ್ಸ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಧಮ್ಮಞ್ಹಿ ಸೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ನ ಪಸ್ಸತಿ. ಧಮ್ಮಂ ಅಪಸ್ಸನ್ತೋ ನ ಮಂ ಪಸ್ಸತಿ [ಮಂ ನ ಪಸ್ಸತಿ (ಸ್ಯಾ.)].
‘‘ಯೋಜನಸತೇ ಚೇಪಿ ಸೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ವಿಹರೇಯ್ಯ. ಸೋ ಚ ಹೋತಿ ಅನಭಿಜ್ಝಾಲು ಕಾಮೇಸು ನ ತಿಬ್ಬಸಾರಾಗೋ ಅಬ್ಯಾಪನ್ನಚಿತ್ತೋ ಅಪದುಟ್ಠಮನಸಙ್ಕಪ್ಪೋ ಉಪಟ್ಠಿತಸ್ಸತಿ ಸಮ್ಪಜಾನೋ ಸಮಾಹಿತೋ ಏಕಗ್ಗಚಿತ್ತೋ ಸಂವುತಿನ್ದ್ರಿಯೋ; ಅಥ ಖೋ ಸೋ ಸನ್ತಿಕೇವ ಮಯ್ಹಂ, ಅಹಞ್ಚ ತಸ್ಸ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಧಮ್ಮಂ ಹಿ ಸೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಪಸ್ಸತಿ; ಧಮ್ಮಂ ಪಸ್ಸನ್ತೋ ಮಂ ಪಸ್ಸತೀ’’ತಿ. ಏತಮತ್ಥಂ ಭಗವಾ ಅವೋಚ. ತತ್ಥೇತಂ ಇತಿ ವುಚ್ಚತಿ –
‘‘ಅನುಬನ್ಧೋಪಿ ಚೇ ಅಸ್ಸ, ಮಹಿಚ್ಛೋ ಚ ವಿಘಾತವಾ;
ಏಜಾನುಗೋ ಅನೇಜಸ್ಸ, ನಿಬ್ಬುತಸ್ಸ ಅನಿಬ್ಬುತೋ;
ಗಿದ್ಧೋ ಸೋ ವೀತಗೇಧಸ್ಸ, ಪಸ್ಸ ಯಾವಞ್ಚ ಆರಕಾ.
‘‘ಯೋ ಚ ಧಮ್ಮಮಭಿಞ್ಞಾಯ, ಧಮ್ಮಮಞ್ಞಾಯ ಪಣ್ಡಿತೋ;
ರಹದೋವ ನಿವಾತೇ ಚ, ಅನೇಜೋ ವೂಪಸಮ್ಮತಿ.
‘‘ಅನೇಜೋ ಸೋ ಅನೇಜಸ್ಸ, ನಿಬ್ಬುತಸ್ಸ ಚ ನಿಬ್ಬುತೋ;
ಅಗಿದ್ಧೋ ವೀತಗೇಧಸ್ಸ, ಪಸ್ಸ ಯಾವಞ್ಚ ಸನ್ತಿಕೇ’’ತಿ.
ಅಯಮ್ಪಿ ಅತ್ಥೋ ವುತ್ತೋ ಭಗವತಾ, ಇತಿ ಮೇ ಸುತನ್ತಿ. ತತಿಯಂ.
೪. ಅಗ್ಗಿಸುತ್ತಂ
೯೩. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ ಭಗವತಾ, ವುತ್ತಮರಹತಾತಿ ಮೇ ಸುತಂ –
‘‘ತಯೋಮೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಗ್ಗೀ. ಕತಮೇ ತಯೋ? ರಾಗಗ್ಗಿ, ದೋಸಗ್ಗಿ, ಮೋಹಗ್ಗಿ – ಇಮೇ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಯೋ ಅಗ್ಗೀ’’ತಿ. ಏತಮತ್ಥಂ ಭಗವಾ ಅವೋಚ. ತತ್ಥೇತಂ ಇತಿ ವುಚ್ಚತಿ –
‘‘ರಾಗಗ್ಗಿ ದಹತಿ ಮಚ್ಚೇ, ರತ್ತೇ ಕಾಮೇಸು ಮುಚ್ಛಿತೇ;
ದೋಸಗ್ಗಿ ಪನ ಬ್ಯಾಪನ್ನೇ, ನರೇ ಪಾಣಾತಿಪಾತಿನೋ.
‘‘ಮೋಹಗ್ಗಿ ಪನ ಸಮ್ಮೂಳ್ಹೇ, ಅರಿಯಧಮ್ಮೇ ಅಕೋವಿದೇ;
ಏತೇ ಅಗ್ಗೀ ಅಜಾನನ್ತಾ, ಸಕ್ಕಾಯಾಭಿರತಾ ಪಜಾ.
‘‘ತೇ ವಡ್ಢಯನ್ತಿ ನಿರಯಂ, ತಿರಚ್ಛಾನಞ್ಚ ಯೋನಿಯೋ;
ಅಸುರಂ ಪೇತ್ತಿವಿಸಯಂ, ಅಮುತ್ತಾ ಮಾರಬನ್ಧನಾ.
‘‘ಯೇ ಚ ರತ್ತಿನ್ದಿವಾ ಯುತ್ತಾ, ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧಸಾಸನೇ;
ತೇ ನಿಬ್ಬಾಪೇನ್ತಿ ರಾಗಗ್ಗಿಂ, ನಿಚ್ಚಂ ಅಸುಭಸಞ್ಞಿನೋ.
‘‘ದೋಸಗ್ಗಿಂ ಪನ ಮೇತ್ತಾಯ, ನಿಬ್ಬಾಪೇನ್ತಿ ನರುತ್ತಮಾ;
ಮೋಹಗ್ಗಿಂ ಪನ ಪಞ್ಞಾಯ, ಯಾಯಂ ನಿಬ್ಬೇಧಗಾಮಿನೀ.
‘‘ತೇ ನಿಬ್ಬಾಪೇತ್ವಾ ನಿಪಕಾ, ರತ್ತಿನ್ದಿವಮತನ್ದಿತಾ;
ಅಸೇಸಂ ಪರಿನಿಬ್ಬನ್ತಿ, ಅಸೇಸಂ ದುಕ್ಖಮಚ್ಚಗುಂ.
‘‘ಅರಿಯದ್ದಸಾ ವೇದಗುನೋ, ಸಮ್ಮದಞ್ಞಾಯ ಪಣ್ಡಿತಾ;
ಜಾತಿಕ್ಖಯಮಭಿಞ್ಞಾಯ, ನಾಗಚ್ಛನ್ತಿ ಪುನಬ್ಭವ’’ನ್ತಿ.
ಅಯಮ್ಪಿ ಅತ್ಥೋ ವುತ್ತೋ ಭಗವತಾ, ಇತಿ ಮೇ ಸುತನ್ತಿ. ಚತುತ್ಥಂ.
೫. ಉಪಪರಿಕ್ಖಸುತ್ತಂ
೯೪. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ ಭಗವತಾ, ವುತ್ತಮರಹತಾತಿ ಮೇ ಸುತಂ –
‘‘ತಥಾ ತಥಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಉಪಪರಿಕ್ಖೇಯ್ಯ ಯಥಾ ಯಥಾಸ್ಸ [ಯಥಾ ಯಥಾ (ಬಹೂಸು)] ಉಪಪರಿಕ್ಖತೋ ಬಹಿದ್ಧಾ ಚಸ್ಸ ವಿಞ್ಞಾಣಂ ಅವಿಕ್ಖಿತ್ತಂ ಅವಿಸಟಂ ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಅಸಣ್ಠಿತಂ ಅನುಪಾದಾಯ ನ ಪರಿತಸ್ಸೇಯ್ಯ. ಬಹಿದ್ಧಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಿಞ್ಞಾಣೇ ಅವಿಕ್ಖಿತ್ತೇ ಅವಿಸಟೇ ಸತಿ ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಅಸಣ್ಠಿತೇ ಅನುಪಾದಾಯ ಅಪರಿತಸ್ಸತೋ ಆಯತಿಂ ಜಾತಿಜರಾಮರಣದುಕ್ಖಸಮುದಯಸಮ್ಭವೋ ನ ಹೋತೀ’’ತಿ. ಏತಮತ್ಥಂ ಭಗವಾ ಅವೋಚ. ತತ್ಥೇತಂ ಇತಿ ವುಚ್ಚತಿ –
‘‘ಸತ್ತಸಙ್ಗಪ್ಪಹೀನಸ್ಸ, ನೇತ್ತಿಚ್ಛಿನ್ನಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ;
ವಿಕ್ಖೀಣೋ ಜಾತಿಸಂಸಾರೋ, ನತ್ಥಿ ತಸ್ಸ ಪುನಬ್ಭವೋ’’ತಿ.
ಅಯಮ್ಪಿ ಅತ್ಥೋ ವುತ್ತೋ ಭಗವತಾ, ಇತಿ ಮೇ ಸುತನ್ತಿ. ಪಞ್ಚಮಂ.
೬. ಕಾಮೂಪಪತ್ತಿಸುತ್ತಂ
೯೫. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ ಭಗವತಾ, ವುತ್ತಮರಹತಾತಿ ಮೇ ಸುತಂ –
‘‘ತಿಸ್ಸೋ ಇಮಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕಾಮೂಪಪತ್ತಿಯೋ [ಕಾಮುಪ್ಪತ್ತಿಯೋ (ಸೀ.)]. ಕತಮಾ ತಿಸ್ಸೋ? ಪಚ್ಚುಪಟ್ಠಿತಕಾಮಾ, ನಿಮ್ಮಾನರತಿನೋ, ಪರನಿಮ್ಮಿತವಸವತ್ತಿನೋ – ಇಮಾ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಿಸ್ಸೋ ಕಾಮೂಪಪತ್ತಿಯೋ’’ತಿ. ಏತಮತ್ಥಂ ಭಗವಾ ಅವೋಚ. ತತ್ಥೇತಂ ಇತಿ ವುಚ್ಚತಿ –
‘‘ಪಚ್ಚುಪಟ್ಠಿತಕಾಮಾ ಚ, ಯೇ ದೇವಾ ವಸವತ್ತಿನೋ;
ನಿಮ್ಮಾನರತಿನೋ ದೇವಾ, ಯೇ ಚಞ್ಞೇ ಕಾಮಭೋಗಿನೋ;
ಇತ್ಥಭಾವಞ್ಞಥಾಭಾವಂ, ಸಂಸಾರಂ ನಾತಿವತ್ತರೇ.
‘‘ಏತಮಾದೀನವಂ ಞತ್ವಾ, ಕಾಮಭೋಗೇಸು ಪಣ್ಡಿತೋ;
ಸಬ್ಬೇ ಪರಿಚ್ಚಜೇ ಕಾಮೇ, ಯೇ ದಿಬ್ಬಾ ಯೇ ಚ ಮಾನುಸಾ.
‘‘ಪಿಯರೂಪಸಾತಗಧಿತಂ, ಛೇತ್ವಾ ಸೋತಂ ದುರಚ್ಚಯಂ;
ಅಸೇಸಂ ಪರಿನಿಬ್ಬನ್ತಿ, ಅಸೇಸಂ ದುಕ್ಖಮಚ್ಚಗುಂ.
‘‘ಅರಿಯದ್ದಸಾ ವೇದಗುನೋ, ಸಮ್ಮದಞ್ಞಾಯ ಪಣ್ಡಿತಾ;
ಜಾತಿಕ್ಖಯಮಭಿಞ್ಞಾಯ, ನಾಗಚ್ಛನ್ತಿ ಪುನಬ್ಭವ’’ನ್ತಿ.
ಅಯಮ್ಪಿ ಅತ್ಥೋ ವುತ್ತೋ ಭಗವತಾ, ಇತಿ ಮೇ ಸುತನ್ತಿ. ಛಟ್ಠಂ.
೭. ಕಾಮಯೋಗಸುತ್ತಂ
೯೬. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ ಭಗವತಾ, ವುತ್ತಮರಹತಾತಿ ಮೇ ಸುತಂ –
‘‘ಕಾಮಯೋಗಯುತ್ತೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭವಯೋಗಯುತ್ತೋ ಆಗಾಮೀ ಹೋತಿ ಆಗನ್ತಾ [ಆಗನ್ತ್ವಾ (ಸ್ಯಾ. ಕ.)] ಇತ್ಥತ್ತಂ. ಕಾಮಯೋಗವಿಸಂಯುತ್ತೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭವಯೋಗಯುತ್ತೋ ಅನಾಗಾಮೀ ಹೋತಿ ಅನಾಗನ್ತಾ ಇತ್ಥತ್ತಂ. ಕಾಮಯೋಗವಿಸಂಯುತ್ತೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭವಯೋಗವಿಸಂಯುತ್ತೋ ಅರಹಾ ಹೋತಿ, ಖೀಣಾಸವೋ’’ತಿ. ಏತಮತ್ಥಂ ಭಗವಾ ಅವೋಚ. ತತ್ಥೇತಂ ಇತಿ ವುಚ್ಚತಿ –
‘‘ಕಾಮಯೋಗೇನ ಸಂಯುತ್ತಾ, ಭವಯೋಗೇನ ಚೂಭಯಂ;
ಸತ್ತಾ ಗಚ್ಛನ್ತಿ ಸಂಸಾರಂ, ಜಾತಿಮರಣಗಾಮಿನೋ.
‘‘ಯೇ ಚ ಕಾಮೇ ಪಹನ್ತ್ವಾನ, ಅಪ್ಪತ್ತಾ ಆಸವಕ್ಖಯಂ;
ಭವಯೋಗೇನ ಸಂಯುತ್ತಾ, ಅನಾಗಾಮೀತಿ ವುಚ್ಚರೇ.
‘‘ಯೇ ಚ ಖೋ ಛಿನ್ನಸಂಸಯಾ, ಖೀಣಮಾನಪುನಬ್ಭವಾ;
ತೇ ವೇ ಪಾರಙ್ಗತಾ ಲೋಕೇ, ಯೇ ಪತ್ತಾ ಆಸವಕ್ಖಯ’’ನ್ತಿ.
ಅಯಮ್ಪಿ ಅತ್ಥೋ ವುತ್ತೋ ಭಗವತಾ, ಇತಿ ಮೇ ಸುತನ್ತಿ. ಸತ್ತಮಂ.
ಕಲ್ಯಾಣಸೀಲಸುತ್ತಂ
೯೭. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ ಭಗವತಾ, ವುತ್ತಮರಹತಾತಿ ಮೇ ಸುತಂ –
‘‘ಕಲ್ಯಾಣಸೀಲೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಕಲ್ಯಾಣಧಮ್ಮೋ ಕಲ್ಯಾಣಪಞ್ಞೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ‘ಕೇವಲೀ ವುಸಿತವಾ ಉತ್ತಮಪುರಿಸೋ’ತಿ ವುಚ್ಚತಿ –
‘‘ಕಥಞ್ಚ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಕಲ್ಯಾಣಸೀಲೋ ಹೋತಿ? ಇಧ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಸೀಲವಾ ಹೋತಿ, ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಸಂವರಸಂವುತೋ ವಿಹರತಿ, ಆಚಾರಗೋಚರಸಮ್ಪನ್ನೋ ಅಣುಮತ್ತೇಸು ವಜ್ಜೇಸು ಭಯದಸ್ಸಾವೀ, ಸಮಾದಾಯ ಸಿಕ್ಖತಿ ಸಿಕ್ಖಾಪದೇಸು. ಏವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಕಲ್ಯಾಣಸೀಲೋ ಹೋತಿ. ಇತಿ ಕಲ್ಯಾಣಸೀಲೋ.
‘‘ಕಲ್ಯಾಣಧಮ್ಮೋ ಚ ಕಥಂ ಹೋತಿ? ಇಧ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಸತ್ತನ್ನಂ ಬೋಧಿಪಕ್ಖಿಯಾನಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಭಾವನಾನುಯೋಗಮನುಯುತ್ತೋ ವಿಹರತಿ. ಏವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಕಲ್ಯಾಣಧಮ್ಮೋ ಹೋತಿ. ಇತಿ ಕಲ್ಯಾಣಸೀಲೋ, ಕಲ್ಯಾಣಧಮ್ಮೋ.
‘‘ಕಲ್ಯಾಣಪಞ್ಞೋ ಚ ಕಥಂ ಹೋತಿ? ಇಧ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಆಸವಾನಂ ಖಯಾ ಅನಾಸವಂ ಚೇತೋವಿಮುತ್ತಿಂ ಪಞ್ಞಾವಿಮುತ್ತಿಂ ದಿಟ್ಠೇವ ಧಮ್ಮೇ ಸಯಂ ಅಭಿಞ್ಞಾ ಸಚ್ಛಿಕತ್ವಾ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹರತಿ. ಏವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಕಲ್ಯಾಣಪಞ್ಞೋ ಹೋತಿ.
‘‘ಇತಿ ಕಲ್ಯಾಣಸೀಲೋ ಕಲ್ಯಾಣಧಮ್ಮೋ ಕಲ್ಯಾಣಪಞ್ಞೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ‘ಕೇವಲೀ ವುಸಿತವಾ ಉತ್ತಮಪುರಿಸೋ’ತಿ ವುಚ್ಚತೀ’’ತಿ. ಏತಮತ್ಥಂ ಭಗವಾ ಅವೋಚ. ತತ್ಥೇತಂ ಇತಿ ವುಚ್ಚತಿ –
‘‘ಯಸ್ಸ ಕಾಯೇನ ವಾಚಾಯ, ಮನಸಾ ನತ್ಥಿ ದುಕ್ಕಟಂ;
ತಂ ವೇ ಕಲ್ಯಾಣಸೀಲೋತಿ, ಆಹು ಭಿಕ್ಖುಂ ಹಿರೀಮನಂ [ಹಿರೀಮತಂ (ಸ್ಯಾ. ಕ.)].
‘‘ಯಸ್ಸ ಧಮ್ಮಾ ಸುಭಾವಿತಾ, ಸತ್ತ [ಪತ್ತ (ಸಬ್ಬತ್ಥ)] ಸಮ್ಬೋಧಿಗಾಮಿನೋ;
ತಂ ವೇ ಕಲ್ಯಾಣಧಮ್ಮೋತಿ, ಆಹು ಭಿಕ್ಖುಂ ಅನುಸ್ಸದಂ.
‘‘ಯೋ ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಪಜಾನಾತಿ, ಇಧೇವ ಖಯಮತ್ತನೋ;
ತಂ ವೇ ಕಲ್ಯಾಣಪಞ್ಞೋತಿ, ಆಹು ಭಿಕ್ಖುಂ ಅನಾಸವಂ.
‘‘ತೇಹಿ ಧಮ್ಮೇಹಿ ಸಮ್ಪನ್ನಂ, ಅನೀಘಂ ಛಿನ್ನಸಂಸಯಂ;
ಅಸಿತಂ ಸಬ್ಬಲೋಕಸ್ಸ, ಆಹು ಸಬ್ಬಪಹಾಯಿನ’’ನ್ತಿ.
ಅಯಮ್ಪಿ ಅತ್ಥೋ ವುತ್ತೋ ಭಗವತಾ, ಇತಿ ಮೇ ಸುತನ್ತಿ. ಅಟ್ಠಮಂ.
೯. ದಾನಸುತ್ತಂ
೯೮. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ ಭಗವತಾ, ವುತ್ತಮರಹತಾತಿ ಮೇ ಸುತಂ –
‘‘ದ್ವೇಮಾನಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದಾನಾನಿ – ಆಮಿಸದಾನಞ್ಚ ಧಮ್ಮದಾನಞ್ಚ. ಏತದಗ್ಗಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಮೇಸಂ ದ್ವಿನ್ನಂ ದಾನಾನಂ ಯದಿದಂ – ಧಮ್ಮದಾನಂ.
‘‘ದ್ವೇಮೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಂವಿಭಾಗಾ – ಆಮಿಸಸಂವಿಭಾಗೋ ಚ ಧಮ್ಮಸಂವಿಭಾಗೋ ಚ. ಏತದಗ್ಗಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಮೇಸಂ ದ್ವಿನ್ನಂ ಸಂವಿಭಾಗಾನಂ ಯದಿದಂ – ಧಮ್ಮಸಂವಿಭಾಗೋ.
‘‘ದ್ವೇಮೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅನುಗ್ಗಹಾ – ಆಮಿಸಾನುಗ್ಗಹೋ ಚ ಧಮ್ಮಾನುಗ್ಗಹೋ ಚ. ಏತದಗ್ಗಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಮೇಸಂ ದ್ವಿನ್ನಂ ಅನುಗ್ಗಹಾನಂ ಯದಿದಂ – ಧಮ್ಮಾನುಗ್ಗಹೋ’’ತಿ. ಏತಮತ್ಥಂ ಭಗವಾ ಅವೋಚ. ತತ್ಥೇತಂ ಇತಿ ವುಚ್ಚತಿ –
‘‘ಯಮಾಹು ದಾನಂ ಪರಮಂ ಅನುತ್ತರಂ, ಯಂ ಸಂವಿಭಾಗಂ ಭಗವಾ ಅವಣ್ಣಯಿ [ಅವಣ್ಣಯೀ (ಸೀ.)];
ಅಗ್ಗಮ್ಹಿ ಖೇತ್ತಮ್ಹಿ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತೋ, ವಿಞ್ಞೂ ಪಜಾನಂ ಕೋ ನ ಯಜೇಥ ಕಾಲೇ.
‘‘ಯೇ ಚೇವ ಭಾಸನ್ತಿ ಸುಣನ್ತಿ ಚೂಭಯಂ, ಪಸನ್ನಚಿತ್ತಾ ಸುಗತಸ್ಸ ಸಾಸನೇ;
ತೇಸಂ ಸೋ ಅತ್ಥೋ ಪರಮೋ ವಿಸುಜ್ಝತಿ, ಯೇ ಅಪ್ಪಮತ್ತಾ ಸುಗತಸ್ಸ ಸಾಸನೇ’’ತಿ.
ಅಯಮ್ಪಿ ಅತ್ಥೋ ವುತ್ತೋ ಭಗವತಾ, ಇತಿ ಮೇ ಸುತನ್ತಿ. ನವಮಂ.
೧೦. ತೇವಿಜ್ಜಸುತ್ತಂ
೯೯. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ ಭಗವತಾ, ವುತ್ತಮರಹತಾತಿ ಮೇ ಸುತಂ –
‘‘ಧಮ್ಮೇನಾಹಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತೇವಿಜ್ಜಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ಪಞ್ಞಾಪೇಮಿ, ನಾಞ್ಞಂ ಲಪಿತಲಾಪನಮತ್ತೇನ.
‘‘ಕಥಞ್ಚಾಹಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಧಮ್ಮೇನ ತೇವಿಜ್ಜಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ಪಞ್ಞಾಪೇಮಿ, ನಾಞ್ಞಂ ಲಪಿತಲಾಪನಮತ್ತೇನ? ಇಧ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅನೇಕವಿಹಿತಂ ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಂ ಅನುಸ್ಸರತಿ, ಸೇಯ್ಯಥಿದಂ – ಏಕಮ್ಪಿ ಜಾತಿಂ ದ್ವೇಪಿ ಜಾತಿಯೋ ತಿಸ್ಸೋಪಿ ಜಾತಿಯೋ ಚತಸ್ಸೋಪಿ ಜಾತಿಯೋ ಪಞ್ಚಪಿ ಜಾತಿಯೋ ದಸಪಿ ಜಾತಿಯೋ ವೀಸಮ್ಪಿ ಜಾತಿಯೋ ತಿಂಸಮ್ಪಿ ಜಾತಿಯೋ ಚತ್ತಾಲೀಸಮ್ಪಿ ಜಾತಿಯೋ ಪಞ್ಞಾಸಮ್ಪಿ ಜಾತಿಯೋ ಜಾತಿಸತಮ್ಪಿ ಜಾತಿಸಹಸ್ಸಮ್ಪಿ ಜಾತಿಸತಸಹಸ್ಸಮ್ಪಿ ಅನೇಕೇಪಿ ಸಂವಟ್ಟಕಪ್ಪೇ ಅನೇಕೇಪಿ ವಿವಟ್ಟಕಪ್ಪೇ ಅನೇಕೇಪಿ ಸಂವಟ್ಟವಿವಟ್ಟಕಪ್ಪೇ – ‘ಅಮುತ್ರಾಸಿಂ ಏವಂನಾಮೋ ಏವಂಗೋತ್ತೋ ಏವಂವಣ್ಣೋ ಏವಮಾಹಾರೋ ಏವಂಸುಖದುಕ್ಖಪ್ಪಟಿಸಂವೇದೀ ಏವಮಾಯುಪರಿಯನ್ತೋ. ಸೋ ತತೋ ಚುತೋ ಅಮುತ್ರ ಉದಪಾದಿಂ. ತತ್ರಾಪಾಸಿಂ ಏವಂನಾಮೋ ಏವಂಗೋತ್ತೋ ಏವಂವಣ್ಣೋ ಏವಮಾಹಾರೋ ಏವಂಸುಖದುಕ್ಖಪ್ಪಟಿಸಂವೇದೀ ಏವಮಾಯುಪರಿಯನ್ತೋ. ಸೋ ತತೋ ಚುತೋ ಇಧೂಪಪನ್ನೋ’ತಿ. ಇತಿ ಸಾಕಾರಂ ಸಉದ್ದೇಸಂ ಅನೇಕವಿಹಿತಂ ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಂ ಅನುಸ್ಸರತಿ. ಅಯಮಸ್ಸ ಪಠಮಾ ವಿಜ್ಜಾ ಅಧಿಗತಾ ಹೋತಿ, ಅವಿಜ್ಜಾ ವಿಹತಾ, ವಿಜ್ಜಾ ಉಪ್ಪನ್ನಾ, ತಮೋ ವಿಹತೋ, ಆಲೋಕೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ, ಯಥಾ ತಂ ಅಪ್ಪಮತ್ತಸ್ಸ ಆತಾಪಿನೋ ಪಹಿತತ್ತಸ್ಸ ವಿಹರತೋ.
‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ದಿಬ್ಬೇನ ಚಕ್ಖುನಾ ವಿಸುದ್ಧೇನ ಅತಿಕ್ಕನ್ತಮಾನುಸಕೇನ ಸತ್ತೇ ಪಸ್ಸತಿ ಚವಮಾನೇ ಉಪಪಜ್ಜಮಾನೇ ಹೀನೇ ಪಣೀತೇ ಸುವಣ್ಣೇ ದುಬ್ಬಣ್ಣೇ, ಸುಗತೇ ದುಗ್ಗತೇ ಯಥಾಕಮ್ಮೂಪಗೇ ಸತ್ತೇ ಪಜಾನಾತಿ – ‘ಇಮೇ ವತ ಭೋನ್ತೋ ಸತ್ತಾ ಕಾಯದುಚ್ಚರಿತೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ವಚೀದುಚ್ಚರಿತೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ಮನೋದುಚ್ಚರಿತೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ಅರಿಯಾನಂ ಉಪವಾದಕಾ ಮಿಚ್ಛಾದಿಟ್ಠಿಕಾ ಮಿಚ್ಛಾದಿಟ್ಠಿಕಮ್ಮಸಮಾದಾನಾ. ತೇ ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಪರಂ ಮರಣಾ ಅಪಾಯಂ ದುಗ್ಗತಿಂ ವಿನಿಪಾತಂ ನಿರಯಂ ಉಪಪನ್ನಾ. ಇಮೇ ವಾ ಪನ ಭೋನ್ತೋ ಸತ್ತಾ ಕಾಯಸುಚರಿತೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ವಚೀಸುಚರಿತೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ಮನೋಸುಚರಿತೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ಅರಿಯಾನಂ ಅನುಪವಾದಕಾ ಸಮ್ಮಾದಿಟ್ಠಿಕಾ ಸಮ್ಮಾದಿಟ್ಠಿಕಮ್ಮಸಮಾದಾನಾ. ತೇ ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಪರಂ ಮರಣಾ ಸುಗತಿಂ ಸಗ್ಗಂ ಲೋಕಂ ಉಪಪನ್ನಾ’ತಿ. ಇತಿ ದಿಬ್ಬೇನ ಚಕ್ಖುನಾ ವಿಸುದ್ಧೇನ ಅತಿಕ್ಕನ್ತಮಾನುಸಕೇನ ಸತ್ತೇ ಪಸ್ಸತಿ ಚವಮಾನೇ ಉಪಪಜ್ಜಮಾನೇ ಹೀನೇ ಪಣೀತೇ ಸುವಣ್ಣೇ ದುಬ್ಬಣ್ಣೇ, ಸುಗತೇ ದುಗ್ಗತೇ ಯಥಾಕಮ್ಮೂಪಗೇ ಸತ್ತೇ ಪಜಾನಾತಿ. ಅಯಮಸ್ಸ ದುತಿಯಾ ವಿಜ್ಜಾ ಅಧಿಗತಾ ಹೋತಿ, ಅವಿಜ್ಜಾ ವಿಹತಾ, ವಿಜ್ಜಾ ಉಪ್ಪನ್ನಾ, ತಮೋ ವಿಹತೋ, ಆಲೋಕೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ, ಯಥಾ ತಂ ಅಪ್ಪಮತ್ತಸ್ಸ ಆತಾಪಿನೋ ಪಹಿತತ್ತಸ್ಸ ವಿಹರತೋ.
‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಆಸವಾನಂ ಖಯಾ ಅನಾಸವಂ ಚೇತೋವಿಮುತ್ತಿಂ ಪಞ್ಞಾವಿಮುತ್ತಿಂ ದಿಟ್ಠೇವ ಧಮ್ಮೇ ಸಯಂ ಅಭಿಞ್ಞಾ ಸಚ್ಛಿಕತ್ವಾ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹರತಿ. ಅಯಮಸ್ಸ ತತಿಯಾ ವಿಜ್ಜಾ ಅಧಿಗತಾ ಹೋತಿ, ಅವಿಜ್ಜಾ ವಿಹತಾ, ವಿಜ್ಜಾ ಉಪ್ಪನ್ನಾ, ತಮೋ ವಿಹತೋ, ಆಲೋಕೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ, ಯಥಾ ತಂ ಅಪ್ಪಮತ್ತಸ್ಸ ಆತಾಪಿನೋ ಪಹಿತತ್ತಸ್ಸ ವಿಹರತೋ. ಏವಂ ಖೋ ಅಹಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಧಮ್ಮೇನ ತೇವಿಜ್ಜಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ಪಞ್ಞಾಪೇಮಿ, ನಾಞ್ಞಂ ಲಪಿತಲಾಪನಮತ್ತೇನಾ’’ತಿ. ಏತಮತ್ಥಂ ಭಗವಾ ಅವೋಚ. ತತ್ಥೇತಂ ಇತಿ ವುಚ್ಚತಿ –
‘‘ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಂ ಯೋವೇದಿ [ಯೋವೇದಿ (ಸಬ್ಬತ್ಥ)], ಸಗ್ಗಾಪಾಯಞ್ಚ ಪಸ್ಸತಿ;
ಅಥೋ [ಅಥ (ಸ್ಯಾ. ಕ.)] ಜಾತಿಕ್ಖಯಂ ಪತ್ತೋ, ಅಭಿಞ್ಞಾವೋಸಿತೋ ಮುನಿ.
‘‘ಏತಾಹಿ ತೀಹಿ ವಿಜ್ಜಾಹಿ, ತೇವಿಜ್ಜೋ ಹೋತಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ;
ತಮಹಂ ವದಾಮಿ ತೇವಿಜ್ಜಂ, ನಾಞ್ಞಂ ಲಪಿತಲಾಪನ’’ನ್ತಿ.
ಅಯಮ್ಪಿ ಅತ್ಥೋ ವುತ್ತೋ ಭಗವತಾ, ಇತಿ ಮೇ ಸುತನ್ತಿ. ದಸಮಂ.
ಪಞ್ಚಮೋ ವಗ್ಗೋ ನಿಟ್ಠಿತೋ.
ತಸ್ಸುದ್ದಾನಂ –
ಪಸಾದ ಜೀವಿತ ಸಙ್ಘಾಟಿ, ಅಗ್ಗಿ ಉಪಪರಿಕ್ಖಯಾ;
ಉಪಪತ್ತಿ [ಉಪ್ಪತ್ತಿ (ಸೀ.)] ಕಾಮ ಕಲ್ಯಾಣಂ, ದಾನಂ ಧಮ್ಮೇನ ತೇ ದಸಾತಿ.
ತಿಕನಿಪಾತೋ ನಿಟ್ಠಿತೋ.