೯. ನಿಗಮವಾಸಿತಿಸ್ಸತ್ಥೇರವತ್ಥು

ಅಪ್ಪಮಾದರತೋತಿ ಇಮಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಂ ಸತ್ಥಾ ಜೇತವನೇ ವಿಹರನ್ತೋ ನಿಗಮವಾಸಿತಿಸ್ಸತ್ಥೇರಂ ನಾಮ ಆರಬ್ಭ ಕಥೇಸಿ.

ಏಕಸ್ಮಿಞ್ಹಿ ಸಾವತ್ಥಿತೋ ಅವಿದೂರೇ ನಿಗಮಗಾಮೇ ಜಾತಸಂವಡ್ಢೋ ಏಕೋ ಕುಲಪುತ್ತೋ ಸತ್ಥು ಸಾಸನೇ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ಲದ್ಧೂಪಸಮ್ಪದೋ ‘‘ನಿಗಮವಾಸಿತಿಸ್ಸತ್ಥೇರೋ ನಾಮ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛೋ ಸನ್ತುಟ್ಠೋ ಪವಿವಿತ್ತೋ ಆರದ್ಧವೀರಿಯೋ’’ತಿ ಪಞ್ಞಾಯಿ. ಸೋ ನಿಬದ್ಧಂ ಞಾತಿಗಾಮೇಯೇವ ಪಿಣ್ಡಾಯ ವಿಚರತಿ. ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಾದೀಸು ಮಹಾದಾನಾನಿ ಕರೋನ್ತೇಸು, ಪಸೇನದಿಕೋಸಲೇ ಅಸದಿಸದಾನಂ ಕರೋನ್ತೇಪಿ ಸಾವತ್ಥಿಂ ನಾಗಚ್ಛತಿ. ಭಿಕ್ಖೂ ‘‘ಅಯಂ ನಿಗಮವಾಸಿತಿಸ್ಸತ್ಥೇರೋ ಉಟ್ಠಾಯ ಸಮುಟ್ಠಾಯ ಞಾತಿಸಂಸಟ್ಠೋ ವಿಹರತಿ, ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಾದೀಸು ಮಹಾದಾನಾದೀನಿ ಕರೋನ್ತೇಸು, ಪಸೇನದಿಕೋಸಲೇ ಅಸದಿಸದಾನಂ ಕರೋನ್ತೇಪಿ ನೇವ ಆಗಚ್ಛತೀ’’ತಿ ಕಥಂ ಸಮುಟ್ಠಾಪೇತ್ವಾ ಸತ್ಥು ಆರೋಚಯಿಂಸು. ಸತ್ಥಾ ತಂ ಪಕ್ಕೋಸಾಪೇತ್ವಾ, ‘‘ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ ತ್ವಂ, ಭಿಕ್ಖು, ಏವಂ ಕರೋಸೀ’’ತಿ ಪುಚ್ಛಿತ್ವಾ, ‘‘ನತ್ಥಿ, ಭನ್ತೇ, ಮಯ್ಹಂ ಞಾತಿಸಂಸಗ್ಗೋ, ಅಹಂ ಏತೇ ಮನುಸ್ಸೇ ನಿಸ್ಸಾಯ ಅಜ್ಝೋಹರಣೀಯಮತ್ತಂ ಆಹಾರಂ ಲಭಾಮಿ ಲೂಖೇ ವಾ ಪಣೀತೇ ವಾ. ಯಾಪನಮತ್ತೇ ಲದ್ಧೇ ಪುನ ಕಿಂ ಆಹಾರಪರಿಯೇಸನೇನಾತಿ ನ ಗಚ್ಛಾಮಿ, ಞಾತೀಹಿ ಪನ ಮೇ ಸಂಸಗ್ಗೋ ನಾಮ ನತ್ಥಿ, ಭನ್ತೇ’’ತಿ ವುತ್ತೇ ಸತ್ಥಾ ಪಕತಿಯಾಪಿ ತಸ್ಸ ಅಜ್ಝಾಸಯಂ ವಿಜಾನನ್ತೋ – ‘‘ಸಾಧು ಸಾಧು, ಭಿಕ್ಖೂ’’ತಿ ತಸ್ಸ ಸಾಧುಕಾರಂ ದತ್ವಾ, ‘‘ಅನಚ್ಛರಿಯಂ ಖೋ ಪನೇತಂ ಭಿಕ್ಖು, ಯಂ ತ್ವಂ ಮಾದಿಸಂ ಆಚರಿಯಂ ಲಭಿತ್ವಾ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛೋ ಅಹೋಸಿ. ಅಯಞ್ಹಿ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛತಾ ನಾಮ ಮಮ ತನ್ತಿ, ಮಮ ಪವೇಣೀ’’ತಿ ವತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂಹಿ ಯಾಚಿತೋ ಅತೀತಂ ಆಹರಿ –

ಅತೀತೇ ಹಿಮವನ್ತೇ ಗಙ್ಗಾತೀರೇ ಏಕಸ್ಮಿಂ ಉದುಮ್ಬರವನೇ ಅನೇಕಸಹಸ್ಸಾ ಸುವಾ ವಸಿಂಸು. ತತ್ರೇಕೋ ಸುವರಾಜಾ ಅತ್ತನೋ ನಿವಾಸರುಕ್ಖಸ್ಸ ಫಲೇಸು ಖೀಣೇಸು ಯಂ ಯದೇವ ಅವಸಿಟ್ಠಂ ಹೋತಿ ಅಙ್ಕುರೋ ವಾ ಪತ್ತಂ ವಾ ತಚೋ ವಾ, ತಂ ತಂ ಖಾದಿತ್ವಾ ಗಙ್ಗಾಯಂ ಪಾನೀಯಂ ಪಿವಿತ್ವಾ ಪರಮಪ್ಪಿಚ್ಛೋ ಸನ್ತುಟ್ಠೋ ಹುತ್ವಾ ಅಞ್ಞತ್ಥ ನ ಗಚ್ಛತಿ. ತಸ್ಸ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಸನ್ತುಟ್ಠಭಾವಗುಣೇನ ಸಕ್ಕಸ್ಸ ಭವನಂ ಕಮ್ಪಿ. ಸಕ್ಕೋ ಆವಜ್ಜಮಾನೋ ತಂ ದಿಸ್ವಾ ತಸ್ಸ ವೀಮಂಸನತ್ಥಂ ಅತ್ತನೋ ಆನುಭಾವೇನ ತಂ ರುಕ್ಖಂ ಸುಕ್ಖಾಪೇಸಿ. ರುಕ್ಖೋ ಓಭಗ್ಗೋ ಖಾಣುಮತ್ತೋ ಛಿದ್ದಾವಛಿದ್ದೋವ ಹುತ್ವಾ ವಾತೇ ಪಹರನ್ತೇ ಆಕೋಟಿತೋ ವಿಯ ಸದ್ದಂ ನಿಚ್ಛಾರೇನ್ತೋ ಅಟ್ಠಾಸಿ. ತಸ್ಸ ಛಿದ್ದೇಹಿ ಚುಣ್ಣಾನಿ ನಿಕ್ಖಮನ್ತಿ. ಸುವರಾಜಾ ತಾನಿ ಖಾದಿತ್ವಾ ಗಙ್ಗಾಯಂ ಪಾನೀಯಂ ಪಿವಿತ್ವಾ ಅಞ್ಞತ್ಥ ಅಗನ್ತ್ವಾ ವಾತಾತಪಂ ಅಗಣೇತ್ವಾ ಉದುಮ್ಬರಖಾಣುಮತ್ಥಕೇ ನಿಸೀದತಿ. ಸಕ್ಕೋ ತಸ್ಸ ಪರಮಪ್ಪಿಚ್ಛಭಾವಂ ಞತ್ವಾ, ‘‘ಮಿತ್ತಧಮ್ಮಗುಣಂ ಕಥಾಪೇತ್ವಾ ವರಮಸ್ಸ ದತ್ವಾ ಉದುಮ್ಬರಂ ಅಮತಫಲಂ ಕತ್ವಾ ಆಗಮಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಏಕೋ ಹಂಸರಾಜಾ ಹುತ್ವಾ ಸುಜಂ ಅಸುರಕಞ್ಞಂ ಪುರತೋ ಕತ್ವಾ ಉದುಮ್ಬರವನಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಅವಿದೂರೇ ಏಕಸ್ಸ ರುಕ್ಖಸ್ಸ ಸಾಖಾಯ ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ತೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಕಥೇನ್ತೋ ಇಮಂ ಗಾಥಮಾಹ –

‘‘ಸನ್ತಿ ರುಕ್ಖಾ ಹರಿಪತ್ತಾ, ದುಮಾನೇಕಫಲಾ ಬಹೂ;

ಕಸ್ಮಾ ನು ಸುಕ್ಖೇ ಕೋಳಾಪೇ, ಸುವಸ್ಸ ನಿರತೋ ಮನೋ’’ತಿ. (ಜಾ. ೧.೯.೩೦);

ಸಬ್ಬಂ ಸುವಜಾತಕಂ ನವಕನಿಪಾತೇ ಆಗತನಯೇನೇವ ವಿತ್ಥಾರೇತಬ್ಬಂ. ಅಟ್ಠುಪ್ಪತ್ತಿಯೇವ ಹಿ ತತ್ಥ ಚ ಇಧ ಚ ನಾನಾ, ಸೇಸಂ ತಾದಿಸಮೇವ. ಸತ್ಥಾ ಇಮಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಂ ಆಹರಿತ್ವಾ, ‘‘ತದಾ ಸಕ್ಕೋ ಆನನ್ದೋ ಅಹೋಸಿ, ಸುವರಾಜಾ ಅಹಮೇವಾ’’ತಿ ವತ್ವಾ, ‘‘ಏವಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಿಚ್ಛತಾ ನಾಮೇಸಾ ಮಮ ತನ್ತಿ, ಮಮ ಪವೇಣೀ, ಅನಚ್ಛರಿಯಾ ಮಮ ಪುತ್ತಸ್ಸ ನಿಗಮವಾಸಿತಿಸ್ಸಸ್ಸ ಮಾದಿಸಂ ಆಚರಿಯಂ ಲಭಿತ್ವಾ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛತಾ, ಭಿಕ್ಖುನಾ ನಾಮ ನಿಗಮವಾಸಿತಿಸ್ಸೇನ ವಿಯ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛೇನೇವ ಭವಿತಬ್ಬಂ. ಏವರೂಪೋ ಹಿ ಭಿಕ್ಖು ಅಭಬ್ಬೋ ಸಮಥವಿಪಸ್ಸನಾಧಮ್ಮೇಹಿ ವಾ ಮಗ್ಗಫಲೇಹಿ ವಾ ಪರಿಹಾನಾಯ, ಅಞ್ಞದತ್ಥು ನಿಬ್ಬಾನಸ್ಸೇವ ಸನ್ತಿಕೇ ಹೋತೀ’’ತಿ ವತ್ವಾ ಇಮಂ ಗಾಥಮಾಹ –

೩೨. ‘‘ಅಪ್ಪಮಾದರತೋ ಭಿಕ್ಖು, ಪಮಾದೇ ಭಯದಸ್ಸಿ ವಾ;

ಅಭಬ್ಬೋ ಪರಿಹಾನಾಯ, ನಿಬ್ಬಾನಸ್ಸೇವ ಸನ್ತಿಕೇ’’ತಿ.

ತತ್ಥ ಅಭಬ್ಬೋ ಪರಿಹಾನಾಯಾತಿ ಸೋ ಏವರೂಪೋ ಭಿಕ್ಖು ಸಮಥವಿಪಸ್ಸನಾಧಮ್ಮೇಹಿ ವಾ ಮಗ್ಗಫಲೇಹಿ ವಾ ಪರಿಹಾನಾಯ ಅಭಬ್ಬೋ, ನಾಪಿ ಪತ್ತೇಹಿ ಪರಿಹಾಯತಿ, ನ ಅಪ್ಪತ್ತಾನಿ ನ ಪಾಪುಣಾತಿ. ನಿಬ್ಬಾನಸ್ಸೇವ ಸನ್ತಿಕೇತಿ ಕಿಲೇಸಪರಿನಿಬ್ಬಾನಸ್ಸಪಿ ಅನುಪಾದಾಪರಿನಿಬ್ಬಾನಸ್ಸಾಪಿ ಸನ್ತಿಕೇಯೇವಾತಿ.

ಗಾಥಾಪರಿಯೋಸಾನೇ ನಿಗಮವಾಸಿತಿಸ್ಸತ್ಥೇರೋ ಸಹ ಪಟಿಸಮ್ಭಿದಾಹಿ ಅರಹತ್ತಂ ಪಾಪುಣಿ. ಅಞ್ಞೇಪಿ ಬಹೂ ಸೋತಾಪನ್ನಾದಯೋ ಅಹೇಸುಂ. ಮಹಾಜನಸ್ಸ ಸಾತ್ಥಿಕಾ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ ಜಾತಾತಿ.

ನಿಗಮವಾಸಿತಿಸ್ಸತ್ಥೇರವತ್ಥು ನವಮಂ.

ಅಪ್ಪಮಾದವಗ್ಗವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ. ದುತಿಯೋ ವಗ್ಗೋ.