೪. ಬಾಲನಕ್ಖತ್ತಸಙ್ಘುಟ್ಠವತ್ಥು

ಪಮಾದಮನುಯುಞ್ಜನ್ತೀತಿ ಇಮಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಂ ಸತ್ಥಾ ಜೇತವನೇ ವಿಹರನ್ತೋ ಬಾಲನಕ್ಖತ್ತಂ ಆರಬ್ಭ ಕಥೇಸಿ.

ಏಕಸ್ಮಿಞ್ಹಿ ಸಮಯೇ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ಬಾಲನಕ್ಖತ್ತಂ ನಾಮ ಸಙ್ಘುಟ್ಠಂ. ತಸ್ಮಿಂ ನಕ್ಖತ್ತೇ ಬಾಲಾ ದುಮ್ಮೇಧಿನೋ ಜನಾ ಛಾರಿಕಾಯ ಚೇವ ಗೋಮಯೇನ ಚ ಸರೀರಂ ಮಕ್ಖೇತ್ವಾ ಸತ್ತಾಹಂ ಅಸಬ್ಭಂ ಭಣನ್ತಾ ವಿಚರನ್ತಿ. ಕಿಞ್ಚಿ ಞಾತಿ ಸುಹಜ್ಜಂ ವಾ ಪಬ್ಬಜಿತಂ ವಾ ದಿಸ್ವಾ ಲಜ್ಜನ್ತಾ ನಾಮ ನತ್ಥಿ. ದ್ವಾರೇ ದ್ವಾರೇ ಠತ್ವಾ ಅಸಬ್ಭಂ ಭಣನ್ತಿ. ಮನುಸ್ಸಾ ತೇಸಂ ಅಸಬ್ಭಂ ಸೋತುಂ ಅಸಕ್ಕೋನ್ತಾ ಯಥಾಬಲಂ ಅಡ್ಢಂ ವಾ ಪಾದಂ ವಾ ಕಹಾಪಣಂ ವಾ ಪೇಸೇನ್ತಿ. ತೇ ತೇಸಂ ದ್ವಾರೇ ಲದ್ಧಂ ಲದ್ಧಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಪಕ್ಕಮನ್ತಿ. ತದಾ ಪನ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ಪಞ್ಚ ಕೋಟಿಮತ್ತಾ ಅರಿಯಸಾವಕಾ ವಸನ್ತಿ, ತೇ ಸತ್ಥು ಸನ್ತಿಕಂ ಸಾಸನಂ ಪೇಸಯಿಂಸು – ‘‘ಭಗವಾ, ಭನ್ತೇ, ಸತ್ತಾಹಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘೇನ ಸದ್ಧಿಂ ನಗರಂ ಅಪ್ಪವಿಸಿತ್ವಾ ವಿಹಾರೇಯೇವ ಹೋತೂ’’ತಿ. ತಞ್ಚ ಪನ ಸತ್ತಾಹಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಸ್ಸ ವಿಹಾರೇಯೇವ ಯಾಗುಭತ್ತಾದೀನಿ ಸಮ್ಪಾದೇತ್ವಾ ಪಹಿಣಿಂಸು, ಸಯಮ್ಪಿ ಗೇಹಾ ನ ನಿಕ್ಖಮಿಂಸು. ತೇ ನಕ್ಖತ್ತೇ ಪನ ಪರಿಯೋಸಿತೇ ಅಟ್ಠಮೇ ದಿವಸೇ ಬುದ್ಧಪ್ಪಮುಖಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಂ ನಿಮನ್ತೇತ್ವಾ ನಗರಂ ಪವೇಸೇತ್ವಾ ಮಹಾದಾನಂ ದತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನಾ, ‘‘ಭನ್ತೇ, ಅತಿದುಕ್ಖೇನ ನೋ ಸತ್ತ ದಿವಸಾನಿ ಅತಿಕ್ಕನ್ತಾನಿ, ಬಾಲಾನಂ ಅಸಬ್ಭಾನಿ ಸುಣನ್ತಾನಂ ಕಣ್ಣಾ ಭಿಜ್ಜನಾಕಾರಪ್ಪತ್ತಾ ಹೋನ್ತಿ, ಕೋಚಿ ಕಸ್ಸಚಿ ನ ಲಜ್ಜತಿ, ತೇನ ಮಯಂ ತುಮ್ಹಾಕಂ ಅನ್ತೋನಗರಂ ಪವಿಸಿತುಂ ನಾದಮ್ಹ, ಮಯಮ್ಪಿ ಗೇಹತೋ ನ ನಿಕ್ಖಮಿಮ್ಹಾ’’ತಿ ಆಹಂಸು. ಸತ್ಥಾ ತೇಸಂ ಕಥಂ ಸುತ್ವಾ, ‘‘ಬಾಲಾನಂ ದುಮ್ಮೇಧಾನಂ ಕಿರಿಯಾ ನಾಮ ಏವರೂಪಾ ಹೋತಿ, ಮೇಧಾವಿನೋ ಪನ ಧನಸಾರಂ ವಿಯ ಅಪ್ಪಮಾದಂ ರಕ್ಖಿತ್ವಾ ಅಮತಮಹಾನಿಬ್ಬಾನಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ಪಾಪುಣನ್ತೀ’’ತಿ ವತ್ವಾ ಇಮಾ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಿ –

೨೬. ‘‘ಪಮಾದಮನುಯುಞ್ಜನ್ತಿ, ಬಾಲಾ ದುಮ್ಮೇಧಿನೋ ಜನಾ;

ಅಪ್ಪಮಾದಞ್ಚ ಮೇಧಾವೀ, ಧನಂ ಸೇಟ್ಠಂವ ರಕ್ಖತಿ.

೨೭. ‘‘ಮಾ ಪಮಾದಮನುಯುಞ್ಜೇಥ, ಮಾ ಕಾಮರತಿಸನ್ಥವಂ;

ಅಪ್ಪಮತ್ತೋ ಹಿ ಝಾಯನ್ತೋ, ಪಪ್ಪೋತಿ ವಿಪುಲಂ ಸುಖ’’ನ್ತಿ.

ತತ್ಥ ಬಾಲಾತಿ ಬಾಲ್ಯೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ಇಧಲೋಕಪರಲೋಕತ್ಥಂ ಅಜಾನನ್ತಾ. ದುಮ್ಮೇಧಿನೋತಿ ನಿಪ್ಪಞ್ಞಾ. ತೇ ಪಮಾದೇ ಆದೀನವಂ ಅಪಸ್ಸನ್ತಾ ಪಮಾದಂ ಅನುಯುಞ್ಜನ್ತಿ ಪವತ್ತೇನ್ತಿ, ಪಮಾದೇನ ಕಾಲಂ ವೀತಿನಾಮೇನ್ತಿ. ಮೇಧಾವೀತಿ ಧಮ್ಮೋಜಪಞ್ಞಾಯ ಸಮನ್ನಾಗತೋ ಪನ ಪಣ್ಡಿತೋ ಕುಲವಂಸಾಗತಂ ಸೇಟ್ಠಂ ಉತ್ತಮಂ ಸತ್ತರತನಧನಂ ವಿಯ ಅಪ್ಪಮಾದಂ ರಕ್ಖತಿ. ಯಥಾ ಹಿ ಉತ್ತಮಂ ಧನಂ ನಿಸ್ಸಾಯ ‘‘ಕಾಮಗುಣಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ಪಾಪುಣಿಸ್ಸಾಮ, ಪುತ್ತದಾರಂ ಪೋಸೇಸ್ಸಾಮ, ಪರಲೋಕಗಮನಮಗ್ಗಂ ಸೋಧೇಸ್ಸಾಮಾ’’ತಿ ಧನೇ ಆನಿಸಂಸಂ ಪಸ್ಸನ್ತಾ ತಂ ರಕ್ಖನ್ತಿ, ಏವಂ ಪಣ್ಡಿತೋಪಿ ಅಪ್ಪಮತ್ತೋ ‘‘ಪಠಮಜ್ಝಾನಾದೀನಿ ಪಟಿಲಭಿಸ್ಸಾಮಿ, ಮಗ್ಗಫಲಾದೀನಿ ಪಾಪುಣಿಸ್ಸಾಮಿ, ತಿಸ್ಸೋ ವಿಜ್ಜಾ, ಛ ಅಭಿಞ್ಞಾ ಸಮ್ಪಾದೇಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಅಪ್ಪಮಾದೇ ಆನಿಸಂಸಂ ಪಸ್ಸನ್ತೋ ಧನಂ ಸೇಟ್ಠಂವ ಅಪ್ಪಮಾದಂ ರಕ್ಖತೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಮಾ ಪಮಾದನ್ತಿ ತಸ್ಮಾ ತುಮ್ಹೇ ಮಾ ಪಮಾದಮನುಯುಞ್ಜೇಥ ಮಾ ಪಮಾದೇನ ಕಾಲಂ ವೀತಿನಾಮಯಿತ್ಥ. ಮಾ ಕಾಮರತಿಸನ್ಥವನ್ತಿ ವತ್ಥುಕಾಮಕಿಲೇಸಕಾಮೇಸು ರತಿಸಙ್ಖಾತಂ ತಣ್ಹಾಸನ್ಥವಮ್ಪಿ ಮಾ ಅನುಯುಞ್ಜೇಥ ಮಾ ಚಿನ್ತಯಿತ್ಥ ಮಾ ಪಟಿಲಭಿತ್ಥ. ಅಪ್ಪಮತ್ತೋ ಹೀತಿ ಉಪಟ್ಠಿತಸ್ಸತಿತಾಯ ಹಿ ಅಪ್ಪಮತ್ತೋ ಝಾಯನ್ತೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ವಿಪುಲಂ ಉಳಾರಂ ನಿಬ್ಬಾನಸುಖಂ ಪಾಪುಣಾತೀತಿ.

ಗಾಥಾಪರಿಯೋಸಾನೇ ಬಹೂ ಸೋತಾಪನ್ನಾದಯೋ ಅಹೇಸುಂ. ಮಹಾಜನಸ್ಸ ಸಾತ್ಥಿಕಾ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ ಜಾತಾತಿ.

ಬಾಲನಕ್ಖತ್ತಸಙ್ಘುಟ್ಠವತ್ಥು ಚತುತ್ಥಂ.