(೭.) ಸತ್ತಕನಿದ್ದೇಸಾದಿವಣ್ಣನಾ
೮೦೬. ಸತ್ತವಿಧೇನ ಞಾಣವತ್ಥುನಿದ್ದೇಸೇ ಜಾತಿಪಚ್ಚಯಾ ಜರಾಮರಣನ್ತಿಆದಿನಾ ನಯೇನ ಪವತ್ತಿನಿವತ್ತಿವಸೇನ ಏಕಾದಸಸು ಪಟಿಚ್ಚಸಮುಪ್ಪಾದಙ್ಗೇಸು ಏಕೇಕಸ್ಮಿಂ ಕಾಲತ್ತಯಭೇದತೋ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಣಞಾಣಂ ವತ್ವಾ ಪುನ ‘‘ಯಮ್ಪಿಸ್ಸ ತಂ ಧಮ್ಮಟ್ಠಿತಿಞಾಣ’’ನ್ತಿ ಏವಂ ತದೇವ ಞಾಣಂ ಸಙ್ಖೇಪತೋ ಖಯಧಮ್ಮತಾದೀಹಿ ಪಕಾರೇಹಿ ವುತ್ತಂ. ತತ್ಥ ಜಾತಿಪಚ್ಚಯಾ ಜರಾಮರಣಂ, ಅಸತಿ ಜಾತಿಯಾ ನತ್ಥಿ ಜರಾಮರಣನ್ತಿ ಞಾಣದ್ವಯಂ ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನದ್ಧಾನವಸೇನ ವುತ್ತಂ. ಅತೀತಮ್ಪಿ ಅದ್ಧಾನಂ, ಅನಾಗತಮ್ಪಿ ಅದ್ಧಾನನ್ತಿ ಏವಂ ಅತೀತೇ ಞಾಣದ್ವಯಂ, ಅನಾಗತೇ ಞಾಣದ್ವಯನ್ತಿ ಛ. ತಾನಿ ಧಮ್ಮಟ್ಠಿತಿಞಾಣೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಸತ್ತ. ತತ್ಥ ಧಮ್ಮಟ್ಠಿತಿಞಾಣನ್ತಿ ಪಚ್ಚಯಾಕಾರಞಾಣಂ. ಪಚ್ಚಯಾಕಾರೋ ಹಿ ಧಮ್ಮಾನಂ ಪವತ್ತಿಟ್ಠಿತಿಕಾರಣತ್ತಾ ಧಮ್ಮಟ್ಠಿತೀತಿ ವುಚ್ಚತಿ; ತತ್ಥ ಞಾಣಂ ಧಮ್ಮಟ್ಠಿತಿಞಾಣಂ. ಏತಸ್ಸೇವ ಛಬ್ಬಿಧಸ್ಸ ಞಾಣಸ್ಸೇತಂ ಅಧಿವಚನಂ. ಏವಂ ಏಕೇಕಸ್ಮಿಂ ಅಙ್ಗೇ ಇಮಾನಿ ಸತ್ತ ಸತ್ತ ಕತ್ವಾ ಏಕಾದಸಸು ಅಙ್ಗೇಸು ಸತ್ತಸತ್ತತಿ ಹೋನ್ತಿ. ತತ್ಥ ಖಯಧಮ್ಮನ್ತಿ ಖಯಗಮನಸಭಾವಂ. ವಯಧಮ್ಮನ್ತಿ ವಯಗಮನಸಭಾವಂ. ವಿರಾಗಧಮ್ಮನ್ತಿ ವಿರಜ್ಜನಸಭಾವಂ. ನಿರೋಧಧಮ್ಮನ್ತಿ ನಿರುಜ್ಝನಸಭಾವಂ. ಇಮಿನಾ ಕಿಂ ಕಥಿತಂ? ಅಪರವಿಪಸ್ಸನಾಯ ಪುರಿಮವಿಪಸ್ಸನಾಸಮ್ಮಸನಂ ಕಥಿತಂ. ತೇನ ಕಿಂ ಕಥಿತಂ ಹೋತಿ? ಸತ್ತಕ್ಖತ್ತುಂ ವಿಪಸ್ಸನಾಪಟಿವಿಪಸ್ಸನಾ ಕಥಿತಾ. ಪಠಮಞಾಣೇನ ಹಿ ಸಬ್ಬಸಙ್ಖಾರೇ ಅನಿಚ್ಚಾ ದುಕ್ಖಾ ಅನತ್ತಾತಿ ದಿಸ್ವಾ ತಂ ಞಾಣಂ ದುತಿಯೇನ ದಟ್ಠುಂ ವಟ್ಟತಿ, ದುತಿಯಂ ತತಿಯೇನ, ತತಿಯಂ ಚತುತ್ಥೇನ, ಚತುತ್ಥಂ ಪಞ್ಚಮೇನ, ಪಞ್ಚಮಂ ಛಟ್ಠೇನ, ಛಟ್ಠಂ ಸತ್ತಮೇನ. ಏವಂ ಸತ್ತ ವಿಪಸ್ಸನಾಪಟಿವಿಪಸ್ಸನಾ ಕಥಿತಾ ಹೋನ್ತೀತಿ.
ಸತ್ತಕನಿದ್ದೇಸವಣ್ಣನಾ.
೮೦೭. ಅಟ್ಠವಿಧೇನ ಞಾಣವತ್ಥುನಿದ್ದೇಸೇ ಸೋತಾಪತ್ತಿಮಗ್ಗೇ ಪಞ್ಞಾತಿ ಸೋತಾಪತ್ತಿಮಗ್ಗಮ್ಹಿ ಪಞ್ಞಾ. ಇಮಿನಾ ಸಮ್ಪಯುತ್ತಪಞ್ಞಾವ ಕಥಿತಾ. ಸೇಸಪದೇಸುಪಿ ಏಸೇವ ನಯೋತಿ.
ಅಟ್ಠಕನಿದ್ದೇಸವಣ್ಣನಾ.
೮೦೮. ನವವಿಧೇನ ಞಾಣವತ್ಥುನಿದ್ದೇಸೇ ಅನುಪುಬ್ಬವಿಹಾರಸಮಾಪತ್ತೀಸೂತಿ ಅನುಪುಬ್ಬವಿಹಾರಸಙ್ಖಾತಾಸು ಸಮಾಪತ್ತೀಸು. ತಾಸಂ ಅನುಪುಬ್ಬೇನ ಅನುಪಟಿಪಾಟಿಯಾ ವಿಹಾರಿತಬ್ಬಟ್ಠೇನ ಅನುಪುಬ್ಬವಿಹಾರತಾ, ಸಮಾಪಜ್ಜಿತಬ್ಬಟ್ಠೇನ ಸಮಾಪತ್ತಿತಾ ದಟ್ಠಬ್ಬಾ. ತತ್ಥ ಪಠಮಜ್ಝಾನಸಮಾಪತ್ತಿಯಾ ಪಞ್ಞಾತಿಆದಯೋ ಅಟ್ಠ ಸಮ್ಪಯುತ್ತಪಞ್ಞಾ ವೇದಿತಬ್ಬಾ. ನವಮಾ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಣಪಞ್ಞಾ. ಸಾ ಹಿ ನಿರೋಧಸಮಾಪತ್ತಿಂ ಸನ್ತತೋ ಪಣೀತತೋ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಮಾನಸ್ಸ ಪವತ್ತತಿ. ತೇನ ವುತ್ತಂ – ‘‘ಸಞ್ಞಾವೇದಯಿತನಿರೋಧಸಮಾಪತ್ತಿಯಾ ವುಟ್ಠಿತಸ್ಸ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಣಞಾಣ’’ನ್ತಿ.
ನವಕನಿದ್ದೇಸವಣ್ಣನಾ.