೨. ಅನ್ತರಾಭವಕಥಾವಣ್ಣನಾ

೫೦೫. ಇದಾನಿ ಅನ್ತರಾಭವಕಥಾ ನಾಮ ಹೋತಿ. ತತ್ಥ ಯೇಸಂ ‘‘ಅನ್ತರಾ ಪರಿನಿಬ್ಬಾಯೀ’’ತಿ ಸುತ್ತಪದಂ ಅಯೋನಿಸೋ ಗಹೇತ್ವಾ ‘‘ಅನ್ತರಾಭವೋ ನಾಮ ಅತ್ಥಿ, ಯತ್ಥ ಸತ್ತೋ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಕೋ ವಿಯ ಅದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಕೋ, ಇದ್ಧಿಮಾ ವಿಯ ಅನಿದ್ಧಿಮಾ ಮಾತಾಪಿತಿಸಮಾಗಮಞ್ಚೇವ ಉತುಸಮಯಞ್ಚ ಓಲೋಕಯಮಾನೋ ಸತ್ತಾಹಂ ವಾ ಅತಿರೇಕಸತ್ತಾಹಂ ವಾ ತಿಟ್ಠತೀ’’ತಿ ಲದ್ಧಿ, ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ ಪುಬ್ಬಸೇಲಿಯಾನಞ್ಚೇವ ಸಮ್ಮಿತಿಯಾನಞ್ಚ; ತೇ ಸನ್ಧಾಯ ಅತ್ಥೀತಿ ಪುಚ್ಛಾ ಸಕವಾದಿಸ್ಸ, ಲದ್ಧಿಯಂ ಠತ್ವಾ ಪಟಿಞ್ಞಾ ಇತರಸ್ಸ. ಅಥ ನಂ ಯೇ ಚ ಭಗವತಾ ತಯೋ ಭವಾ ವುತ್ತಾ, ತೇಸಂ ವಸೇನ ಚೋದೇತುಂ ಕಾಮಭವೋತಿಆದಿಮಾಹ. ತತ್ರಾಯಂ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ – ಯದಿ ತೇ ಅನ್ತರಾಭವೋ ನಾಮ ಕೋಚಿ ಭವೋ ಅತ್ಥಿ, ತೇನ ಕಾಮಭವಾದೀನಂಯೇವ ಅಞ್ಞತರೇನ ಭವಿತಬ್ಬಂ ಪಞ್ಚವೋಕಾರಭವಾದಿನಾ ವಿಯ, ತೇನ ತಂ ಪುಚ್ಛಾಮಿ – ‘‘ಕಿಂ ತೇ ಅಯಂ ಅನ್ತರಾಭವೋ ನಾಮ ಕಾಮಭವೋ, ಉದಾಹು ರೂಪಭವೋ ಅರೂಪಭವೋ ವಾ’’ತಿ? ಇತರೋ ತಥಾ ಅನಿಚ್ಛನ್ತೋ ಸಬ್ಬಂ ಪಟಿಕ್ಖಿಪತಿ. ಕಾಮಭವಸ್ಸ ಚಾತಿಆದಿ ಯದಿ ಅನ್ತರಾಭವೋ ನಾಮ ಅತ್ಥಿ, ಇಮೇಸಂ ಭವಾನಂ ಅನ್ತರಾ ದ್ವಿನ್ನಂ ಸೀಮಾನಂ ಸೀಮನ್ತರಿಕಾ ವಿಯ ಭವೇಯ್ಯಾತಿ ಚೋದೇತುಂ ಆರದ್ಧಂ. ಪರವಾದೀ ಪನ ತಥಾ ಅನಿಚ್ಛನ್ತೋ ಸಬ್ಬಪಞ್ಹೇ ಪಟಿಕ್ಖಿಪತಿ ಕೇವಲಂ ಲದ್ಧಿಯಾ, ನ ಸಹಧಮ್ಮೇನ. ತೇನೇವ ನಂ ಸಕವಾದೀ ‘ನೋ ವತ ರೇ’ತಿ ಪಟಿಸೇಧೇತಿ.

೫೦೬. ಪಞ್ಚಮೀ ಸಾ ಯೋನೀತಿಆದೀನಿಪಿ ಯಥಾಪರಿಚ್ಛಿನ್ನಯೋನಿಆದೀಸು ಸೋ ಸಮೋಧಾನಂ ನ ಗಚ್ಛತಿ, ಅಥ ತೇನ ತತೋ ತತೋ ಅತಿರೇಕೇನ ಭವಿತಬ್ಬನ್ತಿ ಚೋದೇತುಂ ವುತ್ತಾನಿ. ಅನ್ತರಾಭವೂಪಗಂ ಕಮ್ಮನ್ತಿ ಯದಿ ಸೋಪಿ ಏಕೋ ಭವೋ, ಯಥಾ ಕಾಮಭವೂಪಗಾದೀನಿ ಕಮ್ಮಾನಿ ಅತ್ಥೀತಿ ಸತ್ಥಾರಾ ವಿಭಜಿತ್ವಾ ದಸ್ಸಿತಾನಿ, ಏವಂ ತದುಪಗೇನಾಪಿ ಕಮ್ಮೇನ ಭವಿತಬ್ಬನ್ತಿ ಚೋದನತ್ಥಂ ವುತ್ತಂ. ಯಸ್ಮಾ ಪನ ಪರಸಮಯೇ ಅನ್ತರಾಭವೂಪಗಂ ನಾಮ ಪಾಟಿಯೇಕ್ಕಂ ಕಮ್ಮಂ ನತ್ಥಿ, ಯಂ ಯಂ ಭವಂ ಉಪಪಜ್ಜಿಸ್ಸತಿ, ತದುಪಗೇನೇವ ಕಮ್ಮೇನ ಅನ್ತರಾಭವೇ ನಿಬ್ಬತ್ತತೀತಿ ತೇಸಂ ಲದ್ಧಿ, ತಸ್ಮಾ ‘ನಹೇವ’ನ್ತಿ ಪಟಿಕ್ಖಿತ್ತಂ. ಅತ್ಥಿ ಅನ್ತರಾಭವೂಪಗಾ ಸತ್ತಾತಿ ಪುಟ್ಠೋಪಿ ಕಾಮಭವೂಪಗಾಯೇವ ನಾಮ ತೇತಿ ಲದ್ಧಿಯಾ ಪಟಿಕ್ಖಿಪತಿ. ಜಾಯನ್ತೀತಿಆದೀನಿ ಪುಟ್ಠೋಪಿ ತತ್ಥ ಜಾತಿಜರಾಮರಣಾನಿ ಚೇವ ಚುತಿಪಟಿಸನ್ಧಿಪರಮ್ಪರಞ್ಚ ಅನಿಚ್ಛನ್ತೋ ಪಟಿಕ್ಖಿಪತಿ. ರೂಪಾದಿವಸೇನ ಪುಟ್ಠೋಪಿ ಯಸ್ಮಾ ಅನ್ತರಾಭವಸತ್ತಸ್ಸ ಅನಿದಸ್ಸನಂ ರೂಪಂ, ವೇದನಾದಯೋಪಿ ಅಞ್ಞೇಸಂ ವಿಯ ನ ಓಳಾರಿಕಾತಿ ತಸ್ಸ ಲದ್ಧಿ, ತಸ್ಮಾ ಪಟಿಕ್ಖಿಪತಿ. ಇಮಿನಾವ ಕಾರಣೇನ ಪಞ್ಚವೋಕಾರಭವಭಾವೇಪಿ ಪಟಿಕ್ಖೇಪೋ ವೇದಿತಬ್ಬೋ.

೫೦೭. ಇದಾನಿ ಕಾಮಭವೋ ಭವೋ ಗತೀತಿಆದಿ ಭವಸಂಸನ್ದನಂ ನಾಮ ಹೋತಿ. ತತ್ರಾಯಂ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ – ಯದಿ ತೇ ಅನ್ತರಾಭವೋ ನಾಮ ಕೋಚಿ ಭವೋ ಭವೇಯ್ಯ, ಯಥಾ ಕಾಮಭವಾದೀಸು ಭವಗತಿಆದಿಭೇದೋ ಲಬ್ಭತಿ, ತಥಾ ತತ್ರಾಪಿ ಲಬ್ಭೇಥ. ಯಥಾ ವಾ ತತ್ಥ ನ ಲಬ್ಭತಿ, ತಥಾ ಇಮೇಸುಪಿ ನ ಲಬ್ಭೇಥ. ಸಮಾನಸ್ಮಿಞ್ಹಿ ಭವಭಾವೇ ಏತೇಸ್ವೇವೇಸ ವಿಭಾಗೋ ಅತ್ಥಿ, ನ ಇತರಸ್ಮಿನ್ತಿ ಕೋ ಏತ್ಥ ವಿಸೇಸಹೇತೂತಿ. ಇತರೋ ಪುನ ಲದ್ಧಿಮತ್ತವಸೇನ ತಂ ತಂ ಪಟಿಜಾನಾತಿ ಚೇವ ಪಟಿಕ್ಖಿಪತಿ ಚ.

೫೦೮. ಸಬ್ಬೇಸಞ್ಞೇವ ಸತ್ತಾನಂ ಅತ್ಥಿ ಅನ್ತರಾಭವೋತಿ ಪುಟ್ಠೋ ಯಸ್ಮಾ ನಿರಯೂಪಗಅಸಞ್ಞಸತ್ತೂಪಗಅರೂಪೂಪಗಾನಂ ಅನ್ತರಾಭವಂ ನ ಇಚ್ಛತಿ, ತಸ್ಮಾ ಪಟಿಕ್ಖಿಪತಿ. ತೇನೇವ ಕಾರಣೇನ ಪಟಿಲೋಮೇ ಪಟಿಜಾನಾತಿ. ಆನನ್ತರಿಯಸ್ಸಾತಿಆದಿ ಯೇಸಂ ಸೋ ಅನ್ತರಾಭವಂ ನ ಇಚ್ಛತಿ, ತೇ ತಾವ ವಿಭಜಿತ್ವಾ ದಸ್ಸೇತುಂ ವುತ್ತಂ. ತಂ ಸಬ್ಬಂ ಪಾಳಿಅನುಸಾರೇನೇವ ವೇದಿತಬ್ಬಂ ಸದ್ಧಿಂ ಸುತ್ತಸಾಧನೇನಾತಿ.

ಅನ್ತರಾಭವಕಥಾವಣ್ಣನಾ.