೧. ವಿಭಙ್ಗವಾರೋ

ಹೇತುಪಚ್ಚಯೋ

೨೯. ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಹೇತುಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಹೇತೂ ಸಮ್ಪಯುತ್ತಕಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಞ್ಚ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ಹೇತುಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪಟಿಸನ್ಧಿಕ್ಖಣೇ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಹೇತೂ ಸಮ್ಪಯುತ್ತಕಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಞ್ಚ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ಹೇತುಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಹೇತುಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಹೇತೂ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ಹೇತುಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪಟಿಸನ್ಧಿಕ್ಖಣೇ…ಪೇ…. (೨)

(ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಮೂಲಕೇಯೇವ ಇಮಿನಾ ಕಾರಣೇನ ಸತ್ತ ಪಞ್ಹಾ ವಿಭಜಿತಬ್ಬಾ.)

ಆರಮ್ಮಣಪಚ್ಚಯೋ

೩೦. ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಆರಮ್ಮಣಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ರೂಪೇ ಅನಿಚ್ಚತೋ ದುಕ್ಖತೋ ಅನತ್ತತೋ ವಿಪಸ್ಸತಿ, ಅಸ್ಸಾದೇತಿ ಅಭಿನನ್ದತಿ, ತಂ ಆರಬ್ಭ ರಾಗೋ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ದಿಟ್ಠಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ಉದ್ಧಚ್ಚಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ದೋಮನಸ್ಸಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ದಿಬ್ಬೇನ ಚಕ್ಖುನಾ ರೂಪಂ ಪಸ್ಸತಿ, ರೂಪಾಯತನಂ ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಆರಮ್ಮಣಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಇದ್ಧಿವಿಧಞಾಣಸ್ಸ, ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಾನುಸ್ಸತಿಞಾಣಸ್ಸ, ಅನಾಗತಂಸಞಾಣಸ್ಸ, ಆವಜ್ಜನಾಯ ಆರಮ್ಮಣಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಆರಮ್ಮಣಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಚಕ್ಖುಂ…ಪೇ… ಕಾಯಂ… ಸದ್ದೇ… ಗನ್ಧೇ… ರಸೇ… ಫೋಟ್ಠಬ್ಬೇ… ಅನಿಚ್ಚತೋ…ಪೇ… ದೋಮನಸ್ಸಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ದಿಬ್ಬಾಯ ಸೋತಧಾತುಯಾ ಸದ್ದಂ ಸುಣಾತಿ, ಸದ್ದಾಯತನಂ ಸೋತವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ…ಪೇ… ಫೋಟ್ಠಬ್ಬಾಯತನಂ ಕಾಯವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ…ಪೇ… ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಇದ್ಧಿವಿಧಞಾಣಸ್ಸ, ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಾನುಸ್ಸತಿಞಾಣಸ್ಸ, ಅನಾಗತಂಸಞಾಣಸ್ಸ, ಆವಜ್ಜನಾಯ ಆರಮ್ಮಣಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

೩೧. ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಆರಮ್ಮಣಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ದಾನಂ ದತ್ವಾ ಸೀಲಂ ಸಮಾದಿಯಿತ್ವಾ ಉಪೋಸಥಕಮ್ಮಂ ಕತ್ವಾ ತಂ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖತಿ, ಪುಬ್ಬೇ ಸುಚಿಣ್ಣಾನಿ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖತಿ, ಝಾನಾ…ಪೇ… ಅರಿಯಾ ಮಗ್ಗಾ ವುಟ್ಠಹಿತ್ವಾ ಮಗ್ಗಂ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖನ್ತಿ, ಫಲಂ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖನ್ತಿ, ನಿಬ್ಬಾನಂ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖನ್ತಿ, ನಿಬ್ಬಾನಂ ಗೋತ್ರಭುಸ್ಸ, ವೋದಾನಸ್ಸ, ಮಗ್ಗಸ್ಸ, ಫಲಸ್ಸ, ಆವಜ್ಜನಾಯ ಆರಮ್ಮಣಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಅರಿಯಾ ಪಹೀನೇ ಕಿಲೇಸೇ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖನ್ತಿ, ವಿಕ್ಖಮ್ಭಿತೇ ಕಿಲೇಸೇ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖನ್ತಿ, ಪುಬ್ಬೇ ಸಮುದಾಚಿಣ್ಣೇ ಕಿಲೇಸೇ ಜಾನನ್ತಿ…ಪೇ… ವತ್ಥುಂ… ಇತ್ಥಿನ್ದ್ರಿಯಂ… ಪುರಿಸಿನ್ದ್ರಿಯಂ… ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಂ… ಆಪೋಧಾತುಂ… ಕಬಳೀಕಾರಂ ಆಹಾರಂ… ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೇ ಖನ್ಧೇ ಅನಿಚ್ಚತೋ…ಪೇ… ದೋಮನಸ್ಸಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ಚೇತೋಪರಿಯಞಾಣೇನ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಚಿತ್ತಸಮಙ್ಗಿಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ಜಾನಾತಿ, ಆಕಾಸಾನಞ್ಚಾಯತನಂ ವಿಞ್ಞಾಣಞ್ಚಾಯತನಸ್ಸ ಆರಮ್ಮಣಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಆಕಿಞ್ಚಞ್ಞಾಯತನಂ ನೇವಸಞ್ಞಾನಾಸಞ್ಞಾಯತನಸ್ಸ…ಪೇ… ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಇದ್ಧಿವಿಧಞಾಣಸ್ಸ, ಚೇತೋಪರಿಯಞಾಣಸ್ಸ, ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಾನುಸ್ಸತಿಞಾಣಸ್ಸ, ಯಥಾಕಮ್ಮೂಪಗಞಾಣಸ್ಸ, ಅನಾಗತಂಸಞಾಣಸ್ಸ, ಆವಜ್ಜನಾಯ ಆರಮ್ಮಣಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅಧಿಪತಿಪಚ್ಚಯೋ

೩೨. ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅಧಿಪತಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಆರಮ್ಮಣಾಧಿಪತಿ – ರೂಪಂ ಗರುಂ ಕತ್ವಾ ಅಸ್ಸಾದೇತಿ ಅಭಿನನ್ದತಿ, ತಂ ಗರುಂ ಕತ್ವಾ ರಾಗೋ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ದಿಟ್ಠಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅಧಿಪತಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಆರಮ್ಮಣಾಧಿಪತಿ – ಚಕ್ಖುಂ…ಪೇ… ಕಾಯಂ… ಸದ್ದೇ… ಗನ್ಧೇ… ರಸೇ… ಫೋಟ್ಠಬ್ಬೇ… ಗರುಂ ಕತ್ವಾ ಅಸ್ಸಾದೇತಿ ಅಭಿನನ್ದತಿ, ತಂ ಗರುಂ ಕತ್ವಾ ರಾಗೋ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ದಿಟ್ಠಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ. (೧)

೩೩. ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅಧಿಪತಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಆರಮ್ಮಣಾಧಿಪತಿ, ಸಹಜಾತಾಧಿಪತಿ. ಆರಮ್ಮಣಾಧಿಪತಿ – ದಾನಂ ದತ್ವಾ ಸೀಲಂ ಸಮಾದಿಯಿತ್ವಾ ಉಪೋಸಥಕಮ್ಮಂ ಕತ್ವಾ ತಂ ಗರುಂ ಕತ್ವಾ…ಪೇ… ಝಾನಾ ವುಟ್ಠಹಿತ್ವಾ…ಪೇ… ಅರಿಯಾ ಮಗ್ಗಾ ವುಟ್ಠಹಿತ್ವಾ…ಪೇ… ಫಲಾ ವುಟ್ಠಹಿತ್ವಾ…ಪೇ… ಫಲಂ ಗರುಂ ಕತ್ವಾ…ಪೇ… ನಿಬ್ಬಾನಂ ಗರುಂ ಕತ್ವಾ… ನಿಬ್ಬಾನಂ ಗೋತ್ರಭುಸ್ಸ, ವೋದಾನಸ್ಸ, ಮಗ್ಗಸ್ಸ, ಫಲಸ್ಸ ಅಧಿಪತಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ವತ್ಥುಂ… ಇತ್ಥಿನ್ದ್ರಿಯಂ… ಪುರಿಸಿನ್ದ್ರಿಯಂ… ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಂ… ಆಪೋಧಾತುಂ… ಕಬಳೀಕಾರಂ ಆಹಾರಂ… ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೇ ಖನ್ಧೇ ಗರುಂ ಕತ್ವಾ ಅಸ್ಸಾದೇತಿ ಅಭಿನನ್ದತಿ, ತಂ ಗರುಂ ಕತ್ವಾ ರಾಗೋ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ದಿಟ್ಠಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ. ಸಹಜಾತಾಧಿಪತಿ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾಧಿಪತಿ ಸಮ್ಪಯುತ್ತಕಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಞ್ಚ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ಅಧಿಪತಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅಧಿಪತಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಸಹಜಾತಾಧಿಪತಿ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾಧಿಪತಿ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ಅಧಿಪತಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೨)

(ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಮೂಲಕೇ ಸತ್ತಪಿ ಪಞ್ಹಾ ವಿಭಜಿತಬ್ಬಾ, ಅಧಿಪತಿ ತಿವಿಧರೂಪಸಙ್ಗಹೇನ.)

ಅನನ್ತರಪಚ್ಚಯೋ

೩೪. ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅನನ್ತರಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಪುರಿಮಾ ಪುರಿಮಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಪಚ್ಛಿಮಾನಂ ಪಚ್ಛಿಮಾನಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅನನ್ತರಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಅನುಲೋಮಂ ಗೋತ್ರಭುಸ್ಸ… ಅನುಲೋಮಂ ವೋದಾನಸ್ಸ… ಗೋತ್ರಭು ಮಗ್ಗಸ್ಸ… ವೋದಾನಂ ಮಗ್ಗಸ್ಸ… ಮಗ್ಗೋ ಫಲಸ್ಸ… ಫಲಂ ಫಲಸ್ಸ… ಅನುಲೋಮಂ ಫಲಸಮಾಪತ್ತಿಯಾ… ನಿರೋಧಾ ವುಟ್ಠಹನ್ತಸ್ಸ ನೇವಸಞ್ಞಾನಾಸಞ್ಞಾಯತನಂ ಫಲಸಮಾಪತ್ತಿಯಾ ಅನನ್ತರಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಸಮನನ್ತರಪಚ್ಚಯೋ

೩೫. ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಸಮನನ್ತರಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ (ಅನನ್ತರಸದಿಸಂ).

ಸಹಜಾತಪಚ್ಚಯಾದಿ

೩೬. ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಸಹಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ (ಪಟಿಚ್ಚವಾರಸದಿಸಂ ಸಾಧುಕಂ ಕಾತಬ್ಬಂ. ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಪಚ್ಚಯೇ ಪಟಿಚ್ಚವಾರೇ ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಸದಿಸಂ, ನಿಸ್ಸಯಪಚ್ಚಯೇ ಪಟಿಚ್ಚವಾರಸದಿಸಂ).

ಉಪನಿಸ್ಸಯಪಚ್ಚಯೋ

೩೭. ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಉಪನಿಸ್ಸಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಆರಮ್ಮಣೂಪನಿಸ್ಸಯೋ, ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯೋ…ಪೇ…. ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯೋ – ವಣ್ಣಸಮ್ಪದಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ ದಾನಂ ದೇತಿ, ಸೀಲಂ ಸಮಾದಿಯತಿ, ಉಪೋಸಥಕಮ್ಮಂ…ಪೇ… ವಣ್ಣಸಮ್ಪದಾ ಸದ್ಧಾಯ…ಪೇ… ಪಞ್ಞಾಯ, ರಾಗಸ್ಸ…ಪೇ… ಪತ್ಥನಾಯ, ಕಾಯಿಕಸ್ಸ ಸುಖಸ್ಸ, ಕಾಯಿಕಸ್ಸ ದುಕ್ಖಸ್ಸ, ಮಗ್ಗಸ್ಸ, ಫಲಸಮಾಪತ್ತಿಯಾ ಉಪನಿಸ್ಸಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಉಪನಿಸ್ಸಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಆರಮ್ಮಣೂಪನಿಸ್ಸಯೋ, ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯೋ…ಪೇ…. ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯೋ – ಚಕ್ಖುಸಮ್ಪದಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ…ಪೇ… ಕಾಯಸಮ್ಪದಂ… ಸದ್ದಸಮ್ಪದಂ…ಪೇ… ಫೋಟ್ಠಬ್ಬಸಮ್ಪದಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ ದಾನಂ ದೇತಿ, ಸೀಲಂ ಸಮಾದಿಯತಿ, ಉಪೋಸಥಕಮ್ಮಂ… ಉತುಂ… ಸೇನಾಸನಂ ಉಪನಿಸ್ಸಾಯ ದಾನಂ ದೇತಿ ಸೀಲಂ ಸಮಾದಿಯತಿ. ಉಪೋಸಥಕಮ್ಮಂ, ಝಾನಂ… ವಿಪಸ್ಸನಂ… ಮಗ್ಗಂ… ಅಭಿಞ್ಞಂ… ಸಮಾಪತ್ತಿಂ ಉಪ್ಪಾದೇತಿ ಪಾಣಂ ಹನತಿ…ಪೇ… ಸಙ್ಘಂ ಭಿನ್ದತಿ. ಚಕ್ಖುಸಮ್ಪದಾ…ಪೇ… ಫೋಟ್ಠಬ್ಬಸಮ್ಪದಾ, ಉತು, ಸೇನಾಸನಂ ಸದ್ಧಾಯ…ಪೇ… ಪಞ್ಞಾಯ, ರಾಗಸ್ಸ…ಪೇ… ಪತ್ಥನಾಯ, ಕಾಯಿಕಸ್ಸ ಸುಖಸ್ಸ, ಕಾಯಿಕಸ್ಸ ದುಕ್ಖಸ್ಸ, ಮಗ್ಗಸ್ಸ, ಫಲಸಮಾಪತ್ತಿಯಾ ಉಪನಿಸ್ಸಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

೩೮. ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಉಪನಿಸ್ಸಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಆರಮ್ಮಣೂಪನಿಸ್ಸಯೋ, ಅನನ್ತರೂಪನಿಸ್ಸಯೋ, ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯೋ…ಪೇ…. ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯೋ – ಸದ್ಧಂ ಉಪನಿಸ್ಸಾಯ ದಾನಂ ದೇತಿ, ಸೀಲಂ ಸಮಾದಿಯತಿ, ಉಪೋಸಥಕಮ್ಮಂ… ಝಾನಂ… ಸಮಾಪತ್ತಿಂ ಉಪ್ಪಾದೇತಿ, ಮಾನಂ ಜಪ್ಪೇತಿ, ದಿಟ್ಠಿಂ ಗಣ್ಹಾತಿ. ಸೀಲಂ…ಪೇ… ಪಞ್ಞಂ… ರಾಗಂ…ಪೇ… ಪತ್ಥನಂ, ಕಾಯಿಕಂ ಸುಖಂ… ಕಾಯಿಕಂ ದುಕ್ಖಂ… ಭೋಜನಂ ಉಪನಿಸ್ಸಾಯ ದಾನಂ ದೇತಿ…ಪೇ… ಸಙ್ಘಂ ಭಿನ್ದತಿ. ಸದ್ಧಾ …ಪೇ… ಪಞ್ಞಾ, ರಾಗೋ…ಪೇ… ಪತ್ಥನಾ, ಕಾಯಿಕಂ ಸುಖಂ… ಕಾಯಿಕಂ ದುಕ್ಖಂ… ಭೋಜನಂ ಸದ್ಧಾಯ…ಪೇ… ಪಞ್ಞಾಯ, ಮಗ್ಗಸ್ಸ, ಫಲಸಮಾಪತ್ತಿಯಾ ಉಪನಿಸ್ಸಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಪುರೇಜಾತಪಚ್ಚಯೋ

೩೯. ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಪುರೇಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಆರಮ್ಮಣಪುರೇಜಾತಂ – ರೂಪೇ ಅನಿಚ್ಚತೋ ದುಕ್ಖತೋ ಅನತ್ತತೋ ವಿಪಸ್ಸತಿ, ಅಸ್ಸಾದೇತಿ ಅಭಿನನ್ದತಿ, ತಂ ಆರಬ್ಭ ರಾಗೋ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ದಿಟ್ಠಿ…ಪೇ… ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾ…ಪೇ… ಉದ್ಧಚ್ಚಂ…ಪೇ… ದೋಮನಸ್ಸಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ದಿಬ್ಬೇನ ಚಕ್ಖುನಾ ರೂಪಂ ಪಸ್ಸತಿ, ರೂಪಾಯತನಂ ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಪುರೇಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಪುರೇಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಆರಮ್ಮಣಪುರೇಜಾತಂ, ವತ್ಥುಪುರೇಜಾತಂ. ಆರಮ್ಮಣಪುರೇಜಾತಂ – ಚಕ್ಖುಂ…ಪೇ… ಕಾಯಂ… ಸದ್ದೇ…ಪೇ… ಫೋಟ್ಠಬ್ಬೇ ಅನಿಚ್ಚತೋ…ಪೇ… ದೋಮನಸ್ಸಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ದಿಬ್ಬಾಯ ಸೋತಧಾತುಯಾ ಸದ್ದಂ ಸುಣಾತಿ, ಸದ್ದಾಯತನಂ ಸೋತವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ…ಪೇ… ಫೋಟ್ಠಬ್ಬಾಯತನಂ ಕಾಯವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಪುರೇಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ವತ್ಥುಪುರೇಜಾತಂ – ಚಕ್ಖಾಯತನಂ ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ…ಪೇ… ಕಾಯಾಯತನಂ ಕಾಯವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಪುರೇಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಪುರೇಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಆರಮ್ಮಣಪುರೇಜಾತಂ, ವತ್ಥುಪುರೇಜಾತಂ. ಆರಮ್ಮಣಪುರೇಜಾತಂ – ವತ್ಥುಂ… ಇತ್ಥಿನ್ದ್ರಿಯಂ… ಪುರಿಸಿನ್ದ್ರಿಯಂ… ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಂ… ಆಪೋಧಾತುಂ… ಕಬಳೀಕಾರಂ ಆಹಾರಂ… ಅನಿಚ್ಚತೋ…ಪೇ… ದೋಮನಸ್ಸಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ. ವತ್ಥುಪುರೇಜಾತಂ – ವತ್ಥು ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಪುರೇಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

೪೦. ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಧಮ್ಮಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಪುರೇಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಆರಮ್ಮಣಪುರೇಜಾತಂ, ವತ್ಥುಪುರೇಜಾತಂ. ರೂಪಾಯತನಞ್ಚ ವತ್ಥು ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಪುರೇಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಧಮ್ಮಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಪುರೇಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಆರಮ್ಮಣಪುರೇಜಾತಂ, ವತ್ಥುಪುರೇಜಾತಂ. ಚಕ್ಖಾಯತನಞ್ಚ ವತ್ಥು ಚ…ಪೇ… ಫೋಟ್ಠಬ್ಬಾಯತನಞ್ಚ ವತ್ಥು ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಪುರೇಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಧಮ್ಮಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಪುರೇಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಆರಮ್ಮಣಪುರೇಜಾತಂ, ವತ್ಥುಪುರೇಜಾತಂ. ರೂಪಾಯತನಞ್ಚ ಚಕ್ಖಾಯತನಞ್ಚ ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಪುರೇಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಪಚ್ಛಾಜಾತಪಚ್ಚಯೋ

೪೧. ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಪಚ್ಛಾಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಪಚ್ಛಾಜಾತಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಪುರೇಜಾತಸ್ಸ ಇಮಸ್ಸ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಕಾಯಸ್ಸ ಪಚ್ಛಾಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಪಚ್ಛಾಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಪಚ್ಛಾಜಾತಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಪುರೇಜಾತಸ್ಸ ಇಮಸ್ಸ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಕಾಯಸ್ಸ ಪಚ್ಛಾಜಾತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೨)

(ಏವಂ ಸತ್ತ ಪಞ್ಹಾ ವಿಭಜಿತಬ್ಬಾ, ತಿವಿಧರೂಪಸಙ್ಗಹೋ.) (೭)

ಆಸೇವನಪಚ್ಚಯೋ

೪೨. ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಆಸೇವನಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಪುರಿಮಾ ಪುರಿಮಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಪಚ್ಛಿಮಾನಂ ಪಚ್ಛಿಮಾನಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಆಸೇವನಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಅನುಲೋಮಂ ಗೋತ್ರಭುಸ್ಸ… ಅನುಲೋಮಂ ವೋದಾನಸ್ಸ… ಗೋತ್ರಭು ಮಗ್ಗಸ್ಸ… ವೋದಾನಂ ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಆಸೇವನಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಕಮ್ಮಪಚ್ಚಯೋ

೪೩. ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಕಮ್ಮಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಸಹಜಾತಾ, ನಾನಾಕ್ಖಣಿಕಾ. ಸಹಜಾತಾ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಚೇತನಾ ಸಮ್ಪಯುತ್ತಕಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಞ್ಚ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ಕಮ್ಮಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪಟಿಸನ್ಧಿಕ್ಖಣೇ…ಪೇ…. ನಾನಾಕ್ಖಣಿಕಾ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಚೇತನಾ ವಿಪಾಕಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಞ್ಚ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ಕಮ್ಮಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಕಮ್ಮಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಸಹಜಾತಾ, ನಾನಾಕ್ಖಣಿಕಾ. ಸಹಜಾತಾ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಚೇತನಾ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ಕಮ್ಮಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪಟಿಸನ್ಧಿಕ್ಖಣೇ…ಪೇ…. ನಾನಾಕ್ಖಣಿಕಾ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಚೇತನಾ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ಕಮ್ಮಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೨)

(ಏವಂ ಸತ್ತ ಪಞ್ಹಾ ಸಹಜಾತಾ ನಾನಾಕ್ಖಣಿಕಾ ಇಮಿನಾ ಕಾರಣೇನ ವಿಭಜಿತಬ್ಬಾ, ತಿವಿಧರೂಪಸಙ್ಗಹೋ.) (೭)

ವಿಪಾಕಪಚ್ಚಯೋ

೪೪. ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ವಿಪಾಕಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ವಿಪಾಕೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಏಕೋ ಖನ್ಧೋ ತಿಣ್ಣನ್ನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಞ್ಚ ರೂಪಾನಂ ವಿಪಾಕಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ…ಪೇ… ದ್ವೇ ಖನ್ಧಾ…ಪೇ… ಪಟಿಸನ್ಧಿಕ್ಖಣೇ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಏಕೋ ಖನ್ಧೋ ತಿಣ್ಣನ್ನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಞ್ಚ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ವಿಪಾಕಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ…ಪೇ… ಖನ್ಧಾ ವತ್ಥುಸ್ಸ ವಿಪಾಕಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ವಿಪಾಕಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ವಿಪಾಕಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ವಿಪಾಕಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪಟಿಸನ್ಧಿಕ್ಖಣೇ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ವಿಪಾಕಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೨)

(ಏವಂ ಸತ್ತ ಪಞ್ಹಾ ವಿತ್ಥಾರೇತಬ್ಬಾ, ಪವತ್ತಿಪಟಿಸನ್ಧಿ.) (೭)

ಆಹಾರಪಚ್ಚಯೋ

೪೫. ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಆಹಾರಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಆಹಾರಾ ಸಮ್ಪಯುತ್ತಕಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಞ್ಚ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ಆಹಾರಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪಟಿಸನ್ಧಿಕ್ಖಣೇ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಆಹಾರಾ ಸಮ್ಪಯುತ್ತಕಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಞ್ಚ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ಆಹಾರಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಕಬಳೀಕಾರೋ ಆಹಾರೋ ಇಮಸ್ಸ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಕಾಯಸ್ಸ ಆಹಾರಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಆಹಾರಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಆಹಾರಾ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ಆಹಾರಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪಟಿಸನ್ಧಿಕ್ಖಣೇ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಆಹಾರಾ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ಆಹಾರಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಕಬಳೀಕಾರೋ ಆಹಾರೋ ಇಮಸ್ಸ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಕಾಯಸ್ಸ ಆಹಾರಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೨)

(ಏವಂ ಸತ್ತ ಪಞ್ಹಾ ಪವತ್ತಿಪಟಿಸನ್ಧಿ ವಿಭಜಿತಬ್ಬಾ, ಸತ್ತಸುಪಿ ಕಬಳೀಕಾರೋ ಆಹಾರೋ ಕಾತಬ್ಬೋ.) (೭)

ಇನ್ದ್ರಿಯಪಚ್ಚಯೋ

೪೬. ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಇನ್ದ್ರಿಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಚಕ್ಖುನ್ದ್ರಿಯಂ ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ…ಪೇ… ಕಾಯಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಕಾಯವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಇನ್ದ್ರಿಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಇನ್ದ್ರಿಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಇನ್ದ್ರಿಯಾ ಸಮ್ಪಯುತ್ತಕಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಞ್ಚ ರೂಪಾನಂ ಇನ್ದ್ರಿಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪಟಿಸನ್ಧಿಕ್ಖಣೇ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಇನ್ದ್ರಿಯಾ ಸಮ್ಪಯುತ್ತಕಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಞ್ಚ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ಇನ್ದ್ರಿಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ರೂಪಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ಇನ್ದ್ರಿಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಇನ್ದ್ರಿಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಇನ್ದ್ರಿಯಾ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ಇನ್ದ್ರಿಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪಟಿಸನ್ಧಿಕ್ಖಣೇ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಇನ್ದ್ರಿಯಾ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ಇನ್ದ್ರಿಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ರೂಪಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ಇನ್ದ್ರಿಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೨)

(ಏವಂ ಪವತ್ತಿಪಟಿಸನ್ಧಿ ಸತ್ತ ಪಞ್ಹಾ ವಿಭಜಿತಬ್ಬಾ, ರೂಪಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಞ್ಚ ಅನ್ತೇ ಅನ್ತೇ.) (೭)

೪೭. ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಧಮ್ಮಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಇನ್ದ್ರಿಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಚಕ್ಖುನ್ದ್ರಿಯಞ್ಚ ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಞ್ಚ ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಸಹಗತಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಇನ್ದ್ರಿಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ…ಪೇ… ಕಾಯಿನ್ದ್ರಿಯಞ್ಚ ಕಾಯವಿಞ್ಞಾಣಞ್ಚ ಕಾಯವಿಞ್ಞಾಣಸಹಗತಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಇನ್ದ್ರಿಯಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಝಾನಪಚ್ಚಯಾದಿ

೪೮. ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಝಾನಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ… ಮಗ್ಗಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ… ಸಮ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಏಕೋ ಖನ್ಧೋ ತಿಣ್ಣನ್ನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಸಮ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ…ಪೇ… ದ್ವೇ ಖನ್ಧಾ…ಪೇ… ಪಟಿಸನ್ಧಿಕ್ಖಣೇ…ಪೇ….

ವಿಪ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೋ

೪೯. ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ವಿಪ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪುರೇಜಾತಂ – ಚಕ್ಖಾಯತನಂ ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ…ಪೇ… ಕಾಯಾಯತನಂ ಕಾಯವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ವಿಪ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ವಿಪ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಸಹಜಾತಂ, ಪುರೇಜಾತಂ, ಪಚ್ಛಾಜಾತಂ. ಸಹಜಾತಾ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ವಿಪ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪಟಿಸನ್ಧಿಕ್ಖಣೇ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ವಿಪ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಖನ್ಧಾ ವತ್ಥುಸ್ಸ ವಿಪ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ವತ್ಥು ಖನ್ಧಾನಂ ವಿಪ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪುರೇಜಾತಂ – ವತ್ಥು ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ವಿಪ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪಚ್ಛಾಜಾತಾ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಪುರೇಜಾತಸ್ಸ ಇಮಸ್ಸ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಕಾಯಸ್ಸ ವಿಪ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ವಿಪ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಸಹಜಾತಂ, ಪಚ್ಛಾಜಾತಂ. ಸಹಜಾತಾ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ವಿಪ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪಟಿಸನ್ಧಿಕ್ಖಣೇ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ವಿಪ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪಚ್ಛಾಜಾತಾ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಪುರೇಜಾತಸ್ಸ ಇಮಸ್ಸ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಕಾಯಸ್ಸ ವಿಪ್ಪಯುತ್ತಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೨)

(ಅವಸೇಸಾ ಪಞ್ಚ ಪಞ್ಹಾ ಏವಂ ವಿತ್ಥಾರೇತಬ್ಬಾ. ಸಹಜಾತಾ, ಪಚ್ಛಾಜಾತಾ.)

ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೋ

೫೦. ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪುರೇಜಾತಂ – ರೂಪೇ ಅನಿಚ್ಚತೋ…ಪೇ… ದೋಮನಸ್ಸಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ದಿಬ್ಬೇನ ಚಕ್ಖುನಾ ರೂಪಂ ಪಸ್ಸತಿ, ರೂಪಾಯತನಂ ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

೫೧. ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಂ ಏಕಂ ಮಹಾಭೂತಂ ದ್ವಿನ್ನಂ ಮಹಾಭೂತಾನಂ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ದ್ವೇ ಮಹಾಭೂತಾ ಏಕಸ್ಸ ಮಹಾಭೂತಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾ ಮಹಾಭೂತಾ ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ಉಪಾದಾರೂಪಾನಂ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಫೋಟ್ಠಬ್ಬಾಯತನಂ ಚಕ್ಖಾಯತನಸ್ಸ…ಪೇ… ರಸಾಯತನಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಬಾಹಿರಂ… ಆಹಾರಸಮುಟ್ಠಾನಂ… ಉತುಸಮುಟ್ಠಾನಂ… ಏಕಂ ಮಹಾಭೂತಂ ದ್ವಿನ್ನಂ ಮಹಾಭೂತಾನಂ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ದ್ವೇ ಮಹಾಭೂತಾ ಏಕಸ್ಸ ಮಹಾಭೂತಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಉತುಸಮುಟ್ಠಾನಾ ಮಹಾಭೂತಾ ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಉಪಾದಾರೂಪಾನಂ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಅಸಞ್ಞಸತ್ತಾನಂ ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಂ ಏಕಂ ಮಹಾಭೂತಂ ದ್ವಿನ್ನಂ ಮಹಾಭೂತಾನಂ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ದ್ವೇ ಮಹಾಭೂತಾ…ಪೇ…. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೨)

(ಪಟಿಚ್ಚವಾರೇ ನಿಸ್ಸಯಪಚ್ಚಯಸದಿಸಂ.)

ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಸಹಜಾತಂ, ಪುರೇಜಾತಂ. ಸಹಜಾತಾ – ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾ ಮಹಾಭೂತಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ಉಪಾದಾರೂಪಾನಂ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ (ಯಾವ ಅಸಞ್ಞಸತ್ತಾ ವಿತ್ಥಾರೇತಬ್ಬಾ). ಪುರೇಜಾತಂ – ಚಕ್ಖುಂ…ಪೇ… ಕಾಯಂ, ಸದ್ದೇ…ಪೇ… ಫೋಟ್ಠಬ್ಬೇ ಅನಿಚ್ಚತೋ…ಪೇ… ದೋಮನಸ್ಸಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ಚಕ್ಖಾಯತನಂ ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ…ಪೇ… ಫೋಟ್ಠಬ್ಬಾಯತನಂ ಕಾಯವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೩)

(ಅವಸೇಸಾ ಚತ್ತಾರೋ ಪಞ್ಹಾ ವಿತ್ಥಾರೇತಬ್ಬಾ. ಪಟಿಚ್ಚವಾರೇ ಸಹಜಾತಪಚ್ಚಯಸದಿಸಾ, ನಿನ್ನಾನಾಕರಣಾ.) (೭)

೫೨. ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಸಹಜಾತಂ, ಪುರೇಜಾತಂ, ಪಚ್ಛಾಜಾತಂ, ಆಹಾರಂ, ಇನ್ದ್ರಿಯಂ. ಸಹಜಾತೋ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಏಕೋ ಖನ್ಧೋ ತಿಣ್ಣನ್ನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಞ್ಚ ರೂಪಾನಂ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ದ್ವೇ ಖನ್ಧಾ…ಪೇ… ಪಟಿಸನ್ಧಿಕ್ಖಣೇ…ಪೇ… ಆಪೋಧಾತು ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ಉಪಾದಾರೂಪಾನಂ…ಪೇ… ಆಪೋಧಾತು ಇತ್ಥಿನ್ದ್ರಿಯಸ್ಸ…ಪೇ… ಕಬಳೀಕಾರಾಹಾರಸ್ಸ ಚ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಬಾಹಿರಂ… ಆಹಾರಸಮುಟ್ಠಾನಂ… ಉತುಸಮುಟ್ಠಾನಂ… ಅಸಞ್ಞಸತ್ತಾನಂ ಆಪೋಧಾತು ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ಉಪಾದಾರೂಪಾನಂ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪುರೇಜಾತಂ – ವತ್ಥುಂ… ಇತ್ಥಿನ್ದ್ರಿಯಂ… ಪುರಿಸಿನ್ದ್ರಿಯಂ… ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಂ… ಆಪೋಧಾತುಂ… ಕಬಳೀಕಾರಂ ಆಹಾರಂ… ಅನಿಚ್ಚತೋ…ಪೇ… ದೋಮನಸ್ಸಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ವತ್ಥು ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪಚ್ಛಾಜಾತಾ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಪುರೇಜಾತಸ್ಸ ಇಮಸ್ಸ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಕಾಯಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಕಬಳೀಕಾರೋ ಆಹಾರೋ ಇಮಸ್ಸ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಕಾಯಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ರೂಪಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಕಟತ್ತಾರೂಪಾನಂ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ (ಏವಂ ಅವಸೇಸಾ ಛ ಪಞ್ಹಾ ವಿಭಜಿತಬ್ಬಾ. ಸಹಜಾತಂ, ಪಚ್ಛಾಜಾತಂ, ಆಹಾರಂ, ಇನ್ದ್ರಿಯಮ್ಪಿ ಕಾತಬ್ಬಾ). (೭)

೫೩. ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಧಮ್ಮಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪುರೇಜಾತಂ – ರೂಪಾಯತನಞ್ಚ ವತ್ಥು ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಧಮ್ಮಾ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಚ ಮಹಾಭೂತಾ ಚ ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪಟಿಸನ್ಧಿಕ್ಖಣೇ… (ಸಂಖಿತ್ತಂ, ಅಸಞ್ಞಸತ್ತಾನಞ್ಚ ಕಾತಬ್ಬಾ). (೧)

ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಧಮ್ಮಾ ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ (ಸಂಖಿತ್ತಂ). (೨)

೫೪. ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಧಮ್ಮಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಸಹಜಾತಂ, ಪುರೇಜಾತಂ. ಸಹಜಾತಾ – ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾ ಖನ್ಧಾ ಚ ಮಹಾಭೂತಾ ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಚಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ರೂಪಾನಂ…ಪೇ… (ಯಾವ ಅಸಞ್ಞಸತ್ತಾ ಕಾತಬ್ಬಾ). ಪುರೇಜಾತಂ – ಚಕ್ಖಾಯತನಞ್ಚ ವತ್ಥು ಚ…ಪೇ… ಫೋಟ್ಠಬ್ಬಾಯತನಞ್ಚ ವತ್ಥು ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೩) (ಅವಸೇಸಾ ಚತಸ್ಸೋ ಪಞ್ಹಾ ವಿಭಜಿತಬ್ಬಾ.) (೭)

೫೫. ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಧಮ್ಮಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. ಪುರೇಜಾತಂ – ರೂಪಾಯತನಞ್ಚ ಚಕ್ಖಾಯತನಞ್ಚ ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

ಸನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಸಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘೋ ಚ ಧಮ್ಮಾ ಅನಿದಸ್ಸನಅಪ್ಪಟಿಘಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ – ಸಹಜಾತಂ, ಪುರೇಜಾತಂ. ರೂಪಾಯತನಞ್ಚ ಚಕ್ಖಾಯತನಞ್ಚ ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಞ್ಚ ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಸಹಗತಾನಂ ಖನ್ಧಾನಂ ಅತ್ಥಿಪಚ್ಚಯೇನ ಪಚ್ಚಯೋ. (೧)

(ನತ್ಥಿವಿಗತಪಚ್ಚಯಂ ಅನನ್ತರಸದಿಸಂ. ಅವಿಗತಪಚ್ಚಯಂ ಅತ್ಥಿಸದಿಸಂ.)