೧೨. ದ್ವಾದಸಮವಗ್ಗೋ
(೧೨೪) ೯. ದುಗ್ಗತಿಕಥಾ
೬೫೦. ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಪಹೀನಾ ದುಗ್ಗತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಆಪಾಯಿಕೇ ರೂಪೇ ರಜ್ಜೇಯ್ಯಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಆಪಾಯಿಕೇ ರೂಪೇ ರಜ್ಜೇಯ್ಯ, ನೋ ಚ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಪಹೀನಾ ದುಗ್ಗತೀ’’ತಿ.
ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಪಹೀನಾ ದುಗ್ಗತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಆಪಾಯಿಕೇ ಸದ್ದೇ…ಪೇ… ಗನ್ಧೇ… ರಸೇ… ಫೋಟ್ಠಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಯಾ ತಿರಚ್ಛಾನಗತಿತ್ಥಿಯಾ ನಾಗಕಞ್ಞಾಯ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವೇಯ್ಯ, ಅಜೇಳಕಂ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹೇಯ್ಯ, ಕುಕ್ಕುಟಸೂಕರಂ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹೇಯ್ಯ, ಹತ್ಥಿಗವಸ್ಸವಳವಂ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹೇಯ್ಯ… ತಿತ್ತಿರವಟ್ಟಕಮೋರಕಪಿಞ್ಜರಂ [… ಕಪಿಞ್ಜಲಂ (ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಪೀ.)] ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹೇಯ್ಯಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ತಿತ್ತಿರವಟ್ಟಕಮೋರಕಪಿಞ್ಜರಂ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹೇಯ್ಯ, ನೋ ಚ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಪಹೀನಾ ದುಗ್ಗತೀ’’ತಿ.
೬೫೧. ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಪಹೀನಾ ದುಗ್ಗತಿ, ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಆಪಾಯಿಕೇ ರೂಪೇ ರಜ್ಜೇಯ್ಯಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅರಹತೋ ಪಹೀನಾ ದುಗ್ಗತಿ, ಅರಹಾ ಆಪಾಯಿಕೇ ರೂಪೇ ರಜ್ಜೇಯ್ಯಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಪಹೀನಾ ದುಗ್ಗತಿ, ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಆಪಾಯಿಕೇ ಸದ್ದೇ… ಗನ್ಧೇ… ರಸೇ… ಫೋಟ್ಠಬ್ಬೇ…ಪೇ… ತಿತ್ತಿರವಟ್ಟಕಮೋರಕಪಿಞ್ಜರಂ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹೇಯ್ಯಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅರಹತೋ ಪಹೀನಾ ದುಗ್ಗತಿ, ಅರಹಾ ತಿತ್ತಿರವಟ್ಟಕಮೋರಕಪಿಞ್ಜರಂ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹೇಯ್ಯಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….
ಅರಹತೋ ಪಹೀನಾ ದುಗ್ಗತಿ, ನ ಚ ಅರಹಾ ಆಪಾಯಿಕೇ ರೂಪೇ ರಜ್ಜೇಯ್ಯಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಪಹೀನಾ ದುಗ್ಗತಿ, ನ ಚ ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಆಪಾಯಿಕೇ ರೂಪೇ ರಜ್ಜೇಯ್ಯಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅರಹತೋ ಪಹೀನಾ ದುಗ್ಗತಿ, ನ ಚ ಅರಹಾ ಆಪಾಯಿಕೇ ಸದ್ದೇ…ಪೇ… ಗನ್ಧೇ…ಪೇ… ರಸೇ…ಪೇ… ಫೋಟ್ಠಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಮನುಸ್ಸಿತ್ಥಿಯಾ ತಿರಚ್ಛಾನಗತಿತ್ಥಿಯಾ ನಾಗಕಞ್ಞಾಯ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವೇಯ್ಯ, ಅಜೇಳಕಂ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹೇಯ್ಯ, ಕುಕ್ಕುಟಸೂಕರಂ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹೇಯ್ಯ, ಹತ್ಥಿಗವಸ್ಸವಳವಂ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹೇಯ್ಯ…ಪೇ… ತಿತ್ತಿರವಟ್ಟಕಮೋರಕಪಿಞ್ಜರಂ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹೇಯ್ಯಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಪಹೀನಾ ದುಗ್ಗತಿ, ನ ಚ ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ತಿತ್ತಿರವಟ್ಟಕಮೋರಕಪಿಞ್ಜರಂ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹೇಯ್ಯಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….
೬೫೨. [ಅಟ್ಠಕಥಾನುಲೋಮಂ ಪರವಾದೀಪುಚ್ಛಾಲಕ್ಖಣಂ. ತಥಾಪಾಯಂ ಪುಚ್ಛಾ ಸಕವಾದಿಸ್ಸ, ಪುರಿಮಾಯೋ ಚ ಇಮಿಸ್ಸಂ ದುಗ್ಗತಿಕಥಾಯಂ ಪರವಾದಿಸ್ಸಾತಿ ಗಹೇತಬ್ಬಾ ವಿಯ ದಿಸ್ಸನ್ತಿ] ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಪಹೀನಾ ದುಗ್ಗತೀ’’ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ನಿರಯಂ ಉಪಪಜ್ಜೇಯ್ಯ…ಪೇ… ತಿರಚ್ಛಾನಯೋನಿಂ ಉಪಪಜ್ಜೇಯ್ಯ… ಪೇತ್ತಿವಿಸಯಂ ಉಪಪಜ್ಜೇಯ್ಯಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ. ತೇನ ಹಿ ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಪಹೀನಾ ದುಗ್ಗತೀತಿ.
ದುಗ್ಗತಿಕಥಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.