೬. ನಕುಲಪಿತುಸುತ್ತಂ

೧೬. ಏಕಂ ಸಮಯಂ ಭಗವಾ ಭಗ್ಗೇಸು ವಿಹರತಿ ಸುಸುಮಾರಗಿರೇ [ಸುಂಸುಮಾರಗಿರೇ (ಸೀ. ಪೀ.), ಸಂಸುಮಾರಗಿರೇ (ಕತ್ಥಚಿ)] ಭೇಸಕಳಾವನೇ ಮಿಗದಾಯೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ನಕುಲಪಿತಾ ಗಹಪತಿ ಆಬಾಧಿಕೋ ಹೋತಿ ದುಕ್ಖಿತೋ ಬಾಳ್ಹಗಿಲಾನೋ. ಅಥ ಖೋ ನಕುಲಮಾತಾ ಗಹಪತಾನೀ ನಕುಲಪಿತರಂ ಗಹಪತಿಂ ಏತದವೋಚ –

‘‘ಮಾ ಖೋ ತ್ವಂ, ಗಹಪತಿ, ಸಾಪೇಕ್ಖೋ [ಸಾಪೇಖೋ (ಪೀ. ಕ.)] ಕಾಲಮಕಾಸಿ. ದುಕ್ಖಾ, ಗಹಪತಿ, ಸಾಪೇಕ್ಖಸ್ಸ ಕಾಲಕಿರಿಯಾ; ಗರಹಿತಾ ಚ ಭಗವತಾ ಸಾಪೇಕ್ಖಸ್ಸ ಕಾಲಕಿರಿಯಾ. ಸಿಯಾ ಖೋ ಪನ ತೇ, ಗಹಪತಿ, ಏವಮಸ್ಸ – ‘ನ ನಕುಲಮಾತಾ ಗಹಪತಾನೀ ಮಮಚ್ಚಯೇನ ಸಕ್ಖಿಸ್ಸತಿ [ನ ಸಕ್ಖಿಸ್ಸತಿ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಕಂ.), ಸಕ್ಕೋತಿ (ಪೀ. ಕ.)] ದಾರಕೇ ಪೋಸೇತುಂ, ಘರಾವಾಸಂ ಸನ್ಧರಿತು’ನ್ತಿ [ಸನ್ಧರಿತುನ್ತಿ (ಕ.), ಸಣ್ಠರಿತುಂ (ಸ್ಯಾ.)]. ನ ಖೋ ಪನೇತಂ, ಗಹಪತಿ, ಏವಂ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ಕುಸಲಾಹಂ, ಗಹಪತಿ, ಕಪ್ಪಾಸಂ ಕನ್ತಿತುಂ ವೇಣಿಂ ಓಲಿಖಿತುಂ. ಸಕ್ಕೋಮಹಂ, ಗಹಪತಿ, ತವಚ್ಚಯೇನ ದಾರಕೇ ಪೋಸೇತುಂ, ಘರಾವಾಸಂ ಸನ್ಧರಿತುಂ. ತಸ್ಮಾತಿಹ ತ್ವಂ, ಗಹಪತಿ, ಮಾ ಸಾಪೇಕ್ಖೋ ಕಾಲಮಕಾಸಿ. ದುಕ್ಖಾ, ಗಹಪತಿ, ಸಾಪೇಕ್ಖಸ್ಸ ಕಾಲಕಿರಿಯಾ; ಗರಹಿತಾ ಚ ಭಗವತಾ ಸಾಪೇಕ್ಖಸ್ಸ ಕಾಲಕಿರಿಯಾ.

‘‘ಸಿಯಾ ಖೋ ಪನ ತೇ, ಗಹಪತಿ, ಏವಮಸ್ಸ – ‘ನಕುಲಮಾತಾ ಗಹಪತಾನೀ ಮಮಚ್ಚಯೇನ ಅಞ್ಞಂ ಘರಂ [ಭತ್ತಾರಂ (ಸ್ಯಾ. ಕಂ.), ವೀರಂ (ಸೀ.)] ಗಮಿಸ್ಸತೀ’ತಿ. ನ ಖೋ ಪನೇತಂ, ಗಹಪತಿ, ಏವಂ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ತ್ವಞ್ಚೇವ ಖೋ, ಗಹಪತಿ, ಜಾನಾಸಿ ಅಹಞ್ಚ, ಯಂ ನೋ [ಯದಾ ತೇ (ಸೀ.), ಯಥಾ (ಸ್ಯಾ.), ಯಥಾ ನೋ (ಪೀ.)] ಸೋಳಸವಸ್ಸಾನಿ ಗಹಟ್ಠಕಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಸಮಾಚಿಣ್ಣಂ [ಸಮಾದಿನ್ನಂ (ಸೀ.)]. ತಸ್ಮಾತಿಹ ತ್ವಂ, ಗಹಪತಿ, ಮಾ ಸಾಪೇಕ್ಖೋ ಕಾಲಮಕಾಸಿ. ದುಕ್ಖಾ, ಗಹಪತಿ, ಸಾಪೇಕ್ಖಸ್ಸ ಕಾಲಕಿರಿಯಾ; ಗರಹಿತಾ ಚ ಭಗವತಾ ಸಾಪೇಕ್ಖಸ್ಸ ಕಾಲಕಿರಿಯಾ.

‘‘ಸಿಯಾ ಖೋ ಪನ ತೇ, ಗಹಪತಿ, ಏವಮಸ್ಸ – ‘ನಕುಲಮಾತಾ ಗಹಪತಾನೀ ಮಮಚ್ಚಯೇನ ನ ದಸ್ಸನಕಾಮಾ ಭವಿಸ್ಸತಿ ಭಗವತೋ ನ ದಸ್ಸನಕಾಮಾ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಸ್ಸಾ’ತಿ. ನ ಖೋ ಪನೇತಂ, ಗಹಪತಿ, ಏವಂ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ಅಹಞ್ಹಿ, ಗಹಪತಿ, ತವಚ್ಚಯೇನ ದಸ್ಸನಕಾಮತರಾ ಚೇವ ಭವಿಸ್ಸಾಮಿ ಭಗವತೋ, ದಸ್ಸನಕಾಮತರಾ ಚ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಸ್ಸ. ತಸ್ಮಾತಿಹ ತ್ವಂ, ಗಹಪತಿ, ಮಾ ಸಾಪೇಕ್ಖೋ ಕಾಲಮಕಾಸಿ. ದುಕ್ಖಾ, ಗಹಪತಿ, ಸಾಪೇಕ್ಖಸ್ಸ ಕಾಲಕಿರಿಯಾ; ಗರಹಿತಾ ಚ ಭಗವತಾ ಸಾಪೇಕ್ಖಸ್ಸ ಕಾಲಕಿರಿಯಾ.

‘‘ಸಿಯಾ ಖೋ ಪನ ತೇ, ಗಹಪತಿ, ಏವಮಸ್ಸ – ‘ನ ನಕುಲಮಾತಾ ಗಹಪತಾನೀ ಮಮಚ್ಚಯೇನ ಸೀಲೇಸು [ನಕುಲಮಾತಾ… ನ ಸೀಲೇಸು (ಸೀ. ಪೀ.)] ಪರಿಪೂರಕಾರಿನೀ’ತಿ. ನ ಖೋ ಪನೇತಂ, ಗಹಪತಿ, ಏವಂ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ಯಾವತಾ ಖೋ, ಗಹಪತಿ, ತಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಸಾವಿಕಾ ಗಿಹೀ ಓದಾತವಸನಾ ಸೀಲೇಸು ಪರಿಪೂರಕಾರಿನಿಯೋ, ಅಹಂ ತಾಸಂ ಅಞ್ಞತರಾ. ಯಸ್ಸ ಖೋ ಪನಸ್ಸ ಕಙ್ಖಾ ವಾ ವಿಮತಿ ವಾ – ಅಯಂ ಸೋ ಭಗವಾ ಅರಹಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ಭಗ್ಗೇಸು ವಿಹರತಿ ಸುಸುಮಾರಗಿರೇ ಭೇಸಕಳಾವನೇ ಮಿಗದಾಯೇ – ತಂ ಭಗವನ್ತಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಪುಚ್ಛತು. ತಸ್ಮಾತಿಹ ತ್ವಂ, ಗಹಪತಿ, ಮಾ ಸಾಪೇಕ್ಖೋ ಕಾಲಮಕಾಸಿ. ದುಕ್ಖಾ, ಗಹಪತಿ, ಸಾಪೇಕ್ಖಸ್ಸ ಕಾಲಕಿರಿಯಾ; ಗರಹಿತಾ ಚ ಭಗವತಾ ಸಾಪೇಕ್ಖಸ್ಸ ಕಾಲಕಿರಿಯಾ.

‘‘ಸಿಯಾ ಖೋ ಪನ ತೇ, ಗಹಪತಿ, ಏವಮಸ್ಸ – ‘ನ ನಕುಲಮಾತಾ ಗಹಪತಾನೀ ಲಾಭಿನೀ [ನಕುಲಮಾತಾ ಗಹಪತಾನೀ ನ ಲಾಭಿನೀ (ಪೀ.)] ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಚೇತೋಸಮಥಸ್ಸಾ’ತಿ. ನ ಖೋ ಪನೇತಂ, ಗಹಪತಿ, ಏವಂ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ಯಾವತಾ ಖೋ, ಗಹಪತಿ, ತಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಸಾವಿಕಾ ಗಿಹೀ ಓದಾತವಸನಾ ಲಾಭಿನಿಯೋ ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಚೇತೋಸಮಥಸ್ಸ, ಅಹಂ ತಾಸಂ ಅಞ್ಞತರಾ. ಯಸ್ಸ ಖೋ ಪನಸ್ಸ ಕಙ್ಖಾ ವಾ ವಿಮತಿ ವಾ – ಅಯಂ ಸೋ ಭಗವಾ ಅರಹಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ಭಗ್ಗೇಸು ವಿಹರತಿ ಸುಸುಮಾರಗಿರೇ ಭೇಸಕಳಾವನೇ ಮಿಗದಾಯೇ – ತಂ ಭಗವನ್ತಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಪುಚ್ಛತು. ತಸ್ಮಾತಿಹ ತ್ವಂ, ಗಹಪತಿ, ಮಾ ಸಾಪೇಕ್ಖೋ ಕಾಲಮಕಾಸಿ. ದುಕ್ಖಾ, ಗಹಪತಿ, ಸಾಪೇಕ್ಖಸ್ಸ ಕಾಲಕಿರಿಯಾ; ಗರಹಿತಾ ಚ ಭಗವತಾ ಸಾಪೇಕ್ಖಸ್ಸ ಕಾಲಕಿರಿಯಾ.

‘‘ಸಿಯಾ ಖೋ ಪನ ತೇ, ಗಹಪತಿ, ಏವಮಸ್ಸ – ‘ನ ನಕುಲಮಾತಾ ಗಹಪತಾನೀ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಓಗಾಧಪ್ಪತ್ತಾ ಪತಿಗಾಧಪ್ಪತ್ತಾ ಅಸ್ಸಾಸಪ್ಪತ್ತಾ ತಿಣ್ಣವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾ ವಿಗತಕಥಂಕಥಾ ವೇಸಾರಜ್ಜಪ್ಪತ್ತಾ ಅಪರಪ್ಪಚ್ಚಯಾ ಸತ್ಥುಸಾಸನೇ ವಿಹರತೀ’ತಿ. ನ ಖೋ ಪನೇತಂ, ಗಹಪತಿ, ಏವಂ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ಯಾವತಾ ಖೋ, ಗಹಪತಿ, ತಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಸಾವಿಕಾ ಗಿಹೀ ಓದಾತವಸನಾ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಓಗಾಧಪ್ಪತ್ತಾ ಪತಿಗಾಧಪ್ಪತ್ತಾ ಅಸ್ಸಾಸಪ್ಪತ್ತಾ ತಿಣ್ಣವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾ ವಿಗತಕಥಂಕಥಾ ವೇಸಾರಜ್ಜಪ್ಪತ್ತಾ ಅಪರಪ್ಪಚ್ಚಯಾ ಸತ್ಥುಸಾಸನೇ ವಿಹರನ್ತಿ, ಅಹಂ ತಾಸಂ ಅಞ್ಞತರಾ. ಯಸ್ಸ ಖೋ ಪನಸ್ಸ ಕಙ್ಖಾ ವಾ ವಿಮತಿ ವಾ – ಅಯಂ ಸೋ ಭಗವಾ ಅರಹಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ಭಗ್ಗೇಸು ವಿಹರತಿ ಸುಸುಮಾರಗಿರೇ ಭೇಸಕಳಾವನೇ ಮಿಗದಾಯೇ – ತಂ ಭಗವನ್ತಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಪುಚ್ಛತು. ತಸ್ಮಾತಿಹ ತ್ವಂ, ಗಹಪತಿ, ಮಾ ಸಾಪೇಕ್ಖೋ ಕಾಲಮಕಾಸಿ. ದುಕ್ಖಾ ಗಹಪತಿ ಸಾಪೇಕ್ಖಸ್ಸ ಕಾಲಕಿರಿಯಾ; ಗರಹಿತಾ ಚ ಭಗವತಾ ಸಾಪೇಕ್ಖಸ್ಸ ಕಾಲಕಿರಿಯಾ’’ತಿ.

ಅಥ ಖೋ ನಕುಲಪಿತುನೋ ಗಹಪತಿಸ್ಸ ನಕುಲಮಾತರಾ [ನಕುಲಮಾತಾಯ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.), ನಕುಲಮಾತುಯಾ (ಕ.)] ಗಹಪತಾನಿಯಾ ಇಮಿನಾ ಓವಾದೇನ ಓವದಿಯಮಾನಸ್ಸ ಸೋ ಆಬಾಧೋ ಠಾನಸೋ ಪಟಿಪ್ಪಸ್ಸಮ್ಭಿ. ವುಟ್ಠಹಿ [ವುಟ್ಠಾತಿ (ಕ.)] ಚ ನಕುಲಪಿತಾ ಗಹಪತಿ ತಮ್ಹಾ ಆಬಾಧಾ; ತಥಾ ಪಹೀನೋ ಚ ಪನ ನಕುಲಪಿತುನೋ ಗಹಪತಿಸ್ಸ ಸೋ ಆಬಾಧೋ ಅಹೋಸಿ. ಅಥ ಖೋ ನಕುಲಪಿತಾ ಗಹಪತಿ ಗಿಲಾನಾ ವುಟ್ಠಿತೋ [‘‘ಗಿಲಾನಭಾವತೋ ವುಟ್ಠಾಯ ಠಿತೋ, ಭಾವಪ್ಪಧಾನೋ ಹಿ ಅಯಂ ನಿದ್ದೇಸೋ’’ತಿ ಟೀಕಾಸಂವಣ್ಣನಾ] ಅಚಿರವುಟ್ಠಿತೋ ಗೇಲಞ್ಞಾ ದಣ್ಡಮೋಲುಬ್ಭ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನಂ ಖೋ ನಕುಲಪಿತರಂ ಗಹಪತಿಂ ಭಗವಾ ಏತದವೋಚ –

‘‘ಲಾಭಾ ತೇ, ಗಹಪತಿ, ಸುಲದ್ಧಂ ತೇ, ಗಹಪತಿ! ಯಸ್ಸ ತೇ ನಕುಲಮಾತಾ ಗಹಪತಾನೀ ಅನುಕಮ್ಪಿಕಾ ಅತ್ಥಕಾಮಾ ಓವಾದಿಕಾ ಅನುಸಾಸಿಕಾ. ಯಾವತಾ ಖೋ, ಗಹಪತಿ, ಮಮ ಸಾವಿಕಾ ಗಿಹೀ ಓದಾತವಸನಾ ಸೀಲೇಸು ಪರಿಪೂರಕಾರಿನಿಯೋ, ನಕುಲಮಾತಾ ಗಹಪತಾನೀ ತಾಸಂ ಅಞ್ಞತರಾ. ಯಾವತಾ ಖೋ, ಗಹಪತಿ, ಮಮ ಸಾವಿಕಾ ಗಿಹೀ ಓದಾತವಸನಾ ಲಾಭಿನಿಯೋ ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಚೇತೋಸಮಥಸ್ಸ, ನಕುಲಮಾತಾ ಗಹಪತಾನೀ ತಾಸಂ ಅಞ್ಞತರಾ. ಯಾವತಾ ಖೋ, ಗಹಪತಿ, ಮಮ ಸಾವಿಕಾ ಗಿಹೀ ಓದಾತವಸನಾ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಓಗಾಧಪ್ಪತ್ತಾ ಪತಿಗಾಧಪ್ಪತ್ತಾ ಅಸ್ಸಾಸಪ್ಪತ್ತಾ ತಿಣ್ಣವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾ ವಿಗತಕಥಂಕಥಾ ವೇಸಾರಜ್ಜಪ್ಪತ್ತಾ ಅಪರಪ್ಪಚ್ಚಯಾ ಸತ್ಥುಸಾಸನೇ ವಿಹರನ್ತಿ, ನಕುಲಮಾತಾ ಗಹಪತಾನೀ ತಾಸಂ ಅಞ್ಞತರಾ. ಲಾಭಾ ತೇ, ಗಹಪತಿ, ಸುಲದ್ಧಂ ತೇ, ಗಹಪತಿ! ಯಸ್ಸ ತೇ ನಕುಲಮಾತಾ ಗಹಪತಾನೀ ಅನುಕಮ್ಪಿಕಾ ಅತ್ಥಕಾಮಾ ಓವಾದಿಕಾ ಅನುಸಾಸಿಕಾ’’ತಿ. ಛಟ್ಠಂ.