೩. ನನ್ದಿಯಸುತ್ತಂ

೧೩. ಏಕಂ ಸಮಯಂ ಭಗವಾ ಸಕ್ಕೇಸು ವಿಹರತಿ ಕಪಿಲವತ್ಥುಸ್ಮಿಂ ನಿಗ್ರೋಧಾರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಸ್ಸಾವಾಸಂ ಉಪಗನ್ತುಕಾಮೋ ಹೋತಿ [ಅಹೋಸಿ (ಕ.)].

ಅಸ್ಸೋಸಿ ಖೋ ನನ್ದಿಯೋ ಸಕ್ಕೋ – ‘‘ಭಗವಾ ಕಿರ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಸ್ಸಾವಾಸಂ ಉಪಗನ್ತುಕಾಮೋ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ನನ್ದಿಯಸ್ಸ ಸಕ್ಕಸ್ಸ ಏತದಹೋಸಿ – ‘‘ಯಂನೂನಾಹಮ್ಪಿ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಸ್ಸಾವಾಸಂ ಉಪಗಚ್ಛೇಯ್ಯಂ. ತತ್ಥ ಕಮ್ಮನ್ತಞ್ಚೇವ ಅಧಿಟ್ಠಹಿಸ್ಸಾಮಿ, ಭಗವನ್ತಞ್ಚ ಲಚ್ಛಾಮಿ ಕಾಲೇನ ಕಾಲಂ ದಸ್ಸನಾಯಾ’’ತಿ.

ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಸ್ಸಾವಾಸಂ ಉಪಗಚ್ಛಿ [ಉಪಗಞ್ಛಿ (ಸೀ. ಪೀ.)]. ನನ್ದಿಯೋಪಿ ಖೋ ಸಕ್ಕೋ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಸ್ಸಾವಾಸಂ ಉಪಗಚ್ಛಿ. ತತ್ಥ ಕಮ್ಮನ್ತಞ್ಚೇವ ಅಧಿಟ್ಠಾಸಿ [ಅಧಿಟ್ಠಾಯ (ಸ್ಯಾ.), ಅಧಿಟ್ಠಾತಿ (ಕ.)], ಭಗವನ್ತಞ್ಚ ಲಭಿ [ಲಚ್ಛತಿ (ಸ್ಯಾ. ಕ.)] ಕಾಲೇನ ಕಾಲಂ ದಸ್ಸನಾಯ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಸಮ್ಬಹುಲಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಭಗವತೋ ಚೀವರಕಮ್ಮಂ ಕರೋನ್ತಿ – ‘‘ನಿಟ್ಠಿತಚೀವರೋ ಭಗವಾ ತೇಮಾಸಚ್ಚಯೇನ ಚಾರಿಕಂ ಪಕ್ಕಮಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ.

ಅಸ್ಸೋಸಿ ಖೋ ನನ್ದಿಯೋ ಸಕ್ಕೋ – ‘‘ಸಮ್ಬಹುಲಾ ಕಿರ ಭಿಕ್ಖೂ ಭಗವತೋ ಚೀವರಕಮ್ಮಂ ಕರೋನ್ತಿ – ‘ನಿಟ್ಠಿತಚೀವರೋ ಭಗವಾ ತೇಮಾಸಚ್ಚಯೇನ ಚಾರಿಕಂ ಪಕ್ಕಮಿಸ್ಸತೀ’’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ನನ್ದಿಯೋ ಸಕ್ಕೋ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ನನ್ದಿಯೋ ಸಕ್ಕೋ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಸುತಂ ಮೇತಂ, ಭನ್ತೇ – ‘ಸಮ್ಬಹುಲಾ ಕಿರ ಭಿಕ್ಖೂ ಭಗವತೋ ಚೀವರಕಮ್ಮಂ ಕರೋನ್ತಿ – ನಿಟ್ಠಿತಚೀವರೋ ಭಗವಾ ತೇಮಾಸಚ್ಚಯೇನ ಚಾರಿಕಂ ಪಕ್ಕಮಿಸ್ಸತೀ’ತಿ. ತೇಸಂ ನೋ, ಭನ್ತೇ, ನಾನಾವಿಹಾರೇಹಿ ವಿಹರತಂ ಕೇನಸ್ಸ ವಿಹಾರೇನ ವಿಹಾತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ?

‘‘ಸಾಧು ಸಾಧು, ನನ್ದಿಯ! ಏತಂ ಖೋ, ನನ್ದಿಯ, ತುಮ್ಹಾಕಂ ಪತಿರೂಪಂ ಕುಲಪುತ್ತಾನಂ, ಯಂ ತುಮ್ಹೇ ತಥಾಗತಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಪುಚ್ಛೇಯ್ಯಾಥ – ‘ತೇಸಂ ನೋ, ಭನ್ತೇ, ನಾನಾವಿಹಾರೇಹಿ ವಿಹರತಂ ಕೇನಸ್ಸ ವಿಹಾರೇನ ವಿಹಾತಬ್ಬ’ನ್ತಿ? ಸದ್ಧೋ ಖೋ, ನನ್ದಿಯ, ಆರಾಧಕೋ ಹೋತಿ, ನೋ ಅಸ್ಸದ್ಧೋ; ಸೀಲವಾ ಆರಾಧಕೋ ಹೋತಿ, ನೋ ದುಸ್ಸೀಲೋ; ಆರದ್ಧವೀರಿಯೋ ಆರಾಧಕೋ ಹೋತಿ, ನೋ ಕುಸೀತೋ; ಉಪಟ್ಠಿತಸ್ಸತಿ ಆರಾಧಕೋ ಹೋತಿ, ನೋ ಮುಟ್ಠಸ್ಸತಿ; ಸಮಾಹಿತೋ ಆರಾಧಕೋ ಹೋತಿ, ನೋ ಅಸಮಾಹಿತೋ; ಪಞ್ಞವಾ ಆರಾಧಕೋ ಹೋತಿ, ನೋ ದುಪ್ಪಞ್ಞೋ. ಇಮೇಸು ಖೋ ತೇ, ನನ್ದಿಯ, ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಪತಿಟ್ಠಾಯ ಪಞ್ಚಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಸತಿ ಉಪಟ್ಠಾಪೇತಬ್ಬಾ.

‘‘ಇಧ ತ್ವಂ, ನನ್ದಿಯ, ತಥಾಗತಂ ಅನುಸ್ಸರೇಯ್ಯಾಸಿ – ‘ಇತಿಪಿ ಸೋ ಭಗವಾ ಅರಹಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ವಿಜ್ಜಾಚರಣಸಮ್ಪನ್ನೋ ಸುಗತೋ ಲೋಕವಿದೂ ಅನುತ್ತರೋ ಪುರಿಸದಮ್ಮಸಾರಥಿ, ಸತ್ಥಾ ದೇವಮನುಸ್ಸಾನಂ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ’ತಿ. ಇತಿ ಖೋ ತೇ, ನನ್ದಿಯ, ತಥಾಗತಂ ಆರಬ್ಭ ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಸತಿ ಉಪಟ್ಠಾಪೇತಬ್ಬಾ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ ತ್ವಂ, ನನ್ದಿಯ, ಧಮ್ಮಂ ಅನುಸ್ಸರೇಯ್ಯಾಸಿ – ‘ಸ್ವಾಕ್ಖಾತೋ ಭಗವತಾ ಧಮ್ಮೋ ಸನ್ದಿಟ್ಠಿಕೋ ಅಕಾಲಿಕೋ ಏಹಿಪಸ್ಸಿಕೋ ಓಪನೇಯ್ಯಿಕೋ ಪಚ್ಚತ್ತಂ ವೇದಿತಬ್ಬೋ ವಿಞ್ಞೂಹೀ’ತಿ. ಇತಿ ಖೋ ತೇ, ನನ್ದಿಯ, ಧಮ್ಮಂ ಆರಬ್ಭ ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಸತಿ ಉಪಟ್ಠಾಪೇತಬ್ಬಾ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ ತ್ವಂ, ನನ್ದಿಯ, ಕಲ್ಯಾಣಮಿತ್ತೇ ಅನುಸ್ಸರೇಯ್ಯಾಸಿ – ‘ಲಾಭಾ ವತ ಮೇ, ಸುಲದ್ಧಂ ವತ ಮೇ, ಯಸ್ಸ ಮೇ ಕಲ್ಯಾಣಮಿತ್ತಾ ಅನುಕಮ್ಪಕಾ ಅತ್ಥಕಾಮಾ ಓವಾದಕಾ ಅನುಸಾಸಕಾ’ತಿ. ಇತಿ ಖೋ ತೇ, ನನ್ದಿಯ, ಕಲ್ಯಾಣಮಿತ್ತೇ ಆರಬ್ಭ ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಸತಿ ಉಪಟ್ಠಾಪೇತಬ್ಬಾ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ ತ್ವಂ, ನನ್ದಿಯ, ಅತ್ತನೋ ಚಾಗಂ ಅನುಸ್ಸರೇಯ್ಯಾಸಿ – ‘ಲಾಭಾ ವತ ಮೇ, ಸುಲದ್ಧಂ ವತ ಮೇ, ಯೋಹಂ ಮಚ್ಛೇರಮಲಪರಿಯುಟ್ಠಿತಾಯ ಪಜಾಯ ವಿಗತಮಲಮಚ್ಛೇರೇನ ಚೇತಸಾ ಅಗಾರಂ ಅಜ್ಝಾವಸಾಮಿ ಮುತ್ತಚಾಗೋ ಪಯತಪಾಣಿ ವೋಸ್ಸಗ್ಗರತೋ ಯಾಚಯೋಗೋ ದಾನಸಂವಿಭಾಗರತೋ’ತಿ. ಇತಿ ಖೋ ತೇ, ನನ್ದಿಯ, ಚಾಗಂ ಆರಬ್ಭ ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಸತಿ ಉಪಟ್ಠಾಪೇತಬ್ಬಾ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ ತ್ವಂ, ನನ್ದಿಯ, ದೇವತಾ ಅನುಸ್ಸರೇಯ್ಯಾಸಿ – ‘ಯಾ ದೇವತಾ ಅತಿಕ್ಕಮ್ಮೇವ ಕಬಳೀಕಾರಾಹಾರಭಕ್ಖಾನಂ [ಕಬಳಿಂಕಾರಭಕ್ಖಾನಂ (ಸೀ.), ಕಬಳೀಕಾರಭಕ್ಖಾನಂ (ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಪೀ.)] ದೇವತಾನಂ ಸಹಬ್ಯತಂ ಅಞ್ಞತರಂ ಮನೋಮಯಂ ಕಾಯಂ ಉಪಪನ್ನಾ, ತಾ ಕರಣೀಯಂ ಅತ್ತನೋ ನ ಸಮನುಪಸ್ಸನ್ತಿ ಕತಸ್ಸ ವಾ ಪತಿಚಯಂ. ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ನನ್ದಿಯ, ಭಿಕ್ಖು ಅಸಮಯವಿಮುತ್ತೋ ಕರಣೀಯಂ ಅತ್ತನೋ ನ ಸಮನುಪಸ್ಸತಿ ಕತಸ್ಸ ವಾ ಪತಿಚಯಂ; ಏವಮೇವಂ ಖೋ, ನನ್ದಿಯ, ಯಾ ತಾ ದೇವತಾ ಅತಿಕ್ಕಮ್ಮೇವ ಕಬಳೀಕಾರಾಹಾರಭಕ್ಖಾನಂ ದೇವತಾನಂ ಸಹಬ್ಯತಂ ಅಞ್ಞತರಂ ಮನೋಮಯಂ ಕಾಯಂ ಉಪಪನ್ನಾ, ತಾ ಕರಣೀಯಂ ಅತ್ತನೋ ನ ಸಮನುಪಸ್ಸನ್ತಿ ಕತಸ್ಸ ವಾ ಪತಿಚಯಂ. ಇತಿ ಖೋ ತೇ, ನನ್ದಿಯ, ದೇವತಾ ಆರಬ್ಭ ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಸತಿ ಉಪಟ್ಠಾಪೇತಬ್ಬಾ.

‘‘ಇಮೇಹಿ ಖೋ, ನನ್ದಿಯ, ಏಕಾದಸಹಿ ಧಮ್ಮೇಹಿ ಸಮನ್ನಾಗತೋ ಅರಿಯಸಾವಕೋ ಪಜಹತೇವ ಪಾಪಕೇ ಅಕುಸಲೇ ಧಮ್ಮೇ, ನ ಉಪಾದಿಯತಿ. ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ನನ್ದಿಯ, ಕುಮ್ಭೋ ನಿಕ್ಕುಜ್ಜೋ [ನಿಕುಜ್ಜೋ (ಕ.)] ವಮತೇವ ಉದಕಂ, ನೋ ವನ್ತಂ ಪಚ್ಚಾವಮತಿ [ಪಚ್ಚಾಮಸತಿ (ಸ್ಯಾ.)]; ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ ವಾ ಪನ, ನನ್ದಿಯ, ಸುಕ್ಖೇ ತಿಣದಾಯೇ ಅಗ್ಗಿ ಮುತ್ತೋ ಡಹಞ್ಞೇವ ಗಚ್ಛತಿ, ನೋ ದಡ್ಢಂ ಪಚ್ಚುದಾವತ್ತತಿ; ಏವಮೇವಂ ಖೋ, ನನ್ದಿಯ, ಇಮೇಹಿ ಏಕಾದಸಹಿ ಧಮ್ಮೇಹಿ ಸಮನ್ನಾಗತೋ ಅರಿಯಸಾವಕೋ ಪಜಹತೇವ ಪಾಪಕೇ ಅಕುಸಲೇ ಧಮ್ಮೇ, ನ ಉಪಾದಿಯತೀ’’ತಿ. ತತಿಯಂ.