១០. អធិករណវូបសមវគ្គោ

៤៥៧. ‘‘កតិហិ នុ ខោ, ភន្តេ, អង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុ’’ន្តិ? ‘‘បញ្ចហុបាលិ, អង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? អាបត្តិំ ន ជានាតិ, អាបត្តិសមុដ្ឋានំ ន ជានាតិ, អាបត្តិយា បយោគំ ន ជានាតិ, អាបត្តិយា វូបសមំ ន ជានាតិ, អាបត្តិយា ន វិនិច្ឆយកុសលោ ហោតិ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. បញ្ចហុបាលិ, អង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? អាបត្តិំ ជានាតិ, អាបត្តិសមុដ្ឋានំ ជានាតិ, អាបត្តិយា បយោគំ ជានាតិ, អាបត្តិយា វូបសមំ ជានាតិ, អាបត្តិយា វិនិច្ឆយកុសលោ ហោតិ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ.

‘‘អបរេហិបិ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? អធិករណំ ន ជានាតិ, អធិករណសមុដ្ឋានំ ន ជានាតិ, អធិករណស្ស បយោគំ ន ជានាតិ, អធិករណស្ស វូបសមំ ន ជានាតិ, អធិករណស្ស ន វិនិច្ឆយកុសលោ ហោតិ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ.

‘‘បញ្ចហុបាលិ, អង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? អធិករណំ ជានាតិ, អធិករណសមុដ្ឋានំ ជានាតិ, អធិករណស្ស បយោគំ ជានាតិ, អធិករណស្ស វូបសមំ ជានាតិ, អធិករណស្ស វិនិច្ឆយកុសលោ ហោតិ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ.

‘‘អបរេហិបិ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? ឆន្ទាគតិំ គច្ឆតិ, ទោសាគតិំ គច្ឆតិ, មោហាគតិំ គច្ឆតិ, ភយាគតិំ គច្ឆតិ, អលជ្ជី ច ហោតិ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. បញ្ចហុបាលិ, អង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? ន ឆន្ទាគតិំ គច្ឆតិ, ន ទោសាគតិំ គច្ឆតិ, ន មោហាគតិំ គច្ឆតិ, ន ភយាគតិំ គច្ឆតិ, លជ្ជី ច ហោតិ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ.

‘‘អបរេហិបិ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? ឆន្ទាគតិំ គច្ឆតិ, ទោសាគតិំ គច្ឆតិ, មោហាគតិំ គច្ឆតិ, ភយាគតិំ គច្ឆតិ, អប្បស្សុតោ ច ហោតិ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. បញ្ចហុបាលិ, អង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? ន ឆន្ទាគតិំ គច្ឆតិ, ន ទោសាគតិំ គច្ឆតិ, ន មោហាគតិំ គច្ឆតិ, ន ភយាគតិំ គច្ឆតិ, ពហុស្សុតោ ច ហោតិ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ.

‘‘អបរេហិបិ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? វត្ថុំ ន ជានាតិ, និទានំ ន ជានាតិ, បញ្ញត្តិំ ន ជានាតិ, បទបច្ចាភដ្ឋំ ន ជានាតិ, អនុសន្ធិវចនបថំ ន ជានាតិ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. បញ្ចហុបាលិ, អង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? វត្ថុំ ជានាតិ, និទានំ ជានាតិ, បញ្ញត្តិំ ជានាតិ, បទបច្ចាភដ្ឋំ ជានាតិ, អនុសន្ធិវចនបថំ ជានាតិ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ.

‘‘អបរេហិបិ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? ឆន្ទាគតិំ គច្ឆតិ, ទោសាគតិំ គច្ឆតិ, មោហាគតិំ គច្ឆតិ, ភយាគតិំ គច្ឆតិ, អកុសលោ ច ហោតិ វិនយេ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. បញ្ចហុបាលិ, អង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? ន ឆន្ទាគតិំ គច្ឆតិ, ន ទោសាគតិំ គច្ឆតិ, ន មោហាគតិំ គច្ឆតិ, ន ភយាគតិំ គច្ឆតិ, កុសលោ ច ហោតិ វិនយេ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ.

‘‘អបរេហិបិ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? ឆន្ទាគតិំ គច្ឆតិ, ទោសាគតិំ គច្ឆតិ, មោហាគតិំ គច្ឆតិ, ភយាគតិំ គច្ឆតិ, បុគ្គលគរុ ហោតិ នោ សង្ឃគរុ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. បញ្ចហុបាលិ, អង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? ន ឆន្ទាគតិំ គច្ឆតិ, ន ទោសាគតិំ គច្ឆតិ, ន មោហាគតិំ គច្ឆតិ, ន ភយាគតិំ គច្ឆតិ, សង្ឃគរុ ហោតិ នោ បុគ្គលគរុ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ.

‘‘អបរេហិបិ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? ឆន្ទាគតិំ គច្ឆតិ, ទោសាគតិំ គច្ឆតិ, មោហាគតិំ គច្ឆតិ, ភយាគតិំ គច្ឆតិ, អាមិសគរុ ហោតិ នោ សទ្ធម្មគរុ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ នាលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. បញ្ចហុបាលិ, អង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុំ. កតមេហិ បញ្ចហិ? ន ឆន្ទាគតិំ គច្ឆតិ, ន ទោសាគតិំ គច្ឆតិ, ន មោហាគតិំ គច្ឆតិ, ន ភយាគតិំ គច្ឆតិ, សទ្ធម្មគរុ ហោតិ នោ អាមិសគរុ – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហង្គេហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ អលំ អធិករណំ វូបសមេតុ’’ន្តិ.

៤៥៨. ‘‘កតិហិ នុ ខោ, ភន្តេ, អាការេហិ សង្ឃោ ភិជ្ជតី’’តិ? ‘‘បញ្ចហុបាលិ, អាការេហិ សង្ឃោ ភិជ្ជតិ. កតមេហិ បញ្ចហិ? កម្មេន, ឧទ្ទេសេន, វោហរន្តោ, អនុស្សាវនេន, សលាកគ្គាហេន – ឥមេហិ ខោ, ឧបាលិ, បញ្ចហាការេហិ សង្ឃោ ភិជ្ជតី’’តិ.

‘‘សង្ឃរាជិ សង្ឃរាជីតិ, ភន្តេ, វុច្ចតិ. កិត្តាវតា នុ ខោ, ភន្តេ, សង្ឃរាជិ ហោតិ នោ ច សង្ឃភេទោ? កិត្តាវតា ច បន សង្ឃរាជិ ចេវ ហោតិ សង្ឃភេទោ ចា’’តិ? ‘‘បញ្ញត្តេតំ, ឧបាលិ, មយា អាគន្តុកានំ ភិក្ខូនំ អាគន្តុកវត្តំ. ឯវំ សុបញ្ញត្តេ ខោ, ឧបាលិ, មយា សិក្ខាបទេ អាគន្តុកា ភិក្ខូ អាគន្តុកវត្តេ ន វត្តន្តិ. ឯវម្បិ ខោ, ឧបាលិ, សង្ឃរាជិ ហោតិ នោ ច សង្ឃភេទោ. បញ្ញត្តេតំ, ឧបាលិ, មយា អាវាសិកានំ ភិក្ខូនំ អាវាសិកវត្តំ. ឯវំ សុបញ្ញត្តេ ខោ, ឧបាលិ, មយា សិក្ខាបទេ អាវាសិកា ភិក្ខូ អាវាសិកវត្តេ ន វត្តន្តិ. ឯវម្បិ ខោ, ឧបាលិ, សង្ឃរាជិ ហោតិ នោ ច សង្ឃភេទោ. បញ្ញត្តេតំ ឧបាលិ មយា ភិក្ខូនំ ភត្តគ្គេ ភត្តគ្គវត្តំ – យថាវុឌ្ឍំ យថារត្តំ យថាបតិរូបំ អគ្គាសនំ អគ្គោទកំ អគ្គបិណ្ឌំ. ឯវំ សុបញ្ញត្តេ ខោ, ឧបាលិ, មយា សិក្ខាបទេ នវា ភិក្ខូ ភត្តគ្គេ ថេរានំ ភិក្ខូនំ អាសនំ បដិពាហន្តិ. ឯវម្បិ ខោ, ឧបាលិ, សង្ឃរាជិ ហោតិ នោ ច សង្ឃភេទោ. បញ្ញត្តេតំ, ឧបាលិ, មយា ភិក្ខូនំ សេនាសនេ សេនាសនវត្តំ – យថាវុឌ្ឍំ យថារត្តំ យថាបតិរូបំ. ឯវំ សុបញ្ញត្តេ ខោ, ឧបាលិ, មយា សិក្ខាបទេ នវា ភិក្ខូ ថេរានំ ភិក្ខូនំ សេនាសនំ បដិពាហន្តិ. ឯវម្បិ ខោ, ឧបាលិ, សង្ឃរាជិ ហោតិ នោ ច សង្ឃភេទោ. បញ្ញត្តេតំ, ឧបាលិ, មយា ភិក្ខូនំ អន្តោសីមាយ ឯកំ ឧបោសថំ ឯកំ បវារណំ ឯកំ សង្ឃកម្មំ ឯកំ កម្មាកម្មំ. ឯវំ សុបញ្ញត្តេ ខោ, ឧបាលិ, មយា សិក្ខាបទេ តត្ថេវ អន្តោសីមាយ អាវេនិភាវំ [អាវេណិភាវំ (សី. ស្យា.)] ករិត្វា គណំ ពន្ធិត្វា អាវេនិំ [អាវេណិ (សី. ស្យា.)] ឧបោសថំ ករោន្តិ អាវេនិំ បវារណំ ករោន្តិ អាវេនិំ សង្ឃកម្មំ ករោន្តិ អាវេនិំ កម្មាកម្មានិ ករោន្តិ. ឯវំ ខោ, ឧបាលិ, សង្ឃរាជិ ចេវ ហោតិ សង្ឃភេទោ ចា’’តិ.

អធិករណវូបសមវគ្គោ និដ្ឋិតោ ទសមោ.

តស្សុទ្ទានំ –

អាបត្តិំ អធិករណំ, ឆន្ទា អប្បស្សុតេន ច;

វត្ថុញ្ច អកុសលោ ច, បុគ្គលោ អាមិសេន ច;

ភិជ្ជតិ សង្ឃរាជិ ច, សង្ឃភេទោ តថេវ ចាតិ.