២. កតាបត្តិវារោ
១. បារាជិកកណ្ឌំ
២២៨. អវស្សុតា ភិក្ខុនី អវស្សុតស្ស បុរិសបុគ្គលស្ស កាយសំសគ្គំ សាទិយន្តី កតិ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ? អវស្សុតា ភិក្ខុនី អវស្សុតស្ស បុរិសបុគ្គលស្ស កាយសំសគ្គំ សាទិយន្តី តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. អធក្ខកំ ឧព្ភជាណុមណ្ឌលំ គហណំ សាទិយតិ, អាបត្តិ បារាជិកស្ស; ឧព្ភក្ខកំ អធោជាណុមណ្ឌលំ គហណំ សាទិយតិ, អាបត្តិ ថុល្លច្ចយស្ស; កាយបដិពទ្ធំ គហណំ សាទិយតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស – អវស្សុតា ភិក្ខុនី អវស្សុតស្ស បុរិសបុគ្គលស្ស កាយសំសគ្គំ សាទិយន្តី ឥមា តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ.
វជ្ជប្បដិច្ឆាទិកា ភិក្ខុនី វជ្ជំ បដិច្ឆាទេន្តី កតិ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ? វជ្ជប្បដិច្ឆាទិកា ភិក្ខុនី វជ្ជំ បដិច្ឆាទេន្តី តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ជានំ បារាជិកំ ធម្មំ បដិច្ឆាទេតិ, អាបត្តិ បារាជិកស្ស; វេមតិកា បដិច្ឆាទេតិ, អាបត្តិ ថុល្លច្ចយស្ស; អាចារវិបត្តិំ បដិច្ឆាទេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស – វជ្ជប្បដិច្ឆាទិកា ភិក្ខុនី វជ្ជំ បដិច្ឆាទេន្តី ឥមា តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ.
ឧក្ខិត្តានុវត្តិកា ភិក្ខុនី យាវតតិយំ សមនុភាសនាយ ន បដិនិស្សជ្ជន្តី កតិ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ? ឧក្ខិត្តានុវត្តិកា ភិក្ខុនី យាវតតិយំ សមនុភាសនាយ ន បដិនិស្សជ្ជន្តី តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ញត្តិយា ទុក្កដំ; ទ្វីហិ កម្មវាចាហិ ថុល្លច្ចយា; កម្មវាចាបរិយោសានេ អាបត្តិ បារាជិកស្ស – ឧក្ខិត្តានុវត្តិកា ភិក្ខុនី យាវតតិយំ សមនុភាសនាយ ន បដិនិស្សជ្ជន្តី ឥមា តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ.
អដ្ឋមំ វត្ថុំ បរិបូរេន្តី កតិ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ? អដ្ឋមំ វត្ថុំ បរិបូរេន្តី តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. បុរិសេន – ‘‘ឥត្ថន្នាមំ ឱកាសំ [ឥត្ថន្នាមំ គហនំ (សី.), ឥត្ថន្នាមំ គព្ភំ (ស្យា.)] អាគច្ឆា’’តិ វុត្តា គច្ឆតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស; បុរិសស្ស ហត្ថបាសំ ឱក្កន្តមត្តេ អាបត្តិ ថុល្លច្ចយស្ស; អដ្ឋមំ វត្ថុំ បរិបូរេតិ, អាបត្តិ បារាជិកស្ស – អដ្ឋមំ វត្ថុំ បរិបូរេន្តី ឥមា តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ.
បារាជិកា និដ្ឋិតា.
២. សង្ឃាទិសេសកណ្ឌំ
២២៩. ឧស្សយវាទិកា ភិក្ខុនី អឌ្ឌំ ករោន្តី តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ឯកស្ស អារោចេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស; ទុតិយស្ស អារោចេតិ, អាបត្តិ ថុល្លច្ចយស្ស; អឌ្ឌបរិយោសានេ អាបត្តិ សង្ឃាទិសេសស្ស.
ចោរិំ វុដ្ឋាបេន្តី តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ញត្តិយា ទុក្កដំ; ទ្វីហិ កម្មវាចាហិ ថុល្លច្ចយា; កម្មវាចាបរិយោសានេ អាបត្តិ សង្ឃាទិសេសស្ស.
ឯកា គាមន្តរំ គច្ឆន្តី តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. គច្ឆតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស; បឋមំ បាទំ បរិក្ខេបំ អតិក្កាមេតិ, អាបត្តិ ថុល្លច្ចយស្ស; ទុតិយំ បាទំ អតិក្កាមេតិ, អាបត្តិ សង្ឃាទិសេសស្ស.
សមគ្គេន សង្ឃេន ឧក្ខិត្តំ ភិក្ខុនិំ ធម្មេន វិនយេន សត្ថុសាសនេន អនបលោកេត្វា ការកសង្ឃំ អនញ្ញាយ គណស្ស ឆន្ទំ ឱសារេន្តី តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ញត្តិយា ទុក្កដំ; ទ្វីហិ កម្មវាចាហិ ថុល្លច្ចយា; កម្មវាចាបរិយោសានេ អាបត្តិ សង្ឃាទិសេសស្ស.
អវស្សុតា ភិក្ខុនី អវស្សុតស្ស បុរិសបុគ្គលស្ស ហត្ថតោ ខាទនីយំ វា ភោជនីយំ វា សហត្ថា បដិគ្គហេត្វា ភុញ្ជន្តី តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ‘‘ខាទិស្សាមិ ភុញ្ជិស្សាមី’’តិ បដិគ្គណ្ហាតិ, អាបត្តិ ថុល្លច្ចយស្ស; អជ្ឈោហារេ អជ្ឈោហារេ អាបត្តិ សង្ឃាទិសេសស្ស; ឧទកទន្តបោនំ បដិគ្គណ្ហាតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស.
‘‘កិំ តេ, អយ្យេ, ឯសោ បុរិសបុគ្គលោ ករិស្សតិ អវស្សុតោ វា អនវស្សុតោ វា, យតោ ត្វំ អនវស្សុតា! ឥង្ឃ, អយ្យេ, យំ តេ ឯសោ បុរិសបុគ្គលោ ទេតិ ខាទនីយំ វា ភោជនីយំ វា, តំ ត្វំ សហត្ថា បដិគ្គហេត្វា ខាទ វា ភុញ្ជ វា’’តិ ឧយ្យោជេន្តី តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. តស្សា វចនេន ខាទិស្សាមិ ភុញ្ជិស្សាមីតិ បដិគ្គណ្ហាតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស; អជ្ឈោហារេ អជ្ឈោហារេ អាបត្តិ ថុល្លច្ចយស្ស; ភោជនបរិយោសានេ អាបត្តិ សង្ឃាទិសេសស្ស.
កុបិតា ភិក្ខុនី យាវតតិយំ សមនុភាសនាយ ន បដិនិស្សជ្ជន្តី តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ញត្តិយា ទុក្កដំ; ទ្វីហិ កម្មវាចាហិ ថុល្លច្ចយា; កម្មវាចាបរិយោសានេ អាបត្តិ សង្ឃាទិសេសស្ស.
កិស្មិញ្ចិទេវ អធិករណេ បច្ចាកតា ភិក្ខុនី យាវតតិយំ សមនុភាសនាយ ន បដិនិស្សជ្ជន្តី តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ញត្តិយា ទុក្កដំ; ទ្វីហិ កម្មវាចាហិ ថុល្លច្ចយា; កម្មវាចាបរិយោសានេ អាបត្តិ សង្ឃាទិសេសស្ស.
សំសដ្ឋា ភិក្ខុនិយោ យាវតតិយំ សមនុភាសនាយ ន បដិនិស្សជ្ជន្តិយោ តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជន្តិ. ញត្តិយា ទុក្កដំ; ទ្វីហិ កម្មវាចាហិ ថុល្លច្ចយា; កម្មវាចាបរិយោសានេ អាបត្តិ សង្ឃាទិសេសស្ស.
‘‘សំសដ្ឋាវ, អយ្យេ, តុម្ហេ វិហរថ. មា តុម្ហេ នានា វិហរិត្ថា’’តិ ឧយ្យោជេន្តី យាវតតិយំ សមនុភាសនាយ ន បដិនិស្សជ្ជន្តី តិស្សោ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ញត្តិយា ទុក្កដំ; ទ្វីហិ កម្មវាចាហិ ថុល្លច្ចយា; កម្មវាចាបរិយោសានេ អាបត្តិ សង្ឃាទិសេសស្ស.
សង្ឃាទិសេសា និដ្ឋិតា.
៣. និស្សគ្គិយកណ្ឌំ
២៣០. បត្តសន្និចយំ ករោន្តី ឯកំ អាបត្តិំ អាបជ្ជតិ. និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ.
អកាលចីវរំ ‘‘កាលចីវរ’’ន្តិ អធិដ្ឋហិត្វា ភាជាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ភាជាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ភាជាបិតេ និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ.
ភិក្ខុនិយា សទ្ធិំ ចីវរំ បរិវត្តេត្វា អច្ឆិន្ទន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. អច្ឆិន្ទតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; អច្ឆិន្នេ និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ.
អញ្ញំ វិញ្ញាបេត្វា អញ្ញំ វិញ្ញាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វិញ្ញាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វិញ្ញាបិតេ និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ.
អញ្ញំ ចេតាបេត្វា អញ្ញំ ចេតាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ចេតាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ចេតាបិតេ និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ.
អញ្ញទត្ថិកេន បរិក្ខារេន អញ្ញុទ្ទិសិកេន សង្ឃិកេន អញ្ញំ ចេតាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ចេតាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ចេតាបិតេ និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ.
អញ្ញទត្ថិកេ បរិក្ខារេន អញ្ញុទ្ទិសិកេន សង្ឃិកេន សំយាចិកេន អញ្ញំ ចេតាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ចេតាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ចេតាបិតេ និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ.
អញ្ញទត្ថិកេន បរិក្ខារេន អញ្ញុទ្ទិសិកេន មហាជនិកេន អញ្ញំ ចេតាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ចេតាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ចេតាបិតេ និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ.
អញ្ញទត្ថិកេន បរិក្ខារេន អញ្ញុទ្ទិសិកេន មហាជនិកេន សំយាចិកេន អញ្ញំ ចេតាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ចេតាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ចេតាបិតេ និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ.
អញ្ញទត្ថិកេន បរិក្ខារេន អញ្ញុទ្ទិសិកេ បុគ្គលិកេន សំយាចិកេន អញ្ញំ ចេតាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ចេតាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ចេតាបិតេ និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ.
អតិរេកចតុក្កំសបរមំ គរុបាវុរណំ ចេតាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ចេតាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ចេតាបិតេ និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ.
អតិរេកអឌ្ឍតេយ្យកំសបរមំ លហុបាវុរណំ ចេតាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ចេតាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ចេតាបិតេ និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ.
និស្សគ្គិយា បាចិត្តិយា និដ្ឋិតា.
៤. បាចិត្តិយកណ្ឌំ
១. លសុណវគ្គោ
២៣១. លសុណំ ខាទន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ខាទិស្សាមីតិ បដិគ្គណ្ហាតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស; អជ្ឈោហារេ អជ្ឈោហារេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
សម្ពាធេ លោមំ សំហរាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. សំហរាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; សំហរាបិតេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
តលឃាតកំ ករោន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ករោតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; កតេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ជតុមដ្ឋកំ អាទិយន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. អាទិយតិ, បយោគេ ទុក្កដំ, អាទិន្នេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
អតិរេកទ្វង្គុលបព្ពបរមំ ឧទកសុទ្ធិកំ អាទិយន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. អាទិយតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; អាទិន្នេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ភិក្ខុស្ស ភុញ្ជន្តស្ស បានីយេន វា វិធូបនេន វា ឧបតិដ្ឋន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ហត្ថបាសេ តិដ្ឋតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស; ហត្ថបាសំ វិជហិត្វា តិដ្ឋតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស.
អាមកធញ្ញំ វិញ្ញាបេត្វា ភុញ្ជន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ភុញ្ជិស្សាមីតិ បដិគ្គណ្ហាតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស; អជ្ឈោហារេ អជ្ឈោហារេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ឧច្ចារំ វា បស្សាវំ វា សង្ការំ វា វិឃាសំ វា តិរោកុដ្ដេ វា តិរោបាការេ វា ឆឌ្ឌេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ឆឌ្ឌេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ឆឌ្ឌិតេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ឧច្ចារំ វា បស្សាវំ វា សង្ការំ វា វិឃាសំ វា ហរិតេ ឆឌ្ឌេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ឆឌ្ឌេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ឆឌ្ឌិតេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
នច្ចំ វា គីតំ វា វាទិតំ វា ទស្សនាយ គច្ឆន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. គច្ឆតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស; យត្ថ ឋិតា បស្សតិ វា សុណាតិ វា, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
លសុណវគ្គោ បឋមោ.
២. រត្តន្ធការវគ្គោ
២៣២. រត្តន្ធការេ អប្បទីបេ បុរិសេន សទ្ធិំ ឯកេនេកា សន្តិដ្ឋន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ហត្ថបាសេ តិដ្ឋតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស; ហត្ថបាសំ វិជហិត្វា តិដ្ឋតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស.
បដិច្ឆន្នេ ឱកាសេ បុរិសេន សទ្ធិំ ឯកេនេកា សន្តិដ្ឋន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ហត្ថបាសេ តិដ្ឋតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស; ហត្ថបាសំ វិជហិត្វា តិដ្ឋតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស.
អជ្ឈោកាសេ បុរិសេន សទ្ធិំ ឯកេនេកា សន្តិដ្ឋន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ហត្ថបាសេ តិដ្ឋតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស; ហត្ថបាសំ វិជហិត្វា តិដ្ឋតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស.
រថិកាយ វា ព្យូហេ វា សិង្ឃាដកេ វា បុរិសេន សទ្ធិំ ឯកេនេកា សន្តិដ្ឋន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ហត្ថបាសេ តិដ្ឋតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស; ហត្ថបាសំ វិជហិត្វា តិដ្ឋតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស.
បុរេភត្តំ កុលានិ ឧបសង្កមិត្វា អាសនេ និសីទិត្វា សាមិកេ អនាបុច្ឆា បក្កមន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. បឋមំ បាទំ អនោវស្សកំ អតិក្កាមេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស; ទុតិយំ បាទំ អតិក្កាមេតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
បច្ឆាភត្តំ កុលានិ ឧបសង្កមិត្វា សាមិកេ អនាបុច្ឆា អាសនេ និសីទន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. និសីទតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; និសិន្នេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
វិកាលេ កុលានិ ឧបសង្កមិត្វា សាមិកេ អនាបុច្ឆា សេយ្យំ សន្ថរិត្វា វា សន្ថរាបេត្វា វា អភិនិសីទន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. អភិនិសីទតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; អភិនិសិន្នេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ទុគ្គហិតេន ទូបធារិតេន បរំ ឧជ្ឈាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ឧជ្ឈាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ឧជ្ឈាបិតេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
អត្តានំ វា បរំ វា និរយេន វា ព្រហ្មចរិយេន វា អភិសបន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. អភិសបតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; អភិសបិតេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
អត្តានំ វធិត្វា វធិត្វា រោទន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វធតិ រោទតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស; វធតិ ន រោទតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស.
រត្តន្ធការវគ្គោ ទុតិយោ.
៣. នហានវគ្គោ
២៣៣. នគ្គា នហាយន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. នហាយតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; នហានបរិយោសានេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
បមាណាតិក្កន្តំ ឧទកសាដិកំ ការាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ការាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ការាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ភិក្ខុនិយា ចីវរំ វិសិព្ពេត្វា វា វិសិព្ពាបេត្វា វា នេវ សិព្ពេន្តី ន សិព្ពាបនាយ ឧស្សុក្កំ ករោន្តី ឯកំ អាបត្តិំ អាបជ្ជតិ. បាចិត្តិយំ.
បញ្ចាហិកំ សង្ឃាដិចារំ អតិក្កាមេន្តី ឯកំ អាបត្តិំ អាបជ្ជតិ. បាចិត្តិយំ. ចីវរសង្កមនីយំ ធារេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ធារេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ធារិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
គណស្ស ចីវរលាភំ អន្តរាយំ ករោន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ករោតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; កតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ធម្មិកំ ចីវរវិភង្គំ បដិពាហន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. បដិពាហតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; បដិពាហិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
អគារិកស្ស វា បរិព្ពាជកស្ស វា បរិព្ពាជិកាយ វា សមណចីវរំ ទេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ទេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ទិន្នេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ទុព្ពលចីវរបច្ចាសា ចីវរកាលសមយំ អតិក្កាមេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. អតិក្កាមេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; អតិក្កាមិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ធម្មិកំ កថិនុទ្ធារំ បដិពាហន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. បដិពាហតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; បដិពាហិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
នហានវគ្គោ តតិយោ.
៤. តុវដ្ដវគ្គោ
២៣៤. ទ្វេ ភិក្ខុនិយោ ឯកមញ្ចេ តុវដ្ដេន្តិយោ ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជន្តិ. និបជ្ជន្តិ, បយោគេ ទុក្កដំ; និបន្នេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ទ្វេ ភិក្ខុនិយោ ឯកត្ថរណបាវុរណា តុវដ្ដេន្តិយោ ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជន្តិ. និបជ្ជន្តិ, បយោគេ ទុក្កដំ; និបន្នេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ភិក្ខុនិយា សញ្ចិច្ច អផាសុំ ករោន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ករោតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; កតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ទុក្ខិតំ សហជីវិនិំ នេវ ឧបដ្ឋេន្តី ន ឧបដ្ឋាបនាយ ឧស្សុក្កំ ករោន្តី ឯកំ អាបត្តិំ អាបជ្ជតិ. បាចិត្តិយំ.
ភិក្ខុនិយា ឧបស្សយំ ទត្វា កុបិតា អនត្តមនា និក្កឌ្ឍន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. និក្កឌ្ឍតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; និក្កឌ្ឍិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
សំសដ្ឋា ភិក្ខុនី យាវតតិយំ សមនុភាសនាយ ន បដិនិស្សជ្ជន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ញត្តិយា ទុក្កដំ; កម្មវាចាបរិយោសានេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
អន្តោរដ្ឋេ សាសង្កសម្មតេ សប្បដិភយេ អសត្ថិកា ចារិកំ ចរន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. បដិបជ្ជតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; បដិបន្នេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
តិរោរដ្ឋេ សាសង្កសម្មតេ សប្បដិភយេ អសត្ថិកា ចារិកំ ចរន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. បដិបជ្ជតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; បដិបន្នេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
អន្តោវស្សំ ចារិកំ ចរន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. បដិបជ្ជតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; បដិបន្នេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
វស្សំវុដ្ឋា ភិក្ខុនី ចារិកំ ន បក្កមន្តី ឯកំ អាបត្តិំ អាបជ្ជតិ. បាចិត្តិយំ.
តុវដ្ដវគ្គោ ចតុត្ថោ.
៥. ចិត្តាគារវគ្គោ
២៣៥. រាជាគារំ វា ចិត្តាគារំ វា អារាមំ វា ឧយ្យានំ វា បោក្ខរណិំ វា ទស្សនាយ គច្ឆន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. គច្ឆតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស; យត្ថ ឋិតា បស្សតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
អាសន្ទិំ វា បល្លង្កំ វា បរិភុញ្ជន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. បរិភុញ្ជតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; បរិភុត្តេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
សុត្តំ កន្តន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. កន្តតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ឧជ្ជវុជ្ជវេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
គិហិវេយ្យាវច្ចំ ករោន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ករោតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; កតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ភិក្ខុនិយា – ‘‘ឯហាយ្យេ ឥមំ អធិករណំ វូបសមេហី’’តិ វុច្ចមានា – ‘‘សាធូ’’តិ បដិស្សុណិត្វា នេវ វូបសមេន្តី ន វូបសមាយ ឧស្សុក្កំ ករោន្តី ឯកំ អាបត្តិំ អាបជ្ជតិ. បាចិត្តិយំ.
អគារិកស្ស វា បរិព្ពាជកស្ស វា បរិព្ពាជិកាយ វា សហត្ថា ខាទនីយំ វា ភោជនីយំ វា ទេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ទេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ទិន្នេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
អាវសថចីវរំ អនិស្សជ្ជិត្វា បរិភុញ្ជន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. បរិភុញ្ជតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; បរិភុត្តេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
អាវសថំ អនិស្សជ្ជិត្វា ចារិកំ បក្កមន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. បឋមំ បាទំ បរិក្ខេបំ អតិក្កាមេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស; ទុតិយំ បាទំ អតិក្កាមេតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
តិរច្ឆានវិជ្ជំ បរិយាបុណន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. បរិយាបុណាតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; បទេ បទេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
តិរច្ឆានវិជ្ជំ វាចេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វាចេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; បទេ បទេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ចិត្តាគារវគ្គោ បញ្ចមោ.
៦. អារាមវគ្គោ
២៣៦. ជានំ សភិក្ខុកំ អារាមំ អនាបុច្ឆា បវិសន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. បឋមំ បាទំ បរិក្ខេបំ អតិក្កាមេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស; ទុតិយំ បាទំ អតិក្កាមេតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ភិក្ខុំ អក្កោសន្តី បរិភាសន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. អក្កោសតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; អក្កោសិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ចណ្ឌីកតា គណំ បរិភាសន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. បរិភាសតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; បរិភាសិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
និមន្តិតា វា បវារិតា វា ខាទនីយំ វា ភោជនីយំ វា ភុញ្ជន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ‘‘ខាទិស្សាមិ ភុញ្ជិស្សាមី’’តិ បដិគ្គណ្ហាតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស; អជ្ឈោហារេ អជ្ឈោហារេ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
កុលំ មច្ឆរាយន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. មច្ឆរាយតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; មច្ឆរិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
អភិក្ខុកេ អាវាសេ វស្សំ វសន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ‘‘វស្សំ វសិស្សាមី’’តិ សេនាសនំ បញ្ញបេតិ បានីយំ បរិភោជនីយំ ឧបដ្ឋបេតិ បរិវេណំ សម្មជ្ជតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស; សហ អរុណុគ្គមនា អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
វស្សំវុដ្ឋា ភិក្ខុនី ឧភតោសង្ឃេ តីហិ ឋានេហិ ន បវារេន្តី ឯកំ អាបត្តិំ អាបជ្ជតិ. បាចិត្តិយំ.
ឱវាទាយ វា សំវាសាយ វា ន គច្ឆន្តី ឯកំ អាបត្តិំ អាបជ្ជតិ. បាចិត្តិយំ.
ឧបោសថម្បិ ន បុច្ឆន្តី ឱវាទម្បិ ន យាចន្តី ឯកំ អាបត្តិំ អាបជ្ជតិ. បាចិត្តិយំ.
បសាខេ ជាតំ គណ្ឌំ វា រុធិតំ វា អនបលោកេត្វា សង្ឃំ វា គណំ វា បុរិសេន សទ្ធិំ ឯកេនេកា ភេទាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ភេទាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ភិន្នេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
អារាមវគ្គោ ឆដ្ឋោ.
៧. គព្ភិនីវគ្គោ
២៣៧. គព្ភិនិំ វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
បាយន្តិំ វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ទ្វេ វស្សានិ ឆសុ ធម្មេសុ អសិក្ខិតសិក្ខំ សិក្ខមានំ វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ទ្វេ វស្សានិ ឆសុ ធម្មេសុ សិក្ខិតសិក្ខំ សិក្ខមានំ សង្ឃេន អសម្មតំ វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ឩនទ្វាទសវស្សំ គិហិគតំ វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
បរិបុណ្ណទ្វាទសវស្សំ គិហិគតំ ទ្វេ វស្សានិ ឆសុ ធម្មេសុ អសិក្ខិតសិក្ខំ វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
បរិបុណ្ណទ្វាទសវស្សំ គិហិគតំ ទ្វេ វស្សានិ ឆសុ ធម្មេសុ សិក្ខិតសិក្ខំ សង្ឃេន អសម្មតំ វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
សហជីវិនិំ វុដ្ឋាបេត្វា ទ្វេ វស្សានិ នេវ អនុគ្គណ្ហន្តី នានុគ្គណ្ហាបេន្តី ឯកំ អាបត្តិំ អាបជ្ជតិ. បាចិត្តិយំ.
វុដ្ឋាបិតំ បវត្តិនិំ ទ្វេ វស្សានិ នានុពន្ធន្តី ឯកំ អាបត្តិំ អាបជ្ជតិ. បាចិត្តិយំ.
សហជីវិនិំ វុដ្ឋាបេត្វា នេវ វូបកាសេន្តី ន វូបកាសាបេន្តី ឯកំ អាបត្តិំ អាបជ្ជតិ. បាចិត្តិយំ.
គព្ភិនីវគ្គោ សត្តមោ.
៨. កុមារីភូតវគ្គោ
២៣៨. ឩនវីសតិវស្សំ កុមារិភូតំ វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
បរិបុណ្ណវីសតិវស្សំ កុមារិភូតំ ទ្វេ វស្សានិ ឆសុ ធម្មេសុ អសិក្ខិតសិក្ខំ វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
បរិបុណ្ណវីសតិវស្សំ កុមារិភូតំ ទ្វេ វស្សានិ ឆសុ ធម្មេសុ សិក្ខិតសិក្ខំ សង្ឃេន អសម្មតំ វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ឩនទ្វាទសវស្សា វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
បរិបុណ្ណទ្វាទសវស្សា សង្ឃេន អសម្មតា វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
‘‘អលំ តាវ តេ, អយ្យេ, វុដ្ឋាបិតេនា’’តិ វុច្ចមានា ‘‘សាធូ’’តិ បដិស្សុណិត្វា បច្ឆា ខីយនធម្មំ អាបជ្ជន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ខិយ្យតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ខិយ្យិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
សិក្ខមានំ – ‘‘សចេ មេ ត្វំ, អយ្យេ, ចីវរំ ទស្សសិ, ឯវាហំ តំ វុដ្ឋាបេស្សាមី’’តិ វត្វា នេវ វុដ្ឋាបេន្តី ន វុដ្ឋាបនាយ ឧស្សុក្កំ ករោន្តី ឯកំ អាបត្តិំ អាបជ្ជតិ. បាចិត្តិយំ.
សិក្ខមានំ – ‘‘សចេ មំ ត្វំ, អយ្យេ, ទ្វេ វស្សានិ អនុពន្ធិស្សសិ, ឯវាហំ តំ វុដ្ឋាបេស្សាមី’’តិ វត្វា នេវ វុដ្ឋាបេន្តី ន វុដ្ឋាបនាយ ឧស្សុក្កំ ករោន្តី ឯកំ អាបត្តិំ អាបជ្ជតិ. បាចិត្តិយំ.
បុរិសសំសដ្ឋំ កុមារកសំសដ្ឋំ ចណ្ឌិំ សោកាវាសំ សិក្ខមានំ វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
មាតាបិតូហិ វា សាមិកេន វា អននុញ្ញាតំ សិក្ខមានំ វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
បារិវាសិកឆន្ទទានេ សិក្ខមានំ វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
អនុវស្សំ វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ឯកំ វស្សំ ទ្វេ វុដ្ឋាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. វុដ្ឋាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; វុដ្ឋាបិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
កុមារីភូតវគ្គោ អដ្ឋមោ.
៩. ឆត្តុបាហនវគ្គោ
២៣៩. ឆត្តុបាហនំ ធារេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ធារេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ធារិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
យានេន យាយន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. យាយតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; យាយិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
សង្ឃាណិំ ធារេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ធារេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ធារិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ឥត្ថាលង្ការំ ធារេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ធារេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ធារិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
គន្ធវណ្ណកេន នហាយន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. នហាយតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; នហានបរិយោសានេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
វាសិតកេន បិញ្ញាកេន នហាយន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. នហាយតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; នហានបរិយោសានេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ភិក្ខុនិយា ឧម្មទ្ទាបេន្តី បរិមទ្ទាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ឧម្មទ្ទាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ឧម្មទ្ទិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
សិក្ខមានាយ ឧម្មទ្ទាបេន្តី បរិមទ្ទាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ឧម្មទ្ទាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ឧម្មទ្ទិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
សាមណេរិយា ឧម្មទ្ទាបេន្តី បរិមទ្ទាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ឧម្មទ្ទាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ឧម្មទ្ទិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
គិហិនិយា ឧម្មទ្ទាបេន្តី បរិមទ្ទាបេន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ឧម្មទ្ទាបេតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; ឧម្មទ្ទិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ភិក្ខុស្ស បុរតោ អនាបុច្ឆា អាសនេ និសីទន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. និសីទតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; និសិន្នេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
អនោកាសកតំ ភិក្ខុំ បញ្ហំ បុច្ឆន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. បុច្ឆតិ, បយោគេ ទុក្កដំ; បុច្ឆិតេ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
អសង្កច្ចិកា គាមំ បវិសន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. បឋមំ បាទំ បរិក្ខេបំ អតិក្កាមេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស; ទុតិយំ បាទំ អតិក្កាមេតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.
ឆត្តុបាហនវគ្គោ នវមោ.
ខុទ្ទកំ និដ្ឋិតំ.
៥. បាដិទេសនីយកណ្ឌំ
២៤០. សប្បិំ វិញ្ញាបេត្វា ភុញ្ជន្តី ទ្វេ អាបត្តិយោ អាបជ្ជតិ. ភុញ្ជិស្សាមីតិ បដិគ្គណ្ហាតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស; អជ្ឈោហារេ អជ្ឈោហារេ អាបត្តិ បាដិទេសនីយស្ស.