១៨. នេវហោតិននហោតិសុត្តំ
២៤១. សាវត្ថិនិទានំ. ‘‘កិស្មិំ នុ ខោ, ភិក្ខវេ, សតិ, កិំ ឧបាទាយ, កិំ អភិនិវិស្ស ឯវំ ទិដ្ឋិ ឧប្បជ្ជតិ – ‘នេវ ហោតិ ន ន ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណា’’’តិ? ភគវំមូលកា នោ, ភន្តេ, ធម្មា…បេ… ‘‘រូបេ ខោ, ភិក្ខវេ, សតិ, រូបំ ឧបាទាយ, រូបំ អភិនិវិស្ស ឯវំ ទិដ្ឋិ ឧប្បជ្ជតិ – ‘នេវ ហោតិ, ន ន ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណា’តិ. វេទនាយ សតិ… សញ្ញាយ សតិ… សង្ខារេសុ សតិ… វិញ្ញាណេ សតិ, វិញ្ញាណំ ឧបាទាយ, វិញ្ញាណំ អភិនិវិស្ស ឯវំ ទិដ្ឋិ ឧប្បជ្ជតិ – ‘នេវ ហោតិ, ន ន ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណា’’’តិ.
‘‘តំ កិំ មញ្ញថ, ភិក្ខវេ, រូបំ និច្ចំ វា អនិច្ចំ វា’’តិ? ‘‘អនិច្ចំ, ភន្តេ’’…បេ… វិបរិណាមធម្មំ, អបិ នុ តំ អនុបាទាយ ឯវំ ទិដ្ឋិ ឧប្បជ្ជេយ្យ – ‘នេវ ហោតិ, ន ន ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណា’’’តិ? ‘‘នោ ហេតំ, ភន្តេ’’. ‘‘ឥតិ ខោ, ភិក្ខវេ, ទុក្ខេ សតិ, ទុក្ខំ ឧបាទាយ, ទុក្ខំ អភិនិវិស្ស ឯវំ ទិដ្ឋិ ឧប្បជ្ជតិ – ‘នេវ ហោតិ, ន ន ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណា’’’តិ. ‘‘វេទនា… សញ្ញា … សង្ខារា… វិញ្ញាណំ និច្ចំ វា អនិច្ចំ វា’’តិ? ‘‘អនិច្ចំ, ភន្តេ’’…បេ… វិបរិណាមធម្មំ, អបិ នុ តំ អនុបាទាយ ឯវំ ទិដ្ឋិ ឧប្បជ្ជេយ្យ – ‘នេវ ហោតិ, ន ន ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណា’’’តិ? ‘‘នោ ហេតំ, ភន្តេ’’. ‘‘ឥតិ ខោ, ភិក្ខវេ, ទុក្ខេ សតិ, ទុក្ខំ ឧបាទាយ ទុក្ខំ អភិនិវិស្ស ឯវំ ទិដ្ឋិ ឧប្បជ្ជតិ – ‘នេវ ហោតិ, ន ន ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណា’’’តិ. អដ្ឋារសមំ.