៣. កុណ្ឌលកេសីវគ្គោ

១. កុណ្ឌលកេសាថេរីអបទានំ

១. ‘‘បទុមុត្តរោ នាម ជិនោ, សព្ពធម្មាន បារគូ;

ឥតោ សតសហស្សម្ហិ, កប្បេ ឧប្បជ្ជិ នាយកោ.

២. ‘‘តទាហំ ហំសវតិយំ, ជាតា សេដ្ឋិកុលេ អហុំ;

នានារតនបជ្ជោតេ, មហាសុខសមប្បិតា.

៣. ‘‘ឧបេត្វា តំ មហាវីរំ, អស្សោសិំ ធម្មទេសនំ;

តតោ ជាតប្បសាទាហំ, ឧបេសិំ សរណំ ជិនំ.

៤. ‘‘តទា មហាការុណិកោ, បទុមុត្តរនាមកោ;

ខិប្បាភិញ្ញានមគ្គន្តិ, ឋបេសិ ភិក្ខុនិំ សុភំ.

៥. ‘‘តំ សុត្វា មុទិតា ហុត្វា, ទានំ ទត្វា មហេសិនោ;

និបច្ច សិរសា បាទេ, តំ ឋានមភិបត្ថយិំ.

៦. ‘‘អនុមោទិ មហាវីរោ, ‘ភទ្ទេ យំ តេភិបត្ថិតំ;

សមិជ្ឈិស្សតិ តំ សព្ពំ, សុខិនី ហោហិ និព្ពុតា.

៧. ‘‘‘សតសហស្សិតោ កប្បេ, ឱក្កាកកុលសម្ភវោ;

គោតមោ នាម គោត្តេន, សត្ថា លោកេ ភវិស្សតិ.

៨. ‘‘‘តស្ស ធម្មេសុ ទាយាទា, ឱរសា ធម្មនិម្មិតា;

ភទ្ទាកុណ្ឌលកេសាតិ, ហេស្សតិ សត្ថុ សាវិកា’.

៩. ‘‘តេន កម្មេន សុកតេន, ចេតនាបណិធីហិ ច;

ជហិត្វា មានុសំ ទេហំ, តាវតិំសមគច្ឆហំ.

១០. ‘‘តតោ ចុតា យាមមគំ, តតោហំ តុសិតំ គតា;

តតោ ច និម្មានរតិំ, វសវត្តិបុរំ តតោ.

១១. ‘‘យត្ថ យត្ថូបបជ្ជាមិ, តស្ស កម្មស្ស វាហសា;

តត្ថ តត្ថេវ រាជូនំ, មហេសិត្តមការយិំ.

១២. ‘‘តតោ ចុតា មនុស្សេសុ, រាជូនំ ចក្កវត្តិនំ;

មណ្ឌលីនញ្ច រាជូនំ, មហេសិត្តមការយិំ.

១៣. ‘‘សម្បត្តិំ អនុភោត្វាន, ទេវេសុ មានុសេសុ ច;

សព្ពត្ថ សុខិតា ហុត្វា, នេកកប្បេសុ សំសរិំ.

១៤. ‘‘ឥមម្ហិ ភទ្ទកេ កប្បេ, ព្រហ្មពន្ធុ មហាយសោ;

កស្សបោ នាម គោត្តេន, ឧប្បជ្ជិ វទតំ វរោ.

១៥. ‘‘ឧបដ្ឋាកោ មហេសិស្ស, តទា អាសិ នរិស្សរោ;

កាសិរាជា កិកី នាម, ពារាណសិបុរុត្តមេ.

១៦. ‘‘តស្ស ធីតា ចតុត្ថាសិំ, ភិក្ខុទាយីតិ វិស្សុតា;

ធម្មំ សុត្វា ជិនគ្គស្ស, បព្ពជ្ជំ សមរោចយិំ.

១៧. ‘‘អនុជានិ ន នោ តាតោ, អគារេវ តទា មយំ;

វីសវស្សសហស្សានិ, វិចរិម្ហ អតន្ទិតា.

១៨. ‘‘កោមារិព្រហ្មចរិយំ, រាជកញ្ញា សុខេធិតា;

ពុទ្ធោបដ្ឋាននិរតា, មុទិតា សត្ត ធីតរោ.

១៩. ‘‘សមណី សមណគុត្តា ច, ភិក្ខុនី ភិក្ខុទាយិកា;

ធម្មា ចេវ សុធម្មា ច, សត្តមី សង្ឃទាយិកា.

២០. ‘‘ខេមា ឧប្បលវណ្ណា ច, បដាចារា អហំ តទា;

កិសាគោតមី ធម្មទិន្នា, វិសាខា ហោតិ សត្តមី.

២១. ‘‘តេហិ កម្មេហិ សុកតេហិ, ចេតនាបណិធីហិ ច;

ជហិត្វា មានុសំ ទេហំ, តាវតិំសមគច្ឆហំ.

២២. ‘‘បច្ឆិមេ ច ភវេ ទានិ, គិរិព្ពជបុរុត្តមេ;

ជាតា សេដ្ឋិកុលេ ផីតេ, យទាហំ យោព្ពនេ ឋិតា.

២៣. ‘‘ចោរំ វធត្ថំ នីយន្តំ, ទិស្វា រត្តា តហិំ អហំ;

បិតា មេ តំ សហស្សេន, មោចយិត្វា វធា តតោ.

២៤. ‘‘អទាសិ តស្ស មំ តាតោ, វិទិត្វាន មនំ មម;

តស្សាហមាសិំ វិសដ្ឋា, អតីវ ទយិតា ហិតា.

២៥. ‘‘សោ មេ ភូសនលោភេន, ពលិមជ្ឈាសយោ [ខលិតជ្ឈាសយោ (សី.), ពលិំ បច្ចាហរំ (ស្យា.), មាលបច្ឆាហតំ (បី.)] ទិសោ;

ចោរប្បបាតំ នេត្វាន, បព្ពតំ ចេតយី វធំ.

២៦. ‘‘តទាហំ បណមិត្វាន, សត្តុកំ សុកតញ្ជលី;

រក្ខន្តី អត្តនោ បាណំ, ឥទំ វចនមព្រវិំ.

២៧. ‘‘‘ឥទំ សុវណ្ណកេយូរំ, មុត្តា វេឡុរិយា ពហូ;

សព្ពំ ហរស្សុ [វរស្សុ (ក.)] ភទ្ទន្តេ, មញ្ច ទាសីតិ សាវយ’.

២៨. ‘‘‘ឱរោបយស្សុ កល្យាណី, មា ពាឡ្ហំ បរិទេវសិ;

ន ចាហំ អភិជានាមិ, អហន្ត្វា ធនមាភតំ’.

២៩. ‘‘‘យតោ សរាមិ អត្តានំ, យតោ បត្តោស្មិ វិញ្ញុតំ;

ន ចាហំ អភិជានាមិ, អញ្ញំ បិយតរំ តយា’.

៣០. ‘‘‘ឯហិ តំ ឧបគូហិស្សំ, កត្វាន តំ បទក្ខិណំ;

ន ច ទានិ បុនោ អត្ថិ [តំ វន្ទាមិ បុន នត្ថិ (ស្យា.)], មម តុយ្ហញ្ច សង្គមោ.

៣១. ‘‘‘ន ហិ សព្ពេសុ ឋានេសុ, បុរិសោ ហោតិ បណ្ឌិតោ;

ឥត្ថីបិ បណ្ឌិតា ហោតិ, តត្ថ តត្ថ វិចក្ខណា.

៣២. ‘‘‘ន ហិ សព្ពេសុ ឋានេសុ, បុរិសោ ហោតិ បណ្ឌិតោ;

ឥត្ថីបិ បណ្ឌិតា ហោតិ, លហុំ អត្ថវិចិន្តិកា.

៣៣. ‘‘‘លហុញ្ច វត ខិប្បញ្ច, និកដ្ឋេ [នេកត្ថេ (សី. ស្យា.)] សមចេតយិំ;

មិគំ ឧណ្ណា យថា ឯវំ [ចិត្តបុណ្ណាយ តានេវ (ស្យា.), មិគំ បុណ្ណាយ តេនេវ (បី.)], តទាហំ សត្តុកំ វធិំ.

៣៤. ‘‘‘យោ ច ឧប្បតិតំ អត្ថំ, ន ខិប្បមនុពុជ្ឈតិ;

សោ ហញ្ញតេ មន្ទមតិ, ចោរោវ គិរិគព្ភរេ.

៣៥. ‘‘‘យោ ច ឧប្បតិតំ អត្ថំ, ខិប្បមេវ និពោធតិ;

មុច្ចតេ សត្តុសម្ពាធា, តទាហំ សត្តុកា យថា’.

៣៦. ‘‘តទាហំ បាតយិត្វាន, គិរិទុគ្គម្ហិ សត្តុកំ;

សន្តិកំ សេតវត្ថានំ, ឧបេត្វា បព្ពជិំ អហំ.

៣៧. ‘‘សណ្ឌាសេន ច កេសេ មេ, លុញ្ចិត្វា សព្ពសោ តទា;

បព្ពជិត្វាន សមយំ, អាចិក្ខិំសុ និរន្តរំ.

៣៨. ‘‘តតោ តំ ឧគ្គហេត្វាហំ, និសីទិត្វាន ឯកិកា;

សមយំ តំ វិចិន្តេសិំ, សុវានោ មានុសំ ករំ.

៣៩. ‘‘ឆិន្នំ គយ្ហ សមីបេ មេ, បាតយិត្វា អបក្កមិ;

ទិស្វា និមិត្តមលភិំ, ហត្ថំ តំ បុឡវាកុលំ.

៤០. ‘‘តតោ ឧដ្ឋាយ សំវិគ្គា, អបុច្ឆិំ សហធម្មិកេ;

តេ អវោចុំ វិជានន្តិ, តំ អត្ថំ សក្យភិក្ខវោ.

៤១. ‘‘សាហំ តមត្ថំ បុច្ឆិស្សំ, ឧបេត្វា ពុទ្ធសាវកេ;

តេ មមាទាយ គច្ឆិំសុ, ពុទ្ធសេដ្ឋស្ស សន្តិកំ.

៤២. ‘‘សោ មេ ធម្មមទេសេសិ, ខន្ធាយតនធាតុយោ;

អសុភានិច្ចទុក្ខាតិ, អនត្តាតិ ច នាយកោ.

៤៣. ‘‘តស្ស ធម្មំ សុណិត្វាហំ, ធម្មចក្ខុំ វិសោធយិំ;

តតោ វិញ្ញាតសទ្ធម្មា, បព្ពជ្ជំ ឧបសម្បទំ.

៤៤. ‘‘អាយាចិតោ តទា អាហ, ‘ឯហិ ភទ្ទេ’តិ នាយកោ;

តទាហំ ឧបសម្បន្នា, បរិត្តំ តោយមទ្ទសំ.

៤៥. ‘‘បាទបក្ខាលនេនាហំ, ញត្វា សឧទយព្ពយំ;

តថា សព្ពេបិ សង្ខារេ, ឦទិសំ ចិន្តយិំ [សង្ខារា, ឥតិ សំចិន្តយិំ (សី. ស្យា. បី.)] តទា.

៤៦. ‘‘តតោ ចិត្តំ វិមុច្ចិ មេ, អនុបាទាយ សព្ពសោ;

ខិប្បាភិញ្ញានមគ្គំ មេ, តទា បញ្ញាបយី ជិនោ.

៤៧. ‘‘ឥទ្ធីសុ ច វសី ហោមិ, ទិព្ពាយ សោតធាតុយា;

បរចិត្តានិ ជានាមិ, សត្ថុសាសនការិកា.

៤៨. ‘‘បុព្ពេនិវាសំ ជានាមិ, ទិព្ពចក្ខុ វិសោធិតំ;

ខេបេត្វា អាសវេ សព្ពេ, វិសុទ្ធាសិំ សុនិម្មលា.

៤៩. ‘‘បរិចិណ្ណោ មយា សត្ថា, កតំ ពុទ្ធស្ស សាសនំ;

ឱហិតោ គរុកោ ភារោ, ភវនេត្តិ សមូហតា.

៥០. ‘‘យស្សត្ថាយ បព្ពជិតា, អគារស្មានគារិយំ;

សោ មេ អត្ថោ អនុប្បត្តោ, សព្ពសំយោជនក្ខយោ.

៥១. ‘‘អត្ថធម្មនិរុត្តីសុ, បដិភានេ តថេវ ច;

ញាណំ មេ វិមលំ សុទ្ធំ, ពុទ្ធសេដ្ឋស្ស សាសនេ.

៥២. ‘‘កិលេសា ឈាបិតា មយ្ហំ, ភវា សព្ពេ សមូហតា;

នាគីវ ពន្ធនំ ឆេត្វា, វិហរាមិ អនាសវា.

៥៣. ‘‘ស្វាគតំ វត មេ អាសិ, មម ពុទ្ធស្ស សន្តិកេ;

តិស្សោ វិជ្ជា អនុប្បត្តា, កតំ ពុទ្ធស្ស សាសនំ.

៥៤. ‘‘បដិសម្ភិទា ចតស្សោ, វិមោក្ខាបិ ច អដ្ឋិមេ;

ឆឡភិញ្ញា សច្ឆិកតា, កតំ ពុទ្ធស្ស សាសនំ’’.

ឥត្ថំ សុទំ ភទ្ទាកុណ្ឌលកេសា ភិក្ខុនី ឥមា គាថាយោ អភាសិត្ថាតិ.

កុណ្ឌលកេសាថេរិយាបទានំ បឋមំ.

២. កិសាគោតមីថេរីអបទានំ

៥៥. ‘‘បទុមុត្តរោ នាម ជិនោ, សព្ពធម្មាន បារគូ;

ឥតោ សតសហស្សម្ហិ, កប្បេ ឧប្បជ្ជិ នាយកោ.

៥៦. ‘‘តទាហំ ហំសវតិយំ, ជាតា អញ្ញតរេ កុលេ;

ឧបេត្វា តំ នរវរំ, សរណំ សមុបាគមិំ.

៥៧. ‘‘ធម្មញ្ច តស្ស អស្សោសិំ, ចតុសច្ចូបសញ្ហិតំ;

មធុរំ បរមស្សាទំ, វដ្ដសន្តិសុខាវហំ [ចិត្តសន្តិ … (ស្យា.)].

៥៨. ‘‘តទា ច ភិក្ខុនិំ វីរោ, លូខចីវរធារិនិំ;

ឋបេន្តោ ឯតទគ្គម្ហិ, វណ្ណយី បុរិសុត្តមោ.

៥៩. ‘‘ជនេត្វានប្បកំ បីតិំ, សុត្វា ភិក្ខុនិយា គុណេ;

ការំ កត្វាន ពុទ្ធស្ស, យថាសត្តិ យថាពលំ.

៦០. ‘‘និបច្ច មុនិវរំ តំ, តំ ឋានមភិបត្ថយិំ;

តទានុមោទិ សម្ពុទ្ធោ, ឋានលាភាយ នាយកោ.

៦១. ‘‘‘សតសហស្សិតោ កប្បេ, ឱក្កាកកុលសម្ភវោ;

គោតមោ នាម គោត្តេន, សត្ថា លោកេ ភវិស្សតិ.

៦២. ‘‘‘តស្ស ធម្មេសុ ទាយាទា, ឱរសា ធម្មនិម្មិតា;

កិសាគោតមី [គោតមី នាម (សី. ក.)] នាមេន, ហេស្សតិ សត្ថុ សាវិកា’.

៦៣. ‘‘តំ សុត្វា មុទិតា ហុត្វា, យាវជីវំ តទា ជិនំ;

មេត្តចិត្តា បរិចរិំ, បច្ចយេហិ វិនាយកំ.

៦៤. ‘‘តេន កម្មេន សុកតេន, ចេតនាបណិធីហិ ច;

ជហិត្វា មានុសំ ទេហំ, តាវតិំសមគច្ឆហំ.

៦៥. ‘‘ឥមម្ហិ ភទ្ទកេ កប្បេ, ព្រហ្មពន្ធុ មហាយសោ;

កស្សបោ នាម គោត្តេន, ឧប្បជ្ជិ វទតំ វរោ.

៦៦. ‘‘ឧបដ្ឋាកោ មហេសិស្ស, តទា អាសិ នរិស្សរោ;

កាសិរាជា កិកី នាម, ពារាណសិបុរុត្តមេ.

៦៧. ‘‘បញ្ចមី តស្ស ធីតាសិំ, ធម្មា នាមេន វិស្សុតា;

ធម្មំ សុត្វា ជិនគ្គស្ស, បព្ពជ្ជំ សមរោចយិំ.

៦៨. ‘‘អនុជានិ ន នោ តាតោ, អគារេវ តទា មយំ;

វីសវស្សសហស្សានិ, វិចរិម្ហ អតន្ទិតា.

៦៩. ‘‘កោមារិព្រហ្មចរិយំ, រាជកញ្ញា សុខេធិតា;

ពុទ្ធោបដ្ឋាននិរតា, មុទិតា សត្ត ធីតរោ.

៧០. ‘‘សមណី សមណគុត្តា ច, ភិក្ខុនី ភិក្ខុទាយិកា;

ធម្មា ចេវ សុធម្មា ច, សត្តមី សង្ឃទាយិកា.

៧១. ‘‘ខេមា ឧប្បលវណ្ណា ច, បដាចារា ច កុណ្ឌលា;

អហញ្ច ធម្មទិន្នា ច, វិសាខា ហោតិ សត្តមី.

៧២. ‘‘តេហិ កម្មេហិ សុកតេហិ, ចេតនាបណិធីហិ ច;

ជហិត្វា មានុសំ ទេហំ, តាវតិំសមគច្ឆហំ.

៧៣. ‘‘បច្ឆិមេ ច ភវេ ទានិ, ជាតា សេដ្ឋិកុលេ អហំ;