៨. និស្សយបច្ចយោ

តិវិធោ និស្សយបច្ចយោ, សហជាតនិស្សយោ វត្ថុ បុរេជាតនិស្សយោ វត្ថារម្មណបុរេជាតនិស្សយោ.

តត្ថ កតមោ សហជាតនិស្សយោ. សព្ពោ សហជាត បច្ចយោ សហជាតនិស្សយោ. តស្មា តត្ថ បច្ចយវិភាគោ ច បច្ចយុប្បន្នវិភាគោ ច សហជាតបច្ចយេ វុត្តនយេន វេទិតព្ពោ.

កតមោ បន វត្ថុបុរេជាតនិស្សយោ. ឆ វត្ថូនិ ចក្ខុ វត្ថុ សោតវត្ថុ ឃានវត្ថុ ជិវ្ហាវត្ថុ កាយវត្ថុ ហទយវត្ថុ. ឥមានិ ឆវត្ថូនិ បវត្តិកាលេ សត្តានំ វិញ្ញាណធាតូនំ វត្ថុបុរេ ជាតនិស្សយោ.

វត្ថុរូបមេវ បុរេជាតំ ហុត្វា និស្សយោ វត្ថុបុរេជាត និស្សយោ. តត្ថ ចិត្តចេតសិកានំ និស្សយដ្ឋានដ្ឋេន វត្ថុ នាម. បុរេជាតន្តិ អត្តនោ អត្តនោ បច្ចយុប្បន្នស្ស ធម្មស្ស ឧប្បត្តិក្ខណតោ បុរិមេ ខណេ ជាតំ.

តត្ថ បដិសន្ធិចិត្តំ តទា បុរេជាតស្ស វត្ថុរូបស្ស អភាវតោ អត្តនា សហុប្បន្នមេវ ហទយវត្ថុរូបំ និស្សាយ ឧប្បជ្ជតិ. បឋម ភវង្គចិត្តំ បន បដិសន្ធិចិត្តេន សហុប្បន្នហទយ វត្ថុរូបំ និស្សាយ ឧប្បជ្ជតិ. ទុតិយភវង្គចិត្តំ បឋមភវង្គចិត្តេន សហុប្បន្នំ និស្សាយ ឧប្បជ្ជតិ. ឯវំ តតិយភវង្គចិត្តំ ទុតិយ ភវង្គចិត្តេន សហុប្បន្នន្តិអាទិនា យាវមរណាសន្នកាលា ទ្វិន្នំ មនោធាតុមនោវិញ្ញាណធាតូនំ វត្ថុបុរេជាតនិស្សយោ វេទិតព្ពោ.

យថា វីណាសទ្ទា នាម វីណាតន្តីសុ វីណាទណ្ឌកេហិ បហរណវេគេន ឯវ ជាយន្តិ, នោ អញ្ញថា. តថា បញ្ចវិញ្ញាណានិ នាម បញ្ចវត្ថុសង្ខាតេសុ បញ្ចទ្វារេសុ បញ្ចន្នំ អារម្មណានំ អាបាតា គមនវេគេន ឯវ ជាយន្តិ, នោ អញ្ញថា.

អាបាតាគមនញ្ច តេសំ ទ្វារារម្មណានំ ឋិតិបត្តកាលេ ឯវ ហោតិ. អាបាតាគមនបច្ចយា ច ទ្វិក្ខត្តុំ ភវង្គំ ចលតិ. ភវង្គចលន បច្ចយា ច អាវជ្ជនំ ឧប្បជ្ជតិ. អាវជ្ជនបច្ចយា ច តានិ បញ្ចវិញ្ញាណានិ ឧប្បជ្ជន្តិ. តស្មា ចក្ខាទីនិ បញ្ចវត្ថូនិ បុរេ អតីតភវង្គចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ ឧប្បន្នានិ ឯវ បញ្ចវិញ្ញាណធាតូនំ វត្ថុបុរេជាតបច្ចយា ហោន្តិ.

មរណាសន្នកាលេ បន សព្ពានិ ឆ វត្ថូនិ ចុតិចិត្តតោ បុរេ សត្តរសមស្ស ភវង្គចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ ឯវ ឧប្បជ្ជន្តិ, តតោ បរំ ន ឧប្បជ្ជន្តិ. តស្មា មរណាសន្នកាលេ ភវង្គចិត្តានិ ច សព្ពានិ ឆទ្វារិកវីថិចិត្តានិ ច ចុតិចិត្តញ្ច បុរេតរំ ឧប្បន្នានិ តានិយេវ អត្តនោ អត្តនោ វត្ថូនិ និស្សាយ ឧប្បជ្ជន្តិ. អយំ វត្ថុបុរេជាត និស្សយោ.

កតមោ បន វត្ថារម្មណបុរេជាតនិស្សយោ. យទា អត្តនោ អជ្ឈត្តំ វត្ថុរូបំ អារព្ភ យំ រូបំ និស្សាយ មម មនោវិញ្ញាណំ វត្តតិ, ឯតំ មម ឯសោ ហមស្មិ ឯសោ មេ អត្តាតិ ឯវំ តណ្ហាមាន ទិដ្ឋីហិ គហណវសេន វា ឯតំ អនិច្ចំ ឯតំ ទុក្ខំ ឯតំ អនត្តាតិ ឯវំ សម្មសនវសេន វា អាវជ្ជនាទីនិ មនោទ្វារិកវីថិ ចិត្តានិ បវត្តន្តិ. តទា តំ តំ វត្ថុរូបំ បច្ចេកំ តេសំ និស្សយវត្ថុ ច ហោតិ តេសំ អារម្មណញ្ច. តស្មា តំ តំ ហទយរូបំ តស្ស តស្ស ចិត្តុប្បាទស្ស វត្ថារម្មណបុរេជាតបច្ចយោ ហោតិ. អយំ វត្ថារម្មណ បុរេជាតនិស្សយោ. ឯវំ និស្សយបច្ចយោ តិវិធោ ហោតិ.

ឥធ សុត្តន្តនិស្សយោបិ វត្តព្ពោ. ឥមេ មនុស្សា វា តិរច្ឆានគតា វា រុក្ខាទយោ វា មហាបថវិយំ បតិដ្ឋិតា, មហា បថវី ច ហេដ្ឋា មហាឧទកក្ខន្ធេ, មហាឧទកក្ខន្ធោ ច ហេដ្ឋា មហាវាតក្ខន្ធេ, មហាវាតក្ខន្ធោ ច ហេដ្ឋា អជដាកាសេ, មនុស្សា គេហេសុ, ភិក្ខូ វិហារេសុ, ទេវា ទិព្ពវិមានេសូតិអាទិនា សព្ពំ លោកប្បវត្តិំ ញត្វា និស្សយបច្ចយោ វេទិតព្ពោ. និស្សយបច្ចយទីបនា និដ្ឋិតា.