៨. តិកិច្ឆកសុត្តំ
១០៨. ‘‘តិកិច្ឆកា, ភិក្ខវេ, វិរេចនំ ទេន្តិ បិត្តសមុដ្ឋានានម្បិ អាពាធានំ បដិឃាតាយ, សេម្ហសមុដ្ឋានានម្បិ អាពាធានំ បដិឃាតាយ, វាតសមុដ្ឋានានម្បិ អាពាធានំ បដិឃាតាយ. អត្ថេតំ, ភិក្ខវេ, វិរេចនំ; ‘នេតំ នត្ថី’តិ វទាមិ. តញ្ច ខោ ឯតំ, ភិក្ខវេ, វិរេចនំ សម្បជ្ជតិបិ វិបជ្ជតិបិ.
‘‘អហញ្ច ខោ, ភិក្ខវេ, អរិយំ វិរេចនំ ទេសេស្សាមិ, យំ វិរេចនំ សម្បជ្ជតិយេវ នោ វិបជ្ជតិ, យំ វិរេចនំ អាគម្ម ជាតិធម្មា សត្តា ជាតិយា បរិមុច្ចន្តិ, ជរាធម្មា សត្តា ជរាយ បរិមុច្ចន្តិ, មរណធម្មា សត្តា មរណេន បរិមុច្ចន្តិ, សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសធម្មា សត្តា សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ បរិមុច្ចន្តិ. តំ សុណាថ, សាធុកំ មនសិ ករោថ; ភាសិស្សាមី’’តិ. ‘‘ឯវំ, ភន្តេ’’តិ ខោ តេ ភិក្ខូ ភគវតោ បច្ចស្សោសុំ. ភគវា ឯតទវោច –
‘‘កតមញ្ច តំ, ភិក្ខវេ, អរិយំ វិរេចនំ, យំ វិរេចនំ សម្បជ្ជតិយេវ នោ វិបជ្ជតិ, យំ វិរេចនំ អាគម្ម ជាតិធម្មា សត្តា ជាតិយា បរិមុច្ចន្តិ, ជរាធម្មា សត្តា ជរាយ បរិមុច្ចន្តិ, មរណធម្មា សត្តា មរណេន បរិមុច្ចន្តិ, សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសធម្មា សត្តា សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ បរិមុច្ចន្តិ?
‘‘សម្មាទិដ្ឋិកស្ស, ភិក្ខវេ, មិច្ឆាទិដ្ឋិ វិរិត្តា ហោតិ; យេ ច មិច្ឆាទិដ្ឋិបច្ចយា អនេកេ បាបកា អកុសលា ធម្មា សម្ភវន្តិ តេ ចស្ស វិរិត្តា ហោន្តិ; សម្មាទិដ្ឋិបច្ចយា ច អនេកេ កុសលា ធម្មា ភាវនាបារិបូរិំ គច្ឆន្តិ.
‘‘សម្មាសង្កប្បស្ស, ភិក្ខវេ, មិច្ឆាសង្កប្បោ វិរិត្តោ ហោតិ…បេ… សម្មាវាចស្ស, ភិក្ខវេ, មិច្ឆាវាចា វិរិត្តា ហោតិ… សម្មាកម្មន្តស្ស, ភិក្ខវេ, មិច្ឆាកម្មន្តោ វិរិត្តោ ហោតិ… សម្មាអាជីវស្ស, ភិក្ខវេ, មិច្ឆាអាជីវោ វិរិត្តោ ហោតិ… សម្មាវាយាមស្ស, ភិក្ខវេ, មិច្ឆាវាយាមោ វិរិត្តោ ហោតិ… សម្មាសតិស្ស, ភិក្ខវេ, មិច្ឆាសតិ វិរិត្តា ហោតិ… សម្មាសមាធិស្ស, ភិក្ខវេ, មិច្ឆាសមាធិ វិរិត្តោ ហោតិ… សម្មាញាណិស្ស, ភិក្ខវេ, មិច្ឆាញាណំ វិរិត្តំ ហោតិ…បេ….
‘‘សម្មាវិមុត្តិស្ស, ភិក្ខវេ, មិច្ឆាវិមុត្តិ វិរិត្តា ហោតិ; យេ ច មិច្ឆាវិមុត្តិបច្ចយា អនេកេ បាបកា អកុសលា ធម្មា សម្ភវន្តិ តេ ចស្ស វិរិត្តា ហោន្តិ; សម្មាវិមុត្តិបច្ចយា ច អនេកេ កុសលា ធម្មា ភាវនាបារិបូរិំ គច្ឆន្តិ. ឥទំ ខោ តំ, ភិក្ខវេ, អរិយំ វិរេចនំ យំ វិរេចនំ សម្បជ្ជតិយេវ នោ វិបជ្ជតិ, យំ វិរេចនំ អាគម្ម ជាតិធម្មា សត្តា ជាតិយា បរិមុច្ចន្តិ…បេ… សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ បរិមុច្ចន្តី’’តិ. អដ្ឋមំ.