੨. ਉਪੋਸਥਕ੍ਖਨ੍ਧਕੋ
੬੮. ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਨੁਜਾਨਨਾ
੧੩੨. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਵਿਹਰਤਿ ਗਿਜ੍ਝਕੂਟੇ ਪਬ੍ਬਤੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ ਚਾਤੁਦ੍ਦਸੇ ਪਨ੍ਨਰਸੇ ਅਟ੍ਠਮਿਯਾ ਚ ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਭਾਸਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤਿ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਾਯ. ਤੇ ਲਭਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯੇਸੁ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੇਸੁ ਪੇਮਂ, ਲਭਨ੍ਤਿ ਪਸਾਦਂ, ਲਭਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ ਪਕ੍ਖਂ. ਅਥ ਖੋ ਰਞ੍ਞੋ ਮਾਗਧਸ੍ਸ ਸੇਨਿਯਸ੍ਸ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਸ੍ਸ ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ – ‘‘ਏਤਰਹਿ ਖੋ ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ ਚਾਤੁਦ੍ਦਸੇ ਪਨ੍ਨਰਸੇ ਅਟ੍ਠਮਿਯਾ ਚ ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਭਾਸਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤਿ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਾਯ. ਤੇ ਲਭਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯੇਸੁ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੇਸੁ ਪੇਮਂ, ਲਭਨ੍ਤਿ ਪਸਾਦਂ, ਲਭਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ ਪਕ੍ਖਂ. ਯਂਨੂਨ ਅਯ੍ਯਾਪਿ ਚਾਤੁਦ੍ਦਸੇ ਪਨ੍ਨਰਸੇ ਅਟ੍ਠਮਿਯਾ ਚ ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸਨ੍ਨਿਪਤੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਧ ਮਯ੍ਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ ‘ਏਤਰਹਿ ਖੋ ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ ਚਾਤੁਦ੍ਦਸੇ ਪਨ੍ਨਰਸੇ ਅਟ੍ਠਮਿਯਾ ਚ ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਭਾਸਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤਿ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਾਯ. ਤੇ ਲਭਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯੇਸੁ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੇਸੁ ਪੇਮਂ, ਲਭਨ੍ਤਿ ਪਸਾਦਂ, ਲਭਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ ਪਕ੍ਖਂ. ਯਂਨੂਨ ਅਯ੍ਯਾਪਿ ਚਾਤੁਦ੍ਦਸੇ ਪਨ੍ਨਰਸੇ ਅਟ੍ਠਮਿਯਾ ਚ ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸਨ੍ਨਿਪਤੇਯ੍ਯੁ’ਨ੍ਤਿ. ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯਾਪਿ ਚਾਤੁਦ੍ਦਸੇ ਪਨ੍ਨਰਸੇ ਅਟ੍ਠਮਿਯਾ ਚ ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸਨ੍ਨਿਪਤੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਮਾਗਧਂ ਸੇਨਿਯਂ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਂ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਸਿ ਸਮਾਦਪੇਸਿ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜੇਸਿ ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਭਗਵਤਾ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸਿਤੋ ਸਮਾਦਪਿਤੋ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜਿਤੋ ਸਮ੍ਪਹਂਸਿਤੋ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਾਤੁਦ੍ਦਸੇ ਪਨ੍ਨਰਸੇ ਅਟ੍ਠਮਿਯਾ ਚ ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ – ਭਗਵਤਾ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਾ ਚਾਤੁਦ੍ਦਸੇ ਪਨ੍ਨਰਸੇ ਅਟ੍ਠਮਿਯਾ ਚ ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤੁਨ੍ਤਿ – ਚਾਤੁਦ੍ਦਸੇ ਪਨ੍ਨਰਸੇ ਅਟ੍ਠਮਿਯਾ ਚ ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀ ਨਿਸੀਦਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤਿ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਾਯ. ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਸਮਣਾ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਾ ਚਾਤੁਦ੍ਦਸੇ ਪਨ੍ਨਰਸੇ ਅਟ੍ਠਮਿਯਾ ਚ ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀ ਨਿਸੀਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਮੂਗਸੂਕਰਾ. ਨਨੁ ਨਾਮ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤੇਹਿ ਧਮ੍ਮੋ ਭਾਸਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ. ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤੇਸਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਾਨਂ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਾਨਂ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਾਨਂ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਾਤੁਦ੍ਦਸੇ ਪਨ੍ਨਰਸੇ ਅਟ੍ਠਮਿਯਾ ਚ ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਭਾਸਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ.
੬੯. ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਾਨੁਜਾਨਨਾ
੧੩੩. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਤੋ ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ – ‘‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਯਾਨਿ ਮਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਿ, ਤਾਨਿ ਨੇਸਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਂ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯਂ. ਸੋ ਨੇਸਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤੋ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ਇਧ ਮਯ੍ਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ ‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਯਾਨਿ ਮਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਿ, ਤਾਨਿ ਨੇਸਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਂ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯਂ. ਸੋ ਨੇਸਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮ’ਨ੍ਤਿ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਦ੍ਦਿਸਿਤਬ੍ਬਂ. ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੋ –
੧੩੪. ‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਸਙ੍ਘੋ ਉਪੋਸਥਂ ਕਰੇਯ੍ਯ, ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯ. ਕਿਂ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਂ? ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਆਰੋਚੇਥ. ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਤਂ ਸਬ੍ਬੇਵ ਸਨ੍ਤਾ ਸਾਧੁਕਂ ਸੁਣੋਮ ਮਨਸਿ ਕਰੋਮ. ਯਸ੍ਸ ਸਿਯਾ ਆਪਤ੍ਤਿ, ਸੋ ਆਵਿਕਰੇਯ੍ਯ. ਅਸਨ੍ਤਿਯਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਤੁਣ੍ਹੀ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇਨ ਖੋ ਪਨਾਯਸ੍ਮਨ੍ਤੇ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਤਿ ਵੇਦਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਯਥਾ ਖੋ ਪਨ ਪਚ੍ਚੇਕਪੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਂ ਹੋਤਿ, ਏਵਮੇਵਂ [ਏਵਮੇਵ (ਕ)] ਏਵਰੂਪਾਯ ਪਰਿਸਾਯ ਯਾਵਤਤਿਯਂ ਅਨੁਸ੍ਸਾਵਿਤਂ ਹੋਤਿ. ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਤਿਯਂ ਅਨੁਸ੍ਸਾਵਿਯਮਾਨੇ ਸਰਮਾਨੋ ਸਨ੍ਤਿਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਨਾਵਿਕਰੇਯ੍ਯ, ਸਮ੍ਪਜਾਨਮੁਸਾਵਾਦਸ੍ਸ ਹੋਤਿ. ਸਮ੍ਪਜਾਨਮੁਸਾਵਾਦੋ ਖੋ ਪਨਾਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਅਨ੍ਤਰਾਯਿਕੋ ਧਮ੍ਮੋ ਵੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਤਾ. ਤਸ੍ਮਾ, ਸਰਮਾਨੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਆਪਨ੍ਨੇਨ ਵਿਸੁਦ੍ਧਾਪੇਕ੍ਖੇਨ ਸਨ੍ਤੀ ਆਪਤ੍ਤਿ ਆਵਿਕਾਤਬ੍ਬਾ; ਆਵਿਕਤਾ ਹਿਸ੍ਸ ਫਾਸੁ ਹੋਤੀ’’ਤਿ.
੧੩੫. ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਆਦਿਮੇਤਂ ਮੁਖਮੇਤਂ ਪਮੁਖਮੇਤਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤਿ. ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋਤਿ ਪਿਯਵਚਨਮੇਤਂ ਗਰੁਵਚਨਮੇਤਂ ਸਗਾਰਵਸਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸਾਧਿਵਚਨਮੇਤਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋਤਿ. ਉਦ੍ਦਿਸਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਆਚਿਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮਿ ਦੇਸੇਸ੍ਸਾਮਿ ਪਞ੍ਞਪੇਸ੍ਸਾਮਿ ਪਟ੍ਠਪੇਸ੍ਸਾਮਿ ਵਿਵਰਿਸ੍ਸਾਮਿ ਵਿਭਜਿਸ੍ਸਾਮਿ ਉਤ੍ਤਾਨਿਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ [ਉਤ੍ਤਾਨੀ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਪਕਾਸੇਸ੍ਸਾਮਿ. ਤਨ੍ਤਿ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਸਬ੍ਬੇਵ ਸਨ੍ਤਾਤਿ ਯਾਵਤਿਕਾ ਤਸ੍ਸਾ ਪਰਿਸਾਯ ਥੇਰਾ ਚ ਨਵਾ ਚ ਮਜ੍ਝਿਮਾ ਚ, ਏਤੇ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬੇਵ ਸਨ੍ਤਾਤਿ. ਸਾਧੁਕਂ ਸੁਣੋਮਾਤਿ ਅਟ੍ਠਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਮਨਸਿ ਕਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਚੇਤਸਾ [ਸਬ੍ਬਂ ਚੇਤਸਾ (ਸ੍ਯਾ. ਕ.)] ਸਮਨ੍ਨਾਹਰਾਮ. ਮਨਸਿ ਕਰੋਮਾਤਿ ਏਕਗ੍ਗਚਿਤ੍ਤਾ ਅਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਾ ਅਵਿਸਾਹਟਚਿਤ੍ਤਾ ਨਿਸਾਮੇਮ. ਯਸ੍ਸ ਸਿਯਾ ਆਪਤ੍ਤੀਤਿ ਥੇਰਸ੍ਸ ਵਾ ਨਵਸ੍ਸ ਵਾ ਮਜ੍ਝਿਮਸ੍ਸ ਵਾ, ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਵਾ ਆਪਤ੍ਤਿਕ੍ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਾ ਆਪਤ੍ਤਿ, ਸਤ੍ਤਨ੍ਨਂ ਵਾ ਆਪਤ੍ਤਿਕ੍ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਾ ਆਪਤ੍ਤਿ. ਸੋ ਆਵਿਕਰੇਯ੍ਯਾਤਿ ਸੋ ਦੇਸੇਯ੍ਯ, ਸੋ ਵਿਵਰੇਯ੍ਯ, ਸੋ ਉਤ੍ਤਾਨਿਂ ਕਰੇਯ੍ਯ, ਸੋ ਪਕਾਸੇਯ੍ਯ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਵਾ ਗਣਮਜ੍ਝੇ ਵਾ ਏਕਪੁਗ੍ਗਲੇ ਵਾ. ਅਸਨ੍ਤੀ ਨਾਮ ਆਪਤ੍ਤਿ ਅਨਜ੍ਝਾਪਨ੍ਨਾ ਵਾ ਹੋਤਿ, ਆਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤਾ. ਤੁਣ੍ਹੀ ਭਵਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਧਿਵਾਸੇਤਬ੍ਬਂ ਨ ਬ੍ਯਾਹਰਿਤਬ੍ਬਂ. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਤਿ ਵੇਦਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮਿ ਧਾਰੇਸ੍ਸਾਮਿ. ਯਥਾ ਖੋ ਪਨ ਪਚ੍ਚੇਕਪੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਂ ਹੋਤੀਤਿ ਯਥਾ ਏਕੇਨ ਏਕੋ ਪੁਟ੍ਠੋ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ, ਏਵਮੇਵ ਤਸ੍ਸਾ ਪਰਿਸਾਯ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬਂ ਮਂ ਪੁਚ੍ਛਤੀਤਿ. ਏਵਰੂਪਾ ਨਾਮ ਪਰਿਸਾ ਭਿਕ੍ਖੁਪਰਿਸਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਯਾਵਤਤਿਯਂ ਅਨੁਸ੍ਸਾਵਿਤਂ ਹੋਤੀਤਿ ਸਕਿਮ੍ਪਿ ਅਨੁਸ੍ਸਾਵਿਤਂ ਹੋਤਿ, ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਅਨੁਸ੍ਸਾਵਿਤਂ ਹੋਤਿ, ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਅਨੁਸ੍ਸਾਵਿਤਂ ਹੋਤਿ. ਸਰਮਾਨੋਤਿ ਜਾਨਮਾਨੋ ਸਞ੍ਜਾਨਮਾਨੋ. ਸਨ੍ਤੀ ਨਾਮ ਆਪਤ੍ਤਿ ਅਜ੍ਝਾਪਨ੍ਨਾ ਵਾ ਹੋਤਿ, ਆਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵਾ ਅਵੁਟ੍ਠਿਤਾ. ਨਾਵਿਕਰੇਯ੍ਯਾਤਿ ਨ ਦੇਸੇਯ੍ਯ, ਨ ਵਿਵਰੇਯ੍ਯ, ਨ ਉਤ੍ਤਾਨਿਂ ਕਰੇਯ੍ਯ, ਨ ਪਕਾਸੇਯ੍ਯ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਵਾ ਗਣਮਜ੍ਝੇ ਵਾ ਏਕਪੁਗ੍ਗਲੇ ਵਾ. ਸਮ੍ਪਜਾਨਮੁਸਾਵਾਦਸ੍ਸ ਹੋਤੀਤਿ. ਸਮ੍ਪਜਾਨਮੁਸਾਵਾਦੇ ਕਿਂ ਹੋਤਿ? ਦੁਕ੍ਕਟਂ ਹੋਤਿ. ਅਨ੍ਤਰਾਯਿਕੋ ਧਮ੍ਮੋ ਵੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਤਾਤਿ. ਕਿਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤਰਾਯਿਕੋ? ਪਠਮਸ੍ਸ ਝਾਨਸ੍ਸ ਅਧਿਗਮਾਯ ਅਨ੍ਤਰਾਯਿਕੋ, ਦੁਤਿਯਸ੍ਸ ਝਾਨਸ੍ਸ ਅਧਿਗਮਾਯ ਅਨ੍ਤਰਾਯਿਕੋ, ਤਤਿਯਸ੍ਸ ਝਾਨਸ੍ਸ ਅਧਿਗਮਾਯ ਅਨ੍ਤਰਾਯਿਕੋ, ਚਤੁਤ੍ਥਸ੍ਸ ਝਾਨਸ੍ਸ ਅਧਿਗਮਾਯ ਅਨ੍ਤਰਾਯਿਕੋ, ਝਾਨਾਨਂ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾਨਂ ਸਮਾਧੀਨਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਾਨਂ ਨਿਸ੍ਸਰਣਾਨਂ ਪਵਿਵੇਕਾਨਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਧਿਗਮਾਯ ਅਨ੍ਤਰਾਯਿਕੋ. ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਤਙ੍ਕਾਰਣਾ. ਸਰਮਾਨੇਨਾਤਿ ਜਾਨਮਾਨੇਨ ਸਞ੍ਜਾਨਮਾਨੇਨ. ਵਿਸੁਦ੍ਧਾਪੇਕ੍ਖੇਨਾਤਿ ਵੁਟ੍ਠਾਤੁਕਾਮੇਨ ਵਿਸੁਜ੍ਝਿਤੁਕਾਮੇਨ. ਸਨ੍ਤੀ ਨਾਮ ਆਪਤ੍ਤਿ ਅਜ੍ਝਾਪਨ੍ਨਾ ਵਾ ਹੋਤਿ, ਆਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵਾ ਅਵੁਟ੍ਠਿਤਾ. ਆਵਿਕਾਤਬ੍ਬਾਤਿ ਆਵਿਕਾਤਬ੍ਬਾ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਵਾ ਗਣਮਜ੍ਝੇ ਵਾ ਏਕਪੁਗ੍ਗਲੇ ਵਾ. ਆਵਿਕਤਾ ਹਿਸ੍ਸ ਫਾਸੁ ਹੋਤੀਤਿ. ਕਿਸ੍ਸ ਫਾਸੁ ਹੋਤਿ? ਪਠਮਸ੍ਸ ਝਾਨਸ੍ਸ ਅਧਿਗਮਾਯ ਫਾਸੁ ਹੋਤਿ, ਦੁਤਿਯਸ੍ਸ ਝਾਨਸ੍ਸ ਅਧਿਗਮਾਯ ਫਾਸੁ ਹੋਤਿ, ਤਤਿਯਸ੍ਸ ਝਾਨਸ੍ਸ ਅਧਿਗਮਾਯ ਫਾਸੁ ਹੋਤਿ, ਚਤੁਤ੍ਥਸ੍ਸ ਝਾਨਸ੍ਸ ਅਧਿਗਮਾਯ ਫਾਸੁ ਹੋਤਿ, ਝਾਨਾਨਂ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾਨਂ ਸਮਾਧੀਨਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਾਨਂ ਨਿਸ੍ਸਰਣਾਨਂ ਪਵਿਵੇਕਾਨਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਧਿਗਮਾਯ ਫਾਸੁ ਹੋਤੀਤਿ.
੧੩੬. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ – ਭਗਵਤਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸੋ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤੋਤਿ – ਦੇਵਸਿਕਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੇਵਸਿਕਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਪੋਸਥੇ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ – ਭਗਵਤਾ ਉਪੋਸਥੇ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸੋ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤੋਤਿ – ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤਿ, ਚਾਤੁਦ੍ਦਸੇ ਪਨ੍ਨਰਸੇ ਅਟ੍ਠਮਿਯਾ ਚ ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਕਿਂ ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਚਾਤੁਦ੍ਦਸੇ ਵਾ ਪਨ੍ਨਰਸੇ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਯਥਾਪਰਿਸਾਯ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤਿ ਸਕਾਯ ਸਕਾਯ ਪਰਿਸਾਯ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਥਾਪਰਿਸਾਯ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤਬ੍ਬਂ ਸਕਾਯ ਸਕਾਯ ਪਰਿਸਾਯ. ਯੋ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮਗ੍ਗਾਨਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਭਗਵਤਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ‘ਸਮਗ੍ਗਾਨਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮ’ਨ੍ਤਿ. ਕਿਤ੍ਤਾਵਤਾ ਨੁ ਖੋ ਸਾਮਗ੍ਗੀ ਹੋਤਿ, ਯਾਵਤਾ ਏਕਾਵਾਸੋ, ਉਦਾਹੁ ਸਬ੍ਬਾ ਪਥਵੀ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਸਾਮਗ੍ਗੀ ਯਾਵਤਾ ਏਕਾਵਾਸੋਤਿ.
੭੦. ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨਵਤ੍ਥੁ
੧੩੭. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨੋ ਰਾਜਗਹੇ ਵਿਹਰਤਿ ਮਦ੍ਦਕੁਚ੍ਛਿਮ੍ਹਿ ਮਿਗਦਾਯੇ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨਸ੍ਸ ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ – ‘‘ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ ਵਾਹਂ ਉਪੋਸਥਂ ਨ ਵਾ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ, ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ ਵਾਹਂ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨ ਵਾ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ, ਅਥ ਖ੍ਵਾਹਂ ਵਿਸੁਦ੍ਧੋ ਪਰਮਾਯ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਯਾ’’ਤਿ? ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨਸ੍ਸ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕਮਞ੍ਞਾਯ – ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਬਲਵਾ ਪੁਰਿਸੋ ਸਮਿਞ੍ਜਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਪਸਾਰੇਯ੍ਯ, ਪਸਾਰਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਸਮਿਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਏਵਮੇਵ – ਗਿਜ੍ਝਕੂਟੇ ਪਬ੍ਬਤੇ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੋ ਮਦ੍ਦਕੁਚ੍ਛਿਮ੍ਹਿ ਮਿਗਦਾਯੇ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮੁਖੇ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ. ਨਿਸੀਦਿ ਭਗਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ. ਆਯਸ੍ਮਾਪਿ ਖੋ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਨਨੁ ਤੇ, ਕਪ੍ਪਿਨ, ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ – ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ ਵਾਹਂ ਉਪੋਸਥਂ ਨ ਵਾ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ, ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ ਵਾਹਂ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨ ਵਾ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ, ਅਥ ਖ੍ਵਾਹਂ ਵਿਸੁਦ੍ਧੋ ਪਰਮਾਯ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਯਾ’’ਤਿ? ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’. ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇ ਚੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਉਪੋਸਥਂ ਨ ਸਕ੍ਕਰਿਸ੍ਸਥ ਨ ਗਰੁਕਰਿਸ੍ਸਥ [ਨ ਗਰੁਂ ਕਰਿਸ੍ਸਥ (ਕ.)] ਨ ਮਾਨੇਸ੍ਸਥ ਨ ਪੂਜੇਸ੍ਸਥ, ਅਥ ਕੋ ਚਰਹਿ ਉਪੋਸਥਂ ਸਕ੍ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ ਗਰੁਕਰਿਸ੍ਸਤਿ ਮਾਨੇਸ੍ਸਤਿ ਪੂਜੇਸ੍ਸਤਿ? ਗਚ੍ਛ ਤ੍ਵਂ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਉਪੋਸਥਂ, ਮਾ ਨੋ ਅਗਮਾਸਿ. ਗਚ੍ਛ ਤ੍ਵਂ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ, ਮਾ ਨੋ ਅਗਮਾਸੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨੋ ਭਗਵਤੋ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨਂ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਸਮਾਦਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਤ੍ਵਾ – ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਬਲਵਾ ਪੁਰਿਸੋ ਸਮਿਞ੍ਜਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਪਸਾਰੇਯ੍ਯ, ਪਸਾਰਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਸਮਿਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਏਵਮੇਵ – ਮਦ੍ਦਕੁਚ੍ਛਿਮ੍ਹਿ ਮਿਗਦਾਯੇ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮੁਖੇ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੋ ਗਿਜ੍ਝਕੂਟੇ ਪਬ੍ਬਤੇ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ.
੭੧. ਸੀਮਾਨੁਜਾਨਨਾ
੧੩੮. ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਭਗਵਤਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ‘ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਸਾਮਗ੍ਗੀ ਯਾਵਤਾ ਏਕਾਵਾਸੋ’ਤਿ, ਕਿਤ੍ਤਾਵਤਾ ਨੁ ਖੋ ਏਕਾਵਾਸੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੀਮਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਾ – ਪਠਮਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਾ ਕਿਤ੍ਤੇਤਬ੍ਬਾ – ਪਬ੍ਬਤਨਿਮਿਤ੍ਤਂ, ਪਾਸਾਣਨਿਮਿਤ੍ਤਂ, ਵਨਨਿਮਿਤ੍ਤਂ, ਰੁਕ੍ਖਨਿਮਿਤ੍ਤਂ, ਮਗ੍ਗਨਿਮਿਤ੍ਤਂ, ਵਮ੍ਮਿਕਨਿਮਿਤ੍ਤਂ, ਨਦੀਨਿਮਿਤ੍ਤਂ, ਉਦਕਨਿਮਿਤ੍ਤਂ. ਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਕਿਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੋ –
੧੩੯. ‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਾਵਤਾ ਸਮਨ੍ਤਾ ਨਿਮਿਤ੍ਤਾ ਕਿਤ੍ਤਿਤਾ. ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਸਙ੍ਘੋ ਏਤੇਹਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਸੀਮਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨੇਯ੍ਯ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਂ ਏਕੁਪੋਸਥਂ [ਏਕੂਪੋਸਥਂ (ਕ.)]. ਏਸਾ ਞਤ੍ਤਿ.
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਾਵਤਾ ਸਮਨ੍ਤਾ ਨਿਮਿਤ੍ਤਾ ਕਿਤ੍ਤਿਤਾ. ਸਙ੍ਘੋ ਏਤੇਹਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਸੀਮਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਤਿ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਂ ਏਕੁਪੋਸਥਂ. ਯਸ੍ਸਾਯਸ੍ਮਤੋ ਖਮਤਿ ਏਤੇਹਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਸੀਮਾਯ ਸਮ੍ਮੁਤਿ [ਸਮ੍ਮਤਿ (ਸ੍ਯਾ.)] ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾਯ ਏਕੁਪੋਸਥਾਯ, ਸੋ ਤੁਣ੍ਹਸ੍ਸ; ਯਸ੍ਸ ਨਕ੍ਖਮਤਿ, ਸੋ ਭਾਸੇਯ੍ਯ. ਸਮ੍ਮਤਾ ਸੀਮਾ ਸਙ੍ਘੇਨ ਏਤੇਹਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾ ਏਕੁਪੋਸਥਾ. ਖਮਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੁਣ੍ਹੀ, ਏਵਮੇਤਂ ਧਾਰਯਾਮੀ’’ਤਿ.
੧੪੦. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ – ਭਗਵਤਾ ਸੀਮਾਸਮ੍ਮੁਤਿ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਾਤਿ – ਅਤਿਮਹਤਿਯੋ ਸੀਮਾਯੋ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਨ੍ਤਿ, ਚਤੁਯੋਜਨਿਕਾਪਿ ਪਞ੍ਚਯੋਜਨਿਕਾਪਿ ਛਯੋਜਨਿਕਾਪਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਪੋਸਥਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸਮਾਨੇਪਿ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੇ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਮਤ੍ਤੇਪਿ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਅਨ੍ਤਰਾਪਿ ਪਰਿਵਸਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਤਿਮਹਤੀ ਸੀਮਾ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਾ, ਚਤੁਯੋਜਨਿਕਾ ਵਾ ਪਞ੍ਚਯੋਜਨਿਕਾ ਵਾ ਛਯੋਜਨਿਕਾ ਵਾ. ਯੋ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਿਯੋਜਨਪਰਮਂ ਸੀਮਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਦੀਪਾਰਸੀਮਂ [ਨਦੀਪਾਰਂ ਸੀਮਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਨ੍ਤਿ. ਉਪੋਸਥਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂਪਿ ਵੁਯ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਪਤ੍ਤਾਪਿ ਵੁਯ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਚੀਵਰਾਨਿਪਿ ਵੁਯ੍ਹਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨਦੀਪਾਰਸੀਮਾ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸ ਧੁਵਨਾਵਾ ਵਾ ਧੁਵਸੇਤੁ ਵਾ, ਏਵਰੂਪਂ ਨਦੀਪਾਰਸੀਮਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤੁਨ੍ਤਿ.
੭੨. ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਕਥਾ
੧੪੧. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਨੁਪਰਿਵੇਣਿਯਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤਿ ਅਸਙ੍ਕੇਤੇਨ. ਆਗਨ੍ਤੁਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਤ੍ਥ ਵਾ ਅਜ੍ਜੁਪੋਸਥੋ ਕਰੀਯਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਨੁਪਰਿਵੇਣਿਯਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤਬ੍ਬਂ ਅਸਙ੍ਕੇਤੇਨ. ਯੋ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤ੍ਵਾ ਉਪੋਸਥਂ ਕਾਤੁਂ, ਯਂ ਸਙ੍ਘੋ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਵਿਹਾਰਂ ਵਾ ਅਡ੍ਢਯੋਗਂ ਵਾ ਪਾਸਾਦਂ ਵਾ ਹਮ੍ਮਿਯਂ ਵਾ ਗੁਹਂ ਵਾ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਂ. ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੋ –
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਸਙ੍ਘੋ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਂ ਵਿਹਾਰਂ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨੇਯ੍ਯ. ਏਸਾ ਞਤ੍ਤਿ.
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਸਙ੍ਘੋ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਂ ਵਿਹਾਰਂ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਤਿ. ਯਸ੍ਸਾਯਸ੍ਮਤੋ ਖਮਤਿ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਸ੍ਸ ਵਿਹਾਰਸ੍ਸ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮੁਤਿ, ਸੋ ਤੁਣ੍ਹਸ੍ਸ; ਯਸ੍ਸ ਨਕ੍ਖਮਤਿ, ਸੋ ਭਾਸੇਯ੍ਯ. ਸਮ੍ਮਤੋ ਸਙ੍ਘੇਨ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮੋ ਵਿਹਾਰੋ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਂ. ਖਮਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੁਣ੍ਹੀ, ਏਵਮੇਤਂ ਧਾਰਯਾਮੀ’’ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਦ੍ਵੇ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਾਨਿ ਸਮ੍ਮਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਭਯਤ੍ਥ ਸਨ੍ਨਿਪਤਨ੍ਤਿ – ‘‘ਇਧ ਉਪੋਸਥੋ ਕਰੀਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਇਧ ਉਪੋਸਥੋ ਕਰੀਯਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਦ੍ਵੇ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਾਨਿ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਯੋ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਕਂ ਸਮੂਹਨਿਤ੍ਵਾ [ਸਮੁਹਨਿਤ੍ਵਾ (ਕ.)] ਏਕਤ੍ਥ ਉਪੋਸਥਂ ਕਾਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮੂਹਨ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੋ –
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਸਙ੍ਘੋ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਂ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਂ ਸਮੂਹਨੇਯ੍ਯ [ਸਮੁਹਨੇਯ੍ਯ (ਕ.)]. ਏਸਾ ਞਤ੍ਤਿ.
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਸਙ੍ਘੋ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਂ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਂ ਸਮੂਹਨਤਿ. ਯਸ੍ਸਾਯਸ੍ਮਤੋ ਖਮਤਿ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਸ੍ਸ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਸ੍ਸ ਸਮੁਗ੍ਘਾਤੋ, ਸੋ ਤੁਣ੍ਹਸ੍ਸ; ਯਸ੍ਸ ਨਕ੍ਖਮਤਿ, ਸੋ ਭਾਸੇਯ੍ਯ. ਸਮੂਹਤਂ ਸਙ੍ਘੇਨ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਂ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਂ. ਖਮਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੁਣ੍ਹੀ, ਏਵਮੇਤਂ ਧਾਰਯਾਮੀ’’ਤਿ.
੭੩. ਉਪੋਸਥਪ੍ਪਮੁਖਾਨੁਜਾਨਨਾ
੧੪੨. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਅਤਿਖੁਦ੍ਦਕਂ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਂ ਸਮ੍ਮਤਂ ਹੋਤਿ, ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਮਹਾਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਸਮ੍ਮਤਾਯ ਭੂਮਿਯਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ. ਅਥ ਖੋ ਤੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ ‘‘ਭਗਵਤਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ‘ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤ੍ਵਾ ਉਪੋਸਥੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ’ਤਿ, ਮਯਞ੍ਚਮ੍ਹਾ ਅਸਮ੍ਮਤਾਯ ਭੂਮਿਯਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਅਸ੍ਸੁਮ੍ਹਾ, ਕਤੋ ਨੁ ਖੋ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਉਪੋਸਥੋ, ਅਕਤੋ ਨੁ ਖੋ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਸਮ੍ਮਤਾਯ ਵਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭੂਮਿਯਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਅਸਮ੍ਮਤਾਯ ਵਾ ਯਤੋ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਸੁਣਾਤਿ, ਕਤੋਵਸ੍ਸ ਉਪੋਸਥੋ. ਤੇਨ ਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਙ੍ਘੋ ਯਾਵ ਮਹਨ੍ਤਂ ਉਪੋਸਥਪ੍ਪਮੁਖਂ [ਉਪੋਸਥਮੁਖਂ (ਸ੍ਯਾ.)] ਆਕਙ੍ਖਤਿ, ਤਾਵ ਮਹਨ੍ਤਂ ਉਪੋਸਥਪ੍ਪਮੁਖਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਤੁ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਂ. ਪਠਮਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਾ ਕਿਤ੍ਤੇਤਬ੍ਬਾ. ਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਕਿਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੋ –
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਾਵਤਾ ਸਮਨ੍ਤਾ ਨਿਮਿਤ੍ਤਾ ਕਿਤ੍ਤਿਤਾ. ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਸਙ੍ਘੋ ਏਤੇਹਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਉਪੋਸਥਪ੍ਪਮੁਖਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨੇਯ੍ਯ. ਏਸਾ ਞਤ੍ਤਿ.
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਾਵਤਾ ਸਮਨ੍ਤਾ ਨਿਮਿਤ੍ਤਾ ਕਿਤ੍ਤਿਤਾ. ਸਙ੍ਘੋ ਏਤੇਹਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਉਪੋਸਥਪ੍ਪਮੁਖਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਤਿ. ਯਸ੍ਸਾਯਸ੍ਮਤੋ ਖਮਤਿ ਏਤੇਹਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਉਪੋਸਥਪ੍ਪਮੁਖਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮੁਤਿ, ਸੋ ਤੁਣ੍ਹਸ੍ਸ; ਯਸ੍ਸ ਨਕ੍ਖਮਤਿ, ਸੋ ਭਾਸੇਯ੍ਯ. ਸਮ੍ਮਤਂ ਸਙ੍ਘੇਨ ਏਤੇਹਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਉਪੋਸਥਪ੍ਪਮੁਖਂ. ਖਮਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੁਣ੍ਹੀ, ਏਵਮੇਤਂ ਧਾਰਯਾਮੀ’’ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਨਵਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਠਮਤਰਂ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਨ ਤਾਵ ਥੇਰਾ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ’’ਤਿ – ਪਕ੍ਕਮਿਂਸੁ. ਉਪੋਸਥੋ ਵਿਕਾਲੇ ਅਹੋਸਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਥੇਰੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਪਠਮਤਰਂ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਰਾਜਗਹੇ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਆਵਾਸਾ ਸਮਾਨਸੀਮਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਵਦਨ੍ਤਿ – ‘‘ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਆਵਾਸੇ ਉਪੋਸਥੋ ਕਰੀਯਤੁ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਆਵਾਸੇ ਉਪੋਸਥੋ ਕਰੀਯਤੂ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਇਧ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਆਵਾਸਾ ਸਮਾਨਸੀਮਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਵਦਨ੍ਤਿ – ‘‘ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਆਵਾਸੇ ਉਪੋਸਥੋ ਕਰੀਯਤੁ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਆਵਾਸੇ ਉਪੋਸਥੋ ਕਰੀਯਤੂ’’ਤਿ. ਤੇਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਬ੍ਬੇਹੇਵ ਏਕਜ੍ਝਂ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਉਪੋਸਥੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ. ਯਤ੍ਥ ਵਾ ਪਨ ਥੇਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਵਿਹਰਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਉਪੋਸਥੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਵਗ੍ਗੇਨ ਸਙ੍ਘੇਨ ਉਪੋਸਥੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ. ਯੋ ਕਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
੭੪. ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸੀਮਾਨੁਜਾਨਨਾ
੧੪੩. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪੋ ਅਨ੍ਧਕਵਿਨ੍ਦਾ ਰਾਜਗਹਂ ਉਪੋਸਥਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਨਦਿਂ ਤਰਨ੍ਤੋ ਮਨਂ ਵੂਲ਼੍ਹੋ ਅਹੋਸਿ, ਚੀਵਰਾਨਿਸ੍ਸ [ਤੇਨ ਚੀਵਰਾਨਿਸ੍ਸ (ਕ.)] ਅਲ੍ਲਾਨਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਤੇ, ਆਵੁਸੋ, ਚੀਵਰਾਨਿ ਅਲ੍ਲਾਨੀ’’ਤਿ? ‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਅਨ੍ਧਕਵਿਨ੍ਦਾ ਰਾਜਗਹਂ ਉਪੋਸਥਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਨਦਿਂ ਤਰਨ੍ਤੋ ਮਨਮ੍ਹਿ ਵੂਲ਼੍ਹੋ. ਤੇਨ ਮੇ ਚੀਵਰਾਨਿ ਅਲ੍ਲਾਨੀ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਯਾ ਸਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਙ੍ਘੇਨ ਸੀਮਾ ਸਮ੍ਮਤਾ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾ ਏਕੁਪੋਸਥਾ, ਸਙ੍ਘੋ ਤਂ ਸੀਮਂ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਤੁ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਾ. ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੋ –
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਾ ਸਾ ਸਙ੍ਘੇਨ ਸੀਮਾ ਸਮ੍ਮਤਾ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾ ਏਕੁਪੋਸਥਾ, ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ ਸਙ੍ਘੋ ਤਂ ਸੀਮਂ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨੇਯ੍ਯ. ਏਸਾ ਞਤ੍ਤਿ.
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਾ ਸਾ ਸਙ੍ਘੇਨ ਸੀਮਾ ਸਮ੍ਮਤਾ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾ ਏਕੁਪੋਸਥਾ, ਸਙ੍ਘੋ ਤਂ ਸੀਮਂ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਤਿ. ਯਸ੍ਸਾਯਸ੍ਮਤੋ ਖਮਤਿ ਏਤਿਸ੍ਸਾ ਸੀਮਾਯ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਾਯ [ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸ੍ਸ (ਸ੍ਯਾ.)] ਸਮ੍ਮੁਤਿ, ਸੋ ਤੁਣ੍ਹਸ੍ਸ; ਯਸ੍ਸ ਨਕ੍ਖਮਤਿ, ਸੋ ਭਾਸੇਯ੍ਯ. ਸਮ੍ਮਤਾ ਸਾ ਸੀਮਾ ਸਙ੍ਘੇਨ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਾ [ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸੋ (ਸ੍ਯਾ.)]. ਖਮਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੁਣ੍ਹੀ, ਏਵਮੇਤਂ ਧਾਰਯਾਮੀ’’ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤਾ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸਮ੍ਮੁਤਿ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਾਤਿ ਅਨ੍ਤਰਘਰੇ ਚੀਵਰਾਨਿ ਨਿਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਿ. ਤਾਨਿ ਚੀਵਰਾਨਿ ਨਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਿ ਡਯ੍ਹਨ੍ਤਿਪਿ ਉਨ੍ਦੂਰੇਹਿਪਿ ਖਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਦੁਚ੍ਚੋਲ਼ਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਲੂਖਚੀਵਰਾ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਆਵੁਸੋ, ਦੁਚ੍ਚੋਲ਼ਾ ਲੂਖਚੀਵਰਾ’’ਤਿ? ‘‘ਇਧ ਮਯਂ, ਆਵੁਸੋ, ਭਗਵਤਾ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸਮ੍ਮੁਤਿ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਾਤਿ ਅਨ੍ਤਰਘਰੇ ਚੀਵਰਾਨਿ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਮ੍ਹਾ. ਤਾਨਿ ਚੀਵਰਾਨਿ ਨਟ੍ਠਾਨਿਪਿ ਦਡ੍ਢਾਨਿਪਿ, ਉਨ੍ਦੂਰੇਹਿਪਿ ਖਾਯਿਤਾਨਿ, ਤੇਨ ਮਯਂ ਦੁਚ੍ਚੋਲ਼ਾ ਲੂਖਚੀਵਰਾ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਯਾ ਸਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਙ੍ਘੇਨ ਸੀਮਾ ਸਮ੍ਮਤਾ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾ ਏਕੁਪੋਸਥਾ, ਸਙ੍ਘੋ ਤਂ ਸੀਮਂ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਤੁ, ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਞ੍ਚ ਗਾਮੂਪਚਾਰਞ੍ਚ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਾ. ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੋ –
੧੪੪. ‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਾ ਸਾ ਸਙ੍ਘੇਨ ਸੀਮਾ ਸਮ੍ਮਤਾ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾ ਏਕੁਪੋਸਥਾ ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਸਙ੍ਘੋ ਤਂ ਸੀਮਂ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨੇਯ੍ਯ, ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਞ੍ਚ ਗਾਮੂਪਚਾਰਞ੍ਚ. ਏਸਾ ਞਤ੍ਤਿ.
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਾ ਸਾ ਸਙ੍ਘੇਨ ਸੀਮਾ ਸਮ੍ਮਤਾ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾ ਏਕੁਪੋਸਥਾ, ਸਙ੍ਘੋ ਤਂ ਸੀਮਂ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਤਿ, ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਞ੍ਚ ਗਾਮੂਪਚਾਰਞ੍ਚ. ਯਸ੍ਸਾਯਸ੍ਮਤੋ ਖਮਤਿ ਏਤਿਸ੍ਸਾ ਸੀਮਾਯ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਾਯ [ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸ੍ਸ (ਸ੍ਯਾ.)] ਸਮ੍ਮੁਤਿ, ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਞ੍ਚ ਗਾਮੂਪਚਾਰਞ੍ਚ, ਸੋ ਤੁਣ੍ਹਸ੍ਸ; ਯਸ੍ਸ ਨਕ੍ਖਮਤਿ, ਸੋ ਭਾਸੇਯ੍ਯ. ਸਮ੍ਮਤਾ ਸਾ ਸੀਮਾ ਸਙ੍ਘੇਨ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਾ [ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸੋ (ਸ੍ਯਾ.)], ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਞ੍ਚ ਗਾਮੂਪਚਾਰਞ੍ਚ. ਖਮਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੁਣ੍ਹੀ, ਏਵਮੇਤਂ ਧਾਰਯਾਮੀ’’ਤਿ.
੭੫. ਸੀਮਾਸਮੂਹਨਨ
‘‘ਸੀਮਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਨ੍ਤੇਨ ਪਠਮਂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਸੀਮਾ [ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾ ਸੀਮਾ (ਸ੍ਯਾ.)] ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਾ, ਪਚ੍ਛਾ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸੋ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬੋ. ਸੀਮਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮੂਹਨਨ੍ਤੇਨ ਪਠਮਂ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸੋ ਸਮੂਹਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਪਚ੍ਛਾ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਸੀਮਾ ਸਮੂਹਨ੍ਤਬ੍ਬਾ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸੋ ਸਮੂਹਨ੍ਤਬ੍ਬੋ. ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੋ –
੧੪੫. ‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯੋ ਸੋ ਸਙ੍ਘੇਨ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸੋ ਸਮ੍ਮਤੋ, ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਸਙ੍ਘੋ ਤਂ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਂ ਸਮੂਹਨੇਯ੍ਯ. ਏਸਾ ਞਤ੍ਤਿ.
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯੋ ਸੋ ਸਙ੍ਘੇਨ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸੋ ਸਮ੍ਮਤੋ, ਸਙ੍ਘੋ ਤਂ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਂ ਸਮੂਹਨਤਿ. ਯਸ੍ਸਾਯਸ੍ਮਤੋ ਖਮਤਿ ਏਤਸ੍ਸ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸ੍ਸ ਸਮੁਗ੍ਘਾਤੋ, ਸੋ ਤੁਣ੍ਹਸ੍ਸ; ਯਸ੍ਸ ਨਕ੍ਖਮਤਿ, ਸੋ ਭਾਸੇਯ੍ਯ. ਸਮੂਹਤੋ ਸੋ ਸਙ੍ਘੇਨ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸੋ. ਖਮਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੁਣ੍ਹੀ, ਏਵਮੇਤਂ ਧਾਰਯਾਮੀ’’ਤਿ.
ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੀਮਾ [ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾ ਸੀਮਾ (ਸ੍ਯਾ.)]. ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੋ –
੧੪੬. ‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਾ ਸਾ ਸਙ੍ਘੇਨ ਸੀਮਾ ਸਮ੍ਮਤਾ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾ ਏਕੁਪੋਸਥਾ, ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਸਙ੍ਘੋ ਤਂ ਸੀਮਂ ਸਮੂਹਨੇਯ੍ਯ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਂ ਏਕੁਪੋਸਥਂ. ਏਸਾ ਞਤ੍ਤਿ.
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਾ ਸਾ ਸਙ੍ਘੇਨ ਸੀਮਾ ਸਮ੍ਮਤਾ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾ ਏਕੁਪੋਸਥਾ, ਸਙ੍ਘੋ ਤਂ ਸੀਮਂ ਸਮੂਹਨਤਿ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਂ ਏਕੁਪੋਸਥਂ. ਯਸ੍ਸਾਯਸ੍ਮਤੋ ਖਮਤਿ ਏਤਿਸ੍ਸਾ ਸੀਮਾਯ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾਯ ਏਕੁਪੋਸਥਾਯ ਸਮੁਗ੍ਘਾਤੋ, ਸੋ ਤੁਣ੍ਹਸ੍ਸ; ਯਸ੍ਸ ਨਕ੍ਖਮਤਿ, ਸੋ ਭਾਸੇਯ੍ਯ. ਸਮੂਹਤਾ ਸਾ ਸੀਮਾ ਸਙ੍ਘੇਨ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾ ਏਕੁਪੋਸਥਾ. ਖਮਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੁਣ੍ਹੀ, ਏਵਮੇਤਂ ਧਾਰਯਾਮੀ’’ਤਿ.
੭੬. ਗਾਮਸੀਮਾਦਿ
੧੪੭. ਅਸਮ੍ਮਤਾਯ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੀਮਾਯ ਅਟ੍ਠਪਿਤਾਯ, ਯਂ ਗਾਮਂ ਵਾ ਨਿਗਮਂ ਵਾ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਵਿਹਰਤਿ, ਯਾ ਤਸ੍ਸ ਵਾ ਗਾਮਸ੍ਸ ਗਾਮਸੀਮਾ, ਨਿਗਮਸ੍ਸ ਵਾ ਨਿਗਮਸੀਮਾ, ਅਯਂ ਤਤ੍ਥ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾ ਏਕੁਪੋਸਥਾ. ਅਗਾਮਕੇ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਰਞ੍ਞੇ ਸਮਨ੍ਤਾ ਸਤ੍ਤਬ੍ਭਨ੍ਤਰਾ, ਅਯਂ ਤਤ੍ਥ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾ ਏਕੁਪੋਸਥਾ. ਸਬ੍ਬਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨਦੀ ਅਸੀਮਾ; ਸਬ੍ਬੋ ਸਮੁਦ੍ਦੋ ਅਸੀਮੋ; ਸਬ੍ਬੋ ਜਾਤਸ੍ਸਰੋ ਅਸੀਮੋ. ਨਦਿਯਾ ਵਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮੁਦ੍ਦੇ ਵਾ ਜਾਤਸ੍ਸਰੇ ਵਾ ਯਂ ਮਜ੍ਝਿਮਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਸਮਨ੍ਤਾ ਉਦਕੁਕ੍ਖੇਪਾ, ਅਯਂ ਤਤ੍ਥ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਾ ਏਕੁਪੋਸਥਾਤਿ.
੧੪੮. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸੀਮਾਯ ਸੀਮਂ ਸਮ੍ਭਿਨ੍ਦਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਯੇਸਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੀਮਾ ਪਠਮਂ ਸਮ੍ਮਤਾ ਤੇਸਂ ਤਂ ਕਮ੍ਮਂ ਧਮ੍ਮਿਕਂ ਅਕੁਪ੍ਪਂ ਠਾਨਾਰਹਂ. ਯੇਸਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੀਮਾ ਪਚ੍ਛਾ ਸਮ੍ਮਤਾ ਤੇਸਂ ਤਂ ਕਮ੍ਮਂ ਅਧਮ੍ਮਿਕਂ ਕੁਪ੍ਪਂ ਅਟ੍ਠਾਨਾਰਹਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੀਮਾਯ ਸੀਮਾ ਸਮ੍ਭਿਨ੍ਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਸਮ੍ਭਿਨ੍ਦੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸੀਮਾਯ ਸੀਮਂ ਅਜ੍ਝੋਤ੍ਥਰਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਯੇਸਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੀਮਾ ਪਠਮਂ ਸਮ੍ਮਤਾ ਤੇਸਂ ਤਂ ਕਮ੍ਮਂ ਧਮ੍ਮਿਕਂ ਅਕੁਪ੍ਪਂ ਠਾਨਾਰਹਂ. ਯੇਸਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੀਮਾ ਪਚ੍ਛਾ ਸਮ੍ਮਤਾ ਤੇਸਂ ਤਂ ਕਮ੍ਮਂ ਅਧਮ੍ਮਿਕਂ ਕੁਪ੍ਪਂ ਅਟ੍ਠਾਨਾਰਹਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੀਮਾਯ ਸੀਮਾ ਅਜ੍ਝੋਤ੍ਥਰਿਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਅਜ੍ਝੋਤ੍ਥਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੀਮਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਨ੍ਤੇਨ ਸੀਮਨ੍ਤਰਿਕਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸੀਮਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤੁਨ੍ਤਿ.
੭੭. ਉਪੋਸਥਭੇਦਾਦਿ
੧੪੯. ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਕਤਿ ਨੁ ਖੋ ਉਪੋਸਥਾ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਦ੍ਵੇਮੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਪੋਸਥਾ – ਚਾਤੁਦ੍ਦਸਿਕੋ ਚ ਪਨ੍ਨਰਸਿਕੋ ਚ. ਇਮੇ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦ੍ਵੇ ਉਪੋਸਥਾਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਕਤਿ ਨੁ ਖੋ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਾਨੀ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਚਤ੍ਤਾਰਿਮਾਨਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਾਨਿ – ਅਧਮ੍ਮੇਨ ਵਗ੍ਗਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ, ਅਧਮ੍ਮੇਨ ਸਮਗ੍ਗਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ, ਧਮ੍ਮੇਨ ਵਗ੍ਗਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ, ਧਮ੍ਮੇਨ ਸਮਗ੍ਗਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਦਿਦਂ ਅਧਮ੍ਮੇਨ ਵਗ੍ਗਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ, ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਵਰੂਪਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ, ਕਾਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਚ ਮਯਾ ਏਵਰੂਪਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਂ. ਤਤ੍ਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਦਿਦਂ ਅਧਮ੍ਮੇਨ ਸਮਗ੍ਗਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ, ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਵਰੂਪਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਚ ਮਯਾ ਏਵਰੂਪਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਂ. ਤਤ੍ਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਦਿਦਂ ਧਮ੍ਮੇਨ ਵਗ੍ਗਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ, ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਵਰੂਪਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਚ ਮਯਾ ਏਵਰੂਪਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਂ. ਤਤ੍ਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਦਿਦਂ ਧਮ੍ਮੇਨ ਸਮਗ੍ਗਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ, ਏਵਰੂਪਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ, ਏਵਰੂਪਞ੍ਚ ਮਯਾ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਂ. ਤਸ੍ਮਾਤਿਹ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਵਰੂਪਂ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮ ਯਦਿਦਂ ਧਮ੍ਮੇਨ ਸਮਗ੍ਗਨ੍ਤਿ – ਏਵਞ੍ਹਿ ਵੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ.
੭੮. ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਾਦਿ
੧੫੦. ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਕਤਿ ਨੁ ਖੋ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਾ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਪਞ੍ਚਿਮੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਾ – ਨਿਦਾਨਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਅਵਸੇਸਂ ਸੁਤੇਨ ਸਾਵੇਤਬ੍ਬਂ. ਅਯਂ ਪਠਮੋ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸੋ. ਨਿਦਾਨਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਪਾਰਾਜਿਕਾਨਿ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਅਵਸੇਸਂ ਸੁਤੇਨ ਸਾਵੇਤਬ੍ਬਂ. ਅਯਂ ਦੁਤਿਯੋ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸੋ. ਨਿਦਾਨਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਪਾਰਾਜਿਕਾਨਿ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਤੇਰਸ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੇ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਅਵਸੇਸਂ ਸੁਤੇਨ ਸਾਵੇਤਬ੍ਬਂ. ਅਯਂ ਤਤਿਯੋ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸੋ. ਨਿਦਾਨਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਪਾਰਾਜਿਕਾਨਿ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਤੇਰਸ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੇ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੇ ਅਨਿਯਤੇ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਅਵਸੇਸਂ ਸੁਤੇਨ ਸਾਵੇਤਬ੍ਬਂ. ਅਯਂ ਚਤੁਤ੍ਥੋ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸੋ. ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨੇਵ ਪਞ੍ਚਮੋ. ਇਮੇ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਞ੍ਚ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਾਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ – ਭਗਵਤਾ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸੋ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤੋਤਿ – ਸਬ੍ਬਕਾਲਂ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਕੋਸਲੇਸੁ ਜਨਪਦੇ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਸਵਰਭਯਂ [ਸਂਚਰਭਯਂ (ਸ੍ਯਾ.)] ਅਹੋਸਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਸਕ੍ਖਿਂਸੁ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤੁਂ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾਯੇ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਸਤਿਪਿ ਅਨ੍ਤਰਾਯੇ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਸਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾਯੇ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾਯੇ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤੁਂ. ਤਤ੍ਰਿਮੇ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ – ਰਾਜਨ੍ਤਰਾਯੋ, ਚੋਰਨ੍ਤਰਾਯੋ, ਅਗ੍ਯਨ੍ਤਰਾਯੋ, ਉਦਕਨ੍ਤਰਾਯੋ, ਮਨੁਸ੍ਸਨ੍ਤਰਾਯੋ, ਅਮਨੁਸ੍ਸਨ੍ਤਰਾਯੋ, ਵਾਲ਼ਨ੍ਤਰਾਯੋ, ਸਰੀਸਪਨ੍ਤਰਾਯੋ, ਜੀਵਿਤਨ੍ਤਰਾਯੋ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਨ੍ਤਰਾਯੋਤਿ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਵਰੂਪੇਸੁ ਅਨ੍ਤਰਾਯੇਸੁ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤੁਂ, ਅਸਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾਯੇ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨਾਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਅਨਜ੍ਝਿਟ੍ਠਾ ਧਮ੍ਮਂ ਭਾਸਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਅਨਜ੍ਝਿਟ੍ਠੇਨ ਧਮ੍ਮੋ ਭਾਸਿਤਬ੍ਬੋ. ਯੋ ਭਾਸੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੇਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਾਮਂ ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਭਾਸਿਤੁਂ ਪਰਂ ਵਾ ਅਜ੍ਝੇਸਿਤੁਨ੍ਤਿ.
੭੯. ਵਿਨਯਪੁਚ੍ਛਨਕਥਾ
੧੫੧. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਅਸਮ੍ਮਤਾ ਵਿਨਯਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਅਸਮ੍ਮਤੇਨ ਵਿਨਯੋ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬੋ. ਯੋ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਸਮ੍ਮਤੇਨ ਵਿਨਯਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬੋ – ਅਤ੍ਤਨਾ ਵਾ [ਅਤ੍ਤਨਾਵ (ਸ੍ਯਾ.)] ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਂ, ਪਰੇਨ ਵਾ ਪਰੋ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬੋ. ਕਥਞ੍ਚ ਅਤ੍ਤਨਾਵ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਂ? ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੋ –
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਅਹਂ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਂ ਵਿਨਯਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਅਤ੍ਤਨਾਵ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਂ.
ਕਥਞ੍ਚ ਪਰੇਨ ਪਰੋ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬੋ? ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੋ –
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮੋ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਂ ਵਿਨਯਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਪਰੇਨ ਪਰੋ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬੋਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਪੇਸਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਸਮ੍ਮਤਾ ਵਿਨਯਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਲਭਨ੍ਤਿ ਆਘਾਤਂ, ਲਭਨ੍ਤਿ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯਂ, ਵਧੇਨ ਤਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਸਮ੍ਮਤੇਨਪਿ ਪਰਿਸਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਤੁਲਯਿਤ੍ਵਾ ਵਿਨਯਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤੁਨ੍ਤਿ.
੮੦. ਵਿਨਯਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਕਥਾ
੧੫੨. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਅਸਮ੍ਮਤਾ ਵਿਨਯਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ [ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨ੍ਤਿ (ਕ.)]. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਅਸਮ੍ਮਤੇਨ ਵਿਨਯੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤਬ੍ਬੋ. ਯੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਸਮ੍ਮਤੇਨ ਵਿਨਯਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਤ੍ਤਨਾ ਵਾ [ਅਤ੍ਤਨਾਵ (ਸ੍ਯਾ.)] ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਂ, ਪਰੇਨ ਵਾ ਪਰੋ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬੋ. ਕਥਞ੍ਚ ਅਤ੍ਤਨਾਵ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਂ? ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੋ –
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਅਹਂ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮੇਨ ਵਿਨਯਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਅਤ੍ਤਨਾਵ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬਂ.
ਕਥਞ੍ਚ ਪਰੇਨ ਪਰੋ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬੋ? ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੋ –
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮੋ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮੇਨ ਵਿਨਯਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਪਰੇਨ ਪਰੋ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬੋਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਪੇਸਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਸਮ੍ਮਤਾ ਵਿਨਯਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ. ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਲਭਨ੍ਤਿ ਆਘਾਤਂ, ਲਭਨ੍ਤਿ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯਂ, ਵਧੇਨ ਤਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਸਮ੍ਮਤੇਨਪਿ ਪਰਿਸਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਤੁਲਯਿਤ੍ਵਾ ਵਿਨਯਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤੁਨ੍ਤਿ.
੮੧. ਚੋਦਨਾਕਥਾ
੧੫੩. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਨੋਕਾਸਕਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚੋਦੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਨੋਕਾਸਕਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚੋਦੇਤਬ੍ਬੋ. ਯੋ ਚੋਦੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਓਕਾਸਂ ਕਾਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚੋਦੇਤੁਂ – ਕਰੋਤੁ ਆਯਸ੍ਮਾ ਓਕਾਸਂ, ਅਹਂ ਤਂ ਵਤ੍ਤੁਕਾਮੋਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਪੇਸਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਓਕਾਸਂ ਕਾਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚੋਦੇਨ੍ਤਿ. ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਲਭਨ੍ਤਿ ਆਘਾਤਂ, ਲਭਨ੍ਤਿ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯਂ, ਵਧੇਨ ਤਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਤੇਪਿ ਓਕਾਸੇ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਤੁਲਯਿਤ੍ਵਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚੋਦੇਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ – ਪੁਰਮ੍ਹਾਕਂ ਪੇਸਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਓਕਾਸਂ ਕਾਰਾਪੇਨ੍ਤੀਤਿ – ਪਟਿਕਚ੍ਚੇਵ ਸੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਕਾਨਂ ਅਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਅਕਾਰਣੇ ਓਕਾਸਂ ਕਾਰਾਪੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਕਾਨਂ ਅਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਅਕਾਰਣੇ ਓਕਾਸੋ ਕਾਰਾਪੇਤਬ੍ਬੋ. ਯੋ ਕਾਰਾਪੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਤੁਲਯਿਤ੍ਵਾ ਓਕਾਸਂ ਕਾਤੁ [ਕਾਰਾਪੇਤੁਂ (ਸ੍ਯਾ.)] ਨ੍ਤਿ.
੮੨. ਅਧਮ੍ਮਕਮ੍ਮਪਟਿਕ੍ਕੋਸਨਾਦਿ
੧੫੪. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਅਧਮ੍ਮਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਧਮ੍ਮਕਮ੍ਮਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਕਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ. ਕਰੋਨ੍ਤਿਯੇਵ ਅਧਮ੍ਮਕਮ੍ਮਂ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਧਮ੍ਮਕਮ੍ਮੇ ਕਯਿਰਮਾਨੇ ਪਟਿਕ੍ਕੋਸਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਪੇਸਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਅਧਮ੍ਮਕਮ੍ਮੇ ਕਯਿਰਮਾਨੇ ਪਟਿਕ੍ਕੋਸਨ੍ਤਿ. ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਲਭਨ੍ਤਿ ਆਘਾਤਂ, ਲਭਨ੍ਤਿ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯਂ, ਵਧੇਨ ਤਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਟ੍ਠਿਮ੍ਪਿ ਆਵਿਕਾਤੁਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਂਯੇਵ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਦਿਟ੍ਠਿਂ ਆਵਿਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਲਭਨ੍ਤਿ ਆਘਾਤਂ, ਲਭਨ੍ਤਿ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯਂ, ਵਧੇਨ ਤਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਤੂਹਿ ਪਞ੍ਚਹਿ ਪਟਿਕ੍ਕੋਸਿਤੁਂ, ਦ੍ਵੀਹਿ ਤੀਹਿ ਦਿਟ੍ਠਿਂ ਆਵਿਕਾਤੁਂ, ਏਕੇਨ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤੁਂ – ‘ਨ ਮੇਤਂ ਖਮਤੀ’ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਮਾਨਾ ਸਞ੍ਚਿਚ੍ਚ ਨ ਸਾਵੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਕੇਨ ਸਞ੍ਚਿਚ੍ਚ ਨ ਸਾਵੇਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਨ ਸਾਵੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਉਦਾਯੀ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਕੋ ਹੋਤਿ ਕਾਕਸ੍ਸਰਕੋ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਉਦਾਯਿਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਭਗਵਤਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ‘ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਕੇਨ ਸਾਵੇਤਬ੍ਬ’ਨ੍ਤਿ, ਅਹਞ੍ਚਮ੍ਹਿ ਕਾਕਸ੍ਸਰਕੋ, ਕਥਂ ਨੁ ਖੋ ਮਯਾ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਕੇਨ ਵਾਯਮਿਤੁਂ – ‘ਕਥਂ ਸਾਵੇਯ੍ਯ’ਨ੍ਤਿ. ਵਾਯਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨਾਪਤ੍ਤੀਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਸਗਹਟ੍ਠਾਯ ਪਰਿਸਾਯ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਗਹਟ੍ਠਾਯ ਪਰਿਸਾਯ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਅਨਜ੍ਝਿਟ੍ਠਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਅਨਜ੍ਝਿਟ੍ਠੇਨ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੇਰਾਧਿਕਂ [ਥੇਰਾਧੇਯ੍ਯਂ (ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਾਠਨ੍ਤਰਂ)] ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤਿ.
ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਭਾਣਵਾਰੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ ਪਠਮੋ [ਏਕਾਦਸਮੋ (ਕ.)].
੮੩. ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਕਅਜ੍ਝੇਸਨਾਦਿ
੧੫੫. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਯਥਾਭਿਰਨ੍ਤਂ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਚੋਦਨਾਵਤ੍ਥੁ ਤੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਚੋਦਨਾਵਤ੍ਥੁ ਤਦਵਸਰਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਥੇਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਬਾਲੋ ਹੋਤਿ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤੋ. ਸੋ ਨ ਜਾਨਾਤਿ ਉਪੋਸਥਂ ਵਾ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਵਾ, ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਂ ਵਾ. ਅਥ ਖੋ ਤੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਭਗਵਤਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ‘ਥੇਰਾਧਿਕਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖ’ਨ੍ਤਿ, ਅਯਞ੍ਚ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਥੇਰੋ ਬਾਲੋ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤੋ, ਨ ਜਾਨਾਤਿ ਉਪੋਸਥਂ ਵਾ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਵਾ, ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਂ ਵਾ. ਕਥਂ ਨੁ ਖੋ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯੋ ਤਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖੁ ਬ੍ਯਤ੍ਤੋ ਪਟਿਬਲੋ ਤਸ੍ਸਾਧੇਯ੍ਯਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ ਬਾਲਾ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤਾ. ਤੇ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਉਪੋਸਥਂ ਵਾ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਵਾ, ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਂ ਵਾ. ਤੇ ਥੇਰਂ ਅਜ੍ਝੇਸਿਂਸੁ – ‘‘ਉਦ੍ਦਿਸਤੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਥੇਰੋ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਏਵਮਾਹ – ‘‘ਨ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਂ ਥੇਰਂ ਅਜ੍ਝੇਸਿਂਸੁ – ‘‘ਉਦ੍ਦਿਸਤੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਥੇਰੋ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋਪਿ ਏਵਮਾਹ – ‘‘ਨ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ. ਤਤਿਯਂ ਥੇਰਂ ਅਜ੍ਝੇਸਿਂਸੁ – ‘‘ਉਦ੍ਦਿਸਤੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਥੇਰੋ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋਪਿ ਏਵਮਾਹ – ‘‘ਨ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ. ਏਤੇਨੇਵ ਉਪਾਯੇਨ ਯਾਵ ਸਙ੍ਘਨਵਕਂ ਅਜ੍ਝੇਸਿਂਸੁ – ‘‘ਉਦ੍ਦਿਸਤੁ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋਪਿ ਏਵਮਾਹ – ‘‘ਨ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ.
ਇਧ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ ਬਾਲਾ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤਾ. ਤੇ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਉਪੋਸਥਂ ਵਾ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਵਾ, ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਂ ਵਾ. ਤੇ ਥੇਰਂ ਅਜ੍ਝੇਸਨ੍ਤਿ – ‘‘ਉਦ੍ਦਿਸਤੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਥੇਰੋ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਏਵਂ ਵਦੇਤਿ – ‘‘ਨ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਂ ਥੇਰਂ ਅਜ੍ਝੇਸਨ੍ਤਿ – ‘‘ਉਦ੍ਦਿਸਤੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਥੇਰੋ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋਪਿ ਏਵਂ ਵਦੇਤਿ – ‘‘ਨ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ. ਤਤਿਯਂ ਥੇਰਂ ਅਜ੍ਝੇਸਨ੍ਤਿ – ‘‘ਉਦ੍ਦਿਸਤੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਥੇਰੋ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋਪਿ ਏਵਂ ਵਦੇਤਿ – ‘‘ਨ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ. ਏਤੇਨੇਵ ਉਪਾਯੇਨ ਯਾਵ ਸਙ੍ਘਨਵਕਂ ਅਜ੍ਝੇਸਨ੍ਤਿ – ‘‘ਉਦ੍ਦਿਸਤੁ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋਪਿ ਏਵਂ ਵਦੇਤਿ – ‘‘ਨ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ. ਤੇਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਏਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਾਮਨ੍ਤਾ ਆਵਾਸਾ ਸਜ੍ਜੁਕਂ ਪਾਹੇਤਬ੍ਬੋ – ਗਚ੍ਛਾਵੁਸੋ, ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਵਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣਿਤ੍ਵਾਨ ਆਗਚ੍ਛਾਹੀਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਕੇਨ ਨੁ ਖੋ ਪਾਹੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੇਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਨਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਣਾਪੇਤੁਨ੍ਤਿ. ਥੇਰੇਨ ਆਣਤ੍ਤਾ ਨਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੇਰੇਨ ਆਣਤ੍ਤੇਨ ਅਗਿਲਾਨੇਨ ਨ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਨ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
੮੪. ਪਕ੍ਖਗਣਨਾਦਿਉਗ੍ਗਹਣਾਨੁਜਾਨਨਾ
੧੫੬. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਚੋਦਨਾਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਯਥਾਭਿਰਨ੍ਤਂ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨਦੇਵ ਰਾਜਗਹਂ ਪਚ੍ਚਾਗਞ੍ਛਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤੇ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਤਿਮੀ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਕ੍ਖਸ੍ਸਾ’’ਤਿ? ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਨ ਖੋ ਮਯਂ, ਆਵੁਸੋ, ਜਾਨਾਮਾ’’ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਪਕ੍ਖਗਣਨਮਤ੍ਤਮਮ੍ਪਿਮੇ ਸਮਣਾ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਾ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਕਿਂ ਪਨਿਮੇ ਅਞ੍ਞਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਲ੍ਯਾਣਂ ਜਾਨਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਕ੍ਖਗਣਨਂ ਉਗ੍ਗਹੇਤੁਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਕੇਨ ਨੁ ਖੋ ਪਕ੍ਖਗਣਨਾ ਉਗ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਬ੍ਬੇਹੇਵ ਪਕ੍ਖਗਣਨਂ ਉਗ੍ਗਹੇਤੁਨ੍ਤਿ.
੧੫੭. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤੇ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕੀਵਤਿਕਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ? ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਨ ਖੋ ਮਯਂ, ਆਵੁਸੋ, ਜਾਨਾਮਾ’’ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਮ੍ਪਿਮੇ ਸਮਣਾ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਾ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਕਿਂ ਪਨਿਮੇ ਅਞ੍ਞਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਲ੍ਯਾਣਂ ਜਾਨਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਗਣੇਤੁਨ੍ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਕਦਾ ਨੁ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਗਣੇਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਨਾਮਗ੍ਗੇਨ [ਨਾਮਮਤ੍ਤੇਨ (ਸ੍ਯਾ.), ਗਣਮਗ੍ਗੇਨ (ਕ.)] ਗਣੇਤੁਂ, ਸਲਾਕਂ ਵਾ ਗਾਹੇਤੁਨ੍ਤਿ.
੧੫੮. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਜਾਨਨ੍ਤਾ ਅਜ੍ਜੁਪੋਸਥੋਤਿ ਦੂਰਂ ਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸਮਾਨੇਪਿ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੇ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਮਤ੍ਤੇਪਿ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਰੋਚੇਤੁਂ ‘ਅਜ੍ਜੁਪੋਸਥੋ’ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਕੇਨ ਨੁ ਖੋ ਆਰੋਚੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੇਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਕਾਲਵਤੋ ਆਰੋਚੇਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਥੇਰੋ ਕਾਲਵਤੋ ਨਸ੍ਸਰਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਤ੍ਤਕਾਲੇਪਿ ਆਰੋਚੇਤੁਨ੍ਤਿ.
ਭਤ੍ਤਕਾਲੇਪਿ ਨਸ੍ਸਰਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਂ ਕਾਲਂ ਸਰਤਿ, ਤਂ ਕਾਲਂ ਆਰੋਚੇਤੁਨ੍ਤਿ.
੮੫. ਪੁਬ੍ਬਕਰਣਾਨੁਜਾਨਨਾ
੧੫੯. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਂ ਉਕ੍ਲਾਪਂ ਹੋਤਿ. ਆਗਨ੍ਤੁਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਆਵਾਸਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਂ ਨ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਂ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਕੇਨ ਨੁ ਖੋ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰਂ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੇਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਨਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਣਾਪੇਤੁਨ੍ਤਿ.
ਥੇਰੇਨ ਆਣਤ੍ਤਾ ਨਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੇਰੇਨ ਆਣਤ੍ਤੇਨ ਅਗਿਲਾਨੇਨ ਨ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਨ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
੧੬੦. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰੇ ਆਸਨਂ ਅਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਛਮਾਯਂ ਨਿਸੀਦਨ੍ਤਿ, ਗਤ੍ਤਾਨਿਪਿ ਚੀਵਰਾਨਿਪਿ ਪਂਸੁਕਿਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਪੋਸਥਾਗਾਰੇ ਆਸਨਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤੁਨ੍ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਕੇਨ ਨੁ ਖੋ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰੇ ਆਸਨਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੇਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਨਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਣਾਪੇਤੁਨ੍ਤਿ.
ਥੇਰੇਨ ਆਣਤ੍ਤਾ ਨਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨ ਪਞ੍ਞਪੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੇਰੇਨ ਆਣਤ੍ਤੇਨ ਅਗਿਲਾਨੇਨ ਨ ਪਞ੍ਞਪੇਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਨ ਪਞ੍ਞਪੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
੧੬੧. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰੇ ਪਦੀਪੋ ਨ ਹੋਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਨ੍ਧਕਾਰੇ ਕਾਯਮ੍ਪਿ ਚੀਵਰਮ੍ਪਿ ਅਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਪੋਸਥਾਗਾਰੇ ਪਦੀਪਂ ਕਾਤੁਨ੍ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਕੇਨ ਨੁ ਖੋ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰੇ ਪਦੀਪੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੇਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਨਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਣਾਪੇਤੁਨ੍ਤਿ.
ਥੇਰੇਨ ਆਣਤ੍ਤਾ ਨਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨ ਪਦੀਪੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੇਰੇਨ ਆਣਤ੍ਤੇਨ ਅਗਿਲਾਨੇਨ ਨ ਪਦੀਪੇਤਬ੍ਬੋ. ਯੋ ਨ ਪਦੀਪੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
੧੬੨. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਆਵਾਸਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨੇਵ ਪਾਨੀਯਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਨ੍ਤਿ, ਨ ਪਰਿਭੋਜਨੀਯਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਨ੍ਤਿ. ਆਗਨ੍ਤੁਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਆਵਾਸਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨੇਵ ਪਾਨੀਯਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਨ ਪਰਿਭੋਜਨੀਯਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਨੀਯਂ ਪਰਿਭੋਜਨੀਯਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਤੁਨ੍ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਕੇਨ ਨੁ ਖੋ ਪਾਨੀਯਂ ਪਰਿਭੋਜਨੀਯਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੇਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਨਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਣਾਪੇਤੁਨ੍ਤਿ.
ਥੇਰੇਨ ਆਣਤ੍ਤਾ ਨਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੇਰੇਨ ਆਣਤ੍ਤੇਨ ਅਗਿਲਾਨੇਨ ਨ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਨ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
੮੬. ਦਿਸਂਗਮਿਕਾਦਿਵਤ੍ਥੁ
੧੬੩. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਬਾਲਾ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤਾ ਦਿਸਂਗਮਿਕਾ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯੇ ਨ ਆਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ [ਨ ਆਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ (ਕ.)]. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ.
ਇਧ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਬਾਲਾ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤਾ ਦਿਸਂਗਮਿਕਾ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯੇ ਨ ਆਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ [ਨ ਆਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ (ਕ.)]. ਤੇ [ਤੇਹਿ (ਕ.)], ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯੇਹਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਾ – ‘‘ਕਹਂ ਗਮਿਸ੍ਸਥ, ਕੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਗਮਿਸ੍ਸਥਾ’’ਤਿ? ਤੇ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਬਾਲਾ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤਾ ਅਞ੍ਞੇ ਬਾਲੇ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤੇ ਅਪਦਿਸੇਯ੍ਯੁਂ, ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯੇਹਿ ਅਨੁਜਾਨਿਤਬ੍ਬਾ. ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯੁਂ ਚੇ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਤੇ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਬਾਲਾ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤਾ ਅਨਨੁਞ੍ਞਾਤਾ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯੇਹਿ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ ਚੇ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.
ਇਧ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ ਬਾਲਾ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤਾ. ਤੇ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਉਪੋਸਥਂ ਵਾ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਵਾ, ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਂ ਵਾ. ਤਤ੍ਥ ਅਞ੍ਞੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਆਗਚ੍ਛਤਿ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤੋ ਆਗਤਾਗਮੋ ਧਮ੍ਮਧਰੋ ਵਿਨਯਧਰੋ ਮਾਤਿਕਾਧਰੋ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਬ੍ਯਤ੍ਤੋ ਮੇਧਾਵੀ ਲਜ੍ਜੀ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਕੋ ਸਿਕ੍ਖਾਕਾਮੋ. ਤੇਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਙ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ ਅਨੁਗ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ ਉਪਲਾਪੇਤਬ੍ਬੋ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਤਬ੍ਬੋ ਚੁਣ੍ਣੇਨ ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠੇਨ ਮੁਖੋਦਕੇਨ. ਨੋ ਚੇ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯੁਂ ਅਨੁਗ੍ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯੁਂ ਉਪਲਾਪੇਯ੍ਯੁਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਯ੍ਯੁਂ ਚੁਣ੍ਣੇਨ ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠੇਨ ਮੁਖੋਦਕੇਨ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.
ਇਧ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ ਬਾਲਾ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤਾ. ਤੇ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਉਪੋਸਥਂ ਵਾ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਵਾ, ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਂ ਵਾ. ਤੇਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਏਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਾਮਨ੍ਤਾ ਆਵਾਸਾ ਸਜ੍ਜੁਕਂ ਪਾਹੇਤਬ੍ਬੋ – ‘‘ਗਚ੍ਛਾਵੁਸੋ, ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਵਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣਿਤ੍ਵਾ ਆਗਚ੍ਛਾ’’ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚੇਤਂ ਲਭੇਥ, ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ. ਨੋ ਚੇ ਲਭੇਥ, ਤੇਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਬ੍ਬੇਹੇਵ ਯਤ੍ਥ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਉਪੋਸਥਂ ਵਾ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਂ ਵਾ, ਸੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ. ਨੋ ਚੇ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.
ਇਧ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਸ੍ਸਂ ਵਸਨ੍ਤਿ ਬਾਲਾ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤਾ. ਤੇ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਉਪੋਸਥਂ ਵਾ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਂ ਵਾ. ਤੇਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਏਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਾਮਨ੍ਤਾ ਆਵਾਸਾ ਸਜ੍ਜੁਕਂ ਪਾਹੇਤਬ੍ਬੋ – ‘‘ਗਚ੍ਛਾਵੁਸੋ, ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਵਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣਿਤ੍ਵਾ ਆਗਚ੍ਛਾ’’ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚੇਤਂ ਲਭੇਥ, ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ. ਨੋ ਚੇ ਲਭੇਥ, ਏਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਤ੍ਤਾਹਕਾਲਿਕਂ ਪਾਹੇਤਬ੍ਬੋ – ‘‘ਗਚ੍ਛਾਵੁਸੋ, ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਵਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣਿਤ੍ਵਾ ਆਗਚ੍ਛਾ’’ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚੇਤਂ ਲਭੇਥ, ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ. ਨੋ ਚੇ ਲਭੇਥ, ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਵਸ੍ਸਂ ਵਸਿਤਬ੍ਬਂ. ਵਸੇਯ੍ਯੁਂ ਚੇ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
੮੭. ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਦਾਨਕਥਾ
੧੬੪. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਸਨ੍ਨਿਪਤਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਙ੍ਘੋ ਉਪੋਸਥਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਤ੍ਥਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਿਲਾਨੋ, ਸੋ ਅਨਾਗਤੋ’’ਤਿ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਲਾਨੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਂ ਦਾਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਾਤਬ੍ਬਾ – ਤੇਨ ਗਿਲਾਨੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਕਂਸਂ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਕੁਟਿਕਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਜਲਿਂ ਪਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਵਮਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯੋ – ‘‘ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਂ ਦਮ੍ਮਿ, ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਂ ਮੇ ਹਰ, ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਂ ਮੇ ਆਰੋਚੇਹੀ’’ਤਿ. ਕਾਯੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਵਾਚਾਯ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਕਾਯੇਨ ਵਾਚਾਯ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਦਿਨ੍ਨਾ ਹੋਤਿ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿ. ਨ ਕਾਯੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਨ ਵਾਚਾਯ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਨ ਕਾਯੇਨ ਵਾਚਾਯ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਨ ਦਿਨ੍ਨਾ ਹੋਤਿ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿ. ਏਵਞ੍ਚੇਤਂ ਲਭੇਥ, ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ. ਨੋ ਚੇ ਲਭੇਥ, ਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਲਾਨੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮਞ੍ਚੇਨ ਵਾ ਪੀਠੇਨ ਵਾ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਉਪੋਸਥੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ. ਸਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਲਾਨੁਪਟ੍ਠਾਕਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘‘ਸਚੇ ਖੋ ਮਯਂ ਗਿਲਾਨਂ ਠਾਨਾ ਚਾਵੇਸ੍ਸਾਮ, ਆਬਾਧੋ ਵਾ ਅਭਿਵਡ੍ਢਿਸ੍ਸਤਿ ਕਾਲਂਕਿਰਿਯਾ ਵਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ, ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਲਾਨੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਠਾਨਾ ਚਾਵੇਤਬ੍ਬੋ. ਸਙ੍ਘੇਨ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਉਪੋਸਥੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ. ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਵਗ੍ਗੇਨ ਸਙ੍ਘੇਨ ਉਪੋਸਥੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ. ਕਰੇਯ੍ਯ ਚੇ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.
ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨਾਯ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਯਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਪਕ੍ਕਮਤਿ, ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਦਾਤਬ੍ਬਾ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿ. ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨਾਯ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਯਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਵਿਬ੍ਭਮਤਿ,…ਪੇ… ਕਾਲਂ ਕਰੋਤਿ – ਸਾਮਣੇਰੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਅਨ੍ਤਿਮਵਤ੍ਥੁਂ ਅਜ੍ਝਾਪਨ੍ਨਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਵੇਦਨਾਟ੍ਟੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਦਸ੍ਸਨੇ ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਪ੍ਪਟਿਕਮ੍ਮੇ ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਪਾਪਿਕਾਯ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਅਪ੍ਪਟਿਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗੇ ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਪਣ੍ਡਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਥੇਯ੍ਯਸਂਵਾਸਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਤਿਤ੍ਥਿਯਪਕ੍ਕਨ੍ਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਮਾਤੁਘਾਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਪਿਤੁਘਾਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਅਰਹਨ੍ਤਘਾਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਦੂਸਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਸਙ੍ਘਭੇਦਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਲੋਹਿਤੁਪ੍ਪਾਦਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਉਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ, ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਦਾਤਬ੍ਬਾ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿ.
ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨਾਯ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਯਾ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਪਕ੍ਕਮਤਿ, ਅਨਾਹਟਾ ਹੋਤਿ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿ. ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨਾਯ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਯਾ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਵਿਬ੍ਭਮਤਿ,…ਪੇ… ਉਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ, ਅਨਾਹਟਾ ਹੋਤਿ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿ.
ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨਾਯ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਯਾ ਸਙ੍ਘਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਪਕ੍ਕਮਤਿ, ਆਹਟਾ ਹੋਤਿ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿ. ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨਾਯ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਯਾ ਸਙ੍ਘਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਵਿਬ੍ਭਮਤਿ,…ਪੇ… ਉਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ, ਆਹਟਾ ਹੋਤਿ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿ.
ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨਾਯ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਯਾ ਸਙ੍ਘਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਸੁਤ੍ਤੋ ਨ ਆਰੋਚੇਤਿ, ਪਮਤ੍ਤੋ ਨ ਆਰੋਚੇਤਿ, ਸਮਾਪਨ੍ਨੋ ਨ ਆਰੋਚੇਤਿ, ਆਹਟਾ ਹੋਤਿ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿ. ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਹਾਰਕਸ੍ਸ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.
ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨਾਯ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਯਾ ਸਙ੍ਘਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਸਞ੍ਚਿਚ੍ਚ ਨ ਆਰੋਚੇਤਿ, ਆਹਟਾ ਹੋਤਿ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿ. ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਹਾਰਕਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
੮੮. ਛਨ੍ਦਦਾਨਕਥਾ
੧੬੫. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਸਨ੍ਨਿਪਤਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਙ੍ਘੋ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਤ੍ਥਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਿਲਾਨੋ, ਸੋ ਅਨਾਗਤੋ’’ਤਿ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਲਾਨੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਛਨ੍ਦਂ ਦਾਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਾਤਬ੍ਬੋ. ਤੇਨ ਗਿਲਾਨੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਕਂਸਂ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਕੁਟਿਕਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਜਲਿਂ ਪਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਵਮਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯੋ – ‘‘ਛਨ੍ਦਂ ਦਮ੍ਮਿ, ਛਨ੍ਦਂ ਮੇ ਹਰ, ਛਨ੍ਦਂ ਮੇ ਆਰੋਚੇਹੀ’’ਤਿ. ਕਾਯੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਵਾਚਾਯ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਕਾਯੇਨ ਵਾਚਾਯ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਦਿਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਛਨ੍ਦੋ. ਨ ਕਾਯੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਨ ਵਾਚਾਯ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਨ ਕਾਯੇਨ ਵਾਚਾਯ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਨ ਦਿਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਛਨ੍ਦੋ. ਏਵਞ੍ਚੇਤਂ ਲਭੇਥ, ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ. ਨੋ ਚੇ ਲਭੇਥ, ਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਲਾਨੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮਞ੍ਚੇਨ ਵਾ ਪੀਠੇਨ ਵਾ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ. ਸਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਲਾਨੁਪਟ੍ਠਾਕਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘‘ਸਚੇ ਖੋ ਮਯਂ ਗਿਲਾਨਂ ਠਾਨਾ ਚਾਵੇਸ੍ਸਾਮ, ਆਬਾਧੋ ਵਾ ਅਭਿਵਡ੍ਢਿਸ੍ਸਤਿ ਕਾਲਂਕਿਰਿਯਾ ਵਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ, ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਲਾਨੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਠਾਨਾ ਚਾਵੇਤਬ੍ਬੋ. ਸਙ੍ਘੇਨ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਵਗ੍ਗੇਨ ਸਙ੍ਘੇਨ ਕਮ੍ਮਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ. ਕਰੇਯ੍ਯ ਚੇ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.
ਛਨ੍ਦਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨੇ ਛਨ੍ਦੇ ਤਤ੍ਥੇਵ ਪਕ੍ਕਮਤਿ, ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਦਾਤਬ੍ਬੋ ਛਨ੍ਦੋ. ਛਨ੍ਦਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨੇ ਛਨ੍ਦੇ ਤਤ੍ਥੇਵ ਵਿਬ੍ਭਮਤਿ…ਪੇ… ਕਾਲਂਕਰੋਤਿ – ਸਾਮਣੇਰੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਅਨ੍ਤਿਮਵਤ੍ਥੁਂ ਅਜ੍ਝਾਪਨ੍ਨਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਵੇਦਨਾਟ੍ਟੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਦਸ੍ਸਨੇ ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਪ੍ਪਟਿਕਮ੍ਮੇ ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਪਾਪਿਕਾਯ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਅਪ੍ਪਟਿਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗੇ ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਪਣ੍ਡਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਥੇਯ੍ਯਸਂਵਾਸਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਤਿਤ੍ਥਿਯਪਕ੍ਕਨ੍ਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਮਾਤੁਘਾਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਪਿਤੁਘਾਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਅਰਹਨ੍ਤਘਾਤਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਦੂਸਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਸਙ੍ਘਭੇਦਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਲੋਹਿਤੁਪ੍ਪਾਦਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ – ਉਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ, ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਦਾਤਬ੍ਬੋ ਛਨ੍ਦੋ.
ਛਨ੍ਦਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨੇ ਛਨ੍ਦੇ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਪਕ੍ਕਮਤਿ, ਅਨਾਹਟੋ ਹੋਤਿ ਛਨ੍ਦੋ. ਛਨ੍ਦਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨੇ ਛਨ੍ਦੇ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਵਿਬ੍ਭਮਤਿ…ਪੇ… ਉਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ, ਅਨਾਹਟੋ ਹੋਤਿ ਛਨ੍ਦੋ.
ਛਨ੍ਦਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨੇ ਛਨ੍ਦੇ ਸਙ੍ਘਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਪਕ੍ਕਮਤਿ, ਆਹਟੋ ਹੋਤਿ ਛਨ੍ਦੋ. ਛਨ੍ਦਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨੇ ਛਨ੍ਦੇ ਸਙ੍ਘਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਵਿਬ੍ਭਮਤਿ…ਪੇ… ਉਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕੋ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ, ਆਹਟੋ ਹੋਤਿ ਛਨ੍ਦੋ.
ਛਨ੍ਦਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨੇ ਛਨ੍ਦੇ ਸਙ੍ਘਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਸੁਤ੍ਤੋ ਨ ਆਰੋਚੇਤਿ, ਪਮਤ੍ਤੋ ਨ ਆਰੋਚੇਤਿ, ਸਮਾਪਨ੍ਨੋ ਨ ਆਰੋਚੇਤਿ, ਆਹਟੋ ਹੋਤਿ ਛਨ੍ਦੋ. ਛਨ੍ਦਹਾਰਕਸ੍ਸ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.
ਛਨ੍ਦਹਾਰਕੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਨ੍ਨੇ ਛਨ੍ਦੇ ਸਙ੍ਘਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਸਞ੍ਚਿਚ੍ਚ ਨ ਆਰੋਚੇਤਿ, ਆਹਟੋ ਹੋਤਿ ਛਨ੍ਦੋ. ਛਨ੍ਦਹਾਰਕਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਂ ਦੇਨ੍ਤੇਨ ਛਨ੍ਦਮ੍ਪਿ ਦਾਤੁਂ, ਸਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਕਰਣੀਯਨ੍ਤਿ.
੮੯. ਞਾਤਕਾਦਿਗ੍ਗਹਣਕਥਾ
੧੬੬. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਞਾਤਕਾ ਗਣ੍ਹਿਂਸੁਂ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ.
ਇਧ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਞਾਤਕਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਞਾਤਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਏਵਮਸ੍ਸੁ ਵਚਨੀਯਾ – ‘‘ਇਙ੍ਘ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਮੁਹੁਤ੍ਤਂ ਮੁਞ੍ਚਥ, ਯਾਵਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਪੋਸਥਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚੇਤਂ ਲਭੇਥ, ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ. ਨੋ ਚੇ ਲਭੇਥ, ਤੇ ਞਾਤਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਏਵਮਸ੍ਸੁ ਵਚਨੀਯਾ – ‘‘ਇਙ੍ਘ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਮੁਹੁਤ੍ਤਂ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਹੋਥ, ਯਾਵਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਂ ਦੇਤੀ’’ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚੇਤਂ ਲਭੇਥ, ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ. ਨੋ ਚੇ ਲਭੇਥ, ਤੇ ਞਾਤਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਏਵਮਸ੍ਸੁ ਵਚਨੀਯਾ – ‘‘ਇਙ੍ਘ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਮੁਹੁਤ੍ਤਂ ਨਿਸ੍ਸੀਮਂ ਨੇਥ, ਯਾਵ ਸਙ੍ਘੋ ਉਪੋਸਥਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚੇਤਂ ਲਭੇਥ, ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ. ਨੋ ਚੇ ਲਭੇਥ, ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਵਗ੍ਗੇਨ ਸਙ੍ਘੇਨ ਉਪੋਸਥੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ. ਕਰੇਯ੍ਯ ਚੇ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.
ਇਧ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਰਾਜਾਨੋ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ,…ਪੇ… ਚੋਰਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ – ਧੁਤ੍ਤਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ – ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਏਵਮਸ੍ਸੁ ਵਚਨੀਯਾ – ‘‘ਇਙ੍ਘ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਮੁਹੁਤ੍ਤਂ ਮੁਞ੍ਚਥ, ਯਾਵਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਪੋਸਥਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚੇਤਂ ਲਭੇਥ, ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ. ਨੋ ਚੇ ਲਭੇਥ, ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਏਵਮਸ੍ਸੁ ਵਚਨੀਯਾ – ‘‘ਇਙ੍ਘ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਮੁਹੁਤ੍ਤਂ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਹੋਥ, ਯਾਵਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਂ ਦੇਤੀ’’ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚੇਤਂ ਲਭੇਥ, ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ. ਨੋ ਚੇ ਲਭੇਥ, ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਏਵਮਸ੍ਸੁ ਵਚਨੀਯਾ – ‘‘ਇਙ੍ਘ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਮੁਹੁਤ੍ਤਂ ਨਿਸ੍ਸੀਮਂ ਨੇਥ, ਯਾਵ ਸਙ੍ਘੋ ਉਪੋਸਥਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚੇਤਂ ਲਭੇਥ, ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ. ਨੋ ਚੇ ਲਭੇਥ, ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਵਗ੍ਗੇਨ ਸਙ੍ਘੇਨ ਉਪੋਸਥੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ. ਕਰੇਯ੍ਯ ਚੇ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
੯੦. ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸਮ੍ਮੁਤਿ
੧੬੭. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਸਨ੍ਨਿਪਤਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਤ੍ਥਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਕਰਣੀਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਤ੍ਥਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਗਗ੍ਗੋ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੋ, ਸੋ ਅਨਾਗਤੋ’’ਤਿ.
‘‘ਦ੍ਵੇਮੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਾ – ਅਤ੍ਥਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੋ ਸਰਤਿਪਿ ਉਪੋਸਥਂ ਨਪਿ ਸਰਤਿ, ਸਰਤਿਪਿ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨਪਿ ਸਰਤਿ, ਅਤ੍ਥਿ ਨੇਵ ਸਰਤਿ; ਆਗਚ੍ਛਤਿਪਿ ਉਪੋਸਥਂ ਨਪਿ ਆਗਚ੍ਛਤਿ, ਆਗਚ੍ਛਤਿਪਿ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨਪਿ ਆਗਚ੍ਛਤਿ, ਅਤ੍ਥਿ ਨੇਵ ਆਗਚ੍ਛਤਿ. ਤਤ੍ਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯ੍ਵਾਯਂ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੋ ਸਰਤਿਪਿ ਉਪੋਸਥਂ ਨਪਿ ਸਰਤਿ, ਸਰਤਿਪਿ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨਪਿ ਸਰਤਿ, ਆਗਚ੍ਛਤਿਪਿ ਉਪੋਸਥਂ ਨਪਿ ਆਗਚ੍ਛਤਿ, ਆਗਚ੍ਛਤਿਪਿ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨਪਿ ਆਗਚ੍ਛਤਿ, ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਵਰੂਪਸ੍ਸ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸਮ੍ਮੁਤ੍ਤਿਂ ਦਾਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਾਤਬ੍ਬਾ. ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੋ –
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਗਗ੍ਗੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੋ – ਸਰਤਿਪਿ ਉਪੋਸਥਂ ਨਪਿ ਸਰਤਿ, ਸਰਤਿਪਿ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨਪਿ ਸਰਤਿ, ਆਗਚ੍ਛਤਿਪਿ ਉਪੋਸਥਂ ਨਪਿ ਆਗਚ੍ਛਤਿ, ਆਗਚ੍ਛਤਿਪਿ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨਪਿ ਆਗਚ੍ਛਤਿ. ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਸਙ੍ਘੋ ਗਗ੍ਗਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸਮ੍ਮੁਤਿਂ ਦਦੇਯ੍ਯ. ਸਰੇਯ੍ਯ ਵਾ ਗਗ੍ਗੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਪੋਸਥਂ ਨ ਵਾ ਸਰੇਯ੍ਯ, ਸਰੇਯ੍ਯ ਵਾ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨ ਵਾ ਸਰੇਯ੍ਯ, ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਵਾ ਉਪੋਸਥਂ ਨ ਵਾ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਵਾ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨ ਵਾ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਸਙ੍ਘੋ ਸਹ ਵਾ ਗਗ੍ਗੇਨ ਵਿਨਾ ਵਾ ਗਗ੍ਗੇਨ ਉਪੋਸਥਂ ਕਰੇਯ੍ਯ, ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਕਰੇਯ੍ਯ. ਏਸਾ ਞਤ੍ਤਿ.
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਗਗ੍ਗੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੋ – ਸਰਤਿਪਿ ਉਪੋਸਥਂ ਨਪਿ ਸਰਤਿ, ਸਰਤਿਪਿ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨਪਿ ਸਰਤਿ, ਆਗਚ੍ਛਤਿਪਿ ਉਪੋਸਥਂ ਨਪਿ ਆਗਚ੍ਛਤਿ, ਆਗਚ੍ਛਤਿਪਿ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨਪਿ ਆਗਚ੍ਛਤਿ. ਸਙ੍ਘੋ ਗਗ੍ਗਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸਮ੍ਮੁਤਿਂ ਦੇਤਿ. ਸਰੇਯ੍ਯ ਵਾ ਗਗ੍ਗੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਪੋਸਥਂ ਨ ਵਾ ਸਰੇਯ੍ਯ, ਸਰੇਯ੍ਯ ਵਾ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨ ਵਾ ਸਰੇਯ੍ਯਂ, ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਵਾ ਉਪੋਸਥਂ ਨ ਵਾ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਵਾ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨ ਵਾ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਸਙ੍ਘੋ ਸਹ ਵਾ ਗਗ੍ਗੇਨ, ਵਿਨਾ ਵਾ ਗਗ੍ਗੇਨ ਉਪੋਸਥਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ. ਯਸ੍ਸਾਯਸ੍ਮਤੋ ਖਮਤਿ ਗਗ੍ਗਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸਮ੍ਮੁਤਿਯਾ ਦਾਨਂ – ਸਰੇਯ੍ਯ ਵਾ ਗਗ੍ਗੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਪੋਸਥਂ ਨ ਵਾ ਸਰੇਯ੍ਯ, ਸਰੇਯ੍ਯ ਵਾ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨ ਵਾ ਸਰੇਯ੍ਯ, ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਵਾ ਉਪੋਸਥਂ ਨ ਵਾ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਵਾ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨ ਵਾ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਸਙ੍ਘੋ ਸਹ ਵਾ ਗਗ੍ਗੇਨ, ਵਿਨਾ ਵਾ ਗਗ੍ਗੇਨ ਉਪੋਸਥਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ, ਸੋ ਤੁਣ੍ਹਸ੍ਸ; ਯਸ੍ਸ ਨਕ੍ਖਮਤਿ, ਸੋ ਭਾਸੇਯ੍ਯ.
‘‘ਦਿਨ੍ਨਾ ਸਙ੍ਘੇਨ ਗਗ੍ਗਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸਮ੍ਮੁਤਿ. ਸਰੇਯ੍ਯ ਵਾ ਗਗ੍ਗੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਪੋਸਥਂ ਨ ਵਾ ਸਰੇਯ੍ਯ, ਸਰੇਯ੍ਯ ਵਾ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨ ਵਾ ਸਰੇਯ੍ਯ, ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਵਾ ਉਪੋਸਥਂ ਨ ਵਾ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਵਾ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਨ ਵਾ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਸਙ੍ਘੋ ਸਹ ਵਾ ਗਗ੍ਗੇਨ ਵਿਨਾ ਵਾ ਗਗ੍ਗੇਨ ਉਪੋਸਥਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ. ਖਮਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੁਣ੍ਹੀ, ਏਵਮੇਤਂ ਧਾਰਯਾਮੀ’’ਤਿ.
੯੧. ਸਙ੍ਘੁਪੋਸਥਾਦਿਪ੍ਪਭੇਦਂ
੧੬੮. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਭਗਵਤਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ‘ਉਪੋਸਥੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ’ਤਿ, ਮਯਞ੍ਚਮ੍ਹਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਜਨਾ, ਕਥਂ ਨੁ ਖੋ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਉਪੋਸਥੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਤਯੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਭਗਵਤਾ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਂ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤੁਂ, ਮਯਞ੍ਚਮ੍ਹਾ ਤਯੋ ਜਨਾ, ਕਥਂ ਨੁ ਖੋ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਉਪੋਸਥੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਿਣ੍ਣਂ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਉਪੋਸਥਂ ਕਾਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਾਤਬ੍ਬੋ. ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬਾ –
‘‘ਸੁਣਨ੍ਤੁ ਮੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਾ. ਅਜ੍ਜੁਪੋਸਥੋ ਪਨ੍ਨਰਸੋ. ਯਦਾਯਸ੍ਮਨ੍ਤਾਨਂ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਮਯਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਉਪੋਸਥਂ ਕਰੇਯ੍ਯਾਮਾ’’ਤਿ.
ਥੇਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਏਕਂਸਂ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਕੁਟਿਕਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਜਲਿਂ ਪਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਵਮਸ੍ਸੁ ਵਚਨੀਯਾ – ‘‘ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਅਹਂ, ਆਵੁਸੋ; ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਥ. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਅਹਂ, ਆਵੁਸੋ; ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਥ. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਅਹਂ, ਆਵੁਸੋ; ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਥਾ’’ਤਿ.
ਨਵਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਏਕਂਸਂ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਕੁਟਿਕਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਜਲਿਂ ਪਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਵਮਸ੍ਸੁ ਵਚਨੀਯਾ – ‘‘ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ; ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਥ. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ; ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਥ. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ; ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਥਾ’’ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਦ੍ਵੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਭਗਵਤਾ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਂ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤੁਂ, ਤਿਣ੍ਣਨ੍ਨਂ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਉਪੋਸਥਂ ਕਾਤੁਂ. ਮਯਞ੍ਚਮ੍ਹਾ ਦ੍ਵੇ ਜਨਾ. ਕਥਂ ਨੁ ਖੋ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਉਪੋਸਥੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਉਪੋਸਥਂ ਕਾਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਾਤਬ੍ਬੋ. ਥੇਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਏਕਂਸਂ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਕੁਟਿਕਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਜਲਿਂ ਪਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਵੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਏਵਮਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯੋ – ‘‘ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਅਹਂ, ਆਵੁਸੋ; ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਹਿ. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਅਹਂ, ਆਵੁਸੋ; ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਹਿ. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਅਹਂ, ਆਵੁਸੋ; ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਹੀ’’ਤਿ.
ਨਵਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਏਕਂਸਂ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਕੁਟਿਕਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਜਲਿਂ ਪਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਥੇਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਏਵਮਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯੋ – ‘‘ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ; ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਥ. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ; ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਥ. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ; ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਥਾ’’ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਏਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਭਗਵਤਾ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਂ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤੁਂ, ਤਿਣ੍ਣਨ੍ਨਂ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਉਪੋਸਥਂ ਕਾਤੁਂ, ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਉਪੋਸਥਂ ਕਾਤੁਂ. ਅਹਞ੍ਚਮ੍ਹਿ ਏਕਕੋ. ਕਥਂ ਨੁ ਖੋ ਮਯਾ ਉਪੋਸਥੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਇਧ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਏਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਵਿਹਰਤਿ. ਤੇਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਯਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਟਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ ਉਪਟ੍ਠਾਨਸਾਲਾਯ ਵਾ, ਮਣ੍ਡਪੇ ਵਾ, ਰੁਕ੍ਖਮੂਲੇ ਵਾ, ਸੋ ਦੇਸੋ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਾਨੀਯਂ ਪਰਿਭੋਜਨੀਯਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਆਸਨਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤ੍ਵਾ ਪਦੀਪਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਸਚੇ ਅਞ੍ਞੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਉਪੋਸਥੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ. ਨੋ ਚੇ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਅਜ੍ਜ ਮੇ ਉਪੋਸਥੋਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬੋ. ਨੋ ਚੇ ਅਧਿਟ੍ਠਹੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.