੨. ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਕ੍ਖਨ੍ਧਕਂ

੧. ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਵਤ੍ਤਂ

੭੫. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਞ੍ਜਲਿਕਮ੍ਮਂ, ਸਾਮੀਚਿਕਮ੍ਮਂ, ਆਸਨਾਭਿਹਾਰਂ, ਸੇਯ੍ਯਾਭਿਹਾਰਂ, ਪਾਦੋਦਕਂ ਪਾਦਪੀਠਂ, ਪਾਦਕਥਲਿਕਂ, ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ, ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਞ੍ਜਲਿਕਮ੍ਮਂ, ਸਾਮੀਚਿਕਮ੍ਮਂ, ਆਸਨਾਭਿਹਾਰਂ, ਸੇਯ੍ਯਾਭਿਹਾਰਂ, ਪਾਦੋਦਕਂ ਪਾਦਪੀਠਂ, ਪਾਦਕਥਲਿਕਂ, ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ, ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ! ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ.

ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਞ੍ਜਲਿਕਮ੍ਮਂ, ਸਾਮੀਚਿਕਮ੍ਮਂ, ਆਸਨਾਭਿਹਾਰਂ, ਸੇਯ੍ਯਾਭਿਹਾਰਂ, ਪਾਦੋਦਕਂ ਪਾਦਪੀਠਂ, ਪਾਦਕਥਲਿਕਂ, ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ, ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ – ‘‘ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਞ੍ਜਲਿਕਮ੍ਮਂ, ਸਾਮੀਚਿਕਮ੍ਮਂ, ਆਸਨਾਭਿਹਾਰਂ, ਸੇਯ੍ਯਾਭਿਹਾਰਂ, ਪਾਦੋਦਕਂ ਪਾਦਪੀਠਂ, ਪਾਦਕਥਲਿਕਂ, ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ, ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ. ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਾਦਿਤਬ੍ਬਂ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਞ੍ਜਲਿਕਮ੍ਮਂ, ਸਾਮੀਚਿਕਮ੍ਮਂ, ਆਸਨਾਭਿਹਾਰੋ, ਸੇਯ੍ਯਾਭਿਹਾਰੋ, ਪਾਦੋਦਕਂ ਪਾਦਪੀਠਂ, ਪਾਦਕਥਲਿਕਂ, ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ, ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ. ਯੋ ਸਾਦਿਯੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.

‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਮਿਥੁ ਯਥਾਵੁਡ੍ਢਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਞ੍ਜਲਿਕਮ੍ਮਂ, ਸਾਮੀਚਿਕਮ੍ਮਂ, ਆਸਨਾਭਿਹਾਰਂ, ਸੇਯ੍ਯਾਭਿਹਾਰਂ, ਪਾਦੋਦਕਂ ਪਾਦਪੀਠਂ, ਪਾਦਕਥਲਿਕਂ, ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ, ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ.

‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਞ੍ਚ ਯਥਾਵੁਡ੍ਢਂ – ਉਪੋਸਥਂ, ਪਵਾਰਣਂ, ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਂ, ਓਣੋਜਨਂ, ਭਤ੍ਤਂ. ਤੇਨ ਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਵਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਪੇਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਵਤ੍ਤਿਤਬ੍ਬਂ.

੭੬. ‘‘ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਮ੍ਮਾ ਵਤ੍ਤਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਸਮ੍ਮਾਵਤ੍ਤਨਾ –

ਨ ਉਪਸਮ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨਿਸ੍ਸਯੋ ਦਾਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਸਾਮਣੇਰੋ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋਵਾਦਕਸਮ੍ਮੁਤਿ ਸਾਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਸਮ੍ਮਤੇਨਪਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਨ ਓਵਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਯਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਙ੍ਘੇਨ ਪਰਿਵਾਸੋ ਦਿਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਸਾ ਆਪਤ੍ਤਿ ਨ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾ, ਅਞ੍ਞਾ ਵਾ ਤਾਦਿਸਿਕਾ, ਤਤੋ ਵਾ ਪਾਪਿਟ੍ਠਤਰਾ; ਕਮ੍ਮਂ ਨ ਗਰਹਿਤਬ੍ਬਂ, ਕਮ੍ਮਿਕਾ ਨ ਗਰਹਿਤਬ੍ਬਾ. ਨ ਪਕਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਉਪੋਸਥੋ ਠਪੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਪਵਾਰਣਾ ਠਪੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਸਵਚਨੀਯਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਅਨੁਵਾਦੋ ਪਟ੍ਠਪੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਓਕਾਸੋ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਚੋਦੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਸਾਰੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਮ੍ਪਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਕਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪੁਰਤੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਪੁਰਤੋ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਹੋਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਆਸਨਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਸੇਯ੍ਯਾਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਵਿਹਾਰਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਪਦਾਤਬ੍ਬੋ. ਤੇਨ ਚ ਸੋ ਸਾਦਿਤਬ੍ਬੋ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪੁਰੇਸਮਣੇਨ ਵਾ ਪਚ੍ਛਾਸਮਣੇਨ ਵਾ ਕੁਲਾਨਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਨ ਆਰਞ੍ਞਿਕਙ੍ਗਂ ਸਮਾਦਾਤਬ੍ਬਂ [ਸਮਾਦਿਤਬ੍ਬਂ (ਕ.)], ਨ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਿਕਙ੍ਗਂ ਸਮਾਦਾਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਚ ਤਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤੋ ਨੀਹਰਾਪੇਤਬ੍ਬੋ – ਮਾ ਮਂ ਜਾਨਿਂਸੂਤਿ.

‘‘ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਆਗਨ੍ਤੁਕੇਨ ਆਰੋਚੇਤਬ੍ਬਂ, ਆਗਨ੍ਤੁਕਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਤਬ੍ਬਂ, ਉਪੋਸਥੇ ਆਰੋਚੇਤਬ੍ਬਂ, ਪਵਾਰਣਾਯ ਆਰੋਚੇਤਬ੍ਬਂ. ਸਚੇ ਗਿਲਾਨੋ ਹੋਤਿ, ਦੂਤੇਨਪਿ ਆਰੋਚੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

੮੦. ‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

੮੧. ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਾ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ. ਪਕਤਤ੍ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਸਨਾ ਵੁਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬਂ. ਪਕਤਤ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਆਸਨੇਨ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤਬ੍ਬੋ. ਨ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਾਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਉਚ੍ਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਉਚ੍ਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ [ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤਂ (ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਸਂਵਣ੍ਣੇਤਬ੍ਬਪਾਠੋ)] ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ.

੮੨. ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਵੁਡ੍ਢਤਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਾ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਾਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਉਚ੍ਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਉਚ੍ਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ.

[ਮਹਾਵ. ੩੯੩] ‘‘ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਚਤੁਤ੍ਥੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਰਿਵਾਸਂ ਦਦੇਯ੍ਯ, ਮੂਲਾਯ ਪਟਿਕਸ੍ਸੇਯ੍ਯ, ਮਾਨਤ੍ਤਂ ਦਦੇਯ੍ਯ, ਤਂਵੀਸੋ ਅਬ੍ਭੇਯ੍ਯ, ਅਕਮ੍ਮਂ [ਅਕਮ੍ਮਂ ਤਂ (ਸ੍ਯਾ.)], ਨ ਚ ਕਰਣੀਯ’’ਨ੍ਤਿ.

ਚਤੁਨ੍ਨਵੁਤਿਪਾਰਿਵਾਸਿਕਵਤ੍ਤਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.

੮੩. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਉਪਾਲਿ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਉਪਾਲਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਤਿ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਰਤ੍ਤਿਚ੍ਛੇਦਾ’’ਤਿ? ‘‘ਤਯੋ ਖੋ, ਉਪਾਲਿ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਰਤ੍ਤਿਚ੍ਛੇਦਾ. ਸਹਵਾਸੋ, ਵਿਪ੍ਪਵਾਸੋ, ਅਨਾਰੋਚਨਾ – ਇਮੇ ਖੋ, ਉਪਾਲਿ, ਤਯੋ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਰਤ੍ਤਿਚ੍ਛੇਦਾ’’ਤਿ.

੮੪. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਮਹਾਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਰਿਵਾਸਂ ਸੋਧੇਤੁਂ. ਭਗਵਤੋ [ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ (ਸ੍ਯਾ., ਏਵਮੁਪਰਿਪਿ)] ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਰਿਵਾਸਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤਬ੍ਬੋ. ਤੇਨ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਕਂਸਂ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਕੁਟਿਕਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਜਲਿਂ ਪਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਵਮਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯੋ – ‘ਪਰਿਵਾਸਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਾਮੀ’ਤਿ. ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ ਪਰਿਵਾਸੋ. ‘ਵਤ੍ਤਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਾਮੀ’ਤਿ. ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ ਪਰਿਵਾਸੋ.

੮੫. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਹਂ ਤਹਂ ਪਕ੍ਕਮਿਂਸੁ. ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਰਿਵਾਸਂ ਸੋਧੇਤੁਂ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਰਿਵਾਸਂ ਸਮਾਦਿਯਿਤੁਂ [ਸਮਾਦਾਤੁਂ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ.)]. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮਾਦਿਯਿਤਬ੍ਬੋ [ਸਮਾਦਿਤਬ੍ਬੋ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ.)]. ਤੇਨ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਕਂਸਂ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਕੁਟਿਕਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਜਲਿਂ ਪਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਵਮਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯੋ – ‘ਪਰਿਵਾਸਂ ਸਮਾਦਿਯਾਮੀ’ਤਿ. ਸਮਾਦਿਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਪਰਿਵਾਸੋ. ‘ਵਤ੍ਤਂ ਸਮਾਦਿਯਾਮੀ’ਤਿ. ਸਮਾਦਿਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਪਰਿਵਾਸੋ’’.

ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਵਤ੍ਤਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.

੨. ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹਵਤ੍ਤਂ

੮੬. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਞ੍ਜਲਿਕਮ੍ਮਂ, ਸਾਮੀਚਿਕਮ੍ਮਂ, ਆਸਨਾਭਿਹਾਰਂ, ਸੇਯ੍ਯਾਭਿਹਾਰਂ, ਪਾਦੋਦਕਂ ਪਾਦਪੀਠਂ, ਪਾਦਕਥਲਿਕਂ, ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ, ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ.

ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ – ‘‘ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ! ਨੇਤਂ ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਾਦਿਤਬ੍ਬਂ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਞ੍ਜਲਿਕਮ੍ਮਂ, ਸਾਮੀਚਿਕਮ੍ਮਂ, ਆਸਨਾਭਿਹਾਰੋ, ਸੇਯ੍ਯਾਭਿਹਾਰੋ, ਪਾਦੋਦਕਂ ਪਾਦਪੀਠਂ, ਪਾਦਕਥਲਿਕਂ, ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ, ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ. ਯੋ ਸਾਦਿਯੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਮਿਥੁ ਯਥਾਵੁਡ੍ਢਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਞ੍ਚ ਯਥਾਵੁਡ੍ਢਂ – ਉਪੋਸਥਂ, ਪਵਾਰਣਂ, ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਂ, ਓਣੋਜਨਂ, ਭਤ੍ਤਂ. ਤੇਨ ਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਵਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਵਤ੍ਤਿਤਬ੍ਬਂ.

੮੭. ‘‘ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਮ੍ਮਾ ਵਤ੍ਤਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਸਮ੍ਮਾਵਤ੍ਤਨਾ –

ਨ ਉਪਸਮ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨਿਸ੍ਸਯੋ ਦਾਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਸਾਮਣੇਰੋ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋਵਾਦਕਸਮ੍ਮੁਤਿ ਸਾਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਸਮ੍ਮਤੇਨਪਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਨ ਓਵਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਯਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਙ੍ਘੇਨ ਮੂਲਾਯ ਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੋ ਕਤੋ ਹੋਤਿ ਸਾ ਆਪਤ੍ਤਿ ਨ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾ, ਅਞ੍ਞਾ ਵਾ ਤਾਦਿਸਿਕਾ, ਤਤੋ ਵਾ ਪਾਪਿਟ੍ਠਤਰਾ; ਕਮ੍ਮਂ ਨ ਗਰਹਿਤਬ੍ਬਂ, ਕਮ੍ਮਿਕਾ ਨ ਗਰਹਿਤਬ੍ਬਾ. ਨ ਪਕਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਉਪੋਸਥੋ ਠਪੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਪਵਾਰਣਾ ਠਪੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਸਵਚਨੀਯਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਅਨੁਵਾਦੋ ਪਟ੍ਠਪੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਓਕਾਸੋ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਚੋਦੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਸਾਰੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਮ੍ਪਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਕਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪੁਰਤੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਪੁਰਤੋ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਹੋਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਆਸਨਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਸੇਯ੍ਯਾਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਵਿਹਾਰਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਪਦਾਤਬ੍ਬੋ. ਤੇਨ ਚ ਸੋ ਸਾਦਿਤਬ੍ਬੋ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪੁਰੇਸਮਣੇਨ ਵਾ ਪਚ੍ਛਾਸਮਣੇਨ ਵਾ ਕੁਲਾਨਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਨ ਆਰਞ੍ਞਿਕਙ੍ਗਂ ਸਮਾਦਾਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਿਕਙ੍ਗਂ ਸਮਾਦਾਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਚ ਤਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤੋ ਨੀਹਰਾਪੇਤਬ੍ਬੋ – ਮਾ ਮਂ ਜਾਨਿਂਸੂਤਿ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਾ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ; ਪਕਤਤ੍ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਸਨਾ ਵੁਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬਂ, ਪਕਤਤ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਆਸਨੇਨ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤਬ੍ਬੋ; ਨ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਾਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ; ਨ ਨੀਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਉਚ੍ਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ; ਨ ਛਮਾਯਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਉਚ੍ਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਵੁਡ੍ਢਤਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਾ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਾਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ; ਨ ਨੀਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਉਚ੍ਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਉਚ੍ਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ.

[ਮਹਾਵ. ੩੯੩] ‘‘ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹਚਤੁਤ੍ਥੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਰਿਵਾਸਂ ਦਦੇਯ੍ਯ, ਮੂਲਾਯ ਪਟਿਕਸ੍ਸੇਯ੍ਯ, ਮਾਨਤ੍ਤਂ ਦਦੇਯ੍ਯ, ਤਂਵੀਸੋ ਅਬ੍ਭੇਯ੍ਯ, ਅਕਮ੍ਮਂ, ਨ ਚ ਕਰਣੀਯ’’ਨ੍ਤਿ.

ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹਵਤ੍ਤਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.

੩. ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹਵਤ੍ਤਂ

੮੮. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਞ੍ਜਲਿਕਮ੍ਮਂ, ਸਾਮੀਚਿਕਮ੍ਮਂ, ਆਸਨਾਭਿਹਾਰਂ, ਸੇਯ੍ਯਾਭਿਹਾਰਂ, ਪਾਦੋਦਕਂ ਪਾਦਪੀਠਂ, ਪਾਦਕਥਲਿਕਂ, ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ, ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ …ਪੇ… ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਞ੍ਜਲਿਕਮ੍ਮਂ, ਸਾਮੀਚਿਕਮ੍ਮਂ, ਆਸਨਾਭਿਹਾਰਂ, ਸੇਯ੍ਯਾਭਿਹਾਰਂ, ਪਾਦੋਦਕਂ ਪਾਦਪੀਠਂ, ਪਾਦਕਥਲਿਕਂ, ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ, ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ! ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ – ‘‘ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਾਦਿਤਬ੍ਬਂ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ. ਯੋ ਸਾਦਿਯੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਮਿਥੁ ਯਥਾਵੁਡ੍ਢਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਞ੍ਚ ਯਥਾਵੁਡ੍ਢਂ – ਉਪੋਸਥਂ, ਪਵਾਰਣਂ, ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਂ, ਓਣੋਜਨਂ, ਭਤ੍ਤਂ. ਤੇਨ ਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਵਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਵਤ੍ਤਿਤਬ੍ਬਂ.

੮੯. ‘‘ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਮ੍ਮਾ ਵਤ੍ਤਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਸਮ੍ਮਾਵਤ੍ਤਨਾ –

ਨ ਉਪਸਮ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬਂ…ਪੇ… (ਯਥਾ ਮੂਲਾਯ ਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾ, ਤਥਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤਬ੍ਬਂ.) ਨ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਮ੍ਪਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਕਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪੁਰਤੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਪੁਰਤੋ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਹੋਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਆਸਨਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਸੇਯ੍ਯਾਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਵਿਹਾਰਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਪਦਾਤਬ੍ਬੋ. ਤੇਨ ਚ ਸੋ ਸਾਦਿਤਬ੍ਬੋ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪੁਰੇਸਮਣੇਨ ਵਾ ਪਚ੍ਛਾਸਮਣੇਨ ਵਾ ਕੁਲਾਨਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਨ ਆਰਞ੍ਞਿਕਙ੍ਗਂ ਸਮਾਦਾਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਿਕਙ੍ਗਂ ਸਮਾਦਾਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਚ ਤਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤੋ ਨੀਹਰਾਪੇਤਬ੍ਬੋ – ਮਾ ਮਂ ਜਾਨਿਂਸੂਤਿ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ …ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਾ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ. ਪਕਤਤ੍ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਸਨਾ ਵੁਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬਂ. ਪਕਤਤ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਆਸਨੇਨ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤਬ੍ਬੋ. ਨ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਾਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਉਚ੍ਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਉਚ੍ਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਵੁਡ੍ਢਤਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਾ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਾਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਉਚ੍ਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਉਚ੍ਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ.

[ਮਹਾਵ. ੩੯੩] ‘‘ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹਚਤੁਤ੍ਥੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਰਿਵਾਸਂ ਦਦੇਯ੍ਯ, ਮੂਲਾਯ ਪਟਿਕਸ੍ਸੇਯ੍ਯ, ਮਾਨਤ੍ਤਂ ਦਦੇਯ੍ਯ, ਤਂਵੀਸੋ ਅਬ੍ਭੇਯ੍ਯ, ਅਕਮ੍ਮਂ, ਨ ਚ ਕਰਣੀਯ’’ਨ੍ਤਿ.

ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹਵਤ੍ਤਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.

੪. ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਵਤ੍ਤਂ

੯੦. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਞ੍ਜਲਿਕਮ੍ਮਂ, ਸਾਮੀਚਿਕਮ੍ਮਂ, ਆਸਨਾਭਿਹਾਰਂ, ਸੇਯ੍ਯਾਭਿਹਾਰਂ, ਪਾਦੋਦਕਂ ਪਾਦਪੀਠਂ, ਪਾਦਕਥਲਿਕਂ, ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ, ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤੇ ਉਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ! ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ.

ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ – ‘‘ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ –

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਾਦਿਤਬ੍ਬਂ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਞ੍ਜਲਿਕਮ੍ਮਂ, ਸਾਮੀਚਿਕਮ੍ਮਂ, ਆਸਨਾਭਿਹਾਰੋ, ਸੇਯ੍ਯਾਭਿਹਾਰੋ, ਪਾਦੋਦਕਂ ਪਾਦਪੀਠਂ, ਪਾਦਕਥਲਿਕਂ, ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ, ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ. ਯੋ ਸਾਦਿਯੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਮਿਥੁ ਯਥਾਵੁਡ੍ਢਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ, ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਞ੍ਚ ਯਥਾਵੁਡ੍ਢਂ – ਉਪੋਸਥਂ, ਪਵਾਰਣਂ, ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਂ, ਓਣੋਜਨਂ, ਭਤ੍ਤਂ. ਤੇਨ ਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਵਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਪੇਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਵਤ੍ਤਿਤਬ੍ਬਂ.

੯੧. ‘‘ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਮ੍ਮਾ ਵਤ੍ਤਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਸਮ੍ਮਾਵਤ੍ਤਨਾ –

ਨ ਉਪਸਮ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨਿਸ੍ਸਯੋ ਦਾਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਸਾਮਣੇਰੋ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋਵਾਦਕਸਮ੍ਮੁਤਿ ਸਾਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਸਮ੍ਮਤੇਨਪਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਨ ਓਵਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਯਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਙ੍ਘੇਨ ਮਾਨਤ੍ਤਂ ਦਿਨ੍ਨਂ ਹੋਤਿ ਸਾ ਆਪਤ੍ਤਿ ਨ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾ, ਅਞ੍ਞਾ ਵਾ ਤਾਦਿਸਿਕਾ, ਤਤੋ ਵਾ ਪਾਪਿਟ੍ਠਤਰਾ; ਕਮ੍ਮਂ ਨ ਗਰਹਿਤਬ੍ਬਂ, ਕਮ੍ਮਿਕਾ ਨ ਗਰਹਿਤਬ੍ਬਾ. ਨ ਪਕਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਉਪੋਸਥੋ ਠਪੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਪਵਾਰਣਾ ਠਪੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਸਵਚਨੀਯਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਅਨੁਵਾਦੋ ਪਟ੍ਠਪੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਓਕਾਸੋ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਚੋਦੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਸਾਰੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਮ੍ਪਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਕਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪੁਰਤੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਪੁਰਤੋ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਹੋਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਆਸਨਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਸੇਯ੍ਯਾਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਵਿਹਾਰਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਪਦਾਤਬ੍ਬੋ. ਤੇਨ ਚ ਸੋ ਸਾਦਿਤਬ੍ਬੋ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪੁਰੇਸਮਣੇਨ ਵਾ ਪਚ੍ਛਾਸਮਣੇਨ ਵਾ ਕੁਲਾਨਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਨ ਆਰਞ੍ਞਿਕਙ੍ਗਂ ਸਮਾਦਾਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਿਕਙ੍ਗਂ ਸਮਾਦਾਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਚ ਤਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤੋ ਨੀਹਰਾਪੇਤਬ੍ਬੋ – ਮਾ ਮਂ ਜਾਨਿਂਸੂਤਿ.

‘‘ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਆਗਨ੍ਤੁਕੇਨ ਆਰੋਚੇਤਬ੍ਬਂ, ਆਗਨ੍ਤੁਕਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਤਬ੍ਬਂ, ਉਪੋਸਥੇ ਆਰੋਚੇਤਬ੍ਬਂ, ਪਵਾਰਣਾਯ ਆਰੋਚੇਤਬ੍ਬਂ, ਦੇਵਸਿਕਂ ਆਰੋਚੇਤਬ੍ਬਂ. ਸਚੇ ਗਿਲਾਨੋ ਹੋਤਿ, ਦੂਤੇਨਪਿ ਆਰੋਚੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਙ੍ਘੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਙ੍ਘੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਙ੍ਘੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਙ੍ਘੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਙ੍ਘੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਙ੍ਘੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਙ੍ਘੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਙ੍ਘੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਾ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ. ਪਕਤਤ੍ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਸਨਾ ਵੁਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬਂ. ਪਕਤਤ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਆਸਨੇਨ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤਬ੍ਬੋ. ਨ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਾਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਉਚ੍ਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਉਚ੍ਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਵੁਡ੍ਢਤਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਾ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਾਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਉਚ੍ਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਉਚ੍ਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ.

[ਮਹਾਵ. ੩੯੩] ‘‘ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਚਤੁਤ੍ਥੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਰਿਵਾਸਂ ਦਦੇਯ੍ਯ, ਮੂਲਾਯ ਪਟਿਕਸ੍ਸੇਯ੍ਯ, ਮਾਨਤ੍ਤਂ ਦਦੇਯ੍ਯ, ਤਂਵੀਸੋ ਅਬ੍ਭੇਯ੍ਯ, ਅਕਮ੍ਮਂ, ਨ ਚ ਕਰਣੀਯ’’ਨ੍ਤਿ.

੯੨. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਉਪਾਲਿ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਉਪਾਲਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਤਿ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਰਤ੍ਤਿਚ੍ਛੇਦਾ’’ਤਿ? ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਖੋ, ਉਪਾਲਿ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਰਤ੍ਤਿਚ੍ਛੇਦਾ. ਸਹਵਾਸੋ, ਵਿਪ੍ਪਵਾਸੋ, ਅਨਾਰੋਚਨਾ, ਊਨੇ ਗਣੇ ਚਰਣਂ [ਚਰਣਨ੍ਤਿ (ਕ.)] – ਇਮੇ ਖੋ, ਉਪਾਲਿ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਰਤ੍ਤਿਚ੍ਛੇਦਾ’’ਤਿ.

੯੩. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਮਹਾਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਮਾਨਤ੍ਤਂ ਸੋਧੇਤੁਂ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਨ ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਕਂਸਂ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਕੁਟਿਕਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਜਲਿਂ ਪਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਵਮਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯੋ – ‘ਮਾਨਤ੍ਤਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਾਮੀ’ਤਿ. ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ ਮਾਨਤ੍ਤਂ. ‘ਵਤ੍ਤਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਾਮੀ’ਤਿ. ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ ਮਾਨਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ.

੯੪. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਹਂ ਤਹਂ ਪਕ੍ਕਮਿਂਸੁ. ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਮਾਨਤ੍ਤਂ ਸੋਧੇਤੁਂ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਨਤ੍ਤਂ ਸਮਾਦਿਯਿਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮਾਦਿਯਿਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਨ ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਕਂਸਂ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਕੁਟਿਕਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਜਲਿਂ ਪਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ, ਏਵਮਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯੋ – ‘ਮਾਨਤ੍ਤਂ ਸਮਾਦਿਯਾਮੀ’ਤਿ. ਸਮਾਦਿਨ੍ਨਂ ਹੋਤਿ ਮਾਨਤ੍ਤਂ. ‘ਵਤ੍ਤਂ ਸਮਾਦਿਯਾਮੀ’ਤਿ. ਸਮਾਦਿਨ੍ਨਂ ਹੋਤਿ ਮਾਨਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ.

ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਵਤ੍ਤਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.

੫. ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹਵਤ੍ਤਂ

੯੫. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ! ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ.

ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ – ‘‘ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਦਿਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਾਦਿਤਬ੍ਬਂ ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ. ਯੋ ਸਾਦਿਯੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਮਿਥੁ ਯਥਾਵੁਡ੍ਢਂ ਅਭਿਵਾਦਨਂ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਞ੍ਚ ਯਥਾਵੁਡ੍ਢਂ – ਉਪੋਸਥਂ, ਪਵਾਰਣਂ, ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਂ, ਓਣੋਜਨਂ, ਭਤ੍ਤਂ. ਤੇਨ ਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਵਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਵਤ੍ਤਿਤਬ੍ਬਂ.

੯੬. ‘‘ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਮ੍ਮਾ ਵਤ੍ਤਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਸਮ੍ਮਾਵਤ੍ਤਨਾ –

ਨ ਉਪਸਮ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬਂ…ਪੇ… (ਯਥਾ ਹੇਟ੍ਠਾ, ਤਥਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤਬ੍ਬਂ,) ਨ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਮ੍ਪਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਕਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪੁਰਤੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਪੁਰਤੋ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਹੋਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਆਸਨਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਸੇਯ੍ਯਾਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਵਿਹਾਰਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਪਦਾਤਬ੍ਬੋ. ਤੇਨ ਚ ਸੋ ਸਾਦਿਤਬ੍ਬੋ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪੁਰੇਸਮਣੇਨ ਵਾ ਪਚ੍ਛਾਸਮਣੇਨ ਵਾ ਕੁਲਾਨਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਾਨਿ; ਨ ਆਰਞ੍ਞਿਕਙ੍ਗਂ ਸਮਾਦਾਤਬ੍ਬਂ; ਨ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਿਕਙ੍ਗਂ ਸਮਾਦਾਤਬ੍ਬਂ; ਨ ਚ ਤਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤੋ ਨੀਹਰਾਪੇਤਬ੍ਬੋ – ਮਾ ਮਂ ਜਾਨਿਂਸੂਤਿ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ ਅਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ…ਪੇ…. (ਯਥਾ ਹੇਟ੍ਠਾ, ਤਥਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤਬ੍ਬਾ.)

‘‘ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕਾ ਆਵਾਸਾ…ਪੇ… ਅਨਾਵਾਸਾ…ਪੇ… ਆਵਾਸਾ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸਾ ਵਾ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਅਨਾਵਾਸੋ…ਪੇ… ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਆਵਾਸੋ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੋ ਵਾ, ਯਤ੍ਥਸ੍ਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਾ, ਯਂ ਜਞ੍ਞਾ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਅਜ੍ਜੇਵ ਗਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਾ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ; ਪਕਤਤ੍ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਸਨਾ ਵੁਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬਂ, ਪਕਤਤ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਆਸਨੇਨ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤਬ੍ਬੋ; ਨ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਾਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਉਚ੍ਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਉਚ੍ਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ…ਪੇ… ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਨ ਵੁਡ੍ਢਤਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਾ ਅਨਾਵਾਸੇ ਵਾ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਾਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਉਚ੍ਚੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ; ਨ ਏਕਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨੀਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਉਚ੍ਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛਮਾਯਂ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ.

[ਮਹਾਵ. ੩੯੩] ‘‘ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹਚਤੁਤ੍ਥੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਰਿਵਾਸਂ ਦਦੇਯ੍ਯ, ਮੂਲਾਯ ਪਟਿਕਸ੍ਸੇਯ੍ਯ, ਮਾਨਤ੍ਤਂ ਦਦੇਯ੍ਯ, ਤਂਵੀਸੋ ਅਬ੍ਭੇਯ੍ਯ, ਅਕਮ੍ਮਂ, ਨ ਚ ਕਰਣੀਯ’’ਨ੍ਤਿ.

ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹਵਤ੍ਤਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.

ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਕ੍ਖਨ੍ਧਕੋ ਦੁਤਿਯੋ.

ਇਮਮ੍ਹਿ ਖਨ੍ਧਕੇ ਵਤ੍ਥੂ ਪਞ੍ਚ.

ਤਸ੍ਸੁਦ੍ਦਾਨਂ –

ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਾ ਸਾਦੇਨ੍ਤਿ, ਪਕਤਤ੍ਤਾਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਂ;

ਅਭਿਵਾਦਨਂ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਞ੍ਜਲਿਞ੍ਚ ਸਾਮੀਚਿਯਂ.

ਆਸਨਂ ਸੇਯ੍ਯਾਭਿਹਾਰਂ, ਪਾਦੋ ਪੀਠਂ ਕਥਲਿਕਂ;

ਪਤ੍ਤਂ ਨਹਾਨੇ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ, ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਚ ਪੇਸਲਾ.

ਦੁਕ੍ਕਟਂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਮਿਥੁ ਪਞ੍ਚ ਯਥਾਵੁਡ੍ਢਂ [ਪੁਨਾਪਰੇ (ਕ.)];

ਉਪੋਸਥਂ ਪਵਾਰਣਂ, ਵਸ੍ਸਿਕੋਣੋਜਭੋਜਨਂ.

ਸਮ੍ਮਾ ਚ ਵਤ੍ਤਨਾ ਤਤ੍ਥ, ਪਕਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ;

ਯੋ ਚ ਹੋਤਿ ਪਰਿਯਨ੍ਤੋ, ਪੁਰੇ ਪਚ੍ਛਾ ਤਥੇਵ ਚ [ਨ ਪੁਰੇ ਪਚ੍ਛਾਸਮਣੇਨ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)].

ਆਰਞ੍ਞਪਿਣ੍ਡਨੀਹਾਰੋ, ਆਗਨ੍ਤੁਕੇ ਉਪੋਸਥੇ;

ਪਵਾਰਣਾਯ ਦੂਤੇਨ, ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋ ਚ ਸਭਿਕ੍ਖੁਕੋ.

ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਚ ਵੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਤਥੇਵ ਚ ਨਿਮਨ੍ਤਯੇ;

ਆਸਨੇ ਨੀਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ, ਛਮਾਯਂ ਚਙ੍ਕਮੇਨ ਚ.

ਵੁਡ੍ਢਤਰੇਨ ਅਕਮ੍ਮਂ, ਰਤ੍ਤਿਚ੍ਛੇਦਾ ਚ ਸੋਧਨਾ;

ਨਿਕ੍ਖਿਪਨਂ ਸਮਾਦਾਨਂ, ਵਤ੍ਤਂਵ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇ [ਰਤ੍ਤਿ ਵਾ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇ (ਕ.), ਞਾਤਬ੍ਬਂ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਾ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)].

ਮੂਲਾਯ ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹਾ, ਤਥਾ ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕਾ;

ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇ ਨਯੋ ਚਾਪਿ, ਸਮ੍ਭੇਦਂ ਨਯਤੋ [ਸਮ੍ਭੇਦਨਯਤੋ (ਸ੍ਯਾ.)] ਪੁਨ.

ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਸੁ ਤਯੋ, ਚਤੁ ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇ;

ਨ ਸਮੇਨ੍ਤਿ ਰਤ੍ਤਿਚ੍ਛੇਦੇਸੁ [ਰਤ੍ਤਿਚ੍ਛੇਦੇ (ਇਤਿਪਿ), ਰਤ੍ਤਿਚ੍ਛੇਦਾ (ਸ੍ਯਾ.)], ਮਾਨਤ੍ਤੇਸੁ ਚ ਦੇਵਸਿ;

ਦ੍ਵੇ ਕਮ੍ਮਾ ਸਦਿਸਾ ਸੇਸਾ, ਤਯੋ ਕਮ੍ਮਾ ਸਮਾਸਮਾਤਿ [ਸਮਾ ਮਤਾਤਿ (ਸੀ.)].

ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਕ੍ਖਨ੍ਧਕਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.