੭. ਮਹਾਵਗ੍ਗੋ
੧. ਅਸ੍ਸੁਤਵਾਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੬੧. ‘‘ਅਸ੍ਸੁਤਵਾ’’ਤਿ ਸੋਤਦ੍ਵਾਰਾਨੁਸਾਰੇਨ ਉਪਧਾਰਿਤਂ, ਉਪਧਾਰਣਂ ਵਾ ਸੁਤਂ ਅਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਸੁਤਵਾ, ਤਪ੍ਪਟਿਕ੍ਖੇਪੇਨ ਨ ਸੁਤਵਾਤਿ ਅਸ੍ਸੁਤਵਾ. ਵਾ-ਸਦ੍ਦੋ ਚਾਯਂ ਪਸਂਸਾਯਂ, ਅਤਿਸਯਸ੍ਸ ਵਾ ਬੋਧਨਕੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਯਸ੍ਸ ਪਸਂਸਿਤਂ, ਅਤਿਸਯੇਨ ਵਾ ਸੁਤਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਸੋ ‘‘ਸੁਤਵਾ’’ਤਿ ਸਂਕਿਲੇਸਵਿਦ੍ਧਂਸਨਸਮਤ੍ਥੋ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਪਰਿਚਯੋ ‘‘ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਥਤ੍ਤਾਯ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿ ਚ ਸੁਤਵਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਦੇਨ ਪਕਾਸਿਤੋ. ਅਥ ਵਾ ਸੋਤਬ੍ਬਯੁਤ੍ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿਂ ਸੁਣੀਤਿ ਸੁਤਵਾ. ਤਪ੍ਪਟਿਕ੍ਖੇਪੇਨ ਨ ਸੁਤਵਾਤਿ ਅਸ੍ਸੁਤਵਾ. ਤੇਨਾਹੁ ਪੋਰਾਣਾ ‘‘ਆਗਮਾਧਿਗਮਾਭਾਵਾ, ਞੇਯ੍ਯੋ ਅਸ੍ਸੁਤਵਾ ਇਤੀ’’ਤਿ. ਤਥਾ ਚਾਹ ‘‘ਖਨ੍ਧਧਾਤੁ…ਪੇ… ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਰਹਿਤੋ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਵਾਚੁਗ੍ਗਤਕਰਣਂ ਉਗ੍ਗਹੋ, ਤਤ੍ਥ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਨਂ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਾ, ਕੁਸਲੇਹਿ ਸਹ ਚੋਦਨਾਪਰਿਹਰਣਵਸੇਨ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਸ੍ਸ ਕਾਰਣਂ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯੋ. ਪੁਥੂਨਨ੍ਤਿ ਬਹੂਨਂ. ਕਿਲੇਸਾਦੀਨਂ ਕਿਲੇਸਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤਬ੍ਬਂ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਮਗ੍ਗਨਿਦ੍ਦੇਸੇਸੁ (ਮਹਾਨਿ. ੫੧, ੯੪) ਆਗਤਨਯੇਨ. ਅਨ੍ਧਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ ਗਹਿਤੋ ‘‘ਨਾਲਂ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਵਚਨਤੋ. ਆਸਨ੍ਨਪਚ੍ਚਕ੍ਖਵਾਚੀ ਇਦਂ-ਸਦ੍ਦੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਪਚ੍ਚਕ੍ਖਕਾਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤੀ’’ਤਿ. ਚਤੂਸੁ ਮਹਾਭੂਤੇਸੁ ਨਿਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਚਾਤੁਮਹਾਭੂਤਿਕੋ. ਯਥਾ ਪਨ ਮਹਾਮਤ੍ਤਿਕਾਯ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ਮਤ੍ਤਿਕਾਮਯਂ, ਏਵਮਯਂ ਚਤੂਹਿ ਮਹਾਭੂਤੇਹਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ ‘‘ਚਤੁਮਹਾਭੂਤਮਯੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦੇਯ੍ਯਾਤਿ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਨਮ੍ਪਿ ਆਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ. ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਨਾ ਨਾਮ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਨਾ ਅਨਭਿਰਤਿਭਾਵਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਉਕ੍ਕਣ੍ਠੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ਵਿਰਜ੍ਜੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵੀਤਰਾਗੋ ਭਵੇਯ੍ਯ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨ ਰਜ੍ਜੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ਵਿਮੁਚ੍ਚੇਯ੍ਯਾਤਿ ਇਧ ਪਨ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਾਯ ਵਿਮੁਚ੍ਚਨਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਮੁਚ੍ਚਿਤੁਕਾਮੋ ਭਵੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ਚਤੂਹਿ ਚ ਰੂਪਜਨਕਪਚ੍ਚਯੇਹਿ ਆਗਤੋ ਚਯੋਤਿ, ਆਚਯੋ, ਵੁਦ੍ਧਿ. ਚਯਤੋ ਅਪਕ੍ਕਮੋਤਿ ਅਪਚਯੋ, ਪਰਿਹਾਨਿ. ਆਦਾਨਨ੍ਤਿ ਗਹਣਂ, ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਯਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਭੇਦੋਤਿ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਭੇਦੋ. ਸੋ ਹਿ ਕਲ਼ੇਵਰਸ੍ਸ ਨਿਕ੍ਖੇਪੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਨਿਕ੍ਖੇਪਨਨ੍ਤਿ ਭੇਦੋ’’ਤਿ.
ਪਞ੍ਞਾਯਨ੍ਤੀਤਿ ਪਕਾਰਤੋ ਞਾਯਨ੍ਤਿ. ਰੂਪਂ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤੁਂ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨਵਸੇਨਪਿ ਰੂਪਂ ਆਲਮ੍ਬਿਤੁਂ. ਅਯੁਤ੍ਤਰੂਪਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਣ੍ਹਾਦੀਹਿ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤੁਂ ਅਰੂਪਂ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਰੂਪਂ ਕਰੋਤਿ ਤੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਪ੍ਪਾਯਭਾਵਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕਸ੍ਮਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਨਿਕ੍ਕਡ੍ਢਨ੍ਤੋਤਿ ਤਤੋ ਗਾਹਤੋ ਨੀਹਰਨ੍ਤੋ.
ਮਨਾਯਤਨਸ੍ਸੇਵ ਨਾਮਂ, ਨ ਸਮਾਧਿਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਨਂ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਞ੍ਚ ਭਾਵਯਂ (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੨੩, ੧੯੨; ਪੇਟਕੋ. ੨੨; ਮਿ. ਪ. ੧.੯.੯), ਚਿਤ੍ਤੋ ਗਹਪਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਧ. ਪ. ਅਟ੍ਠ. ੭੪) ਵਿਯ. ਚਿਤ੍ਤੀਕਾਤਬ੍ਬਭੂਤਂ ਵਤ੍ਥੁ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤਵਤ੍ਥੁ, ਤਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਚਿਤ੍ਤਵਤ੍ਥੁਤਾ, ਤੇਨ ਕਾਰਣੇਨ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਮਾਹ. ਚਿਤ੍ਤਗੋਚਰਤਾਯਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤਵਿਚਿਤ੍ਤਵਿਸਯਤਾਯ. ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮਚਿਤ੍ਤਤਾਯਾਤਿ ਰਾਗਾਦਿਸਦ੍ਧਾਦਿਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸਭਾਵਤ੍ਤਾ. ਤੇਨ ਚਿਤ੍ਤਤਾਯ ਚਿਤ੍ਤਤ੍ਤਮਾਹ. ਵਿਜਾਨਨਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਬੁਜ੍ਝਨਟ੍ਠੇਨ. ਅਜ੍ਝੋਸਿਤਨ੍ਤਿ ਅਜ੍ਝੋਸਾਭੂਤਾਯ ਤਣ੍ਹਾਯ ਗਹਿਤਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਣ੍ਹਾਯਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਪਰਾਮਸਿਤ੍ਵਾਤਿ ਧਮ੍ਮਸਭਾਵਂ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾਦਿਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਰਤੋ ਨਿਚ੍ਚਾਦਿਤੋ ਆਮਸਿਤ੍ਵਾ. ਅਟ੍ਠਸਤਨ੍ਤਿ ਅਟ੍ਠਾਧਿਕਂ ਸਤਂ. ਨਵ ਮਾਨਾਤਿ ਸੇਯ੍ਯਸ੍ਸ ‘‘ਸੇਯ੍ਯੋਹਮਸ੍ਮੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਆਗਤਾ ਨਵਵਿਧਮਾਨਾ. ਬ੍ਰਹ੍ਮਜਾਲੇ ਆਗਤਾ ਸਸ੍ਸਤਵਾਦਾਦਯੋ ਦ੍ਵਾਸਟ੍ਠਿਦਿਟ੍ਠਿਯੋ. ਏਵਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਕਾਰੇਨ. ਯਸ੍ਮਾ ਤਣ੍ਹਾਮਾਨਦਿਟ੍ਠਿਗ੍ਗਾਹਵਸੇਨ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੇਨ ਦਲ਼੍ਹਗ੍ਗਾਹਂ ਗਹਿਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਿਤੁਂ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਞਾਣਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤੁਂ ਨ ਸਮਤ੍ਥੋ.
ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਇਤਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਆਦਿਅਤ੍ਥੋ, ਤੇਨ ‘‘ਵਰ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਕਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਇਦਂ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਵਚਨਂ ‘‘ਕਸ੍ਮਾ ਆਹਾ’’ਤਿ ਕਥੇਤੁਕਾਮਤਾਯ ਕਾਰਣਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਠਮਂ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਸ੍ਸੁਤਵਤਾ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੇਨ. ਤੇਨਾਤਿ ਭਗਵਤਾ. ਅਯੁਤ੍ਤਰੂਪਂ ਕਤਂ ‘‘ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਆਦੀਨਵਸ੍ਸ ਵਿਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾ. ਅਰੂਪੇ ਪਨ ਤਥਾ ਆਦੀਨਵਸ੍ਸ ਅਵਿਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਰੂਪਂ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ, ਯੁਤ੍ਤਰੂਪਂ ਵਿਯ ਕਤਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਗਾਹੋਤਿ ਤਣ੍ਹਾਮਾਨਦਿਟ੍ਠਿਗ੍ਗਾਹੋ. ‘‘ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਅਰੂਪਂ ਗਤੋ’’ਤਿ ਇਦਂ ਭਗਵਤਾ ਆਦੀਨਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਰੂਪੇ ਗਾਹੋ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ, ਨ ਅਰੂਪੇ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਕਾਤਬ੍ਬੋ ਨੁ ਖੋ ਸੋ ਤਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਮਿਚ੍ਛਾਗਣ੍ਹਨ੍ਤਾਨਂ ਸੋ ਤਤੋ ਰੂਪਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਅਰੂਪਂ ਗਤੋ ਵਿਯ ਹੋਤੀਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਿਟ੍ਠਮਾਨਨ੍ਤਿ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਂ. ‘‘ਆਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵਿਯ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਸਭਾਵੇਨ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨਂ ‘‘ਪਠਮਵਯੇ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਰੂਪਸ੍ਸ ਭੇਦਂ ਵਯਾਦੀਹਿ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਪਾਦਸ੍ਸ ਉਦ੍ਧਰਣੇਤਿ ਯਥਾ ਠਪਿਤਸ੍ਸ ਪਾਦਸ੍ਸ ਉਕ੍ਖਿਪਨੇ. ਅਤਿਹਰਣਨ੍ਤਿ ਯਥਾਉਦ੍ਧਤਂ ਯਥਾਟ੍ਠਿਤਟ੍ਠਾਨਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਹਰਣਂ. ਵੀਤਿਹਰਣਨ੍ਤਿ ਉਦ੍ਧਤੋ ਪਾਦੋ ਯਥਾਟ੍ਠਿਤਂ ਪਾਦਂ ਯਥਾ ਨ ਘਟ੍ਟੇਤਿ, ਏਵਂ ਥੋਕਂ ਪਸ੍ਸਤੋ ਪਰਿਣਾਮੇਤ੍ਵਾ ਹਰਣਂ. ਵੋਸ੍ਸਜ੍ਜਨਨ੍ਤਿ ਤਥਾ ਪਰਪਾਦਂ ਵੀਤਿਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਭੂਮਿਯਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਨਤ੍ਥਂ ਅਵੋਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ. ਸਨ੍ਨਿਕ੍ਖੇਪਨਨ੍ਤਿ ਵੋਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਭੂਮਿਯਂ ਸਮਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਨਂ ਠਪਨਂ. ਸਨ੍ਨਿਰੁਜ੍ਝਨਨ੍ਤਿ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਸੋ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨਂ ਉਪ੍ਪੀਲ਼ਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਠਮਵਯਾਦਿਕੇ ਏਵ. ਅਵਧਾਰਣੇਨ ਤੇਸਂ ਕੋਟ੍ਠਾਸਨ੍ਤਰਸਙ੍ਕਮਨਾਭਾਵਮਾਹ. ਓਧੀਤਿ ਭਾਵੋ, ਪਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਧਿ. ਪਠਮਵਯਾਦਯੋ ਏਵ ਹੇਤ੍ਥ ਓਧਿ ਪਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਚ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ. ਪਟਪਟਾਯਨ੍ਤਾਤਿ ‘‘ਪਟਪਟਾ’’ਇਤਿ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਵਿਯ, ਤੇਨ ਨੇਸਂ ਪਵਤ੍ਤਿਕ੍ਖਣਸ੍ਸ ਇਤ੍ਤਰਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਤਨ੍ਤਿ ਏਤਂ ਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਂ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵ ਭਿਜ੍ਜਨਂ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਮੇਵ. ਵਟ੍ਟਿਪ੍ਪਦੇਸਨ੍ਤਿ ਵਟ੍ਟਿਯਾ ਪੁਲਕਂ ਬਰਹਂ. ਤਞ੍ਹਿ ਵਟ੍ਟਿਯਾ ਪੁਲਕਂ ਅਨਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾਵ ਸਾ ਦੀਪਜਾਲਾ ਭਿਜ੍ਜਤਿ. ਪਵੇਣਿਸਮ੍ਬਨ੍ਧਵਸੇਨਾਤਿ ਸਨ੍ਤਤਿਵਸੇਨ.
ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਰਤ੍ਤਿਯਂ. ਭੁਮ੍ਮਤ੍ਥੇ ਹੇਤਂ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ. ਏਵਂ ਪਨ ਅਤ੍ਥੋ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧਾਭਾਵਤੋ. ਪੁਰਿਮਪਵੇਣਿਤੋਤਿ ਰੂਪੇ ਵੁਤ੍ਤਪਵੇਣਿਤੋ. ਅਨੇਕਾਨਿ ਚਿਤ੍ਤਕੋਟਿਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਥੇਰਵਾਦੇਨ ਦੀਪੇਤੁਂ ‘‘ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਡ੍ਢਚੂਲ਼ਨ੍ਤਿ ਥੋਕੇਨ ਊਨਂ ਉਪਡ੍ਢਂ, ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਉਪਡ੍ਢਂ ਅਧਿਕਾਰਤੋ ਵਾਹਸਤਸ੍ਸਾਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ. ‘‘ਅਡ੍ਢਚੁਦ੍ਦਸ’’ਨ੍ਤਿ ਕੇਚਿ, ‘‘ਅਡ੍ਢਚਤੁਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ ਅਪਰੇ. ‘‘ਸਾਧਿਕਂ ਦਿਯਡ੍ਢਸਤਂ ਵਾਹਾ’’ਤਿ ਦਲ਼੍ਹਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਦਨ੍ਤੀਤਿ ਵੀਮਂਸਿਤਬ੍ਬਂ. ਚਤੁਨਾਲ਼ਿਕੋ ਤੁਮ੍ਬੋ. ਮਹਾਰਞ੍ਞਤਾਯ ਪਵਦ੍ਧਂ ਵਨਂ ਪਵਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਵਨੇਤਿ ਮਹਾਵਨੇ’’ਤਿ. ਤਨ੍ਤਿ ਪਠਮਂ ਗਹਿਤਸਾਖਂ. ਅਯਮਤ੍ਥੋਤਿ ਅਯਂ ਭੂਮਿਂ ਅਨੋਤਰਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਸਾਖਾਯ ਏਵ ਗਹਣਸਙ੍ਖਾਤੋ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤਦਤ੍ਥਮੇਵ ਹਿ ਭਗਵਾ ‘‘ਅਰਞ੍ਞੇ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾਪਿ ‘‘ਪਵਨੇ’’ਤਿ ਆਹ.
ਅਰਞ੍ਞਮਹਾਵਨਂ ਵਿਯਾਤਿ ਅਰਞ੍ਞਟ੍ਠਾਨੇ ਬ੍ਰਹਾਰਞ੍ਞੇ ਵਿਯ. ਆਰਮ੍ਮਣੋਲਮ੍ਬਨਨ੍ਤਿ ਆਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸ ਅਵਲਮ੍ਬਨਂ. ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਆਰਮ੍ਮਣਪਚ੍ਚਯੇਨ ਵਿਨਾ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ. ਏਕਜਾਤਿਯਨ੍ਤਿ ਰੂਪਾਦਿਨੀਲਾਦਿਏਕਸਭਾਵਂ. ‘‘ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਸ੍ਸ ਚਾਤੁਮਹਾਭੂਤਿਕਸ੍ਸ ਕਾਯਸ੍ਸ ਆਚਯੋਪਿ ਅਪਚਯੋਪੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤੇਨ ਰੂਪਤੋ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਰੂਪੇ ਗਾਹੋ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪਿਤੋ ਨਾਮ, ‘‘ਵਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਸ੍ਸੁਤਵਾ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ’’ਤਿਆਦਿਂ ਵਦਨ੍ਤੇਨ ਅਰੂਪਤੋ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਰੂਪੇ ਗਾਹੋ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪਿਤੋ ਨਾਮ.
ਨਨ੍ਤਿ ਗਾਹਂ. ਉਭਯਤੋਤਿ ਰੂਪਤੋ ਚ ਅਰੂਪਤੋ ਚ. ਹਰਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਨੀਹਰਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾਤਿ ਮਨ੍ਤਂ ਜਪ੍ਪਿਤ੍ਵਾ. ਕਣ੍ਣੇ ਧੁਮੇਤ੍ਵਾਤਿ ਕਣ੍ਣੇ ਧਮੇਤ੍ਵਾ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਵਿਸਸ੍ਸ. ਨਿਮ੍ਮਥੇਤ੍ਵਾਤਿ ਨਿਮ੍ਮਦ੍ਦਿਤ੍ਵਾ, ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
ਮਗ੍ਗੋਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮਗ੍ਗੋ. ‘‘ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਬਲਵਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਕਥਿਤਾ.
ਅਸ੍ਸੁਤਵਾਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੨. ਦੁਤਿਯਅਸ੍ਸੁਤਵਾਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੬੨. ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੇਨ ਸੁਖਵੇਦਨਾਯ ਹਿਤਨ੍ਤਿ ਸੁਖਵੇਦਨਿਯਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸੁਖਵੇਦਨਾਯ ਪਚ੍ਚਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੋ ਚ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਕੋਟਿਯਾ, ਨ ਸਹਜਾਤਕੋਟਿਯਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨਨੁ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਜਵਨਵੇਦਨਾਯਾਤਿ ਜਵਨਚਿਤ੍ਤਸਹਗਤਾਯ ਵੇਦਨਾਯ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਤਿ ਤਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਪਚ੍ਚਯਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ. ਏਤਨ੍ਤਿ ਏਤਂ ‘‘ਸੁਖਵੇਦਨਾਯ ਪਚ੍ਚਯ’’ਨ੍ਤਿ ਵਚਨਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਸੇਵ ਨਯੋਤਿ ਇਮਿਨਾ ‘‘ਨਨੁ ਚ ਸੋਤਸਮ੍ਫਸ੍ਸੋ ਸੁਖਵੇਦਨਾਯ ਪਚ੍ਚਯੋ ਨ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਂ ਅਤਿਦਿਸਤਿ. ਸੋ ਸਮ੍ਫਸ੍ਸੋ ਜਾਤਿ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਂ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਤਜ੍ਜਾਤਿਕਂ, ਵੇਦਯਿਤਂ. ਤਂ ਪਨ ਯਸ੍ਮਾ ਤਸ੍ਸ ਫਸ੍ਸਸ੍ਸ ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਸ੍ਸਾਰੁਪ੍ਪਂ ਤਸ੍ਸ ਫਸ੍ਸਸ੍ਸ ਅਨੁਰੂਪਨ੍ਤਿ ਚ ਅਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨਾਤਿ ‘‘ਸੁਖਵੇਦਨਾਯ ਪਚ੍ਚਯੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਵਿਧਿਅਨੁਸਾਰੇਨ. ਅਧਰਾਰਣਿਯਂ ਉਤ੍ਤਰਾਰਣਿਯਾ ਮਨ੍ਤਨਵਸੇਨ ਘਟ੍ਟਨਂ ਇਵ ਸਙ੍ਘਟ੍ਟਨਂ ਫਸ੍ਸੇਨ ਯੁਗਗ੍ਗਾਹੋ, ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਘਟ੍ਟਨਸ੍ਸ ਨਿਰਨ੍ਤਰਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਪਿਣ੍ਡਿਤਭਾਵੋ ਇਧ ਸਮੋਧਾਨਂ, ਨ ਕੇਸਞ੍ਚਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਤਿਣ੍ਣਂ ਵਾ ਸਹਾਵਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਙ੍ਘਟ੍ਟਨਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਨੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ. ਅਗ੍ਗਿਚੁਣ੍ਣੋਤਿ ਵਿਪ੍ਫੁਲਿਙ੍ਗਂ. ਵਤ੍ਥੂਤਿ ਚਕ੍ਖਾਦਿਵਤ੍ਥੁ ਵਿਸਯਸਙ੍ਘਟ੍ਟਨਤੋ. ਲਬ੍ਭਮਾਨੋਵ ਧਮ੍ਮੋ ਸਙ੍ਘਟ੍ਟਨਂ ਵਿਯ ਗਯ੍ਹਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਙ੍ਘਟ੍ਟਨਂ ਵਿਯ ਫਸ੍ਸੋ’’ਤਿ. ਉਸ੍ਮਾਧਾਤੁ ਵਿਯ ਵੇਦਨਾ ਦੁਕ੍ਖਸਭਾਵਤ੍ਤਾ.
ਦੁਤਿਯਅਸ੍ਸੁਤਵਾਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੩. ਪੁਤ੍ਤਮਂਸੂਪਮਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੬੩. ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵਾਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਆਹਾਰਵਗ੍ਗਸ੍ਸ ਪਠਮਸੁਤ੍ਤੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ. ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰੇਨਾਤਿ ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾਤਿ ਕੇਚਿ. ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰੇ ਵਾ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾਤਿ ਅਪਰੇ. ਯੋ ਹਿ ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਪਚ੍ਚਯੇਸੁ ਗੇਧੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਿਤਪਰਿਭੋਗੋ ਜਾਤੋ, ਤਂ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਗਵਾ ਇਮਂ ਦੇਸਨਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿ. ਯਮਕਮਹਾਮੇਘੋਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਓਲਮ੍ਬਨਉਪਰਿਉਗ੍ਗਮਨਵਸੇਨ ਸਤਪਟਲਸਹਸ੍ਸਪਟਲੋ ਯੁਗਲ਼ਮਹਾਮੇਘੋ.
ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਚੇਵ ਭਗਵਤਿ ਕਤ੍ਥਚਿ ਨਿਬਦ੍ਧਵਾਸਂ ਵਸਨ੍ਤੇ, ਚਾਰਿਕਮ੍ਪਿ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ਅਨੁਬਨ੍ਧਨ੍ਤਿ ਚ. ਭਿਕ੍ਖੂਨਮ੍ਪਿ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਕਪ੍ਪਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਤਤੋ ਭਿਯ੍ਯੋਪਿ ਪੂਰਿਤਦਾਨਪਾਰਮਿਸਞ੍ਚਯਤ੍ਤਾ ਤਦਾ ਮਹਾਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਏਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸਪੀ’’ਤਿ. ਸਕ੍ਕਤੋਤਿ ਸਕ੍ਕਾਰਪ੍ਪਤ੍ਤੋ. ਗਰੁਕਤੋਤਿ ਗਰੁਕਾਰਪ੍ਪਤ੍ਤੋ. ਮਾਨਿਤੋਤਿ ਬਹੁਮਤੋ ਮਨਸਾ ਪਿਯਾਯਿਤੋ ਚ. ਪੂਜਿਤੋਤਿ ਮਾਲਾਦਿਪੂਜਾਯ ਚੇਵ ਚਤੁਪਚ੍ਚਯਾਭਿਪੂਜਾਯ ਚ ਪੂਜਿਤੋ. ਅਪਚਿਤੋਤਿ ਅਪਚਾਯਨਪ੍ਪਤ੍ਤੋ. ਯਸ੍ਸ ਹਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪਚ੍ਚਯੇ ਸਕ੍ਕਤ੍ਵਾ ਸੁਅਭਿਸਙ੍ਖਤੇ ਪਣੀਤਪਣੀਤੇ ਉਪਨੇਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਸਕ੍ਕਤੋ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਗਰੁਭਾਵਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਗਰੁਕਤੋ. ਯਂ ਮਨਸਾ ਪਿਯਾਯਨ੍ਤਿ ਬਹੁਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਬਹੁਮਤੋ. ਯਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਮੇਤਂ ਪੂਜਾਵਸੇਨ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਪੂਜਿਤੋ. ਯਸ੍ਸ ਅਭਿਵਾਦਨਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਞ੍ਜਲਿਕਮ੍ਮਾਦਿਵਸੇਨ ਪਰਮਨਿਪਚ੍ਚਕਾਰਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਅਪਚਿਤੋ. ਭਗਵਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇ ਚ ਲੋਕੋ ਏਵਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ…ਪੇ… ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਾਨ’’ਨ੍ਤਿ (ਉਦਾ. ੧੪; ਸਂ. ਨਿ. ੨.੭੦). ਲਾਭਗ੍ਗਯਸਗ੍ਗਪ੍ਪਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਲਾਭਸ੍ਸ ਚ ਯਸਸ੍ਸ ਚ ਅਗ੍ਗਂ ਉਕ੍ਕਂਸਂ ਪਤ੍ਤਂ.
ਪਠਮਾਹਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਭਗਵਤੋ. ਧਮ੍ਮਸਭਾਵਚਿਨ੍ਤਾਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਂ ਸਹੋਤ੍ਤਪ੍ਪਞਾਣਂ ਧਮ੍ਮਸਂਵੇਗੋ. ਧੁਵਪਟਿਸੇਵਨਟ੍ਠਾਨਞ੍ਹੇਤਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ, ਯਦਿਦਂ ਆਹਾਰਪਰਿਭੋਗੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਨ ਤਤ੍ਥ ਅਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਮਤ੍ਤੇਨ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਆਹਾਰਾਤਿ ‘‘ਪਚ੍ਚਯਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਆਹਾਰੇਸੁ ਵੁਤ੍ਤਵਿਧਿਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਆਹ ‘‘ਆਹਾਰਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਇਦਾਨਿ ਤਤ੍ਥ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਅਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਥਮੇਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਆਦੀਨਵਨ੍ਤਿ ਦੋਸਂ. ਜਾਯਾਤਿ ਭਰਿਯਾ. ਪਤੀਤਿ ਭਤ੍ਤਾ. ਅਪੇਕ੍ਖਾਸਦ੍ਦਾ ਚੇਤੇ ਪਿਤਾਪੁਤ੍ਤਸਦ੍ਦਾ ਵਿਯ, ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਪਨ ਆ-ਕਾਰਸ੍ਸ ਰਸ੍ਸਤ੍ਤਂ ਸਾਨੁਨਾਸਿਕਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਜਾਯਮ੍ਪਤਿਕਾ’’ਤਿ. ਸਮ੍ਮਾ ਫਲਂ ਵਹਤੀਤਿ ਸਮ੍ਬਲਂ, ਸੁਖਾਵਹਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਥਾ ਹਿ ਤਂ ‘‘ਪਥੇ ਹਿਤਨ੍ਤਿ ਪਾਥੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਕਨ੍ਤਾਰਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਕਨ੍ਤਾਰਭੂਤਂ ਮਗ੍ਗ’’ਨ੍ਤਿ. ਦੁਲ੍ਲਭਤਾਯ ਤਂ ਉਦਕਂ ਤਤ੍ਥ ਤਾਰੇਤੀਤਿ ਕਨ੍ਤਾਰਂ, ਨਿਰੁਦਕਂ ਮਹਾਵਨਂ. ਰੁਲ਼੍ਹੀਵਸੇਨ ਇਤਰਮ੍ਪਿ ਮਹਾਵਨਂ ਤਥਾ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਚੋਰਕਨ੍ਤਾਰ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਪਰਰਾਜੂਨਂ ਵੇਰਿਆਦੀਨਞ੍ਚ ਵਸੇਨ ਸਪ੍ਪਟਿਭਯਮ੍ਪਿ ਅਰਞ੍ਞਂ ਏਤ੍ਥੇਵ ਸਙ੍ਗਹਂ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਪਞ੍ਚਵਿਧ’’ਨ੍ਤਿ.
ਘਨਘਨਟ੍ਠਾਨਤੋਤਿ ਮਂਸਸ੍ਸ ਬਹਲਬਹਲਂ ਥੂਲਥੂਲਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਠਿਤਟ੍ਠਾਨਤੋ. ‘‘ਤਾਦਿਸਞ੍ਹਿ ਮਂਸਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸੁਕ੍ਖਾਪਿਤਂ ਵਲ੍ਲੂਰਂ. ਸੂਲੇ ਆਵੁਨਿਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਮਂਸਂ ਸੂਲਮਂਸਂ. ਵਿਰਲ਼ਚ੍ਛਾਯਾਯਂ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ ਗਨ੍ਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥੋ ਹੁਤ੍ਵਾ. ਗੋਵਤਕੁਕ੍ਕੁਰਵਤਦੇਵਤਾਯਾਚਨਾਦੀਹੀਤਿ ਗੋਵਤਕੁਕ੍ਕੁਰਵਤਾਦਿਵਤਚਰਣੇਹਿ ਚੇਵ ਦੇਵਤਾਯਾਚਨਾਦੀਹਿ ਪਣਿਧਿਕਮ੍ਮੇਹਿ ਚ ਮਹਨ੍ਤਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਨੁਭੂਤਂ.
ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਸਾਸਨੇ ਸਮ੍ਮਾਪਟਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਆਹਾਰਪਰਿਭੋਗਸ੍ਸ ਓਪਮ੍ਮਭਾਵੇਨ ਤੇਸਂ ਜਾਯਮ੍ਪਤਿਕਾਨਂ ਪੁਤ੍ਤਮਂਸਪਰਿਭੋਗੋ ਇਧ ਭਗਵਤਾ ਆਨੀਤੋ, ਤਸ੍ਮਾਸ੍ਸ ਨਾਨਾਕਾਰੇਹਿ ਓਪਮ੍ਮਤ੍ਤਂ ਵਿਭਾਵੇਤੁਂ ‘‘ਤੇਸਂ ਸੋ ਪੁਤ੍ਤਮਂਸਾਹਾਰੋ’’ਤਿਆਦਿ ਆਰਦ੍ਧਂ. ਤਤ੍ਥ ਸਜਾਤਿਮਂਸਤਾਯਾਤਿ ਸਮਾਨਜਾਤਿਕਮਂਸਭਾਵੇਨ, ਮਨੁਸ੍ਸਮਂਸਭਾਵੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਮਸੁਸ੍ਸਮਂਸਞ੍ਹਿ ਕੁਲਪ੍ਪਸੁਤਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਅਮਨੁਞ੍ਞਂ ਹੋਤਿ ਅਪਰਿਚਿਤਭਾਵਤੋ ਗਾਰਯ੍ਹਭਾਵਤੋ ਚ, ਤਤੋ ਏਵ ਞਾਤਿਆਦਿਮਂਸਤਾਯਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਰੁਣਮਂਸਤਾਯਾਤਿਆਦਿ ਪਨ ਸਭਾਵਤੋ ਅਨਭਿਸਙ੍ਖਾਰਤੋ ਚ ਅਮਨੁਞ੍ਞਾਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਧੂਪਿਤਤਾਯਾਤਿ ਅਧੂਪਿਤਭਾਵਤੋ. ਮਜ੍ਝਤ੍ਤਭਾਵੇਯੇਵ ਠਿਤਾ. ਤਤੋ ਏਵ ਨਿਚ੍ਛਨ੍ਦਰਾਗਪਰਿਭੋਗੇ ਠਿਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਕਨ੍ਤਾਰਤੋ ਨਿਤ੍ਥਰਣਜ੍ਝਾਸਯਤਾਯ. ਇਦਾਨਿ ਯੇ ਚ ਤੇ ਅਨਪਨੀਤਾਹਾਰੋ, ਨ ਯਾਵਦਤ੍ਥਪਰਿਭੋਗੋ ਵਿਗਤਮਚ੍ਛੇਰਮਲਤਾ ਸਮ੍ਮੋਹਾਭਾਵੋ ਆਯਤਿਂ ਤਤ੍ਥ ਪਤ੍ਥਨਾਭਾਵੋ ਸਨ੍ਨਿਧਿਕਾਰਾਭਾਵੋ ਅਪਰਿਚ੍ਚਜਨਮਦਤ੍ਥਾਭਾਵੋ ਅਹੀਲ਼ਨਾ ਅਵਿਵਾਦਪਰਿਭੋਗੋ ਚਾਤਿ ਉਪਮਾਯਂ ਲਬ੍ਭਮਾਨਾ ਪਕਾਰਵਿਸੇਸਾ, ਤੇ ਤਥਾ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਉਪਮੇਯ੍ਯੇ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਨ ਅਟ੍ਠਿਨ੍ਹਾਰੁਚਮ੍ਮਨਿਸ੍ਸਿਤਟ੍ਠਾਨਾਨੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਤਂ ਤੇਸਂ ਜਾਯਮ੍ਪਤੀਨਂ ਯਾਵਦੇਵ ਕਨ੍ਤਾਰਨਿਤ੍ਥਰਣਤ੍ਥਾਯ ਪੁਤ੍ਤਮਂਸਪਰਿਭੋਗਸਙ੍ਖਾਤਂ ਕਾਰਣਂ.
ਨਿਸ੍ਸਨ੍ਦਪਾਟਿਕੁਲ੍ਯਤਂ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਨ੍ਤੋਪਿ ਕਬਲ਼ੀਕਾਰਾਹਾਰਂ ਪਰਿਵੀਮਂਸਤਿ. ਯਥਾ ਤੇ ਜਾਯਮ੍ਪਤਿਕਾਤਿਆਦਿਪਿ ਓਪਮ੍ਮਸਂਸਨ੍ਦਨਂ. ‘‘ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬੋ ਆਹਾਰੋ’’ਤਿ ਪਦਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬਂ. ਏਸ ਨਯੋ ਇਤੋ ਪਰੇਸੁਪਿ. ਅਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਨਪਨੇਤ੍ਵਾ. ਵਟ੍ਟਕੇਨ ਵਿਯ ਕੁਕ੍ਕੁਟੇਨ ਵਿਯ ਚਾਤਿ ਵਿਸਦਿਸੂਦਾਹਰਣਂ. ਓਧਿਂ ਅਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾਤਿ ਮਹਨ੍ਤਗ੍ਗਹਣਵਸੇਨ ਓਧਿਂ ਅਕਤ੍ਵਾ. ਸੀਹੇਨ ਵਿਯਾਤਿ ਸਦਿਸੂਦਾਹਰਣਂ. ਸੋ ਕਿਰ ਸਪਦਾਨਮੇਵ ਖਾਦਤਿ.
ਅਗਧਿਤਅਮੁਚ੍ਛਿਤਾਦਿਭਾਵੇਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤੋ ‘‘ਅਮਚ੍ਛਰਾਯਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਅਤ੍ਤਾ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿ ਅਤ੍ਤੂਪਲਦ੍ਧਿ, ਤਂਸਹਗਤੇਨ ਸਮ੍ਮੋਹੇਨ ਅਤ੍ਤਾ ਆਹਾਰਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤੀਤਿ. ਸਤਿਸਮ੍ਪਜਞ੍ਞਵਸੇਨਪੀਤਿ ‘‘ਅਸਿਤੇ ਪੀਤੇ ਖਾਯਿਤੇ ਸਾਯਿਤੇ ਸਮ੍ਪਜਾਨਕਾਰੀ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਸਤਿਸਮ੍ਪਜਞ੍ਞਵਸੇਨਪਿ.
‘‘ਅਹੋ ਵਤ ਮਯਂ…ਪੇ… ਲਭੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਪਤ੍ਥਨਂ ਵਾ, ‘‘ਹਿਯ੍ਯੋ ਵਿਯ…ਪੇ… ਨ ਲਦ੍ਧ’’ਨ੍ਤਿ ਅਨੁਸੋਚਨਂ ਵਾ ਅਕਤ੍ਵਾਤਿ ਯੋਜਨਾ.
‘‘ਸਨ੍ਨਿਧਿਂ ਨ ਅਕਂਸੁ, ਭੂਮਿਯਂ ਵਾ ਨਿਖਣਿਂਸੁ, ਅਗ੍ਗਿਨਾ ਵਾ ਝਾਪਯਿਂਸੂ’’ਤਿ ਨ-ਕਾਰਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਯੋਜਨਾ. ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ.
ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਂ ਵਾ ਅਹੀਲ਼ੇਨ੍ਤੇਨ ਦਾਯਕਂ ਵਾ ਅਹੀਲ਼ੇਨ੍ਤੇਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਸ ਪਤ੍ਤਪਾਣੀਤਿ ਸੋ ਪਤ੍ਤਹਤ੍ਥੋ. ਨਾਵਜਾਨਿਯਾਤਿ ਨ ਅਵਜਾਨਿਯਾ. ਅਤਿਮਞ੍ਞਤੀਤਿ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਮਞ੍ਞਤਿ, ਅਵਜਾਨਾਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
‘‘ਤੀਹਿ ਪਰਿਞ੍ਞਾਹਿ ਪਰਿਞ੍ਞਾਤੇ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਾਹਿ ਕਬਲ਼ੀਕਾਰਾਹਾਰਸ੍ਸ ਪਰਿਜਾਨਨਵਿਧਿਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਕਥ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਵਤ੍ਥੁਕਵਸੇਨਾਤਿ ਸਸਮ੍ਭਾਰਵਸੇਨ, ਸਭਾਵਤੋ ਪਨ ਰੂਪਾਹਰਣਂ ਓਜਮਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਇਦਞ੍ਹਿ ਕਬਲ਼ੀਕਾਰਾਹਾਰਸ੍ਸ ਲਕ੍ਖਣਂ. ਕਾਮਂ ਰਸਾਰਮ੍ਮਣਂ ਜਿਵ੍ਹਾਪਸਾਦੇ ਪਟਿਹਞ੍ਞਤਿ, ਤੇਨ ਪਨ ਅਵਿਨਾਭਾਵਤੋ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਵਿਸਯਗਾਹਿਤਾਯ ਚ ਜਿਵ੍ਹਾਪਸਾਦਸ੍ਸ ‘‘ਓਜਟ੍ਠਮਕਰੂਪਂ ਕਤ੍ਥ ਪਟਿਹਞ੍ਞਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਜਿਵ੍ਹਾਪਸਾਦਸ੍ਸ. ਇਮੇ ਧਮ੍ਮਾਤਿ ਇਮੇ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਭੂਤੁਪਾਦਾਯਧਮ੍ਮਾ. ਤਨ੍ਤਿ ਰੂਪਖਨ੍ਧਂ. ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਤੋਤਿ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਫਸ੍ਸਪਞ੍ਚਮਕਾ ਧਮ੍ਮਾਤਿ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਯੇ ਯਥਾਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਾ, ਤੇਹਿ ਸਹਪ੍ਪਵਤ੍ਤਾਵ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਇਮੇ. ਸਰਸਲਕ੍ਖਣਤੋਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਿਚ੍ਚਤੋ ਲਕ੍ਖਣਤੋ ਚ. ਤੇਸਂ ਨਾਮਰੂਪਭਾਵੇਨ ਵਵਤ੍ਥਪਿਤਾਨਂ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯੋ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ‘‘ਤਸ੍ਸ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਤੇਸਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਉਦ੍ਧਂ ਆਰੋਹਨਵਸੇਨ ਪਚ੍ਚਯਂ. ਅਧੋਓਰੋਹਨਵਸੇਨ ਪਨ ਸਲ਼ਾਯਤਨਾਦਿਕੇ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤੋ ਅਨੁਲੋਮਪਟਿਲੋਮਂ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਂ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਸਲ਼ਾਯਤਨਾਦਯੋਪਿ ਹਿ ਰੂਪਾਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਂ ਯਥਾਰਹਂ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੇਨ ਵਵਤ੍ਥਪੇਤਬ੍ਬਾਤਿ. ਯਾਥਾਵਤੋ ਦਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾਤਿ ‘‘ਇਦਂ ਰੂਪਂ, ਏਤ੍ਤਕਂ ਰੂਪਂ, ਨ ਇਤੋ ਭਿਯ੍ਯੋ, ਇਦਂ ਨਾਮਂ, ਏਤ੍ਤਕਂ ਨਾਮਂ, ਨ ਇਤੋ ਭਿਯ੍ਯੋ’’ਤਿ ਚ ਯਥਾਭੂਤਂ ਦਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ. ਅਨਿਚ੍ਚਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾ, ਦੁਕ੍ਖਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾ, ਅਨਤ੍ਤਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾ, ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾ, ਵਿਰਾਗਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾ, ਨਿਰੋਧਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾ, ਪਟਿਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾਤਿ ਇਮਾਸਂ ਸਤ੍ਤਨ੍ਨਂ ਅਨੁਪਸ੍ਸਨਾਨਂ ਵਸੇਨ. ਸੋਤਿ ਕਬਲ਼ੀਕਾਰਾਹਾਰੋ. ਤਿਲਕ੍ਖਣ…ਪੇ… ਸਙ੍ਖਾਤਾਯਾਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾਦੀਨਂ ਤਿਣ੍ਣਂ ਲਕ੍ਖਣਾਨਂ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨਵਸੇਨ ਲਕ੍ਖਣਵਨ੍ਤਸਮ੍ਮਸਨਵਸੇਨ ਚ ਪਵਤ੍ਤਞਾਣਸਙ੍ਖਾਤਾਯ. ਪਰਿਞ੍ਞਾਤੋ ਹੋਤਿ ਅਨਵਸੇਸਤੋ ਨਾਮਰੂਪਸ੍ਸ ਞਾਤਤ੍ਤਾ ਤਪ੍ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਚ ਆਹਾਰਸ੍ਸ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਸ੍ਮਿਂ ਯੇਵਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਛਨ੍ਦਰਾਗਾਵਕਡ੍ਢਨੇਨਾਤਿ ਛਨ੍ਦਰਾਗਸ੍ਸ ਪਜਹਨੇਨ.
ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣਾ ਕਾਰਣਭੂਤਾ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਿਕੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਸਮ੍ਭਵੋ’’ਤਿ. ਏਕਿਸ੍ਸਾ ਤਣ੍ਹਾਯ ਪਰਿਞ੍ਞਾ ਏਕਪਰਿਞ੍ਞਾ. ਸਬ੍ਬਸ੍ਸ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਿਕਸ੍ਸ ਰਾਗਸ੍ਸ ਪਰਿਞ੍ਞਾ, ਸਬ੍ਬਪਰਿਞ੍ਞਾ. ਤਦੁਭਯਸ੍ਸਪਿ ਮੂਲਭੂਤਸ੍ਸ ਆਹਾਰਸ੍ਸ ਪਰਿਞ੍ਞਾ ਮੂਲਪਰਿਞ੍ਞਾ. ਇਦਾਨਿ ਇਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋਪਿ ਪਰਿਞ੍ਞਾਯੋ ਵਿਭਾਗੇਨ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿਆਦਿ ਆਰਦ੍ਧਂ. ਜਿਵ੍ਹਾਦ੍ਵਾਰੇ ਏਕਰਸਤਣ੍ਹਂ ਪਰਿਜਾਨਾਤੀਤਿ ਜਿਵ੍ਹਾਯ ਰਸਂ ਸਾਯਿਤ੍ਵਾ ਇਤਿ ਪਟਿਸਞ੍ਚਿਕ੍ਖਤਿ ‘‘ਯੋ ਯਮੇਤ੍ਥ ਰਸੋ, ਸੋ ਵਤ੍ਥੁਕਾਮਵਸੇਨ ਓਜਟ੍ਠਮਕਰੂਪਂ ਹੋਤਿ ਜਿਵ੍ਹਾਯਤਨਂ ਪਸਾਦੋ. ਸੋ ਕਿਂ ਨਿਸ੍ਸਿਤੋ? ਚਤੁਮਹਾਭੂਤਨਿਸ੍ਸਿਤੋ. ਤਂਸਹਜਾਤੋ ਵਣ੍ਣੋ ਗਨ੍ਧੋ ਰਸੋ ਓਜਾ ਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਨ੍ਤਿ ਇਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਨਾਮ. ਯੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਰਸੇ ਅਸ੍ਸਾਦੋ, ਅਯਂ ਰਸਤਣ੍ਹਾ. ਤਂਸਹਗਤਾ ਫਸ੍ਸਾਦਯੋ ਧਮ੍ਮਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਅਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾ’’ਤਿਆਦਿਵਸੇਨ. ਸਬ੍ਬਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਆਗਤਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤੇਨ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਿਕੋ ਰਾਗੋ ਪਰਿਞ੍ਞਾਤੋਵ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਤੇਨਾਤਿ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਜਿਵ੍ਹਾਦ੍ਵਾਰੇ ਰਸਤਣ੍ਹਂ ਪਰਿਜਾਨਾਤਿ, ਤੇਨ. ਕਥਂ ਪਨ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਦ੍ਵਾਰੇ ਤਣ੍ਹਂ ਪਰਿਜਾਨਤੋ ਪਞ੍ਚਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਰਾਗੋ ਪਰਿਞ੍ਞਾਤੋ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਸ੍ਮਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਸ੍ਸਾਯੇਵਾਤਿ ਤਣ੍ਹਾਯ ਏਵ ਤਣ੍ਹਾਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ਏਕਤ੍ਤਨਯਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਪਞ੍ਚਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ. ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋਤਿ ਰੂਪਰਾਗਾਦਿਭਾਵੇਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ. ਲੋਭੋ ਏਵ ਹਿ ਤਣ੍ਹਾਯਨਟ੍ਠੇਨ ‘‘ਤਣ੍ਹਾ’’ਤਿਪਿ, ਰਜ੍ਜਨਟ੍ਠੇਨ ‘‘ਰਾਗੋ’’ਤਿਪਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਾਯੇਵ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਇਦਾਨਿ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵਤ੍ਥਂ ‘‘ਯਥਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਉਪਮਾਯ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡੇਤਿ. ਪਞ੍ਚਮਗ੍ਗੇ ਹਨਤੋਤਿ ਪਞ੍ਚਸੁ ਮਗ੍ਗੇਸੁ ਸਞ੍ਚਰਿਤ੍ਤਂ ਕਰੋਨ੍ਤੇਨ ਮਗ੍ਗਗਾਮਿਨੋ ਹਨਨ੍ਤੋ ‘‘ਮਗ੍ਗੇ ਹਨਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ.
ਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨੇ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਸਞ੍ਞਿਤੇ ਭਤ੍ਤਸਮੂਹੇ ਮਨੁਞ੍ਞੇ ਰੂਪੇ ਰੂਪਸਦ੍ਦਾਦਯੋ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਰਾਗਸ੍ਸ ਸਮ੍ਭਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਕਥ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਤਿਸਮ੍ਪਜਞ੍ਞੇਨ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਸਬ੍ਬਭਾਗਿਯੇਨ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਪਰਿਪਾਲਕੇਨ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ. ਨਿਚ੍ਛਨ੍ਦਰਾਗਪਰਿਭੋਗੇਨਾਤਿ ਮਗ੍ਗਾਧਿਗਮਸਿਦ੍ਧੇਨ ਨਿਚ੍ਛਨ੍ਦਰਾਗਪਰਿਭੋਗੇਨ ਪਰਿਭੁਤ੍ਤੇ. ਸੋਤਿ ਕਾਮਗੁਣਿਕੋ ਰਾਗੋ.
ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਤੀਤਿ ਕਬਲ਼ੀਕਾਰਾਹਾਰੇ ਸਤਿ. ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਿਕਰਾਗਸ੍ਸ. ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋਤਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ. ਨ ਹਿ ਆਹਾਰਾਲਾਭੇਨ ਜਿਘਚ੍ਛਾਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਪਰੇਤਸ੍ਸ ਕਾਮਪਰਿਭੋਗਿਚ੍ਛਾ ਸਮ੍ਭਵਤਿ. ਉਪਨਿਜ੍ਝਾਨਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਰਾਗਵਸੇਨ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਓਲੋਕਨਚਿਤ੍ਤਂ.
ਨਤ੍ਥਿ ਤਂ ਸਂਯੋਜਨਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚਵਿਧਮ੍ਪਿ ਉਦ੍ਧਮ੍ਭਾਗਿਯਸਂਯੋਜਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤੇਨ ਰਾਗੇਨ…ਪੇ… ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ. ਤੇਨਾਤਿ ਕਾਮਰਾਗੇਨ. ਏਤ੍ਤਕੇਨਾਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਾਯ ਦੇਸਨਾਯ. ਕਥੇਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਇਮਂ ਪਠਮਾਹਾਰਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤੇਨ ਧਮ੍ਮਕਥਿਕੇਨ.
ਪਠਮਾਹਾਰਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਦੁਤਿਯਾਹਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
ਦੁਤਿਯੇਤਿ ਦੁਤਿਯੇ ਆਹਾਰੇ. ਉਦ੍ਦਾਲਿਤਚਮ੍ਮਾਤਿ ਉਪ੍ਪਾਟਿਤਚਮ੍ਮਾ, ਸਬ੍ਬਸੋ ਅਪਨੀਤਚਮ੍ਮਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ ਦੁਬ੍ਬਲਭਾਵਤੋ, ਤਥਾ ਹਿ ਇਤ੍ਥੀ ‘‘ਅਬਲਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਸਿਲਾਕੁਟ੍ਟਾਦੀਨਨ੍ਤਿ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਇਟ੍ਠਕਕੁਟ੍ਟਮਤ੍ਤਿਕਾਕੁਟ੍ਟਾਦੀਨਂ ਸਙ੍ਗਹੋ. ਉਣ੍ਣਨਾਭੀਤਿ ਮਕ੍ਕਟਕਂ. ਸਰਬੂਤਿ ਘਰਗੋਲ਼ਿਕਾ. ਉਚ੍ਚਾਲਿਙ੍ਗਪਾਣਕਾ ਨਾਮ ਲੋਮਸਾ ਪਾਣਕਾ. ਆਕਾਸਨਿਸ੍ਸਿਤਾਤਿ ਆਕਾਸਚਾਰਿਨੋ. ਲੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾਤਿ ਉਪ੍ਪਾਟੇਤ੍ਵਾ.
ਤਿਸ੍ਸੋ ਪਰਿਞ੍ਞਾਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਾ ਞਾਤਪਰਿਞ੍ਞਾਦਯੋ ਤਿਸ੍ਸੋ ਪਰਿਞ੍ਞਾ. ਤਮ੍ਮੂਲਕਤ੍ਤਾਤਿ ਫਸ੍ਸਮੂਲਕਤ੍ਤਾ. ਦੇਸਨਾ ਯਾਵ ਅਰਹਤ੍ਤਾ ਕਥਿਤਾ ਸਬ੍ਬਸੋ ਵੇਦਨਾਸੁ ਪਰਿਞ੍ਞਾਤਾਸੁ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਲੇਸਸ੍ਸਪਿ ਅਭਾਵਤੋ.
ਦੁਤਿਯਾਹਾਰਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਤਤਿਯਾਹਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
ਅਙ੍ਗਾਰਕਾਸੁਨ੍ਤਿ ਅਙ੍ਗਾਰਰਾਸਿਂ. ਫੁਣਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਪਰਿ ਸਯਮੇਵ ਆਕਿਰਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨਰਾ ਰੁਦਨ੍ਤਾ ਪਰਿਦਡ੍ਢਗਤ੍ਤਾ’’ਤਿ. ਨਰਾਤਿ ਪੁਰਿਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਨ ਮਨੁਸ੍ਸਾ. ਭਯਞ੍ਹਿ ਮਂ ਵਿਨ੍ਦਤੀਤਿ ਭਯਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਭਯਂ ਲਭਤਿ ਨਾਮ. ਸਨ੍ਤਰਮਾਨੋਵਾਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਤਰਮਾਨੋ ਏਵ ਹੁਤ੍ਵਾ. ਪੋਰਿਸਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪੁਰਿਸਪ੍ਪਮਾਣਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਤਿਰੇਕਪੋਰਿਸਾ ਪੁਰਿਸਪ੍ਪਮਾਣਤੋ ਅਧਿਕਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਞ੍ਚਰਤਨਪ੍ਪਮਾਣਾ’’ਤਿ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਕਾਸੁਯਾ. ਤਦਭਾਵੇਤਿ ਤੇਸਂ ਜਾਲਾਧੂਮਾਨਂ ਅਭਾਵੇ. ਆਰਕਾਵਸ੍ਸਾਤਿ ਆਰਕਾ ਏਵ ਅਸ੍ਸ.
ਅਙ੍ਗਾਰਕਾਸੁ ਵਿਯ ਤੇਭੂਮਕਵਟ੍ਟਂ ਏਕਾਦਸਨ੍ਨਂ ਅਗ੍ਗੀਨਂ ਵਸੇਨ ਮਹਾਪਰਿਲ਼ਾਹਤੋ. ਜਿਵਿ…ਪੇ… ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ ਤੇਹਿ ਅਗ੍ਗੀਹਿ ਦਹਿਤਬ੍ਬਤੋ. ਦ੍ਵੇ ਬਲ…ਪੇ… ਕਮ੍ਮਂ ਅਨਿਚ੍ਛਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਤਸ੍ਸ ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖੇ ਪਾਤਨਤੋ. ਆਯੂਹਨੂਪਕਡ੍ਢਨਾਨਂ ਕਾਲਭੇਦੋ ਨ ਚਿਨ੍ਤੇਤਬ੍ਬੋ ਏਕਨ੍ਤਭਾਵਿਨੋ ਫਲਸ੍ਸ ਨਿਪ੍ਫਾਦਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਮ੍ਮਂ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ.
ਫਸ੍ਸੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵਾਤਿ ਤਤ੍ਥ ‘‘ਫਸ੍ਸੋ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਇਧ ‘‘ਮਨੋਸਞ੍ਚੇਤਨਾ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵਾਤਿ. ‘‘ਤਣ੍ਹਾਪਚ੍ਚਯਾ ਉਪਾਦਾਨਂ, ਉਪਾਦਾਨਪਚ੍ਚਯਾ ਭਵੋ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋ ਮਨੋਸਞ੍ਚੇਤਨਾਯ ਤਣ੍ਹਾ ਮੂਲਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਤਣ੍ਹਾਮੂਲਕਤ੍ਤਾ ਮਨੋਸਞ੍ਚੇਤਨਾਯਾ’’ਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਕੇਚਿ ਪਨ ਯਸ੍ਮਾ ਮਨੋਸਞ੍ਚੇਤਨਾਯ ਫਲਭੂਤਂ ਵੇਦਨਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਤਣ੍ਹਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ.
ਤਤਿਯਾਹਾਰਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਚਤੁਤ੍ਥਾਹਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
ਅਨਿਟ੍ਠਪਾਪਨਵਸੇਨ ਤਂਸਮਙ੍ਗੀਪੁਗ੍ਗਲਂ ਆਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਆਗੁ, ਪਾਪਂ, ਤਂ ਚਰਤਿ ਸੀਲੇਨਾਤਿ ਆਗੁਚਾਰੀ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਾਪਚਾਰਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਰਾਜਾ ਵਿਯ ਕਮ੍ਮਂ ਪਰਮਿਸ੍ਸਰਭਾਵਤੋ. ਆਗੁਚਾਰੀ ਪੁਰਿਸੋ ਵਿਯ…ਪੇ… ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ ਦੁਕ੍ਖਵਤ੍ਥੁਭਾਵਤੋ. ਆਦਿਨ੍ਨਪ੍ਪਹਾਰਵਣਾਨਿ ਤੀਣਿ ਸਤ੍ਤਿਸਤਾਨਿ ਵਿਯ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸ੍ਸ ਆਤੁਰਮਾਨਮਹਾਦੁਕ੍ਖਪਤਿਟ੍ਠਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਤੇਨਾਹ ਸਤ੍ਤਿ…ਪੇ… ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ.
ਤਮ੍ਮੂਲਕਤ੍ਤਾਤਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਿਞ੍ਞਾਣਮੂਲਕਤ੍ਤਾ ਇਤੋ ਪਰਂ ਪਵਤ੍ਤਨਾਮਰੂਪਸ੍ਸ.
ਚਤੁਤ੍ਥਾਹਾਰਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਪੁਤ੍ਤਮਂਸੂਪਮਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੪. ਅਤ੍ਥਿਰਾਗਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੬੪. ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਸੋਤਿ ਲੋਭੋ. ਰਞ੍ਜਨਵਸੇਨਾਤਿ ਰਙ੍ਗਜਾਤਂ ਵਿਯ ਤਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨੁਰਞ੍ਜਨਵਸੇਨ. ਨਨ੍ਦਨਵਸੇਨਾਤਿ ਸਪ੍ਪੀਤਿਕਤਾਯ ਆਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸ ਅਭਿਨਨ੍ਦਨਵਸੇਨ. ਤਣ੍ਹਾਯਨਵਸੇਨਾਤਿ ਵਿਸਯਕਤ੍ਤੁਕਾਮਤਾਯ ਵਸੇਨ. ਏਕੋ ਏਵ ਹਿ ਲੋਭੋ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰਵਸੇਨ ਤਥਾ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਨ੍ਤਿ ਲਦ੍ਧਸਭਾਵਂ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਵਟ੍ਟੇ. ਆਹਾਰੇਤਿ ਕੇਚਿ. ਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤਿ ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਵਿਰੁਲ਼੍ਹਨ੍ਤਿ ਫਲਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਰੁਲ਼੍ਹਿਪ੍ਪਤ੍ਤਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕਮ੍ਮਂ ਜਵਾਪੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਜਵਾਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਫਲਂ ਗਾਹਾਪੇਤ੍ਵਾ. ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣਞ੍ਹਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਸਹਜਾਤਾਨਂ ਸਹਜਾਤਾਦਿਪਚ੍ਚਯੇਹਿ ਚੇਵ ਆਹਾਰਪਚ੍ਚਯੇਨ ਚ ਪਚ੍ਚਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨੋ ਫਲੁਪ੍ਪਾਦਨੇ ਸਾਮਤ੍ਥਿਯਤ੍ਤਾ ਵਿਰੁਲ਼੍ਹਿਪ੍ਪਤ੍ਤਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕਮ੍ਮਂ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਲਦ੍ਧਭਾਵਂ ਵਿਰੁਲ਼੍ਹਿਪ੍ਪਤ੍ਤਞ੍ਚਸ੍ਸ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਵਟ੍ਟਕਥਾ ਏਸਾਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਯਤ੍ਥਾਤਿ ਤੇਭੂਮਕਵਟ੍ਟੇ ਭੁਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਾਤਿ ਸਬ੍ਬੇਸੁ. ਪੁਰਿਮਪਦੇ ਏਤਂ ਭੁਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ‘‘ਯਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਆਗਤਂ ਏਤਂ ਭੁਮ੍ਮਵਚਨਂ ਪੁਰਿਮਸ੍ਮਿਂ ਪੁਰਿਮਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇ ਵਿਸਯਭੂਤੇ. ਤਞ੍ਹਿ ਆਰਬ੍ਭ ਏਤਂ ‘‘ਯਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਭੁਮ੍ਮਵਚਨਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਵਿਪਾਕਵਟ੍ਟੇਤਿ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਵਿਪਾਕਵਟ੍ਟੇ. ਆਯਤਿਂ ਵਟ੍ਟਹੇਤੁਕੇ ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਯਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਿ ਆਯਤਿਂ ਪੁਨਬ੍ਭਵਾਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋ. ਪੁਨਬ੍ਭਵਾਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੀਤਿ ਚ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਯਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਿ ਆਯਤਿਂ ਪੁਨਬ੍ਭਵਾਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ, ਅਤ੍ਥਿ ਤਤ੍ਥ ਆਯਤਿਂ ਜਾਤਿਜਰਾਮਰਣ’’ਨ੍ਤਿ. ਜਾਤੀਤਿ ਚੇਤ੍ਥ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਨਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਕਾਰਣੇ ਸਤਿ.
ਕਾਰਣਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਤੇ ਹਿ ਆਯਤਿਂ ਪੁਨਬ੍ਭਵਾਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਯਾ ਹੇਤੂ, ਤਣ੍ਹਾਅਵਿਜ੍ਜਾਯੋ, ਕਾਲਗਤਿਆਦਯੋ ਚ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਸਮ੍ਭਾਰਾ. ਕੇਚਿ ਪਨ ਕਿਲੇਸਵਟ੍ਟਕਮ੍ਮਗਤਿਕਾਲਾ ਚਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ‘‘ਕਾਲਗਤਿਆਦਯੋ ਚ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਸਮ੍ਭਾਰਾ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਤਂਤਂਭਵਪਤ੍ਥਨਾਯ ਤਥਾ ਤਥਾ ਗਤੋ ਤਿਵਿਧੋ ਭਵੋਵ ਤੇਭੂਮਕਵਟ੍ਟਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯਤ੍ਥਾਤਿ ਤੇਭੂਮਕਵਟ੍ਟੇ’’ਤਿ. ਤਥਾ ਚਾਹ ‘‘ਸਸਮ੍ਭਾਰਕਕਮ੍ਮਂ ਭਵੇਸੁ ਰੂਪਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਤੀ’’ਤਿ. ਰੂਪਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ.
ਸਙ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾਤਿ ਤੀਸੁ ਅਕਤ੍ਵਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣੇਨ ਏਕਸਙ੍ਖੇਪਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕੋ ਸਨ੍ਧੀਤਿ ਏਕੋ ਹੇਤੁਫਲਸਨ੍ਧਿ. ਵਿਪਾਕਵਿਧਿਨ੍ਤਿ ਸਲ਼ਾਯਤਨਾਦਿਕਂ ਵੇਦਨਾਵਸਾਨਂ ਵਿਪਾਕਵਿਧਿਂ. ‘‘ਨਾਮਰੂਪੇਨ ਸਦ੍ਧਿ’’ਨ੍ਤਿ ਪਦਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਨਾਮਰੂਪੇਨਾਤਿ ਵਾ ਸਹਯੋਗੇ ਕਰਣਵਚਨਂ. ਇਧ ਏਕੋ ਸਨ੍ਧੀਤਿ ਏਕੋ ਹੇਤੁਫਲਸਨ੍ਧਿ. ਆਯਤਿਭਵਸ੍ਸਾਤਿ ਆਯਤਿਂ ਉਪਪਤ੍ਤਿਭਵਸ੍ਸ. ਤੇਨ ਚੇਤ੍ਥ ਏਕੋ ਸਨ੍ਧਿ ਹੇਤੁਫਲਸਨ੍ਧਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਾਧਿਗਮਨਤੋਵ ਪਵਤ੍ਤਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗੇਨ ਸਹਾਯਵੇਕਲ੍ਲਸ੍ਸ ਕਤਤ੍ਤਾ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਂ. ਸੂਰਿਯਰਸ੍ਮਿਸਮਨ੍ਤਿ ਤਤੋ ਏਵ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਅਪ੍ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਸੂਰਿਯਰਸ੍ਮਿਸਮਂ. ਸਾਤਿ ਰਸ੍ਮਿ. ਕਾਯਾਦਯੋਤਿ ਕਾਯਦ੍ਵਾਰਾਦਯੋ. ਕਤਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚਯੇਹਿ ਕਤਭਾਵਂ ਉਪਾਦਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਕਮ੍ਮਲਕ੍ਖਣਪਤ੍ਤਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਂ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਕਿਰਿਯਮਤ੍ਤੇਤਿ ਅਵਿਪਾਕਧਮ੍ਮਤ੍ਤਾ ਕਾਯਿਕਾਦਿਪਯੋਗਮਤ੍ਤੇ ਠਤ੍ਵਾ. ਅਵਿਪਾਕਂ ਹੋਤਿ ਤੇਸਂ ਅਵਿਪਾਕਧਮ੍ਮਤ੍ਤਾ.
ਅਤ੍ਥਿਰਾਗਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੫. ਨਗਰਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੬੫. ਪਞ੍ਚਮਸੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇਵ ਮੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮ੍ਬੋਧਾ’’ਤਿਆਦਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਸਂਵਣ੍ਣਿਤਮੇਵਾਤਿ ਅਵੁਤ੍ਤਮੇਵ ਸਂਵਣ੍ਣੇਤੁਂ ‘‘ਨਾਮਰੂਪੇ ਖੋ ਸਤੀ’’ਤਿ ਆਰਦ੍ਧੋ. ਤਤ੍ਥ ਦ੍ਵਾਦਸਪਦਿਕੇ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦੇ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਯਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਪਦਾਨਿ ਅਗ੍ਗਹਿਤਾਨਿ, ਨੇਸਂ ਅਗ੍ਗਹਣੇ ਕਾਰਣਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤੁਕਾਮੋ ਤੇਸਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਕਾਰਣਂ ਤਾਵ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਏਤ੍ਥਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਭੂਤਂ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਭਵਂ ਪਠਮਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਦਨਨ੍ਤਰਂ ਅਨਾਗਤਸ੍ਸ ‘‘ਦੁਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਗਹਣੇ ਅਤੀਤੋ ਤਤਿਯੋ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਙ੍ਖਾਰਾ ਹਿ ਤਤਿਯੋ ਭਵੋ’’ਤਿ. ਨਨੁ ਚੇਤ੍ਥ ਅਨਾਗਤਸ੍ਸ ਭਵਸ੍ਸ ਗਹਣਂ ਨ ਸਮ੍ਭਵਤਿ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਭਵਵਸੇਨ ਅਭਿਨਿਵੇਸਸ੍ਸ ਜੋਤਿਤਤ੍ਤਾਤਿ? ਸਚ੍ਚਮੇਤਂ, ਕਾਰਣੇ ਪਨ ਗਹਿਤੇ ਫਲਂ ਗਹਿਤਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਤਥਾ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਅਪਿਚੇਤ੍ਥ ਅਨਾਗਤੋ ਅਦ੍ਧਾ ਅਤ੍ਥਤੋ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਏਵ ਯਤੋ ‘‘ਨਾਮਰੂਪਪਚ੍ਚਯਾ ਸਲ਼ਾਯਤਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਨਾਗਤਦ੍ਧਸਂਗਾਹਿਤਾ ਦੇਸਨਾ ਪਵਤ੍ਤਾ, ਚਤੁਵੋਕਾਰਵਸੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਣਪਚ੍ਚਯਾ ਨਾਮਨ੍ਤਿ ਵਿਸੇਸੋ ਅਤ੍ਥਿ. ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਪਞ੍ਚਵੋਕਾਰਵਸੇਨਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਹੀਤਿ ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਙ੍ਖਾਰੇਹਿ ਆਰਮ੍ਮਣਭੂਤੇਹਿ. ਅਯਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਤਿ ਅਦ੍ਧਾਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਵਸੇਨ ਉਦਯਬ੍ਬਯਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਵਿਪਸ੍ਸਨਾ. ਨ ਘਟੀਯਤੀਤਿ ਨ ਸਮਿਜ੍ਝਤਿ. ਮਹਾ…ਪੇ… ਅਭਿਨਿਵਿਟ੍ਠੋਤਿ ਨ ਘਟਨੇ ਕਾਰਣਮਾਹ, ਹੇਟ੍ਠਾ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਪਾਟਿਯੇਕ੍ਕਂ ਸਮ੍ਮਸਨੀਯਂ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
ਅਦਿਟ੍ਠੇਸੂਤਿ ਅਨਵਬੁਦ੍ਧੇਸੁ. ਚਤੁਸਚ੍ਚਸ੍ਸ ਅਨੁਬੋਧੇਨ ਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਬੁਦ੍ਧੇਨ ਭਵਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਇਮਿਨਾਤਿ ਮਹਾਸਤ੍ਤੇਨ. ਤੇਤਿ ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਙ੍ਖਾਰਾ. ਭਵਉਪਾਦਾਨਤਣ੍ਹਾਵਸੇਨਾਤਿ ਭਵਉਪਾਦਾਨਤਣ੍ਹਾਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ. ਦਿਟ੍ਠਾਵ ‘‘ਤਂਸਹਗਤਾ’’ਤਿ ਸਮਾਨਯੋਗਕ੍ਖਮਤ੍ਤਾ. ਨ ਪਰਭਾਗਂ ਖਨੇਯ੍ਯ ਅਤ੍ਤਨਾ ਇਚ੍ਛਿਤਸ੍ਸ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਪਰਭਾਗੇ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ਚ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕਸ੍ਸਚਿ ਨਤ੍ਥਿਤਾਯਾ’’ਤਿ. ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤੇਸੀਤਿ ਪਟਿਸਂਹਰਿ. ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤਨੇ ਪਨ ਕਾਰਣਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਤਦੇਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਭਿਨ੍ਨਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਅਖਣਿਤਟ੍ਠਾਨਂ.
ਪਚ੍ਚਯਤੋਤਿ ਹੇਤੁਤੋ, ਸਙ੍ਖਾਰਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਕਿਮ੍ਹਿ ਨੁ ਖੋ ਸਤਿ ਜਰਾਮਰਣਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਹੇਤੁਪਰਮ੍ਪਰਵਸੇਨ ਫਲਪਰਮ੍ਪਰਾਯ ਕਿਤ੍ਤਮਾਨਾਯ, ਕਿਮ੍ਹਿ ਨੁ ਖੋ ਸਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਹੋਤੀਤਿ ਚ ਵਿਚਾਰਣਾਯ ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਖੋ ਸਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਤੋ ਕਾਰਣਭੂਤੋ ਸਙ੍ਖਾਰੋ ਅਗ੍ਗਹਿਤੋ, ਤਤੋ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤਤਿ ਨਾਮ, ਨ ਸਬ੍ਬਪਚ੍ਚਯਤੋ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਨਾਮਰੂਪੇ ਖੋ ਸਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਕਿਂ ਨਾਮ ਹੇਤ੍ਥ ਸਹਜਾਤਾਦਿਵਸੇਨੇਵ ਪਚ੍ਚਯਭੂਤਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ, ਨ ਕਮ੍ਮੂਪਨਿਸ੍ਸਯਵਸੇਨ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਵਸੇਨ ਅਭਿਨਿਵੇਸਸ੍ਸ ਜੋਤਿਤਤ੍ਤਾ. ਆਰਮ੍ਮਣਤੋਤਿ ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਙ੍ਖਾਰਸਙ੍ਖਾਤਆਰਮ੍ਮਣਤੋ, ਅਤੀਤਭਵਸਙ੍ਖਾਤਆਰਮ੍ਮਣਤੋ. ਅਤੀਤਦ੍ਧਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾ ਹਿ ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਙ੍ਖਾਰਾ. ਤਤੋ ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤਮਾਨਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਤੀਤਭਵੋਪਿ ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤਤਿ ਨਾਮ. ਉਭਯਮ੍ਪੀਤਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਵਿਞ੍ਞਾਣਮ੍ਪਿ. ਨਾਮਰੂਪਂ ਨ ਅਤਿਕ੍ਕਮਤੀਤਿ ਪਚ੍ਚਯਭੂਤਂ ਆਰਮ੍ਮਣਭੂਤਞ੍ਚ ਨਾਮਰੂਪਂ ਨ ਅਤਿਕ੍ਕਮਤਿ ਤੇਨ ਵਿਨਾ ਅਵਤ੍ਤਨਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨਾਮਰੂਪਤੋ ਪਰਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ. ਵਿਞ੍ਞਾਣੇ ਨਾਮਰੂਪਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯੇ ਹੋਨ੍ਤੇਤਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਿਞ੍ਞਾਣੇ ਨਾਮਰੂਪਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯੇ ਹੋਨ੍ਤੇ. ਨਾਮਰੂਪੇ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯੇ ਹੋਨ੍ਤੇਤਿ ਨਾਮਰੂਪੇ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯੇ ਹੋਨ੍ਤੇ. ਚਤੁਵੋਕਾਰਪਞ੍ਚਵੋਕਾਰਭਵਵਸੇਨ ਯਥਾਰਹਂ ਯੋਜਨਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਦ੍ਵੀਸੁਪਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਪਚ੍ਚਯੇਸੁ ਹੋਨ੍ਤੇਸੂਤਿ ਪਨ ਪਞ੍ਚਵੋਕਾਰਭਵਵਸੇਨ. ਏਤ੍ਤਕੇਨਾਤਿ ਏਵਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਨਾਮਰੂਪਾਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ. ਜਾਯੇਥ ਵਾ ਉਪਪਜ੍ਜੇਥ ਵਾਤਿ ‘‘ਸਤ੍ਤੋ ਜਾਯਤਿ ਉਪਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਸਮਞ੍ਞਾ ਹੋਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਨਾਮਰੂਪਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਉਪਾਦਾਨਭੂਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਇਤੋ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਏਤਦੇਵਾਤਿ ‘‘ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਨਾਮਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤਂ ਦ੍ਵਯਮੇਵ.
ਅਪਰਾਪਰਚੁਤਿਪਟਿਸਨ੍ਧੀਹੀਤਿ ਅਪਰਾਪਰਚੁਤਿਪਟਿਸਨ੍ਧਿਦੀਪਕੇਹਿ ‘‘ਚਵਤਿ, ਉਪਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਦ੍ਵੀਹਿ ਪਦੇਹਿ. ਪਞ੍ਚ ਪਦਾਨੀਤਿ ‘‘ਜਾਯੇਥ ਵਾ’’ਤਿਆਦੀਨਿ ਪਞ੍ਚ ਪਦਾਨਿ. ਨਨੁ ਤਤ੍ਥ ਪਠਮਤਤਿਯੇਹਿ ਚਤੁਤ੍ਥਪਞ੍ਚਮਾਨਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਅਭਿਨ੍ਨਾਨੀਤਿ? ਸਚ੍ਚਂ, ਵਿਞ੍ਞਾਣਨਾਮਰੂਪਾਨਂ ਅਪਰਾਪਰੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਪਰਾਪਰਚੁਤਿਪਟਿਸਨ੍ਧੀਹੀ’’ਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਯੋ ‘‘ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ’’ਤਿ ਪਦੇਨ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਮੇਵ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ‘‘ਯਦਿਦ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਿਯ੍ਯਾਤੇਨ੍ਤੋ ਪੁਨ ਵਤ੍ਵਾ. ਅਨੁਲੋਮਪਚ੍ਚਯਾਕਾਰਵਸੇਨਾਤਿ ਪਚ੍ਚਯਧਮ੍ਮਦਸ੍ਸਨਪੁਬ੍ਬਕਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਧਮ੍ਮਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ. ਪਚ੍ਚਯਧਮ੍ਮਾਨਞ੍ਹਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੋ ਇਦਪ੍ਪਚ੍ਚਯਤਾ ਪਚ੍ਚਯਾਕਾਰੋ, ਸੋ ਚ ‘‘ਅਵਿਜ੍ਜਾਪਚ੍ਚਯਾ ਸਙ੍ਖਾਰਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤੋ ਸਙ੍ਖਾਰੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਨੁਲੋਮਨਤੋ ਅਨੁਲੋਮਪਚ੍ਚਯਾਕਾਰੋ, ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ.
ਆਪਤੋਤਿ ਪਰਿਖਾਗਤਉਦਕਤੋ. ਦ੍ਵਾਰਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਤਤ੍ਥ ਵਸਨ੍ਤਾਨਂ ਪਵੇਸਨਨਿਗ੍ਗਮਨਫਾਸੁਤਾਯ ਉਪਭੋਗਪਰਿਭੋਗਵਤ੍ਥੁਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਰੀਰਚਿਤ੍ਤਸੁਖਤਾਯ ਨਗਰਸ੍ਸ ਮਨੁਞ੍ਞਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਮਨ੍ਤਾ …ਪੇ… ਰਮਣੀਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਪੁਬ੍ਬੇ ਸੁਞ੍ਞਭਾਵੇਨ ਅਰਞ੍ਞਸਦਿਸਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਠਿਤਂ ਜਨਵਾਸਂ ਕਰੋਨ੍ਤੇ ਨਗਰਸ੍ਸ ਲਕ੍ਖਣਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਤਂ ਅਪਰੇਨ ਸਮਯੇਨ ਇਦ੍ਧਞ੍ਚੇਵ ਅਸ੍ਸ ਫੀਤਞ੍ਚਾ’’ਤਿ.
‘‘ਪੁਬ੍ਬੇਵ ਖੋ ਪਨਸ੍ਸ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ ਆਜੀਵੋ ਚ ਸੁਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋ ਤੀਹਿ ਵਿਰਤੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਮਗ੍ਗੋਪਿ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕਵੋਹਾਰਂ ਲਦ੍ਧੁਂ ਅਰਹਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕਸ੍ਸ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਮਗ੍ਗਸ੍ਸਾ’’ਤਿ. ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਚਿਣ੍ਣਨ੍ਤੇਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਸਞ੍ਚਰਿਤਤਾਯ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਤਾਯ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਤੀਰਿਤੇ ਪਰਿਯੇਸਿਤੇ. ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮਗ੍ਗਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਅਨੁਮਾਨਾਦਿਵਸੇਨ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨਂ. ਤਥਾ ਹਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਨਗਰਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਦਿਟ੍ਠਕਾਲੋਤਿ ਅਧਿਗਮਵਸੇਨ ਦਿਟ੍ਠਕਾਲੋ. ਮਗ੍ਗਫਲਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਪਰੋਪਣ੍ਣਾਸ ਅਨਵਜ੍ਜਧਮ੍ਮਾ, ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਞਾਣਂ ਪਨ ਤੇਸਂ ਵਵਤ੍ਥਾਪਕਂ. ਯਾਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਚਰਾਪੇਤ੍ਵਾ.
ਅਵਤ੍ਤਮਾਨਕਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਬੁਦ੍ਧਸੁਞ੍ਞੇ ਲੋਕੇ ਕਸ੍ਸਚਿ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਨਤੋਵ ਉਪ੍ਪਾਦਾਦਿਵਸੇਨ ਵਤ੍ਤਮਾਨਵਸੇਨ. ਤਥਾ ਹਿ ਭਗਵਾ ‘‘ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਾ, ਅਸਞ੍ਜਾਤਸ੍ਸ ਸਞ੍ਜਨੇਤਾ’’ਤਿਆਦਿਕੇਹਿ ਥੋਮਿਤੋ. ਪੁਬ੍ਬਕੇਹਿ ਮਹੇਸੀਹਿ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਹਿ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੋ ਇਤਰੇਹਿ ਅਨ੍ਤਰਾ ਕੇਹਿਚਿ ਅਵਲ਼ਞ੍ਜਿਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਵਲ਼ਞ੍ਜਨਟ੍ਠੇਨ ਪੁਰਾਣਮਗ੍ਗੋ’’ਤਿ. ਝਾਨਸ੍ਸਾਦੇਨਾਤਿ ਝਾਨਸੁਖੇਨ ਝਾਨਪੀਤਿਯਾ. ਸੁਭਿਕ੍ਖਂ ਪਣੀਤਧਮ੍ਮਾਮਤਤਾਯ ਤਿਤ੍ਤਿਆਵਹਂ. ਪੁਪ੍ਫਿਤਂ ਉਪਸੋਭਿਤਂ. ਯਾਵ ਦਸਸਹਸ੍ਸਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ੇਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਏਕਿਸ੍ਸਾ ਲੋਕਧਾਤੁਯਾ’’ਤਿ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਬੁਦ੍ਧਖੇਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਿਤਾਯ ਹਿ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਅਤ੍ਥਿ. ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤਰੇਤਿ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਓਕਾਸੇ.
ਨਗਰਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੬. ਸਮ੍ਮਸਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੬੬. ਛਟ੍ਠੇ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਭਗਵਤੋ. ਸਣ੍ਹਸੁਖੁਮਧਮ੍ਮਪਰਿਦੀਪਨਤੋ ਸੁਖੁਮਾ. ਤੀਹਿ ਲਕ੍ਖਣੇਹਿ ਅਙ੍ਕਿਯਤ੍ਤਾ ਤਿਲਕ੍ਖਣਾਹਤਾ, ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਲਕ੍ਖਣਪਰਿਦੀਪਿਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਰਿਯਧਮ੍ਮਾਧਿਗਮਸ੍ਸ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਭੂਤੇਨ ਹੇਤੁਨਾ ਸਹੇਤੁਕਾ. ਤਿਹੇਤੁਕਪਟਿਸਨ੍ਧਿਪਞ੍ਞਾਯ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਪਞ੍ਞਾਯ ਚ ਅਤ੍ਥਿਤਾਯ ਪਞ੍ਞਵਨ੍ਤੋ ਨ ਕੇਵਲਂ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਿਕਅਙ੍ਗਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯੇਵ, ਬਾਹਿਰਙ੍ਗਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਪਿ ਨੇਸਮਤ੍ਥੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਸਿਨਿਦ੍ਧਾਨੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਨ੍ਤਿ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ. ਪਚ੍ਚਯਸਮ੍ਮਸਨਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯਵੀਮਂਸਂ.
ਆਰਮ੍ਭਾਨੁਰੂਪਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿ ਯਥਾਨੁਸਨ੍ਧਿ. ਨ ਗਤਾਤਿ ਨ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਾ. ਅਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਪਦਨ੍ਤਿ ਅਵੋਮਿਸ੍ਸਕਪਦਂ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਏਵਂ ਅਨਾਗਤਂ ਵਾਕ੍ਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਹਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ. ਏਵਨ੍ਤਿ ‘‘ਤੇਨਹਾਨਨ੍ਦਾ’’ਤਿ ਏਕਵਚਨਂ, ‘‘ਸੁਣਾਥ ਮਨਸਿ ਕਰੋਥਾ’’ਤਿ ਬਹੁਵਚਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕੇਚਿ ਪਨ ‘‘ਤੇਨਹਾਨਨ੍ਦਾ’’ਤਿ ਇਧਾਪਿ ਬਹੁਵਚਨਮੇਵ ਕਤ੍ਵਾ ਪਠਨ੍ਤਿ ‘‘ਸਾਧੁ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ. ਉਪਧੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ ਉਪਧੀਯਤਿ ਏਤ੍ਥ ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ. ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਾਦਕ੍ਖਣਂ ਉਦਯਂ ਪਟਿਲਭਤਿ ‘‘ਪਾਕਟਭਾਵੋ ਠਿਤਿਕੋ, ਅਤ੍ਤਲਾਭੋ ਉਦਯੋ’’ਤਿ. ਨਿਵਿਸਤਿ ਨਿਵੇਸਂ ਓਕਾਸਂ ਪਟਿਲਭਤਿ. ਏਕਵਾਰਮੇਵ ਹਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਦੁਬ੍ਬਲਤ੍ਤੇਨ ਓਕਾਸੇ ਵਿਯ ਪਤਿਟ੍ਠਹਨਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨਂ ਨਿਵਿਟ੍ਠਂ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨਿਵਿਸਤੀਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਪਵਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਪਤਿਟ੍ਠਹਤੀ’’ਤਿ.
ਪਿਯਸਭਾਵਨ੍ਤਿ ਪਿਯਾਯਿਤਬ੍ਬਜਾਤਿਕਂ. ਮਧੁਰਸਭਾਵਨ੍ਤਿ ਇਟ੍ਠਜਾਤਿਕਂ. ਅਭਿਨਿਵਿਟ੍ਠਾਤਿ ਤਣ੍ਹਾਭਿਨਿਵੇਸੇਨ ਓਤਿਣ੍ਣਾ. ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਨ੍ਤਿ ਭਵਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਂ. ਨਿਮਿਤ੍ਤਗ੍ਗਹਣਾਨੁਸਾਰੇਨਾਤਿ ਪਟਿਬਿਮ੍ਬਗ੍ਗਹਣਾਨੁਸਾਰੇਨ. ਕਣ੍ਣਸ੍ਸ ਛਿਦ੍ਦਪਦੇਸਂ ਰਜਤਨਾਲ਼ਿਕਂ ਵਿਯ, ਕਣ੍ਣਬਦ੍ਧਂ ਪਨ ਪਾਮਙ੍ਗਸੁਤ੍ਤਂ ਵਿਯ. ਤੁਙ੍ਗਾ ਉਚ੍ਚਾ ਦੀਘਾ ਨਾਸਿਕਾ ਤੁਙ੍ਗਨਾਸਾ. ਏਵਂ ਲਦ੍ਧਵੋਹਾਰਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਘਾਨਂ. ‘‘ਲਦ੍ਧਵੋਹਾਰਾ’’ਤਿ ਵਾ ਪਾਠੋ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਤਿ ਤੁਙ੍ਗਾ ਨਾਸਾ ਯੇਸਂ ਤੇ ਤੁਙ੍ਗਨਾਸਾ. ਏਵਂ ਲਦ੍ਧਵੋਹਾਰਾ ਸਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਘਾਨਨ੍ਤਿ ਯੋਜਨਾ ਵਣ੍ਣਸਣ੍ਠਾਨਤੋ ਰਤ੍ਤਕਮ੍ਬਲਪਟਲਂ ਵਿਯ. ਸਮ੍ਫਸ੍ਸਤੋ ਮੁਦੁਸਿਨਿਦ੍ਧਂ ਕਿਚ੍ਚਤੋ ਸਿਨਿਦ੍ਧਮਧੁਰਰਸਦਂ. ਸਾਲਲਟ੍ਠਿਨ੍ਤਿ ਸਾਲਕ੍ਖਨ੍ਧਂ.
ਅਦ੍ਦਸਂਸੂਤਿ ਪਸ੍ਸਿਂਸੁ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਕਂਸੇ’’ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਵੋਹਾਰੇਨ.
ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਵਣ੍ਣਾਦਿਗੁਣਂ. ਆਦੀਨਵਨ੍ਤਿ ਮਰਣਗ੍ਗਤਤੋ.
ਸਤ੍ਤੁਪਾਨੀਯੇਨਾਤਿ ਸਤ੍ਤੁਂ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਆਲੋਲਿਤਪਾਨੀਯੇਨ. ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਪਾਨਾਨਿ ਵਿਯ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਗ੍ਗਾ ਤਣ੍ਹਾਪਿਪਾਸਾਵੂਪਸਮਨਤੋ.
ਸਮ੍ਮਸਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੭. ਨਲ਼ਕਲਾਪੀਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੬੭. ਸਤ੍ਤਮੇ ਕਸ੍ਮਾ ਪੁਚ੍ਛਤੀਤਿ ਮਹਾਕੋਟ੍ਠਿਕਤ੍ਥੇਰੋ ਸਯਂ ਤਤ੍ਥ ਨਿਕ੍ਕਙ੍ਖੋ ਸਮਾਨੋ ਕਸ੍ਮਾ ਪੁਚ੍ਛਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਅਜ੍ਝਾਸਯਜਾਨਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਇਦਮ੍ਪਿ ਤਸ੍ਸ ਮਹਾਸਾਵਕਸ੍ਸ ਪਰਚਿਤ੍ਤਜਾਨਨੇਨ ਅਪ੍ਪਾਟਿਹੀਰਂ ਸਿਯਾ, ਤੇਨ ਤਂ ਅਪਰਿਤੁਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਪਿਚਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਦ੍ਵੇ ਅਗ੍ਗਸਾਵਕਾਤਿ ਸੀਲਾਦਿਗੁਣੇਹਿ ਉਤ੍ਤਮਸਾਵਕਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਨ ਹਿ ਮਹਾਕੋਟ੍ਠਿਕਤ੍ਥੇਰੋ ਅਗ੍ਗਸਾਵਕਲਕ੍ਖਣਪ੍ਪਤ੍ਤੋ, ਅਥ ਖੋ ਮਹਾਸਾਵਕਲਕ੍ਖਣਪ੍ਪਤ੍ਤੋ. ਇਦਾਨੇਵ ਖੋ ਮਯਨ੍ਤਿਆਦਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਅਨਾਲੋਲ਼ੇਨ੍ਤੇਨ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਦੇਸਨਾ ਆਹਟਾ, ਨ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯਤਾਵਸੇਨ, ਇਧ ਪਨ ਯੇਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ਤਂ ਆਲੋਲ਼ੇਤ੍ਵਾ ਨਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਕਥਿਤਂ ਮਹਾਥੇਰੇਨ, ਤਮੇਵਸ੍ਸ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਂ ਤੇਨੇਵ ਪਕਾਸੇਤੁਕਾਮੋ ਮਹਾਕੋਟ੍ਠਿਕਤ੍ਥੇਰੋ ਆਹ ‘‘ਇਦਾਨੇਵ ਖੋ ਮਯ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਇਦਂ ਥੇਰੋ’’ਤਿਆਦਿ.
ਏਤ੍ਤਕੇ ਠਾਨੇਤਿ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਆਵੁਸੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਠਮਾਰਮ੍ਭਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਾਵ ‘‘ਨਿਰੋਧੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਪਦਂ, ਏਤ੍ਤਕੇ ਠਾਨੇ. ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਙ੍ਖਾਰੇ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਨਾਮਰੂਪਪਚ੍ਚਯਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ ਦੇਸਨਾਯ ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਪਞ੍ਚਵੋਕਾਰਭਵਵਸੇਨ ਦੇਸਨਾ ਕਥਿਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਫਲੇ ਗਹਿਤੇ ਕਾਰਣਂ ਗਹਿਤਮੇਵਾ’’ਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣੇ ਗਹਿਤੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾ, ਤੇਸਞ੍ਚ ਕਾਰਣਭੂਤਾ ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਗਹਿਤਾ ਏਵ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਹੇਟ੍ਠਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇਸੁ ਦ੍ਵਾਦਸਸੁ ਪਦੇਸੂ’’ਤਿ. ਏਕੇਕਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਏਕੇਕਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇ. ਤਿਣ੍ਣਂ ਤਿਣ੍ਣਂ ਵਸੇਨਾਤਿ ‘‘ਨਿਰੋਧਾਯ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਸਿ, ਨਿਰੋਧਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ, ਨਿਰੋਧਾ ਅਨੁਪਾਦਾਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਏਵਮਾਗਤਾਨਂ ਤਿਣ੍ਣਂ ਤਿਣ੍ਣਂ ਵਾਰਾਨਂ ਵਸੇਨ. ‘‘ਅਟ੍ਠਾਰਸਹਿ ਵਤ੍ਥੂਹੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਮਹਾਵ. ੪੬੮) ਵਿਯ ਇਧ ਵਤ੍ਥੁਸਦ੍ਦੋ ਕਾਰਣਪਰਿਯਾਯੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਛਤ੍ਤਿਂਸਾਯ ਕਾਰਣੇਹੀ’’ਤਿ. ਪਠਮੋ ਅਨੁਮੋਦਨਾਵਿਧਿ. ਧਮ੍ਮਕਥਿਕਗੁਣੋਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਵਿਸਯੋ ਅਭੇਦੋਪਚਾਰੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਸੇਸਦ੍ਵਯੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਦੁਤਿਯੋ ਅਨੁਮੋਦਨਾ, ਤਤਿਯਂ ਅਨੁਮੋਦਨਨ੍ਤਿ ਅਭਿਧੇਯ੍ਯਾਨੁਰੂਪਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਦੇਸਨਾਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਕਥਿਤਾ ‘‘ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਯ…ਪੇ… ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਸੇਕ੍ਖਭੂਮਿ ਕਥਿਤਾ ‘‘ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਯ…ਪੇ… ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਅਸੇਕ੍ਖਭੂਮਿ ਕਥਿਤਾ ‘‘ਨਿਬ੍ਬਿਦਾ …ਪੇ… ਅਨੁਪਾਦਾਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ.
ਨਲ਼ਕਲਾਪੀਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੮. ਕੋਸਮ੍ਬਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੬੮. ਅਟ੍ਠਮੇ ਪਰਸ੍ਸ ਸਦ੍ਦਹਿਤ੍ਵਾਤਿ ਪਰਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਸਦ੍ਦਹਿਤ੍ਵਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯਂ ਏਸ ਭਣਤਿ, ਤਂ ਭੂਤਨ੍ਤਿ ਗਣ੍ਹਾਤੀ’’ਤਿ. ਪਰਪਤ੍ਤਿਯੋ ਹਿ ਏਸੋ ਪਰਨੇਯ੍ਯਬੁਦ੍ਧਿਕੋ. ਯਂ ਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਯਂ ਅਤ੍ਤਨਾ ਚਿਨ੍ਤਿਤਵਤ੍ਥੁ. ਰੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ‘‘ਏਵਮੇਤਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਨ ਅਞ੍ਞਥਾ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਮਤਿਯਾ ਚਿਨ੍ਤੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਰੁਚ੍ਚਤਿ. ਰੁਚਿਯਾ ਗਣ੍ਹਾਤੀਤਿ ਪਰਪਤ੍ਤਿਯੋ ਅਹੁਤ੍ਵਾ ਸਯਮੇਵ ਤਥਾ ਰੋਚੇਨ੍ਤੋ ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਅਨੁਸ੍ਸਵੋਤਿ ‘‘ਅਨੁ ਅਨੁ ਸੁਤ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਚਿਰਕਾਲਗਤਾਯ ਅਨੁਸ੍ਸੁਤਿਯਾ ਲਬ੍ਭਮਾਨਂ ‘‘ਕਥਮਿਦਂ ਸਿਯਾ, ਕਸ੍ਮਾ ਭੂਤਮੇਤ’’ਨ੍ਤਿ ਅਨੁਸ੍ਸਵੇਨ ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਵਿਤਕ੍ਕਯਤੋਤਿ ‘‘ਏਵਮੇਤਂ ਸਿਯਾ’’ਤਿ ਪਰਿਕਪ੍ਪੇਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਏਕਂ ਕਾਰਣਂ ਉਪਟ੍ਠਾਤੀਤਿ ਯਥਾਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਵਤ੍ਥੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਟ੍ਠਾਤਿ. ਆਕਾਰਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਪ੍ਪਿਤਾਕਾਰੇਨਾ ਤਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਏਕਾ ਦਿਟ੍ਠਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ‘‘ਯਥਾਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਤ੍ਥਂ ਏਵਮੇਤਂ, ਨਾਞ੍ਞਥਾ’’ਤਿ ਅਭਿਨਿਵਿਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕੋ ਅਭਿਨਿਵੇਸੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਯਾਯਸ੍ਸਾਤਿ ਯਾਯ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਅਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ. ਨਿਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਂ ਵਿਯ ਨਿਰੂਪੇਤ੍ਵਾ ਚਿਨ੍ਤੇਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਖਮਤੀਤਿ ਤਥਾ ਗਹਣਕ੍ਖਮੋ ਹੋਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸੋ…ਪੇ… ਗਣ੍ਹਾਤੀ’’ਤਿ. ਏਤਾਨੀਤਿ ਸਦ੍ਧਾਦੀਨਿ. ਤਾਨਿ ਹਿ ਸਦ੍ਧੇਯ੍ਯਾਨਂ ਵਤ੍ਥੂਨਂ ਗਹਣਹੇਤੁਭਾਵਤੋ ‘‘ਕਾਰਣਾਨੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਭਵਨਿਰੋਧੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਨਵਵਿਧੋਪਿ ਭਵੋ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ ਏਤ੍ਥ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਧਿਗਤੇਤਿ ਭਵਨਿਰੋਧੋ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ. ਸ੍ਵਾਯਂ ਭਵੋ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੋ ਤਬ੍ਬਿਨਿਮੁਤ੍ਤੋ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਨਿਰੋਧੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਭਵਨਿਰੋਧੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਨਾਮਾਤਿ ‘‘ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਨਾਮ ਭਵਨਿਰੋਧੋ’’ਤਿ ਏਸ ਪਞ੍ਹੋ ਸੇਕ੍ਖੇਹਿਪਿ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਅਸੇਕ੍ਖੇਹੇਵ. ਇਮਂ ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਇਮਂ ਯਾਥਾਵਕਾਰਣਂ.
ਸੁਟ੍ਠੁ ਦਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ‘‘ਭਵਨਿਰੋਧੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਮਯਾ ਸੁਟ੍ਠੁ ਯਾਥਾਵਤੋ ਦਿਟ੍ਠਂ, ਭਵਸ੍ਸ ਪੀਲ਼ਨਸਙ੍ਖਤਸਨ੍ਤਾਪਵਿਪਰਿਣਾਮਟ੍ਠਾਨਂ, ਭਵਨਿਰੋਧਸ੍ਸ ਚ ਨਿਸ੍ਸਰਣਵਿਵੇਕਾਸਙ੍ਖਤਾਮਤਟ੍ਠਾਨਂ ਯਥਾਭੂਤਂ ਸਮ੍ਮਪ੍ਪਞ੍ਞਾਯ ਦਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ. ਅਨਾਗਾਮਿਫਲੇ ਠਿਤੋ ਹਿ ਅਨਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੇ ਠਿਤੋ ਏਵ ਨਾਮ ਉਪਰਿਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਅਨਧਿਗਤਤ੍ਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਨਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੇ ਠਿਤਤ੍ਤਾ’’ਤਿ. ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਆਰਬ੍ਭ ਪਵਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਥੇਰਸ੍ਸੇਤਂ ਞਾਣਂ ‘‘ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਞਾਣਂ ਵਿਯ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਏਕੂਨਵੀਸਤਿਯਾ…ਪੇ… ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ. ਏਤੇਨ ਏਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਾ ਵਿਯ ਨ ਹੋਤਿ ਸਪ੍ਪਦੇਸਭਾਵਤੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਇਧ ਉਦਪਾਨਨਿਦਸ੍ਸਨਮ੍ਪਿ ਸਮਤ੍ਥਿਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਞਾਣੇਨਾਤਿ ਅਵਸੇਸਕਿਲੇਸਾਨਂ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸੇਵ ਵਾ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਞਾਣੇਨ. ਉਪਰਿ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲਸਮਯੋਤਿ ਉਪਰਿ ਸਿਜ੍ਝਨਤੋ ਅਰਹਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ ਤਥਾ ਅਤ੍ਥਿ. ‘‘ਯੇਨਾਹਂ ਤਂ ਪਰਿਯੇਸਤੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਸਚ੍ਛਿਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਜਾਨਾਤਿ.
ਕੋਸਮ੍ਬਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੯. ਉਪਯਨ੍ਤਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੬੯. ਨਵਮੇ ਉਦਕਵਡ੍ਢਨਸਮਯੇਤਿ ਸਬ੍ਬਦਿਵਸੇਸੁ ਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋ ਮਹਨ੍ਤਚਨ੍ਦਕਨ੍ਤਮਣਿਪਬ੍ਬਤਾਨਂ ਜੁਣ੍ਹਸਮ੍ਫਸ੍ਸੇਨ ਪਹਤਤ੍ਤਾ ਜਲਾਭਿਸਨ੍ਦਨਵਸੇਨ ਉਦਕਸ੍ਸ ਵਡ੍ਢਨਸਮਯੇ. ਉਪਰਿ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋਤਿ ਪਕਤਿਯਾ ਉਦਕਸ੍ਸ ਤਿਟ੍ਠਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਤਤੋ ਉਪਰਿ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਪਰਿ ਯਾਪੇਤੀਤਿ ਉਦਕਂ ਤਤ੍ਥ ਉਪਰੂਪਰਿ ਵਡ੍ਢੇਤਿ. ਤਥਾਭੂਤੋ ਚ ਤਂ ਬ੍ਰੂਹੇਨ੍ਤੋ ਪੂਰੇਨ੍ਤੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਡ੍ਢੇਤਿ ਪੂਰੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਚ੍ਚਯਧਮ੍ਮਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਫਲਸਮਵਾਯਪਚ੍ਚਯੇ ਹੋਨ੍ਤੇ ਤਸ੍ਸ ਉਪਰਿ ਠਿਤੋ ਵਿਯ ਹੋਤਿ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸੇ ਵਤ੍ਤਾਪਨਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਉਪਰਿ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੇਨ ਹਿ ਸਾ ਤਥਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯੋ ਭਵਿਤੁਂ ਸਕ੍ਕੁਣਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਅਪਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਯਾਯਨ੍ਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਓਸਰਨ੍ਤੋ’’ਤਿ, ਅਵਡ੍ਢਨ੍ਤੋ ਪਰਿਹੀਯਮਾਨੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਉਪਯਨ੍ਤਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੧੦. ਸੁਸਿਮਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੭੦. ਦਸਮੇ ਗਰੁਕਤੋਤਿ ਗਰੁਭਾਵਹੇਤੂਨਂ ਉਤ੍ਤਮਗੁਣਾਨਂ ਮਤ੍ਥਕਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਨਞ੍ਞਸਾਧਾਰਣੇਨ ਗਰੁਕਾਰੇਨ ਗਰੁਕਤੋ. ਮਾਨਿਤੋਤਿ ਸਮ੍ਮਾਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਮਾਨਿਤੋ. ਤਾਯ ਹਿ ਵਿਞ੍ਞੂਨਂ ਮਨਾਪਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਮਨੇਨ ਪਿਯਾਯਿਤੋ’’ਤਿ. ਚਤੁਪਚ੍ਚਯਪੂਜਾਯ ਚ ਪੂਜਿਤੋਤਿ ਇਦਂ ਅਤ੍ਥਵਚਨਂ. ਯਦਤ੍ਥਂ ਸਂਗੀਤਿਕਾਰੇਹਿ ‘‘ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਗਵਾ ਸਕ੍ਕਤੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਇਮਸ੍ਸ ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਨਿਦਾਨਂ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਉਲ੍ਲਿਙ੍ਗਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸਪਦੇਸੁਪਿ. ਅਂਸਕੂਟਤੋਤਿ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗੇਨ ਉਭੋ ਅਂਸਕੂਟੇ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾ ਦਕ੍ਖਿਣਅਂਸਕੂਟਤੋ, ਉਭਯਤੋ ਵਾ ਅਪਨੇਨ੍ਤਿ. ਪਰਿਚਿਤਗਨ੍ਥਵਸੇਨ ਪਣ੍ਡਿਤਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ, ਯਤੋ ਪਚ੍ਛਾ ਵਿਸੇਸਭਾਗੀ ਜਾਤੋ. ਵਿਚਿਤ੍ਤਨਯਾਯ ਧਮ੍ਮਕਥਾਯ ਕਥਨਤੋ ‘‘ਕਵਿਸੇਟ੍ਠੋ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ.
ਤੇਜੁਸ੍ਸਦੋਤਿ ਮਹਾਤੇਜੋ. ਪੁਰੇਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਾਦੀਨਂ ਨਿਯਤਭਾਵੇਨ ਨਿਯਮਮਨੁਯੁਤ੍ਤੋ. ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਲਕ੍ਖਣਮ੍ਹੀਤਿ ਞਾਣਂ ਤਤ੍ਥ ਕਥਿਤਂ. ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸਂ ਤਸ੍ਸਂ ਪਰਿਸਾਯਂ ਥੇਰਸ੍ਸ ਅਸਮ੍ਮੁਖਾ ਦੇਸਿਤਂ ਧਮ੍ਮਂ. ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਕਥੇਤਿ ਤਥਾ ਵਰਸ੍ਸ ਦਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ.
ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਸੁਸਿਮੋ ਪੂਰਣਾਦਯੋ ਵਿਯ ਸਤ੍ਥੁਪਟਿਞ੍ਞੋ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਿਤ੍ਥਿਯੇਹਿ ਪਨ ‘‘ਅਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਪਞ੍ਞਵਾ ਵੇਦਙ੍ਗਕੁਸਲੋ’’ਤਿ ਗਣਾਚਰਿਯਟ੍ਠਾਨੇ ਠਪਿਤੋ, ਤਥਾ ਚਸ੍ਸ ਸਮ੍ਭਾਵਿਤੋ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਹਂ ਸਤ੍ਥਾਤਿ ਪਟਿਜਾਨਨ੍ਤੋ’’ਤਿ, ਨ ਸਸ੍ਸਤਦਿਟ੍ਠਿਕਤ੍ਤਾ. ਤਥਾ ਹੇਸ ਭਗਵਤੋ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਉਪਗਨ੍ਤੁਂ ਅਸਕ੍ਖਿ.
ਅਞ੍ਞਾਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਸ੍ਸ ਨਾਮਂ ਅਞ੍ਞਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਸ੍ਸ ਚਿਣ੍ਣਨ੍ਤੇ ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਯਂ ਅਞ੍ਞਬ੍ਯਾਕਰਣਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ. ਅਸ੍ਸ ਸੁਸਿਮਸ੍ਸ, ਪਰਮਪ੍ਪਮਾਣਨ੍ਤਿ ਉਤ੍ਤਮਕੋਟਿ. ਆਚਰਿਯਮੁਟ੍ਠੀਤਿ ਆਚਰਿਯਸ੍ਸ ਮੁਟ੍ਠਿਕਤਧਮ੍ਮੋ.
ਅਙ੍ਗਸਨ੍ਤਤਾਯਾਤਿ ਨੀਵਰਣਾਦੀਨਂ ਪਚ੍ਚਨੀਕਧਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਦੂਰਭਾਵੇਨ ਝਾਨਙ੍ਗਾਨਂ ਵੂਪਸਨ੍ਤਤਾਯ. ਨਿਬ੍ਬੁਤਸਬ੍ਬਦਰਥਪਰਿਲ਼ਾਹਤਾਯ ਹਿ ਤੇਸਂ ਝਾਨਾਨਂ ਪਣੀਤਤਰਭਾਵੋ. ਆਰਮ੍ਮਣਸਨ੍ਤਤਾਯਾਤਿ ਰੂਪਪਤਿਭਾਗਵਿਗਮੇਨ ਸਣ੍ਹਸੁਖੁਮਾਦਿਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਭਾਵੇਨ. ਯਦਗ੍ਗੇਨ ਹਿ ਤੇਸਂ ਭਾਵਨਾਤਿਸਯਸਮ੍ਭਾਵਿਤਸਣ੍ਹਸੁਖੁਮਪ੍ਪਕਾਰਾਨਿ ਆਰਮ੍ਮਣਾਨਿ ਸਨ੍ਤਾਨਿ, ਤਦਗ੍ਗੇਨ ਝਾਨਙ੍ਗਾਨਂ ਸਨ੍ਤਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਆਰਮ੍ਮਣਸਨ੍ਤਤਾਯ ਵਾ ਤਦਾਰਮ੍ਮਣਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਨ੍ਤਤਾ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਾਰਮ੍ਮਣਾਹਿ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਾਹਿ ਦੀਪੇਤਬ੍ਬਾ. ਆਰੁਪ੍ਪਵਿਮੋਕ੍ਖਾਤਿ ਅਰੂਪਜ੍ਝਾਨਸਞ੍ਞਾਵਿਮੋਕ੍ਖਾ. ਪਞ੍ਞਾਮਤ੍ਤੇਨੇਵ ਵਿਮੁਤ੍ਤਾ, ਨ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਾ. ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਠਿਤਤਾ ਤਂਸਭਾਵਤਾ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿ, ਅਨਿਚ੍ਚਦੁਕ੍ਖਾਨਤ੍ਤਤਾ, ਤਤ੍ਥ ਞਾਣਂ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ. ਏਵਮਾਹਾਤਿ ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇ ਖੋ, ਸੁਸਿਮ, ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਂ, ਪਚ੍ਛਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨੇ ਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਮਾਦਿ.
ਵਿਨਾਪਿ ਸਮਾਧਿਨ੍ਤਿ ਸਮਥਲਕ੍ਖਣਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਪੁਰਿਮਸਿਦ੍ਧਂ ਵਿਨਾਪਿ ਸਮਾਧਿਨ੍ਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯਾਨਿਕਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਵਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਕਾਰੇਨ. ਨ ਸਮਾਧਿਨਿਸ੍ਸਨ੍ਦੋ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਵਿਹਾਰਾ ਵਿਯ. ਨ ਸਮਾਧਿਆਨਿਸਂਸੋ ਲੋਕਿਯਾਭਿਞ੍ਞਾ ਵਿਯ. ਨ ਸਮਾਧਿਸ੍ਸ ਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਭਵਗ੍ਗਂ ਵਿਯ. ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿ ਮਗ੍ਗੋ ਵਾ ਫਲਂ ਵਾਤਿ ਯੋਜਨਾ.
ਰੂਪਾਦੀਸੁ ਚੇਤੇਸੁ ਤਿਣ੍ਣਂ ਲਕ੍ਖਣਾਨਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨਵਸੇਨ ਦੇਸਨਾ ਤੇਪਰਿਵਟ੍ਟਦੇਸਨਾ. ਅਨੁਯੋਗਂ ਆਰੋਪੇਨ੍ਤੋਤਿ ਨਨੁ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਸੁਸਿਮ, ਇਦਾਨਿ ਅਰਹਤ੍ਤਾਧਿਗਮੇਨ ਸਬ੍ਬਸੋ ਪਚ੍ਚਯਾਕਾਰਂ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਵਿਗਤਸਮ੍ਮੋਹੋਤਿ ਅਨੁਯੋਗਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ. ਪਾਕਟਕਰਣਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਤ੍ਵਂ, ਸੁਸਿਮ, ਨਿਜ੍ਝਾਨਕੋ ਸੁਕ੍ਖਵਿਪਸ੍ਸਕੋ ਚ ਹੁਤ੍ਵਾ ਆਸਵਾਨਂ ਖਯਸਮ੍ਮਸਨੇ ਸੁਪ੍ਪਤਿਟ੍ਠਿਤੋ, ਏਵਮੇਤੇਪਿ ਭਿਕ੍ਖੂ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਅਪਿ ਪਨ ਤੁਮ੍ਹੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨ ਤੇ ਤਯਾ ਅਨੁਯੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾਤਿ.
ਸੁਸਿਮਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਮਹਾਵਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.