ਅਨਿਯਤਕਣ੍ਡੋ
੧. ਪਠਮਾਨਿਯਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ
ਅਨਿਯਤੁਦ੍ਦੇਸੇ ਇਮੇ ਖੋ ਪਨਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ. ਮਾਤੁਗਾਮੇਨਾਤਿ ਤਦਹੁਜਾਤਾਯਪਿ ਜੀਵਮਾਨਕਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ. ਏਕੋ ਏਕਾਯਾਤਿ ਏਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮਾਤੁਗਾਮਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਏਕਾਯ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਸਦ੍ਧਿਂ. ਰਹੋਤਿ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਰਹੋ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ (ਪਾਰਾ. ੪੪੫) ਸੋਤਸ੍ਸ ਰਹੋ ਆਗਤੋ, ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸੇਵ ਪਨ ਰਹੋ ‘‘ਰਹੋ’’ਤਿ ਇਧ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਸਚੇਪਿ ਹਿ ਪਿਹਿਤਕਵਾਟਸ੍ਸ ਗਬ੍ਭਸ੍ਸ ਦ੍ਵਾਰੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਵਿਞ੍ਞੂ ਪੁਰਿਸੋ ਹੋਤਿ, ਨੇਵ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਂ ਕਰੋਤਿ. ਯਤ੍ਥ ਪਨ ਸਕ੍ਕਾ ਦਟ੍ਠੁਂ, ਤਾਦਿਸੇ ਅਨ੍ਤੋਦ੍ਵਾਦਸਹਤ੍ਥੇਪਿ ਓਕਾਸੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਸਚਕ੍ਖੁਕੋ ਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋਪਿ ਨਿਦ੍ਦਾਯਨ੍ਤੋਪਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਂ ਕਰੋਤਿ, ਸਮੀਪੇ ਠਿਤੋਪਿ ਅਨ੍ਧੋ ਨ ਕਰੋਤਿ, ਚਕ੍ਖੁਮਾਪਿ ਨਿਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਦਾਯਨ੍ਤੋਪਿ ਨ ਕਰੋਤਿ, ਇਤ੍ਥੀਨਂ ਪਨ ਸਤਮ੍ਪਿ ਨ ਕਰੋਤਿਯੇਵ, ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਰਹੋਤਿ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਰਹੋ’’ਤਿ. ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਸਨੇਤਿ ਕੁਟ੍ਟਾਦੀਹਿ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੋਕਾਸੇ. ਅਲਂਕਮ੍ਮਨਿਯੇਤਿ ਕਮ੍ਮਕ੍ਖਮਂ ਕਮ੍ਮਯੋਗ੍ਗਨ੍ਤਿ ਕਮ੍ਮਨਿਯਂ, ਅਲਂ ਪਰਿਯਤ੍ਤਂ ਕਮ੍ਮਨਿਯਭਾਵਾਯਾਤਿ ਅਲਂਕਮ੍ਮਨਿਯਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਲਂਕਮ੍ਮਨਿਯੇ. ਯਤ੍ਥ ਅਜ੍ਝਾਚਾਰਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ ਤਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਾਤੁਂ, ਤਾਦਿਸੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਿਸਜ੍ਜਂ ਕਪ੍ਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ਨਿਸਜ੍ਜਂ ਕਰੇਯ੍ਯ, ਨਿਸੀਦੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਸਯਨਮ੍ਪਿ ਨਿਸਜ੍ਜਾਯ ਏਵ ਸਙ੍ਗਹਿਤਂ. ਸਦ੍ਧੇਯ੍ਯਵਚਸਾਤਿ ਸਦ੍ਧਾਤਬ੍ਬਵਚਨਾ, ਅਰਿਯਸਾਵਿਕਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਿਸਜ੍ਜਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਟਿਜਾਨਮਾਨੋਤਿ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਏਵਰੂਪਾ ਉਪਾਸਿਕਾ ਦਿਸ੍ਵਾ ਵਦਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਨਿਸਜ੍ਜਂ ਪਟਿਜਾਨਮਾਨੋਵ ਤਿਣ੍ਣਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰੇਨ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਅਪ੍ਪਟਿਜਾਨਮਾਨੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯੇਨ ਵਾ ਸਾਤਿ ਨਿਸਜ੍ਜਾਦੀਸੁ ਆਕਾਰੇਸੁ ਯੇਨ ਵਾ ਆਕਾਰੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਮੇਥੁਨਾਦੀਨਿ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਸਾ ਉਪਾਸਿਕਾ ਵਦੇਯ੍ਯ, ਪਟਿਜਾਨਮਾਨੋਵ ਤੇਨ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋ, ਏਵਰੂਪਾਯਪਿ ਹਿ ਉਪਾਸਿਕਾਯ ਵਚਨਮਤ੍ਤੇਨ ਆਕਾਰੇਨ ਨ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਸ੍ਮਾ? ਯਸ੍ਮਾ ਦਿਟ੍ਠਂ ਨਾਮ ਤਥਾਪਿ ਹੋਤਿ, ਅਞ੍ਞਥਾਪੀਤਿ. ਅਯਂ ਧਮ੍ਮੋ ਅਨਿਯਤੋਤਿ ਤਿਣ੍ਣਂ ਆਪਤ੍ਤੀਨਂ ਯਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਵਾ ਵਤ੍ਥੁਂ ਵਾ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬਤਾਯ ਅਨਿਯਤੋ.
ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਉਦਾਯਿਤ੍ਥੇਰਂ ਆਰਬ੍ਭ ਮਾਤੁਗਾਮੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸਜ੍ਜਕਪ੍ਪਨਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ, ਅਸਾਧਾਰਣਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ, ਅਨਾਣਤ੍ਤਿਕਂ, ਮੇਥੁਨਧਮ੍ਮਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਕਿਲੇਸਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਰਹਸ੍ਸਾਦੇਨ ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮਤਾਯ ਅਕ੍ਖਿਅਞ੍ਜਨਾਦਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸਬ੍ਬਪਯੋਗੇਸੁ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਇਤ੍ਥੀ ਨਿਸੀਦਤੁ, ਤਸ੍ਸਾ ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾਯ ਸੋ ਨਿਸੀਦਤੁ, ਅਪਚ੍ਛਾ ਅਪੁਰਿਮਂਯੇਵ ਉਭੋ ਵਾ ਨਿਸੀਦਨ੍ਤੁ, ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਨਿਸਜ੍ਜਾਯ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ. ਸਚੇ ਪਨ ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਂ ਵਾ ਮੇਥੁਨਂ ਵਾ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਤੇਸਂ ਵਸੇਨ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋ. ਨਿਪਜ੍ਜਨੇਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰੇ ਪੁਰਿਸੇ ਨਿਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਨਿਦ੍ਦਾਯਨ੍ਤੇ ਅਨਨ੍ਧੇ ਵਿਞ੍ਞੁਪੁਰਿਸੇ ਉਪਚਾਰਗਤੇ ਸਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ, ਅਰਹੋਪੇਕ੍ਖਸ੍ਸ, ਅਞ੍ਞਵਿਹਿਤਸ੍ਸ ਚ ਨਿਸਜ੍ਜਨਪਚ੍ਚਯਾ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਾਦੀਨਂ ਪਨ ਤੀਹਿਪਿ ਆਪਤ੍ਤੀਹਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਸਿਯਾ ਸੀਲਵਿਪਤ੍ਤਿ, ਸਿਯਾ ਆਚਾਰਵਿਪਤ੍ਤਿ. ਯਂ ਪਨ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ, ਤਸ੍ਸਾ ਵਸੇਨ ਅਙ੍ਗਭੇਦੋ ਞਾਤਬ੍ਬੋ. ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਦੀਨਿ ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਸਦਿਸਾਨੇਵਾਤਿ.
ਪਠਮਾਨਿਯਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੨. ਦੁਤਿਯਾਨਿਯਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ
ਦੁਤਿਯੇ ਇਤ੍ਥੀਪਿ ਪੁਰਿਸੋਪਿ ਯੋ ਕੋਚਿ ਵਿਞ੍ਞੂ ਅਨਨ੍ਧੋ ਅਬਧਿਰੋ ਅਨ੍ਤੋਦ੍ਵਾਦਸਹਤ੍ਥੇ ਓਕਾਸੇ ਠਿਤੋ ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਵਾ ਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋਪਿ ਨਿਦ੍ਦਾਯਨ੍ਤੋਪਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਂ ਕਰੋਤਿ. ਬਧਿਰੋ ਪਨ ਚਕ੍ਖੁਮਾਪਿ, ਅਨ੍ਧੋ ਵਾ ਅਬਧਿਰੋਪਿ ਨ ਕਰੋਤਿ. ਪਾਰਾਜਿਕਾਪਤ੍ਤਿਞ੍ਚ ਪਰਿਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਵਾਚਾਪਤ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਅਯਂ ਵਿਸੇਸੋ. ਸੇਸਂ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਦੀਨਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਸਦਿਸਾਨੇਵਾਤਿ.
ਦੁਤਿਯਾਨਿਯਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾ ਖੋਤਿਆਦਿ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
ਕਙ੍ਖਾਵਿਤਰਣਿਯਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਵਣ੍ਣਨਾਯ
ਅਨਿਯਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.