੬-੯. ਅਨਿਚ੍ਚਾਨੁਪਸ੍ਸੀਸੁਤ੍ਤਾਦਿਵਣ੍ਣਨਾ

੧੬-੧੯. ਛਟ੍ਠੇ ‘‘ਇਧ ਸਮਸੀਸੀ ਕਥਿਤੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਏਵਂ ਸਮਸੀਸਿਤਂ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਸੋ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਰੋਗਵਸੇਨ ਸਮਸੀਸੀ ਰੋਗਸਮਸੀਸੀ. ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਏਕਪ੍ਪਹਾਰੇਨੇਵਾਤਿ ਏਕਵੇਲਾਯਮੇਵ. ਯੋ ਚਕ੍ਖੁਰੋਗਾਦੀਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਸਤਿ ‘‘ਇਤੋ ਅਨੁਟ੍ਠਿਤੋ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਪਟ੍ਠਪੇਸਿ, ਅਥਸ੍ਸ ਅਰਹਤ੍ਤਞ੍ਚ ਰੋਗਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ ਏਕਕਾਲਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਅਯਂ ਰੋਗਸਮਸੀਸੀ ਨਾਮ. ਇਰਿਯਾਪਥਸ੍ਸ ਪਰਿਯੋਸਾਨਨ੍ਤਿ ਇਰਿਯਾਪਥਨ੍ਤਰਸਮਾਯੋਗੋ. ਯੋ ਠਾਨਾਦੀਸੁ ਇਰਿਯਾਪਥੇਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਅਧਿਟ੍ਠਾਯ ‘‘ਅਵਿਕੋਪੇਤ੍ਵਾਵ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਪਟ੍ਠਪੇਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਅਰਹਤ੍ਤਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਚ ਇਰਿਯਾਪਥਵਿਕੋਪਨਞ੍ਚ ਏਕਪ੍ਪਹਾਰੇਨੇਵ ਹੋਤਿ, ਅਯਂ ਇਰਿਯਾਪਥਸਮਸੀਸੀ ਨਾਮ. ਜੀਵਿਤਸਮਸੀਸੀ ਨਾਮਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਪਲਿਬੋਧਸੀਸਂ ਮਾਨੋ, ਪਰਾਮਾਸਸੀਸਂ ਦਿਟ੍ਠਿ, ਵਿਕ੍ਖੇਪਸੀਸਂ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਂ, ਕਿਲੇਸਸੀਸਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾ, ਅਧਿਮੋਕ੍ਖਸੀਸਂ ਸਦ੍ਧਾ, ਪਗ੍ਗਹਸੀਸਂ ਵੀਰਿਯਂ, ਉਪਟ੍ਠਾਨਸੀਸਂ ਸਤਿ, ਅਵਿਕ੍ਖੇਪਸੀਸਂ ਸਮਾਧਿ, ਦਸ੍ਸਨਸੀਸਂ ਪਞ੍ਞਾ, ਪਵਤ੍ਤਸੀਸਂ ਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ, ਚੁਤਿਸੀਸਂ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਸਙ੍ਖਾਰਸੀਸਂ ਨਿਰੋਧੋ’’ਤਿ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਯਂ (ਪਟਿ. ਮ. ੩.੩੩) ਵੁਤ੍ਤੇਸੁ ਸਤ੍ਤਰਸਸੁ ਸੀਸੇਸੁ ਪਵਤ੍ਤਸੀਸਂ ਕਿਲੇਸਸੀਸਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵੇ ਸੀਸਾਨਿ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤਾਨਿ – ‘‘ਅਪੁਬ੍ਬਂ ਅਚਰਿਮਂ ਆਸਵਪਰਿਯਾਦਾਨਞ੍ਚ ਹੋਤਿ ਜੀਵਿਤਪਰਿਯਾਦਾਨਞ੍ਚਾ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋ. ਤੇਸੁ ਕਿਲੇਸਸੀਸਂ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗੋ ਪਰਿਯਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਤ੍ਤਸੀਸਂ ਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਚੁਤਿਚਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਯਾਦਿਯਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਵਿਜ੍ਜਾਪਰਿਯਾਦਾਯਕਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਪਰਿਯਾਦਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਪਰਿਯਾਦਾਯਕਂ ਅਵਿਜ੍ਜਂ ਪਰਿਯਾਦਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਅਞ੍ਞਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾਪਰਿਯਾਦਾਯਕਂ ਚਿਤ੍ਤਂ, ਅਞ੍ਞਂ ਜੀਵਿਤਨ੍ਦ੍ਰਿਯਪਰਿਯਾਦਾਯਕਂ. ਯਸ੍ਸ ਚੇਤਂ ਸੀਸਦ੍ਵਯਂ ਸਮਂ ਪਰਿਯਾਦਾਨਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਸੋ ਜੀਵਿਤਸਮਸੀਸੀ ਨਾਮ.

ਕਥਂ ਪਨਿਦਂ ਸਮਂ ਹੋਤੀਤਿ? ਵਾਰਸਮਤਾਯ. ਯਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਵਾਰੇ ਮਗ੍ਗਵੁਟ੍ਠਾਨਂ ਹੋਤਿ, ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗੇ ਪਞ੍ਚ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਾਨਿ, ਸਕਦਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੇ ਪਞ੍ਚ, ਅਨਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੇ ਪਞ੍ਚ, ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗੇ ਚਤ੍ਤਾਰੀਤਿ ਏਕੂਨਵੀਸਤਿਮੇ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਞਾਣੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਯ ਭਵਙ੍ਗਂ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਤੋ ਇਮਾਯ ਵਾਰਸਮਤਾਯ ਇਦਂ ਉਭਯਸੀਸਪਰਿਯਾਦਾਨਮ੍ਪਿ ਸਮਂ ਹੋਤੀਤਿ ਇਮਾਯ ਵਾਰਸਮਤਾਯ. ਵਾਰਸਮਵੁਤ੍ਤਿਦਾਯਕੇਨ ਹਿ ਮਗ੍ਗਚਿਤ੍ਤੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨਨ੍ਤਰਂ ਵਿਯ ਨਿਪ੍ਫਾਦੇਤਬ੍ਬਾ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਵਾਰਾ ਚ ਕਿਲੇਸਪਰਿਯਾਦਾਨਸ੍ਸੇਵ ਵਾਰਾਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਅਰਹਤਿ. ‘‘ਵਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਿਮੁਤ੍ਤਮਿਤਿ ਞਾਣਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੭੮; ਸਂ. ਨਿ. ੩.੧੨, ੧੪) ਵਚਨਤੋ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਪਰਿਸਮਾਪਨੇਨ ਕਿਲੇਸਪਰਿਯਾਦਾਨਂ ਸਮ੍ਪਾਪਿਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ ਇਮਾਯ ਵਾਰਵੁਤ੍ਤਿਯਾ ਸਮਤਾਯ ਕਿਲੇਸਪਰਿਯਾਦਾਨਜੀਵਿਤਪਰਿਯਾਦਾਨਾਨਂ ਸਮਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਯਸ੍ਮਾ ਪਨਸ੍ਸ…ਪੇ... ਤਸ੍ਮਾ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ.

ਆਯੁਨੋ ਵੇਮਜ੍ਝਂ ਅਨਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤਰਾਵ ਕਿਲੇਸਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨੇਨ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਤੀਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯੀ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯੋ ਪਞ੍ਚਸੁ ਸੁਦ੍ਧਾਵਾਸੇਸੂ’’ਤਿਆਦਿ. ਵੇਮਜ੍ਝੇਤਿ ਅਵਿਹਾਦੀਸੁ ਯਤ੍ਥ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਤਤ੍ਥ ਆਯੁਨੋ ਵੇਮਜ੍ਝੇ. ਆਯੁਵੇਮਜ੍ਝਂ ਉਪਹਚ੍ਚ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਤੀਤਿ ਉਪਹਚ੍ਚਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯੀ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯੋ ਤਤ੍ਥੇਵਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਅਪ੍ਪਯੋਗੇਨ ਅਨੁਸ੍ਸਾਹੇਨ ਅਕਿਲਮਨ੍ਤੋ ਤਿਕ੍ਖਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਤਾਯ ਸੁਖੇਨੇਵ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਤੀਤਿ ਅਸਙ੍ਖਾਰਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯੀ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯੋ ਤੇਸਂਯੇਵਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤੇਸਂਯੇਵ ਪੁਗ੍ਗਲਾਨਨ੍ਤਿ ਨਿਦ੍ਧਾਰਣੇ ਸਾਮਿਵਚਨਂ. ਅਪ੍ਪਯੋਗੇਨਾਤਿ ਅਧਿਮਤ੍ਤਪ੍ਪਯੋਗੇਨ ਵਿਨਾ ਅਪ੍ਪਕਸਿਰੇਨ. ਸਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਸਪ੍ਪਯੋਗੇਨ ਕਿਲਮਨ੍ਤੋ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਤੀਤਿ ਸਸਙ੍ਖਾਰਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯੀ. ਉਦ੍ਧਂਵਾਹਿਭਾਵੇਨ ਉਦ੍ਧਮਸ੍ਸ ਤਣ੍ਹਾਸੋਤਂ ਵਟ੍ਟਸੋਤਞ੍ਚਾਤਿ, ਉਦ੍ਧਂ ਵਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਟਿਲਭਿਤਬ੍ਬਤੋ ਉਦ੍ਧਮਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸੋਤਨ੍ਤਿ ਉਦ੍ਧਂਭੋਤੋ. ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਅਕਨਿਟ੍ਠਂ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਅਕਨਿਟ੍ਠਗਾਮੀ.

ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਚਤੁਕ੍ਕਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਹਿ ਅਵਿਹਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਦੇਵਲੋਕੇ ਸੋਧੇਤ੍ਵਾ ਅਕਨਿਟ੍ਠਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਤਿ, ਅਯਂ ਉਦ੍ਧਂਸੋਤੋ ਅਕਨਿਟ੍ਠਗਾਮੀ ਨਾਮ. ਅਯਞ੍ਹਿ ਅਵਿਹੇਸੁ ਕਪ੍ਪਸਹਸ੍ਸਂ ਵਸਨ੍ਤੋ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣਿਤ੍ਵਾ ਅਤਪ੍ਪਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਦ੍ਵੇ ਕਪ੍ਪਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਵਸਨ੍ਤੋ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣਿਤ੍ਵਾ ਸੁਦਸ੍ਸਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਕਪ੍ਪਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਵਸਨ੍ਤੋ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣਿਤ੍ਵਾ ਸੁਦਸ੍ਸਿਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਅਟ੍ਠ ਕਪ੍ਪਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਵਸਨ੍ਤੋ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣਿਤ੍ਵਾ ਅਕਨਿਟ੍ਠਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਵਸਨ੍ਤੋ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਂ ਅਧਿਗਚ੍ਛਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਅਵਿਹਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਦੁਤਿਯਂ ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਵਾ ਦੇਵਲੋਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਤਿ, ਅਯਂ ਉਦ੍ਧਂਸੋਤੋ ਨ ਅਕਨਿਟ੍ਠਗਾਮੀ ਨਾਮ. ਯੋ ਕਾਮਭਵਤੋ ਚਵਿਤ੍ਵਾ ਅਕਨਿਟ੍ਠੇਸੁ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਤਿ, ਅਯਂ ਨ ਉਦ੍ਧਂਸੋਤੋ ਅਕਨਿਟ੍ਠਗਾਮੀ ਨਾਮ. ਯੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਚਤੂਸੁ ਦੇਵਲੋਕੇਸੁ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਤਿ, ਅਯਂ ਨ ਉਦ੍ਧਂਸੋਤੋ ਨ ਅਕਨਿਟ੍ਠਗਾਮੀਤਿ.

ਏਤੇ ਪਨ ਅਵਿਹੇਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸਮਨਨ੍ਤਰਆਯੁਵੇਮਜ੍ਝਂ ਅਪ੍ਪਤ੍ਵਾਵ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਨਵਸੇਨ ਤਯੋ ਅਨ੍ਤਰਾਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਿਨੋ, ਏਕੋ ਉਪਹਚ੍ਚਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯੀ, ਏਕੋ ਉਦ੍ਧਂਸੋਤੋਤਿ ਪਞ੍ਚਵਿਧੋ, ਅਸਙ੍ਖਾਰਸਸਙ੍ਖਾਰਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਿਵਿਭਾਗੇਨ ਦਸ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਅਤਪ੍ਪਸੁਦਸ੍ਸਸੁਦਸ੍ਸੀਸੂਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਦਸਕਾਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੀਸਂ. ਅਕਨਿਟ੍ਠੇ ਪਨ ਉਦ੍ਧਂਸੋਤੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਯੋ ਅਨ੍ਤਰਾਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਿਨੋ, ਏਕੋ ਉਪਹਚ੍ਚਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯੀਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ, ਅਸਙ੍ਖਾਰਸਸਙ੍ਖਾਰਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਿਵਿਭਾਗੇਨ ਅਟ੍ਠਾਤਿ ਅਟ੍ਠਚਤ੍ਤਾਰੀਸਂ ਅਨਾਗਾਮਿਨੋ. ਸਤ੍ਤਮਾਦੀਸੁ ਨਤ੍ਥਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ.

ਅਨਿਚ੍ਚਾਨੁਪਸ੍ਸੀਸੁਤ੍ਤਾਦਿਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.