੧੫. ਅਟ੍ਠਾਨਪਾਲ਼ਿ (ਪਠਮਵਗ੍ਗ)
(੧੫) ੧. ਅਟ੍ਠਾਨਪਾਲ਼ਿ-ਪਠਮਵਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ
੨੬੮. ਅਟ੍ਠਾਨਪਾਲ਼ਿਵਣ੍ਣਨਾਯਂ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਂ ਠਾਨਂ ਅਟ੍ਠਾਨਂ, ਨਤ੍ਥਿ ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਵਾ ਅਟ੍ਠਾਨਂ. ਅਨਵਕਾਸੋਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਤਦਤ੍ਥਨਿਗਮਨਮੇਵ ਹਿ ‘‘ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਵਚਨਨ੍ਤਿ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਉਭਯੇਨਪੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਯਨ੍ਤਿ ਕਾਰਣਤ੍ਥੇ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਂ. ਹੇਤੁਅਤ੍ਥੋ ਚੇਤ੍ਥ ਕਾਰਣਤ੍ਥੋਤਿ ਆਹ – ‘‘ਯਨ੍ਤਿ ਯੇਨ ਕਾਰਣੇਨਾ’’ਤਿ. ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਨਿਦ੍ਦੇਸੇਨੇਤ੍ਥ ਦਿਟ੍ਠਿਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਮਗ੍ਗਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ. ਕੁਤੋ ਪਨਾਯਮਤ੍ਥੋ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ? ਲਿਙ੍ਗਤੋ, ਲਿਙ੍ਗਂ ਚੇਤਸ੍ਸ ਨਿਚ੍ਚਤੋ ਉਪਗਮਨਪ੍ਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ. ਚਤੁਭੂਮਕੇਸੂਤਿ ਇਦਂ ਚਤੁਤ੍ਥਭੂਮਕਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ ਵਿਸਯਭਾਵੂਪਗਮਨਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਨ ਤੇ ਆਰਬ੍ਭ ਨਿਚ੍ਚਤੋ ਉਪਗਮਨਸਬ੍ਭਾਵਤੋ. ਵਕ੍ਖਤਿ ਹਿ ‘‘ਤਦਭਾਵੇ ਚਤੁਤ੍ਥਭੂਮਕਸਙ੍ਖਾਰਾ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ. ਅਭਿਸਙ੍ਖਤਸਙ੍ਖਾਰਅਭਿਸਙ੍ਖਰਣਕਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਸਪ੍ਪਦੇਸਤ੍ਤਾ ਨਿਪ੍ਪਦੇਸਸਙ੍ਖਾਰਗ੍ਗਹਣਤ੍ਥਂ ‘‘ਸਙ੍ਖਤਸਙ੍ਖਾਰੇਸੂ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਪਨ ਨਿਵਤ੍ਤਨੇ ਕਾਰਣਂ ਸਯਮੇਵ ਵਕ੍ਖਤਿ. ਏਤਂ ਕਾਰਣਂ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਤਥਾ ਉਪਗਮਨੇ ਸੇਤੁਘਾਤੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਤੇਜੁਸ੍ਸਦਤ੍ਤਾਤਿ ਸਂਕਿਲੇਸਵਿਧਮਨਤੇਜਸ੍ਸ ਅਧਿਕਭਾਵਤੋ. ਤਥਾ ਹਿ ਤੇ ਗਮ੍ਭੀਰਭਾਵੇਨ ਦੁਦ੍ਦਸਾ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਨ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਇਦਂ ਪਨ ਪਕਰਣਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਪ੍ਪਹੀਨਵਿਪਲ੍ਲਾਸਾਨਞ੍ਹਿ ਸਨ੍ਤਾਨੇਸੁ ਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾਨਮ੍ਪਿ ਤੇ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਨ ਹੋਨ੍ਤਿ.
੨੬੯. ਅਸੁਖੇ ਸੁਖਨ੍ਤਿ ਵਿਪਲ੍ਲਾਸੋ ਚ ਇਧ ਸੁਖਤੋ ਉਪਗਮਨਸ੍ਸ ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਏਕਨ੍ਤ…ਪੇ… ਅਤ੍ਤਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨਾ’’ਤਿ ਪਧਾਨਦਿਟ੍ਠਿਮਾਹ. ਗੂਥਨ੍ਤਿ ਗੂਥਟ੍ਠਾਨਂ, ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸ ਅਵਿਸਯਭਾਵੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤੋ ਏਵਾਤਿ ਕਸਿਣਾਦਿਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਸਙ੍ਗਹਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੨੭੦. ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋਤਿ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨਂ ਪਰਿਚ੍ਛਿਜ੍ਜ ਤਸ੍ਸ ਗਹਣਂ. ਸ੍ਵਾਯਂ ਯੇਸੁ ਨਿਚ੍ਚਾਦਿਤੋ ਉਪਗਮਨਂ ਸਮ੍ਭਵਤਿ, ਤੇਸਂ ਵਸੇਨਯੇਵ ਕਾਤਬ੍ਬੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਬ੍ਬਵਾਰੇਸੁ ਵਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਸਬ੍ਬਵਾਰੇਸੂਤਿ ‘‘ਨਿਚ੍ਚਤੋ ਉਪਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਆਗਤੇਸੁ ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਸੁਤ੍ਤਪਦੇਸੁ. ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ ਹੀਤਿ ਹਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਹੇਤੁਅਤ੍ਥੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਯਂ ਯਂ ਸਙ੍ਖਾਰਂ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ ਨਿਚ੍ਚਾਦਿਵਸੇਨ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਤਂ ਤਂ ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਵਸੇਨ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਯਾਥਾਵਤੋ ਜਾਨਨ੍ਤੋ ਤਂ ਗਾਹਂ ਤਂ ਦਿਟ੍ਠਿਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਯਤ੍ਥ ਗਾਹੋ, ਤਤ੍ਥ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਾਤਿ ਚਤੁਭੂਮਕਸਙ੍ਖਾਰਾ ਇਧ ਸਙ੍ਖਾਰਗ੍ਗਹਣੇਨ ਨ ਗਯ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੨੭੧. ਪੁਤ੍ਤਸਮ੍ਬਨ੍ਧੇਨ ਮਾਤੁਪਿਤੁਸਮਞ੍ਞਾ ਦਤ੍ਤਕਿਤ੍ਤਿਮਾਦਿਵਸੇਨਪਿ ਪੁਤ੍ਤਵੋਹਾਰੋ ਲੋਕੇ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਸੋ ਚ ਖੋ ਪਰਿਯਾਯੇਨਾਤਿ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਿਦ੍ਧਂ ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ – ‘‘ਜਨਿਕਾਵ ਮਾਤਾ, ਜਨਕੋਵ ਪਿਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਥਾ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਮਨੁਸ੍ਸਭੂਤੋਵ ਖੀਣਾਸਵੋ ਅਰਹਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਅਟ੍ਠਾਨਮੇਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ‘‘ਮਾਤੁਆਦੀਨਂਯੇਵ ਜੀਵਿਤਾ ਵੋਰੋਪਨੇ ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ ਅਭਬ੍ਬਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤੋ ਤਦਞ੍ਞਂ ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਜੀਵਿਤਾ ਵੋਰੋਪੇਤੀਤਿ ਇਦਂ ਅਤ੍ਥਤੋ ਆਪਨ੍ਨਮੇਵਾ’’ਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨੋ ਵਦਤਿ – ‘‘ਕਿਂ ਪਨ ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਅਞ੍ਞਂ ਜੀਵਿਤਾ ਵੋਰੋਪੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ? ‘‘ਅਟ੍ਠਾਨਮੇਤਂ ਅਨਵਕਾਸੋ, ਯਂ ਦਿਟ੍ਠਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਸਞ੍ਚਿਚ੍ਚ ਪਾਣਂ ਜੀਵਿਤਾ ਵੋਰੋਪੇਯ੍ਯ, ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋ ‘‘ਏਤਮ੍ਪਿ ਅਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨੇਵਾਹ – ‘‘ਸਚੇ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਕਸ੍ਮਾ ‘‘ਮਾਤਰ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਹ – ‘‘ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਭਾਵਸ੍ਸ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਬਲਦੀਪਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਸਦ੍ਧਾਦਿਬਲਸਮਨ੍ਨਾਗਮਦੀਪਨਤ੍ਥਂ. ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੇਨਾਗਤਸਦ੍ਧਾਧਿਬਲਵਸੇਨ ਹਿ ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਤਾਦਿਸਂ ਸਾਵਜ੍ਜਂ ਨ ਕਰੋਤਿ.
੨੭੫. ਪਞ੍ਚਹਿ ਕਾਰਣੇਹੀਤਿ ਇਦਮੇਤ੍ਥ ਨਿਪ੍ਫਾਦਕਾਨਿ ਤੇਸਂ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਿਯਾਨਿ ਚ ਕਾਰਣਾਨਿ ਕਾਰਣਭਾਵਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਏਕਜ੍ਝਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਨ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਸਮਾਨਯੋਗਕ੍ਖਮਤ੍ਤਾ. ਆਕਾਰੇਹੀਤਿ ਕਾਰਣੇਹਿ. ਅਨੁਸ੍ਸਾਵਨੇਨਾਤਿ ਅਨੁਰੂਪਂ ਸਾਵਨੇਨ. ਭੇਦਸ੍ਸ ਅਨੁਰੂਪਂ ਯਥਾ ਭੇਦੋ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਭਿਨ੍ਦਿਤਬ੍ਬਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਚਨਸ੍ਸ ਸਾਵਨੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਪਨੇਨ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਨਨੁ ਤੁਮ੍ਹੇ’’ਤਿਆਦਿ. ਕਣ੍ਣਮੂਲੇ ਵਚੀਭੇਦਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਏਤੇਨ ਪਾਕਟਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭੇਦਕਰਵਤ੍ਥੁਦੀਪਨਂ ਵੋਹਾਰੋ, ਤਤ੍ਥ ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਿਚ੍ਛਿਤਮਤ੍ਥਂ ਰਹਸ੍ਸਵਸੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਪਨਂ ਅਨੁਸ੍ਸਾਵਨਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਕਮ੍ਮਮੇਵ ਉਦ੍ਦੇਸੋ ਵਾ ਪਮਾਣਨ੍ਤਿ ਤੇਹਿ ਸਙ੍ਘਭੇਦਸਿਦ੍ਧਿਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਇਤਰੇ ਪਨ ਤੇਸਂ ਸਮ੍ਭਾਰਭੂਤਾ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਵੋਹਾਰਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਵੋਹਰਣੇ. ਚੁਤਿਅਨਨ੍ਤਰਂ ਫਲਂ ਅਨਨ੍ਤਰਂ ਨਾਮ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨਨ੍ਤਰੇ ਨਿਯੁਤ੍ਤਾਨਿ, ਤਨ੍ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨੇਨ ਅਨਨ੍ਤਰਕਰਣਸੀਲਾਨਿ, ਅਨਨ੍ਤਰਪ੍ਪਯੋਜਨਾਨਿ ਚਾਤਿ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਾਨਿ, ਤਾਨਿ ਏਵ ਕਮ੍ਮਾਨੀਤਿ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਕਮ੍ਮਾਨਿ.
ਕਮ੍ਮਤੋਤਿ ‘‘ਏਵਂ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਕਮ੍ਮਂ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਕਮ੍ਮਸਦਿਸ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਕਮ੍ਮਵਿਭਾਗਤੋ. ਦ੍ਵਾਰਤੋਤਿ ਕਾਯਦ੍ਵਾਰਤੋ. ਕਪ੍ਪਟ੍ਠਿਤਿਯਤੋਤਿ ‘‘ਇਦਂ ਕਪ੍ਪਟ੍ਠਿਤਿਯਵਿਪਾਕਂ, ਇਦਂ ਨ ਕਪ੍ਪਟ੍ਠਿਤਿਯਵਿਪਾਕ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਕਪ੍ਪਟ੍ਠਿਤਿਯਵਿਭਾਗਤੋ. ਪਾਕਸਾਧਾਰਣਾਦੀਹੀਤਿ ‘‘ਇਦਮੇਤ੍ਥ ਵਿਪਚ੍ਚਤਿ, ਇਦਂ ਨ ਵਿਪਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ ਵਿਪਚ੍ਚਨਵਿਭਾਗਤੋ, ਗਹਟ੍ਠਪਬ੍ਬਜਿਤਾਨਂ ਸਾਧਾਰਣਾਸਾਧਾਰਣਤੋ, ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਵੇਦਨਾਦਿਵਿਭਾਗਤੋ ਚ.
ਕਮ੍ਮਤੋ ਤਾਵ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯੋ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਮਨੁਸ੍ਸਤ੍ਤਭਾਵੇ ਠਿਤਸ੍ਸੇਵ ਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾਨਂ ਤਿਕ੍ਖਵਿਸਦਭਾਵਾਪਤ੍ਤਿ, ਯਥਾ ਤਿਣ੍ਣਂ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾਨਂ ਬੋਧਿਤ੍ਤਯਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਯਂ, ਏਵਂ ਮਨੁਸ੍ਸਭਾਵੇ ਠਿਤਸ੍ਸੇਵ ਏਦਿਸਾਨਂ ਅਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾਨਮ੍ਪਿ ਤਿਕ੍ਖਵਿਸਦਭਾਵਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਆਹ – ‘‘ਮਨੁਸ੍ਸਭੂਤਸ੍ਸੇਵਾ’’ਤਿ. ਪਾਕਤਿਕਮਨੁਸ੍ਸਾਨਮ੍ਪਿ ਚ ਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਸੇਸਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵਿਮਾਨਵਤ੍ਥੁਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੋ ਚ ਅਤ੍ਥੋ ਸਮਾਨਜਾਤਿਯਸ੍ਸ ਵਿਕੋਪਨੇ ਗਰੁਤਰੋ, ਨ ਤਥਾ ਵਿਜਾਤਿਯਸ੍ਸਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਮਨੁਸ੍ਸਭੂਤਂ ਮਾਤਰਂ ਵਾ ਪਿਤਰਂ ਵਾ’’ਤਿ. ਲਿਙ੍ਗਪਰਿਵਤ੍ਤੇ ਚ ਸੋ ਏਵ ਏਕਕਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ ਭਵਙ੍ਗਪ੍ਪਬਨ੍ਧੋ ਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਪਬਨ੍ਧੋ ਚ, ਨ ਅਞ੍ਞੋਤਿ ਆਹ – ‘‘ਅਪਿ ਪਰਿਵਤ੍ਤਲਿਙ੍ਗ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੇਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਤਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕਨ੍ਤਿਆਦਿ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਭਾਵਸਮਤ੍ਥਨਂ. ਚਤੁਕ੍ਕੋਟਿਯਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਸਮ੍ਭਵਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਪਠਮਾ ਕੋਟਿ ਦਸ੍ਸਿਤਾ, ਇਤਰਾਸੁ ਵਿਸਙ੍ਕੇਤਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ – ‘‘ਯੋ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਦਿਪਿ ਤਤ੍ਥ ਵਿਸਙ੍ਕੇਤੋ, ਕਮ੍ਮਂ ਪਨ ਗਰੁਤਰਂ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਸਦਿਸਂ ਭਾਯਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਆਹ – ‘‘ਭਾਰਿਯਂ…ਪੇ… ਤਿਟ੍ਠਤੀ’’ਤਿ. ਅਯਂ ਪਞ੍ਹੋਤਿ ਞਾਪਨਿਚ੍ਛਾਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਕਥਾ.
ਅਭਿਸਨ੍ਧਿਨਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ. ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਂ ਫੁਸਤੀਤਿ ਮਰਣਾਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨੇਵ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਵਤ੍ਥੁਨੋ ਵਿਕੋਪਿਤਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਂ ਨ ਫੁਸਤੀਤਿ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਵਤ੍ਥੁਅਭਾਵਤੋ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਂ ਨ ਹੋਤਿ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਹਿ ਪੁਰਿਮਂ ਅਭਿਸਨ੍ਧਿਚਿਤ੍ਤਂ ਅਪ੍ਪਮਾਣਂ, ਵਧਕਚਿਤ੍ਤਂ ਪਨ ਤਦਾਰਮ੍ਮਣਂ ਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਞ੍ਚ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਭਾਵੇ ਪਮਾਣਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਸਙ੍ਗਾਮਚਤੁਕ੍ਕਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਵਸੇਨ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਹਿ ਪਰਸੇਨਾਯ ਅਞ੍ਞਞ੍ਚ ਯੋਧਂ ਪਿਤਰਞ੍ਚ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਯੋਧਸ੍ਸ ਉਸੁਂ ਖਿਪਤਿ ‘‘ਏਤਂ ਵਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਮਮ ਪਿਤਰਂ ਵਿਜ੍ਝਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ, ਯਥਾਧਿਪ੍ਪਾਯਂ ਗਤੇ ਪਿਤੁਘਾਤਕੋ ਹੋਤਿ. ‘‘ਯੋਧੇ ਵਿਦ੍ਧੇ ਮਮ ਪਿਤਾ ਪਲਾਯਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਖਿਪਤਿ, ਉਸੁਂ ਅਯਥਾਧਿਪ੍ਪਾਯਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਿਤਰਂ ਮਾਰੇਤਿ, ਵੋਹਾਰਵਸੇਨ ਪਿਤੁਘਾਤਕੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਂ ਪਨ ਨਤ੍ਥੀਤਿ. ਚੋਰਚਤੁਕ੍ਕਂ ਪਨ ਯੋ ‘‘ਚੋਰਂ ਮਾਰੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚੋਰਵੇਸੇਨ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਪਿਤਰਂ ਮਾਰੇਤਿ, ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਂ ਫੁਸਤੀਤਿਆਦਿਨਾ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਨੇਵਾਤਿ ਤੇਨੇਵ ਪਯੋਗੇਨ. ਅਰਹਨ੍ਤਘਾਤਕੋ ਹੋਤਿਯੇਵਾਤਿ ਅਰਹਤੋ ਮਾਰਿਤਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸ੍ਸੇਵ ਤਂ ਦਿਨ੍ਨਂ ਹੋਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥਾਯਮਧਿਪ੍ਪਾਯੋ – ਯਥਾ ਵਧਕਚੇਤਨਾ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਰਮ੍ਮਣਾਪਿ ਪਬਨ੍ਧਵਿਚ੍ਛੇਦਨਵਸੇਨ ਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਨ ਏਵਂ ਚਾਗਚੇਤਨਾ. ਸਾ ਹਿ ਚਜਿਤਬ੍ਬਵਤ੍ਥੁਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਚਜਨਮਤ੍ਤਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਅਞ੍ਞਸਨ੍ਤਕਭਾਵਕਰਣਞ੍ਚ ਤਸ੍ਸ ਚਜਨਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਯਸ੍ਸ ਤਂ ਸਨ੍ਤਕਂ ਕਤਂ, ਤਸ੍ਸੇਵ ਦਿਨ੍ਨਂ ਹੋਤੀਤਿ.
ਲੋਹਿਤਂ ਸਮੋਸਰਤੀਤਿ ਅਭਿਘਾਤੇਨ ਪਕੁਪ੍ਪਮਾਨਂ ਸਞ੍ਚਿਤਂ ਹੋਤਿ. ਮਹਨ੍ਤਤਰਨ੍ਤਿ ਗਰੁਤਰਂ. ਸਰੀਰਪ੍ਪਟਿਜਗ੍ਗਨੇ ਵਿਯਾਤਿ ਸਤ੍ਥੁਰੂਪਕਾਯਪ੍ਪਟਿਜਗ੍ਗਨੇ ਵਿਯ.
ਅਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤੇਤਿ ਇਦਂ ਸਾਮਗ੍ਗਿਯਦੀਪਨਂ. ਭੇਦੋ ਚ ਹੋਤੀਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਭੇਦੋ ਚ ਹੋਤਿ. ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ‘‘ਈਦਿਸਂ ਕਰਣਂ ਸਙ੍ਘਭੇਦਾਯ ਨ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ. ਤਥਾ ਨਵਤੋ ਊਨਪਰਿਸਾਯਾਤਿ ਨਵਤੋ ਊਨਪਰਿਸਾਯ ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਤਥਾਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਤਥਾਤਿ ਚ ਇਮਿਨਾ ‘‘ਨ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਂ ਆਕਡ੍ਢਤਿ, ਨ ਪਨ ‘‘ਭੇਦੋਵ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਇਦਂ. ਹੇਟ੍ਠਿਮਨ੍ਤੇਨ ਹਿ ਨਵਨ੍ਨਮੇਵ ਵਸੇਨ ਸਙ੍ਘਭੇਦੋ. ਧਮ੍ਮਵਾਦਿਨੋ ਅਨਵਜ੍ਜਾਤਿ ਯਥਾਧਮ੍ਮਂ ਅਨਵਟ੍ਠਾਨਤੋ. ਸਙ੍ਘਭੇਦਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੋ ਸਙ੍ਘਰਾਜਿ.
ਕਾਯਦ੍ਵਾਰਮੇਵ ਪੂਰੇਨ੍ਤਿ ਕਾਯਕਮ੍ਮਭਾਵੇਨੇਵ ਲਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਤੋ. ਸਣ੍ਠਹਨ੍ਤੇਹਿ ਕਪ੍ਪੇ…ਪੇ… ਮੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਇਦਂ ਕਪ੍ਪਟ੍ਠਕਥਾਯ (ਕਥਾ. ੬੫੪ ਆਦਯੋ) ਨ ਸਮੇਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਹਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ (ਕਥਾ. ਅਟ੍ਠ. ੬੫੪-੬੫੭) ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਆਪਾਯਿਕੋਤਿ ਇਦਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਯਂ ਸੋ ਏਕਂ ਕਪ੍ਪਂ ਅਸੀਤਿਭਾਗੇ ਕਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਏਕਭਾਗਮਤ੍ਤਂ ਕਾਲਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ, ਤਂ ਆਯੁਕਪ੍ਪਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਕਪ੍ਪਵਿਨਾਸੇਯੇਵਾਤਿ ਚ ਆਯੁਕਪ੍ਪਵਿਨਾਸੇ ਏਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੇ ਸਤਿ ਨਤ੍ਥਿ ਵਿਰੋਧੋ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਸਣ੍ਠਹਨ੍ਤੇਤਿ ਇਦਮ੍ਪਿ ‘‘ਸ੍ਵੇਵ ਵਿਨਸ੍ਸਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਵਿਯ ਅਭੂਤਪਰਿਕਪ੍ਪਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਕਦਿਵਸਮੇਵ ਨਿਰਯੇ ਪਚ੍ਚਤਿ, ਤਤੋ ਪਰਂ ਕਪ੍ਪਾਭਾਵੇ ਆਯੁਕਪ੍ਪਸ੍ਸਪਿ ਅਭਾਵਤੋਤਿ ਅਵਿਰੋਧਤੋ ਅਤ੍ਥਯੋਜਨਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਸੇਸਾਨੀਤਿ ਸਙ੍ਘਭੇਦਤੋ ਅਞ੍ਞਾਨਿ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਕਮ੍ਮਾਨਿ.
ਯਦਿ ਤਾਨਿ ਅਹੋਸਿਕਮ੍ਮਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਸਤਿ ਕਥਂ ਨੇਸਂ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਤਾ ਚੁਤਿਅਨਨ੍ਤਰਂ ਵਿਪਾਕਦਾਨਾਭਾਵਤੋ. ਅਥ ਸਤਿ ਫਲਦਾਨੇ ਚੁਤਿਅਨਨ੍ਤਰੋ ਏਵ ਏਤੇਸਂ ਫਲਕਾਲੋ, ਨ ਅਞ੍ਞੋਤਿ ਫਲਕਾਲਨਿਯਮੇਨ ਨਿਯਤਤਾ ਇਚ੍ਛਿਤਾ, ਨ ਫਲਦਾਨਨਿਯਮੇਨ. ਏਵਮ੍ਪਿ ਨਿਯਤਫਲਕਾਲਾਨਂ ਅਞ੍ਞੇਸਮ੍ਪਿ ਉਪਪਜ੍ਜਵੇਦਨੀਯਾਨਂ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਵੇਦਨੀਯਾਨਞ੍ਚ ਨਿਯਤਤਾ ਆਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਤਸ੍ਮਾ ਵਿਪਾਕਧਮ੍ਮਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯਨ੍ਤਰਵਿਕਲਤਾਦੀਹਿ ਅਵਿਪਚ੍ਚਮਾਨਾਨਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਭਾਵੇਨ ਵਿਪਾਕਧਮ੍ਮਤਾ ਵਿਯ ਬਲਵਤਾ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯੇਨ ਵਿਪਾਕੇ ਦਿਨ੍ਨੇ ਅਵਿਪਚ੍ਚਮਾਨਾਨਮ੍ਪਿ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਾਨਂ ਫਲਦਾਨੇ ਨਿਯਤਸਭਾਵਾ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਸਭਾਵਾ ਚ ਪਵਤ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਭਾਵੇਨ ਫਲਦਾਨਨਿਯਮੇਨੇਵ ਨਿਯਤਾ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਤਾ ਚ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਅਵਸ੍ਸਞ੍ਚ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਸਭਾਵਾ ਤਤੋ ਏਵ ਨਿਯਤਸਭਾਵਾ ਚ ਤੇਸਂ ਪਵਤ੍ਤੀਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਮੇਤਂ, ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਬਲਵਤੋ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਸ੍ਸ ਅਭਾਵੇ ਸਤਿ ਚੁਤਿਅਨਨ੍ਤਰਂ ਏਕਨ੍ਤੇਨ ਫਲਦਾਨਤੋ.
ਨਨੁ ਏਵਂ ਅਞ੍ਞੇਸਮ੍ਪਿ ਉਪਪਜ੍ਜਵੇਦਨੀਯਾਨਂ ਅਞ੍ਞਸ੍ਮਿਂ ਵਿਪਾਕਦਾਯਕੇ ਅਸਤਿ ਚੁਤਿਅਨਨ੍ਤਰਮੇਵ ਏਕਨ੍ਤੇਨ ਫਲਦਾਨਤੋ ਨਿਯਤਸਭਾਵਾ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਸਭਾਵਾ ਚ ਪਵਤ੍ਤਿ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ? ਨਾਪਜ੍ਜਤਿ ਅਸਮਾਨਜਾਤਿਕੇਨ ਚੇਤੋਪਣਿਧਿਵਸੇਨ ਉਪਘਾਤਕੇਨ ਚ ਨਿਵਤ੍ਤੇਤਬ੍ਬਵਿਪਾਕਤ੍ਤਾ ਅਨਨ੍ਤਰੇ ਏਕਨ੍ਤਫਲਦਾਯਕਤ੍ਤਾਭਾਵਾ, ਨ ਪਨ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਾਨਂ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਾਦੀਨਂ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਾਦੀਨਿ ਵਿਯ ਅਸਮਾਨਜਾਤਿਕਂ ਫਲਨਿਵਤ੍ਤਕਂ ਅਤ੍ਥਿ ਸਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਰਿਯਾਨਂ ਅਵੀਚਿਫਲਤ੍ਤਾ, ਨ ਚ ਹੇਟ੍ਠੂਪਪਤ੍ਤਿਂ ਇਚ੍ਛਤੋ ਸੀਲਵਤੋ ਚੇਤੋਪਣਿਧਿ ਵਿਯ ਉਪਰੂਪਪਤ੍ਤਿਜਨਕਕਮ੍ਮਫਲਂ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਫਲਂ ਨਿਵਤ੍ਤੇਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥੋ ਚੇਤੋਪਣਿਧਿ ਅਤ੍ਥਿ ਅਨਿਚ੍ਛਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਅਵੀਚਿਪਾਤਨਤੋ, ਨ ਚ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯੋਪਘਾਤਕਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਮ੍ਮਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਂਯੇਵ ਅਨਨ੍ਤਰੇ ਏਕਨ੍ਤਵਿਪਾਕਜਨਕਸਭਾਵਾ ਪਵਤ੍ਤੀਤਿ. ਅਨੇਕਾਨਿ ਚ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਾਨਿ ਕਤਾਨਿ ਏਕਨ੍ਤੇਨ ਵਿਪਾਕੇ ਨਿਯਤਸਭਾਵਤ੍ਤਾ ਉਪਰਤਾਵਿਪਚ੍ਚਨਸਭਾਵਾਸਙ੍ਕਤ੍ਤਾ ਨਿਚ੍ਛਿਤਾਨਿ ਸਭਾਵਤੋ ਨਿਯਤਾਨੇਵ. ਤੇਸੁ ਪਨ ਸਮਾਨਸਭਾਵੇਸੁ ਏਕੇਨ ਵਿਪਾਕੇ ਦਿਨ੍ਨੇ ਇਤਰਾਨਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਸ੍ਸ ਤੇਨੇਵ ਕਤਤ੍ਤਾ ਨ ਦੁਤਿਯਂ ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਚ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਨ ਸਮਤ੍ਥਤਾਵਿਘਾਤਤ੍ਤਾਤਿ ਨਤ੍ਥਿ ਤੇਸਂ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਕਤਾਨਿਵਤ੍ਤਿ, ਗਰੁਗਰੁਤਰਭਾਵੋ ਪਨ ਤੇਸਂ ਲਬ੍ਭਤੇਵਾਤਿ ਸਙ੍ਘਭੇਦਸ੍ਸ ਸਿਯਾ ਗਰੁਤਰਭਾਵੋਤਿ ‘‘ਯੇਨ…ਪੇ… ਵਿਪਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਏਕਸ੍ਸ ਪਨ ਅਞ੍ਞਾਨਿ ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਕਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾਨਿ. ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਵਿਪਚ੍ਚਤੀਤਿ ਵਚਨੇਨ ਇਤਰੇਸਂ ਪਵਤ੍ਤਿਵਿਪਾਕਦਾਯਿਤਾ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਾ ਵਿਯ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਨੋ ਵਾ ਤਥਾ ਸੀਲਵਤੀਤਿ ਯਥਾ ਪਿਤਾ ਸੀਲਵਾ, ਤਥਾ ਸੀਲਵਤੀ ਨੋ ਵਾ ਹੋਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਸਚੇ ਮਾਤਾ ਸੀਲਵਤੀ, ਮਾਤੁਘਾਤੋ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਵਿਪਚ੍ਚਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ.
ਪਕਤਤ੍ਤੋਤਿ ਅਨੁਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ. ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕੋਤਿ ਅਪਾਰਾਜਿਕੋ. ਸਮਾਨਸੀਮਾਯਨ੍ਤਿ ਏਕਸੀਮਾਯਂ.
੨੭੬. ਸਤ੍ਥੁ ਕਿਚ੍ਚਂ ਕਾਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥੋਤਿ ਯਂ ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਕਾਤਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਂ ਅਨੁਸਾਸਨਾਦਿ, ਨਂ ਕਾਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥੋਤਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਯ. ਅਞ੍ਞਂ ਤਿਤ੍ਥਕਰਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ –
‘‘ਤਿਤ੍ਥਂ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬਂ, ਤਿਤ੍ਥਕਰੋ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬੋ, ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬਾ, ਤਿਤ੍ਥਿਯਸਾਵਕਾ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬਾ. ਤਤ੍ਥ ਤਿਤ੍ਥਂ ਨਾਮ ਦ੍ਵਾਸਟ੍ਠਿ ਦਿਟ੍ਠਿਯੋ. ਏਤ੍ਥ ਹਿ ਸਤ੍ਥਾ ਤਰਨ੍ਤਿ ਉਪ੍ਲਵਨ੍ਤਿ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨਿਮੁਜ੍ਜਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਿਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਤਾਦਿਸਾਨਂ ਦਿਟ੍ਠੀਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਾ ਤਿਤ੍ਥਕਰੋ ਨਾਮ ਪੂਰਣਕਸ੍ਸਪਾਦਿਕੋ. ਤਸ੍ਸ ਲਦ੍ਧਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਨਾਮ. ਤੇ ਹਿ ਤਿਤ੍ਥੇ ਜਾਤਾਤਿ ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ. ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਂ ਵਾ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਸਙ੍ਖਾਤਂ ਤਿਤ੍ਥਂ ਏਤੇਸਂ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਤਿਤ੍ਥਿਕਾ, ਤਿਤ੍ਥਿਕਾ ਏਵ ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ. ਤੇਸਂ ਪਚ੍ਚਯਦਾਯਕਾ ਤਿਤ੍ਥਿਯਸਾਵਕਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੧੪੦).
੨੭੭. ਅਭਿਜਾਤਿਆਦੀਸੁ ਪਕਮ੍ਪਨਦੇਵਤੂਪਸਙ੍ਕਮਨਾਦਿਨਾ ਜਾਤਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ੇਨ ਸਮਾਨਯੋਗਕ੍ਖਮਂ ਦਸਸਹਸ੍ਸਪਰਿਮਾਣਂ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਂ ਜਾਤਿਖੇਤ੍ਤਂ. ਸਰਸੇਨੇਵ ਆਣਾਪਵਤ੍ਤਨਟ੍ਠਾਨਂ ਆਣਾਖੇਤ੍ਤਂ. ਵਿਸਯਭੂਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਸਯਖੇਤ੍ਤਂ. ਦਸਸਹਸ੍ਸੀ ਲੋਕਧਾਤੂਤਿ ਇਮਾਯ ਲੋਕਧਾਤੁਯਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਇਮਂ ਲੋਕਧਾਤੁਂ ਪਰਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾ ਦਸਸਹਸ੍ਸੀ ਲੋਕਧਾਤੁ. ਤਤ੍ਤਕਾਨਂਯੇਵ ਜਾਤਿਖੇਤ੍ਤਭਾਵੋ ਧਮ੍ਮਤਾਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ‘‘ਪਰਿਗ੍ਗਹਵਸੇਨਾ’’ਤਿ ਕੇਚਿ, ‘‘ਸਬ੍ਬੇਸਂਯੇਵ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਤਤ੍ਤਕਂਯੇਵ ਜਾਤਿਖੇਤ੍ਤਂ ਤਨ੍ਨਿਵਾਸੀਨਂਯੇਵ ਦੇਵਤਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ’’ਤਿ ਚ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿ ਓਕ੍ਕਮਨਕਾਲਾਦੀਨਂ ਛਨ੍ਨਂ ਏਵ ਗਹਣਂ ਨਿਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤਂ ਮਹਾਭਿਨੀਹਾਰਾਦਿਕਾਲੇਪਿ ਤਸ੍ਸ ਪਕਮ੍ਪਨਸ੍ਸ ਲਬ੍ਭਨਤੋ. ਆਣਾਖੇਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਯਂ ਏਕਜ੍ਝਂ ਸਂਵਟ੍ਟਤਿ ਵਿਵਟ੍ਟਤਿ ਚ, ਆਣਾ ਪਵਤ੍ਤਤਿ ਆਣਾਯ ਤਨ੍ਨਿਵਾਸਿਦੇਵਤਾਨਂ ਸਿਰਸਾ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨੇਨ, ਤਞ੍ਚ ਖੋ ਕੇਵਲਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਆਨੁਭਾਵੇਨੇਵ, ਨ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਵਸੇਨ. ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਵਸੇਨ ਪਨ ‘‘ਯਾਵਤਾ ਵਾ ਪਨ ਆਕਙ੍ਖੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੩.੮੧) ਵਚਨਤੋ ਤਤੋ ਪਰਮ੍ਪਿ ਆਣਾ ਵਤ੍ਤੇਯ੍ਯੇਵ.
ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਪਨ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ‘‘ਨ ਮੇ ਆਚਰਿਯੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਦਿਸੋ ਮੇ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿਆਦਿਂ (ਮ. ਨਿ. ੧.੨੮੫; ਮਹਾਵ. ੧੧; ਕਥਾ. ੪੦੫) ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਲੋਕਧਾਤੁਯਾ ਠਤ੍ਵਾ ਵਦਨ੍ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ ‘‘ਕਿਂ ਪਨਾਵੁਸੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਅਤ੍ਥੇਤਰਹਿ ਅਞ੍ਞੇ ਸਮਣਾ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਵਾ ਭਗਵਤਾ ਸਮਸਮਾ ਸਮ੍ਬੋਧਿਯਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ‘ਨੋ’ਤਿ ਵਦੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੧੬੧) ਵਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਕਾਰਣਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ – ‘‘ਅਟ੍ਠਾਨਮੇਤਂ ਅਨਵਕਾਸੋ, ਯਂ ਏਕਿਸ੍ਸਾ ਲੋਕਧਾਤੁਯਾ ਦ੍ਵੇ ਅਰਹਨ੍ਤੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਾ ਅਪੁਬ੍ਬਂ ਅਚਰਿਮਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਂ ਸੁਤ੍ਤਂ (ਅ. ਨਿ. ੧.੨੭੭; ਵਿਭ. ੮੦੯; ਮ. ਨਿ. ੩.੧੨੯; ਮਿ. ਪ. ੫.੧.੧) ਆਹਰਨ੍ਤੇਨ ਧਮ੍ਮਸੇਨਾਪਤਿਨਾ ਚ ਬੁਦ੍ਧਖੇਤ੍ਤਭੂਤਂ ਇਮਂ ਲੋਕਧਾਤੁਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਹੋਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
ਏਕਤੋਤਿ ਸਹ, ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਕਾਲੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਸੋ ਪਨ ਕਾਲੋ ਕਥਂ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨੋਤਿ ਚਰਿਮਭਵੇ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਗ੍ਗਹਣਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਾਵ ਧਾਤੁਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ, ‘‘ਤਤ੍ਥਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਅਨਚ੍ਛਰਿਯਤ੍ਤਾਤਿ ਦ੍ਵੀਸੁਪਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੇਸੁ ਅਚ੍ਛਰਿਯਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦ੍ਵੀਸੁਪਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੇਸੁ ਅਨਚ੍ਛਰਿਯਤਾ, ਕਿਮਙ੍ਗਂ ਪਨ ਬਹੂਸੂਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ, ‘‘ਯਦਿ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਬੁਦ੍ਧਾ ਨਾਮ ਮਜ੍ਝੇ ਭਿਨ੍ਨਸੁਵਣ੍ਣਂ ਵਿਯ ਏਕਸਦਿਸਾਤਿ ਤੇਸਂ ਦੇਸਨਾਪਿ ਏਕਰਸਾ ਏਕਧਾਤਿ ਆਹ – ‘‘ਦੇਸਨਾਯ ਚ ਵਿਸੇਸਾਭਾਵਤੋ’’ਤਿ. ਏਤੇਨਪਿ ਅਨਚ੍ਛਰਿਯਤ੍ਤਮੇਵ ਸਾਧੇਤਿ. ਵਿਵਾਦਭਾਵਤੋਤਿ ਏਤੇਨ ਵਿਵਾਦਾਭਾਵਤ੍ਥਂ ਦ੍ਵੇ ਬੁਦ੍ਧਾ ਏਕਤੋ ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਤਂ ਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਏਤਂ ਅਨਚ੍ਛਰਿਯਤਾਦਿਕਾਰਣਂ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਮਿਲਿਨ੍ਦਪਞ੍ਹੇ.
ਏਕਂ ਏਵ ਬੁਦ੍ਧਂ ਧਾਰੇਤੀਤਿ ਏਕਬੁਦ੍ਧਧਾਰਣੀ. ਏਤੇਨ ਏਵਂਸਭਾਵਾ ਏਤੇ ਬੁਦ੍ਧਗੁਣਾ, ਯੇਨ ਦੁਤਿਯਬੁਦ੍ਧਗੁਣੇ ਧਾਰੇਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥਾ ਅਯਂ ਲੋਕਧਾਤੂਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪਚ੍ਚਯਵਿਸੇਸਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨਾਨਞ੍ਹਿ ਗੁਣਧਮ੍ਮਾਨਂ ਭਾਰਿਯੋ ਵਿਸੇਸੋ ਮਹਾਪਥਵਿਯਾਪਿ ਦੁਸ੍ਸਹੋਤਿ ਸਕ੍ਕਾ ਵਿਞ੍ਞਾਤੁਂ. ਤਥਾ ਹਿ ਅਭਿਸਮ੍ਬੋਧਿਸਮਯੇ ਉਪਗਤਸ੍ਸ ਲੋਕਨਾਥਸ੍ਸ ਗੁਣਭਾਰਂ ਬੋਧਿਰੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਤੀਸੁਪਿ ਦਿਸਾਸੁ ਮਹਾਪਥਵੀ ਸਨ੍ਧਾਰੇਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ. ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਨ ਧਾਰੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਮੇਵ ਅਧਾਰਣਂ ਪਰਿਯਾਯਨ੍ਤਰੇਹਿ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਚਲੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਚਲੇਯ੍ਯਾਤਿ ਪਰਿਪ੍ਫਨ੍ਦੇਯ੍ਯ. ਕਮ੍ਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ਪਵੇਧੇਯ੍ਯ. ਨਮੇਯ੍ਯਾਤਿ ਏਕਪਸ੍ਸੇਨ ਨਮੇਯ੍ਯ. ਓਨਮੇਯ੍ਯਾਤਿ ਓਸੀਦੇਯ੍ਯ. ਵਿਨਮੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵਿਵਿਧਂ ਇਤੋ ਚਿਤੋ ਚ ਨਮੇਯ੍ਯ. ਵਿਕਿਰੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵਾਤੇਨ ਥੁਸਮੁਟ੍ਠਿ ਵਿਯ ਵਿਪ੍ਪਕਿਰੇਯ੍ਯ. ਵਿਧਮੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵਿਨਸ੍ਸੇਯ੍ਯ. ਵਿਦ੍ਧਂਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਸਬ੍ਬਸੋ ਵਿਦ੍ਧਸ੍ਤਾ ਭਵੇਯ੍ਯ. ਤਥਾਭੂਤਾ ਚ ਨ ਕਤ੍ਥਚਿ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ ਆਹ – ‘‘ਨ ਠਾਨਮੁਪਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.
ਇਦਾਨਿ ਤਤ੍ਥ ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ, ‘‘ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਏਕੇ ਪੁਰਿਸੇਤਿ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਪੁਰਿਸੇ. ਸਮੁਪਾਦਿਕਾਤਿ ਸਮਂ ਉਦ੍ਧਂ ਪਜ੍ਜਤਿ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਸਮੁਪਾਦਿਕਾ, ਉਦਕਸ੍ਸ ਉਪਰਿ ਸਮਂ ਗਾਮਿਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਸਮੁਪ੍ਪਾਦਿਕਾ’’ਤਿਪਿ ਪਠਨ੍ਤਿ, ਅਯਮੇਵਤ੍ਥੋ. ਵਣ੍ਣੇਨਾਤਿ ਸਣ੍ਠਾਨੇਨ. ਪਮਾਣੇਨਾਤਿ ਆਰੋਹੇਨ. ਕਿਸਥੂਲੇਨਾਤਿ ਕਿਸਥੂਲਭਾਵੇਨ, ਪਰਿਣਾਹੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਮ੍ਪੀਤਿ ਦ੍ਵੇਪਿ, ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਵਾ ਸਰੀਰਭਾਰਂ.
ਛਾਦੇਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਰੋਚੇਨ੍ਤਂ ਰੁਚਿਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤਂ. ਤਨ੍ਦਿਕਤੋਤਿ ਤੇਨ ਭੋਜਨੇਨ ਤਨ੍ਦਿਭੂਤੋ. ਅਨੋਨਮਿਤਦਣ੍ਡਜਾਤੋਤਿ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਭੋਜਨੇਨ ਓਨਮਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਤਾਯ ਅਨੋਨਮਨਦਣ੍ਡੋ ਵਿਯ ਜਾਤੋ. ਸਕਿਂ ਭੁਤ੍ਤੋ ਵਮੇਯ੍ਯਾਤਿ ਏਕਮ੍ਪਿ ਆਲੋਪਂ ਅਜ੍ਝੋਹਰਿਤ੍ਵਾ ਵਮੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਅਤਿਧਮ੍ਮਭਾਰੇਨ ਪਥਵੀ ਚਲਤੀਤਿ ਧਮ੍ਮੇਨ ਨਾਮ ਪਥਵੀ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ. ਸਾ ਕਿਂ ਤੇਨੇਵ ਚਲਤਿ ਵਿਨਸ੍ਸਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਪੁਨ ਥੇਰੋ ‘‘ਰਤਨਂ ਨਾਮ ਲੋਕੇ ਕੁਟੁਮ੍ਬਂ ਸਨ੍ਧਾਰੇਨ੍ਤਂ ਅਭਿਮਤਞ੍ਚ ਲੋਕੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗਰੁਸਭਾਵਤਾਯ ਸਕਟਭਙ੍ਗਸ੍ਸ ਕਾਰਣਂ ਅਤਿਭਾਰਭੂਤਂ ਦਿਟ੍ਠਂ. ਏਵਂ ਧਮ੍ਮੋ ਚ ਹਿਤਸੁਖਵਿਸੇਸੇਹਿ ਤਂਸਮਙ੍ਗੀਨਂ ਧਾਰੇਨ੍ਤੋ ਅਭਿਮਤੋ ਚ ਵਿਞ੍ਞੂਨਂ ਗਮ੍ਭੀਰਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯਭਾਵੇਨ ਗਰੁਸਭਾਵਤ੍ਤਾ ਅਤਿਭਾਰਭੂਤੋ ਪਥਵੀਚਲਨਸ੍ਸ ਕਾਰਣਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ, ‘‘ਇਧ, ਮਹਾਰਾਜ, ਦ੍ਵੇ ਸਕਟਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਏਤੇਨੇਵ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਓਕ੍ਕਮਨਾਦਿਕਾਲੇ ਪਥਵੀਕਮ੍ਪਨਕਾਰਣਂ ਸਂਵਣ੍ਣਿਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਏਕਸ੍ਸਾਤਿ ਏਕਸ੍ਮਾ, ਏਕਸ੍ਸ ਵਾ ਸਕਟਸ੍ਸ ਰਤਨਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਕਟਾ ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਓਸਾਰਿਤਨ੍ਤਿ ਉਚ੍ਚਾਰਿਤਂ, ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਗ੍ਗੋਤਿ ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤੇਹਿ ਅਗ੍ਗੋ. ਜੇਟ੍ਠੋਤਿ ਵੁਦ੍ਧਤਰੋ. ਸੇਟ੍ਠੋਤਿ ਪਸਤ੍ਥਤਰੋ. ਵਿਸਿਟ੍ਠੇਹਿ ਸੀਲਾਦੀਹਿ ਗੁਣੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਤ੍ਤਾ ਵਿਸਿਟ੍ਠੋ. ਉਗ੍ਗਤਤਮੋਤਿ ਉਤ੍ਤਮੋ. ਪਵਰੋਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ. ਨਤ੍ਥਿ ਏਤਸ੍ਸ ਸਮੋਤਿ ਅਸਮੋ. ਅਸਮਾ ਪੁਬ੍ਬਬੁਦ੍ਧਾ, ਤੇਹਿ ਸਮੋਤਿ ਅਸਮਸਮੋ. ਨਤ੍ਥਿ ਏਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਮੋ ਪਟਿਪੁਗ੍ਗਲੋਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਸਮੋ. ਨਤ੍ਥਿ ਏਤਸ੍ਸ ਪਟਿਭਾਗੋਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਭਾਗੋ. ਨਤ੍ਥਿ ਏਤਸ੍ਸ ਪਟਿਪੁਗ੍ਗਲੋਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਪੁਗ੍ਗਲੋ.
ਸਭਾਵਪਕਤਿਕਾਤਿ ਸਭਾਵਭੂਤਾ ਅਕਿਤ੍ਤਿਮਾ ਪਕਤਿ. ਕਾਰਣਮਹਨ੍ਤਤ੍ਤਾਤਿ ਕਾਰਣਾਨਂ ਮਹਨ੍ਤਤਾਯ, ਮਹਨ੍ਤੇਹਿ ਬੁਦ੍ਧਕਰਧਮ੍ਮੇਹਿ ਪਾਰਮਿਸਙ੍ਖਾਤੇਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਬੁਦ੍ਧਗੁਣਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਪਥਵੀਆਦੀਨਿ ਮਹਨ੍ਤਾਨਿ ਵਤ੍ਥੂਨਿ, ਮਹਨ੍ਤਾ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਾਦਯੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਸਯੇ ਏਕੇਕਾਵ, ਏਵਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋਪਿ ਮਹਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਸਯੇ ਏਕੋ ਏਵ. ਕੋ ਚ ਤਸ੍ਸ ਵਿਸਯੋ? ਬੁਦ੍ਧਭੂਮਿ, ਯਾਵਤਕਂ ਵਾ ਞੇਯ੍ਯਂ. ‘‘ਆਕਾਸੋ ਵਿਯ ਅਨਨ੍ਤਵਿਸਯੋ ਭਗਵਾ ਏਕੋ ਏਵ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤੋ ਪਰਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ੇਸੁਪਿ ਦੁਤਿਯਸ੍ਸ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਅਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਇਮਿਨਾਵ ਪਦੇਨਾਤਿ ‘‘ਏਕਿਸ੍ਸਾ ਲੋਕਧਾਤੁਯਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਏਵ ਪਦੇਨ. ਦਸ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਗਹਿਤਾਨੀਤਿ ਜਾਤਿਖੇਤ੍ਤਾਪੇਕ੍ਖਾਯ ਗਹਿਤਾਨਿ. ਏਕਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ੇਨੇਵਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਏਵ ਏਕਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ੇਨ, ਨ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ. ਯਥਾ ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਇਮਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ੇ ਜਮ੍ਬੁਦੀਪੇ ਏਵ, ਤਤ੍ਥਾਪਿ ਮਜ੍ਝਿਮਦੇਸੇ ਏਵਾਤਿ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਏਵਂ ‘‘ਏਕਿਸ੍ਸਾ ਲੋਕਧਾਤੁਯਾ’’ਤਿ ਜਾਤਿਖੇਤ੍ਤੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੇਪਿ ਇਮਿਨਾਵ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ੇਨ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ.
ਪਠਮਵਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.