੭. ਨਲ਼ਕਲਾਪੀਸੁਤ੍ਤਂ

੬੭. ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਮਹਾਕੋਟ੍ਠਿਕੋ [ਮਹਾਕੋਟ੍ਠਿਤੋ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)] ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ ਇਸਿਪਤਨੇ ਮਿਗਦਾਯੇ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕੋਟ੍ਠਿਕੋ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਮ੍ਮੋਦਿ. ਸਮ੍ਮੋਦਨੀਯਂ ਕਥਂ ਸਾਰਣੀਯਂ ਵੀਤਿਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕੋਟ੍ਠਿਕੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਸਯਂਕਤਂ ਜਰਾਮਰਣਂ, ਪਰਂਕਤਂ ਜਰਾਮਰਣਂ, ਸਯਂਕਤਞ੍ਚ ਪਰਂਕਤਞ੍ਚ ਜਰਾਮਰਣਂ, ਉਦਾਹੁ ਅਸਯਂਕਾਰਂ ਅਪਰਂਕਾਰਂ ਅਧਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਜਰਾਮਰਣ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਕੋਟ੍ਠਿਕ, ਸਯਂਕਤਂ ਜਰਾਮਰਣਂ, ਨ ਪਰਂਕਤਂ ਜਰਾਮਰਣਂ, ਨ ਸਯਂਕਤਞ੍ਚ ਪਰਂਕਤਞ੍ਚ ਜਰਾਮਰਣਂ, ਨਾਪਿ ਅਸਯਂਕਾਰਂ ਅਪਰਂਕਾਰਂ ਅਧਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਜਰਾਮਰਣਂ. ਅਪਿ ਚ, ਜਾਤਿਪਚ੍ਚਯਾ ਜਰਾਮਰਣ’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਸਯਂਕਤਾ ਜਾਤਿ, ਪਰਂਕਤਾ ਜਾਤਿ, ਸਯਂਕਤਾ ਚ ਪਰਂਕਤਾ ਚ ਜਾਤਿ, ਉਦਾਹੁ ਅਸਯਂਕਾਰਾ ਅਪਰਂਕਾਰਾ ਅਧਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਜਾਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਕੋਟ੍ਠਿਕ, ਸਯਂਕਤਾ ਜਾਤਿ, ਨ ਪਰਂਕਤਾ ਜਾਤਿ, ਨ ਸਯਂਕਤਾ ਚ ਪਰਂਕਤਾ ਚ ਜਾਤਿ, ਨਾਪਿ ਅਸਯਂਕਾਰਾ ਅਪਰਂਕਾਰਾ ਅਧਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਜਾਤਿ. ਅਪਿ ਚ, ਭਵਪਚ੍ਚਯਾ ਜਾਤੀ’’ਤਿ.

‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਸਯਂਕਤੋ ਭਵੋ…ਪੇ… ਸਯਂਕਤਂ ਉਪਾਦਾਨਂ… ਸਯਂਕਤਾ ਤਣ੍ਹਾ… ਸਯਂਕਤਾ ਵੇਦਨਾ… ਸਯਂਕਤੋ ਫਸ੍ਸੋ… ਸਯਂਕਤਂ ਸਲ਼ਾਯਤਨਂ… ਸਯਂਕਤਂ ਨਾਮਰੂਪਂ, ਪਰਂਕਤਂ ਨਾਮਰੂਪਂ, ਸਯਂਕਤਞ੍ਚ ਪਰਂਕਤਞ੍ਚ ਨਾਮਰੂਪਂ, ਉਦਾਹੁ ਅਸਯਂਕਾਰਂ ਅਪਰਂਕਾਰਂ ਅਧਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਨਾਮਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਕੋਟ੍ਠਿਕ, ਸਯਂਕਤਂ ਨਾਮਰੂਪਂ, ਨ ਪਰਂਕਤਂ ਨਾਮਰੂਪਂ, ਨ ਸਯਂਕਤਞ੍ਚ ਪਰਂਕਤਞ੍ਚ ਨਾਮਰੂਪਂ, ਨਾਪਿ ਅਸਯਂਕਾਰਂ ਅਪਰਂਕਾਰਂ, ਅਧਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਨਾਮਰੂਪਂ. ਅਪਿ ਚ, ਵਿਞ੍ਞਾਣਪਚ੍ਚਯਾ ਨਾਮਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਸਯਙ੍ਕਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ, ਪਰਙ੍ਕਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ, ਸਯਂਕਤਞ੍ਚ ਪਰਂਕਤਞ੍ਚ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ, ਉਦਾਹੁ ਅਸਯਂਕਾਰਂ ਅਪਰਂਕਾਰਂ ਅਧਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਕੋਟ੍ਠਿਕ, ਸਯਂਕਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ, ਨ ਪਰਂਕਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਨ ਸਯਂਕਤਞ੍ਚ ਪਰਂਕਤਞ੍ਚ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ, ਨਾਪਿ ਅਸਯਂਕਾਰਂ ਅਪਰਂਕਾਰਂ ਅਧਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਅਪਿ ਚ, ਨਾਮਰੂਪਪਚ੍ਚਯਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਇਦਾਨੇਵ ਖੋ ਮਯਂ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਾਸਿਤਂ ਏਵਂ ਆਜਾਨਾਮ – ‘ਨ ਖ੍ਵਾਵੁਸੋ ਕੋਟ੍ਠਿਕ, ਸਯਂਕਤਂ ਨਾਮਰੂਪਂ, ਨ ਪਰਂਕਤਂ ਨਾਮਰੂਪਂ, ਨ ਸਯਂਕਤਞ੍ਚ ਪਰਂਕਤਞ੍ਚ ਨਾਮਰੂਪਂ, ਨਾਪਿ ਅਸਯਂਕਾਰਂ ਅਪਰਂਕਾਰਂ ਅਧਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਨਾਮਰੂਪਂ. ਅਪਿ ਚ, ਵਿਞ੍ਞਾਣਪਚ੍ਚਯਾ ਨਾਮਰੂਪ’’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਇਦਾਨੇਵ ਚ ਪਨ ਮਯਂ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਾਸਿਤਂ ਏਵਂ ਆਜਾਨਾਮ – ‘ਨ ਖ੍ਵਾਵੁਸੋ ਕੋਟ੍ਠਿਕ, ਸਯਂਕਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ, ਨ ਪਰਂਕਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ, ਨ ਸਯਂਕਤਞ੍ਚ ਪਰਂਕਤਞ੍ਚ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ, ਨਾਪਿ ਅਸਯਂਕਾਰਂ ਅਪਰਂਕਾਰਂ ਅਧਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਅਪਿ ਚ, ਨਾਮਰੂਪਪਚ੍ਚਯਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣ’’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਯਥਾ ਕਥਂ ਪਨਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਇਮਸ੍ਸ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ’’ਤਿ? ‘‘ਤੇਨਹਾਵੁਸੋ, ਉਪਮਂ ਤੇ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਉਪਮਾਯਪਿਧੇਕਚ੍ਚੇ ਵਿਞ੍ਞੂ ਪੁਰਿਸਾ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਜਾਨਨ੍ਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਆਵੁਸੋ, ਦ੍ਵੇ ਨਲ਼ਕਲਾਪਿਯੋ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯੁਂ. ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਨਾਮਰੂਪਪਚ੍ਚਯਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ; ਵਿਞ੍ਞਾਣਪਚ੍ਚਯਾ ਨਾਮਰੂਪਂ; ਨਾਮਰੂਪਪਚ੍ਚਯਾ ਸਲ਼ਾਯਤਨਂ; ਸਲ਼ਾਯਤਨਪਚ੍ਚਯਾ ਫਸ੍ਸੋ…ਪੇ… ਏਵਮੇਤਸ੍ਸ ਕੇਵਲਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਕ੍ਖਨ੍ਧਸ੍ਸ ਸਮੁਦਯੋ ਹੋਤਿ. ਤਾਸਂ ਚੇ, ਆਵੁਸੋ, ਨਲ਼ਕਲਾਪੀਨਂ ਏਕਂ ਆਕਡ੍ਢੇਯ੍ਯ, ਏਕਾ ਪਪਤੇਯ੍ਯ; ਅਪਰਂ ਚੇ ਆਕਡ੍ਢੇਯ੍ਯ, ਅਪਰਾ ਪਪਤੇਯ੍ਯ. ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਨਾਮਰੂਪਨਿਰੋਧਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਨਿਰੋਧੋ; ਵਿਞ੍ਞਾਣਨਿਰੋਧਾ ਨਾਮਰੂਪਨਿਰੋਧੋ; ਨਾਮਰੂਪਨਿਰੋਧਾ ਸਲ਼ਾਯਤਨਨਿਰੋਧੋ; ਸਲ਼ਾਯਤਨਨਿਰੋਧਾ ਫਸ੍ਸਨਿਰੋਧੋ…ਪੇ… ਏਵਮੇਤਸ੍ਸ ਕੇਵਲਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਕ੍ਖਨ੍ਧਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ; ਅਬ੍ਭੁਤਂ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ! ਯਾਵਸੁਭਾਸਿਤਂ ਚਿਦਂ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੇਨ. ਇਦਞ੍ਚ ਪਨ ਮਯਂ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਾਸਿਤਂ ਇਮੇਹਿ ਛਤ੍ਤਿਂਸਾਯ ਵਤ੍ਥੂਹਿ ਅਨੁਮੋਦਾਮ – ‘ਜਰਾਮਰਣਸ੍ਸ ਚੇ, ਆਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਯ ਵਿਰਾਗਾਯ ਨਿਰੋਧਾਯ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ, ਧਮ੍ਮਕਥਿਕੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਅਲਂ ਵਚਨਾਯ. ਜਰਾਮਰਣਸ੍ਸ ਚੇ, ਆਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਯ ਵਿਰਾਗਾਯ ਨਿਰੋਧਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ, ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਅਲਂ ਵਚਨਾਯ. ਜਰਾਮਰਣਸ੍ਸ ਚੇ, ਆਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾ ਵਿਰਾਗਾ ਨਿਰੋਧਾ ਅਨੁਪਾਦਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਅਲਂ ਵਚਨਾਯ. ਜਾਤਿਯਾ ਚੇ… ਭਵਸ੍ਸ ਚੇ… ਉਪਾਦਾਨਸ੍ਸ ਚੇ… ਤਣ੍ਹਾਯ ਚੇ… ਵੇਦਨਾਯ ਚੇ… ਫਸ੍ਸਸ੍ਸ ਚੇ… ਸਲ਼ਾਯਤਨਸ੍ਸ ਚੇ… ਨਾਮਰੂਪਸ੍ਸ ਚੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਚੇ… ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਚੇ… ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਚੇ, ਆਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਯ ਵਿਰਾਗਾਯ ਨਿਰੋਧਾਯ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ, ਧਮ੍ਮਕਥਿਕੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਅਲਂ ਵਚਨਾਯ. ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਚੇ, ਆਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਯ ਵਿਰਾਗਾਯ ਨਿਰੋਧਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ, ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਅਲਂ ਵਚਨਾਯ. ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਚੇ, ਆਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾ ਵਿਰਾਗਾ ਨਿਰੋਧਾ ਅਨੁਪਾਦਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਅਲਂ ਵਚਨਾਯਾ’’’ਤਿ. ਸਤ੍ਤਮਂ.