੩. ਸਮਾਧਿਭਾਵਨਾਮਯਞਾਣਨਿਦ੍ਦੇਸੋ
੪੩. ਕਥਂ ਸਂਵਰਿਤ੍ਵਾ ਸਮਾਦਹਨੇ ਪਞ੍ਞਾ ਸਮਾਧਿਭਾਵਨਾਮਯੇ ਞਾਣਂ? ਏਕੋ ਸਮਾਧਿ – ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਗ੍ਗਤਾ. ਦ੍ਵੇ ਸਮਾਧੀ – ਲੋਕਿਯੋ ਸਮਾਧਿ, ਲੋਕੁਤ੍ਤਰੋ ਸਮਾਧਿ. ਤਯੋ ਸਮਾਧੀ – ਸਵਿਤਕ੍ਕਸਵਿਚਾਰੋ ਸਮਾਧਿ, ਅਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਮਤ੍ਤੋ ਸਮਾਧਿ, ਅਵਿਤਕ੍ਕਅਵਿਚਾਰੋ ਸਮਾਧਿ. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਮਾਧੀ – ਹਾਨਭਾਗਿਯੋ ਸਮਾਧਿ, ਠਿਤਿਭਾਗਿਯੋ ਸਮਾਧਿ, ਵਿਸੇਸਭਾਗਿਯੋ ਸਮਾਧਿ, ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯੋ ਸਮਾਧਿ. ਪਞ੍ਚ ਸਮਾਧੀ – ਪੀਤਿਫਰਣਤਾ, ਸੁਖਫਰਣਤਾ, ਚੇਤੋਫਰਣਤਾ, ਆਲੋਕਫਰਣਤਾ, ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਾਨਿਮਿਤ੍ਤਂ [ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਨਾਨਿਮਿਤ੍ਤਂ (ਕ.)].
ਛ ਸਮਾਧੀ – ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਸ੍ਸਤਿਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਗ੍ਗਤਾ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਸਮਾਧਿ, ਧਮ੍ਮਾਨੁਸ੍ਸਤਿਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਗ੍ਗਤਾ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਸਮਾਧਿ, ਸਙ੍ਘਾਨੁਸ੍ਸਤਿਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਗ੍ਗਤਾ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਸਮਾਧਿ, ਸੀਲਾਨੁਸ੍ਸਤਿਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਗ੍ਗਤਾ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਸਮਾਧਿ, ਚਾਗਾਨੁਸ੍ਸਤਿਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਗ੍ਗਤਾ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਸਮਾਧਿ, ਦੇਵਤਾਨੁਸ੍ਸਤਿਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਗ੍ਗਤਾ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਸਮਾਧਿ. ਸਤ੍ਤ ਸਮਾਧੀ – ਸਮਾਧਿਕੁਸਲਤਾ, ਸਮਾਧਿਸ੍ਸ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲਤਾ, ਸਮਾਧਿਸ੍ਸ ਠਿਤਿਕੁਸਲਤਾ, ਸਮਾਧਿਸ੍ਸ ਵੁਟ੍ਠਾਨਕੁਸਲਤਾ, ਸਮਾਧਿਸ੍ਸ ਕਲ੍ਲਤਾਕੁਸਲਤਾ [ਕਲ੍ਲਿਤਕੁਸਲਤਾ (ਸ੍ਯਾ. ਕ.)], ਸਮਾਧਿਸ੍ਸ ਗੋਚਰਕੁਸਲਤਾ, ਸਮਾਧਿਸ੍ਸ ਅਭਿਨੀਹਾਰਕੁਸਲਤਾ. ਅਟ੍ਠ ਸਮਾਧੀ – ਪਥਵੀਕਸਿਣਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਗ੍ਗਤਾ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਸਮਾਧਿ, ਆਪੋਕਸਿਣਵਸੇਨ…ਪੇ… ਤੇਜੋਕਸਿਣਵਸੇਨ… ਵਾਯੋਕਸਿਣਵਸੇਨ… ਨੀਲਕਸਿਣਵਸੇਨ… ਪੀਤਕਸਿਣਵਸੇਨ… ਲੋਹਿਤਕਸਿਣਵਸੇਨ… ਓਦਾਤਕਸਿਣਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਗ੍ਗਤਾ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਸਮਾਧਿ. ਨਵ ਸਮਾਧੀ – ਰੂਪਾਵਚਰੋ ਸਮਾਧਿ ਅਤ੍ਥਿ ਹੀਨੋ, ਅਤ੍ਥਿ ਮਜ੍ਝੋਮੋ, ਅਤ੍ਥਿ ਪਣੀਤੋ; ਅਰੂਪਾਵਚਰੋ ਸਮਾਧਿ ਅਤ੍ਥਿ ਹੀਨੋ, ਅਤ੍ਥਿ ਮਜ੍ਝੋਮੋ, ਅਤ੍ਥਿ ਪਣੀਤੋ; ਸੁਞ੍ਞਤੋ ਸਮਾਧਿ, ਅਨਿਮਿਤ੍ਤੋ ਸਮਾਧਿ, ਅਪ੍ਪਣਿਹਿਤੋ ਸਮਾਧਿ. ਦਸ ਸਮਾਧੀ – ਉਦ੍ਧੁਮਾਤਕਸਞ੍ਞਾਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਗ੍ਗਤਾ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਸਮਾਧਿ, ਵਿਨੀਲਕਸਞ੍ਞਾਵਸੇਨ…ਪੇ… ਵਿਪੁਬ੍ਬਕਸਞ੍ਞਾਵਸੇਨ… ਵਿਚ੍ਛਿਦ੍ਦਕਸਞ੍ਞਾਵਸੇਨ… ਵਿਕ੍ਖਾਯਿਤਕਸਞ੍ਞਾਵਸੇਨ… ਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਕਸਞ੍ਞਾਵਸੇਨ… ਹਤਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਕਸਞ੍ਞਾਵਸੇਨ… ਲੋਹਿਤਕਸਞ੍ਞਾਵਸੇਨ… ਪੁਲ਼ਵਕਸਞ੍ਞਾਵਸੇਨ [ਪੁਲ਼ੁਵਕ ਸਞ੍ਞਾਵਸੇਨ (ਕ.)] … ਅਟ੍ਠਿਕਸਞ੍ਞਾਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਗ੍ਗਤਾ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਸਮਾਧਿ. ਇਮੇ ਪਞ੍ਚਪਞ੍ਞਾਸ ਸਮਾਧਿ.
੪੪. ਅਪਿ ਚ, ਪਞ੍ਚਵੀਸਤਿ ਸਮਾਧਿਸ੍ਸ ਸਮਾਧਿਟ੍ਠਾ – ਪਰਿਗ੍ਗਹਟ੍ਠੇਨ ਸਮਾਧਿ, ਪਰਿਵਾਰਟ੍ਠੇਨ ਸਮਾਧਿ, ਪਰਿਪੂਰਟ੍ਠੇਨ ਸਮਾਧਿ, ਏਕਗ੍ਗਟ੍ਠੇਨ ਸਮਾਧਿ, ਅਵਿਕ੍ਖੇਪਟ੍ਠੇਨ ਸਮਾਧਿ, ਅਵਿਸਾਰਟ੍ਠੇਨ ਸਮਾਧਿ, ਅਨਾਵਿਲਟ੍ਠੇਨ ਸਮਾਧਿ, ਅਨਿਞ੍ਜਨਟ੍ਠੇਨ ਸਮਾਧਿ, ਵਿਮੁਤ੍ਤਟ੍ਠੇਨ ਸਮਾਧਿ, ਏਕਤ੍ਤੁਪਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਸਮਾਧਿ, ਸਮਂ ਏਸਤੀਤਿ ਸਮਾਧਿ, ਵਿਸਮਂ ਨੇਸਤੀਤਿ ਸਮਾਧਿ, ਸਮਂ ਏਸਿਤਤ੍ਤਾ ਸਮਾਧਿ, ਵਿਸਮਂ ਨੇਸਿਤਤ੍ਤਾ ਸਮਾਧਿ, ਸਮਂ ਆਦਿਯਤੀਤਿ ਸਮਾਧਿ, ਵਿਸਮਂ ਨਾਦਿਯਤੀਤਿ ਸਮਾਧਿ, ਸਮਂ ਆਦਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਸਮਾਧਿ, ਵਿਸਮਂ ਅਨਾਦਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਸਮਾਧਿ, ਸਮਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਸਮਾਧਿ, ਵਿਸਮਂ ਨਪ੍ਪਟਿਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਸਮਾਧਿ, ਸਮਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਸਮਾਧਿ, ਵਿਸਮਂ ਨਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਸਮਾਧਿ, ਸਮਂ ਝਾਯਤੀਤਿ ਸਮਾਧਿ, ਵਿਸਮਂ ਝਾਪੇਤੀਤਿ ਸਮਾਧਿ, ਸਮਂ ਝਾਤਤ੍ਤਾ ਸਮਾਧਿ, ਵਿਸਮਂ ਝਾਪਿਤਤ੍ਤਾ ਸਮਾਧਿ, ਸਮੋ ਚ ਹਿਤੋ ਚ ਸੁਖੋ ਚਾਤਿ ਸਮਾਧਿ. ਇਮੇ ਪਞ੍ਚਵੀਸਤਿ ਸਮਾਧਿਸ੍ਸ ਸਮਾਧਿਟ੍ਠਾ. ਤਂ ਞਾਤਟ੍ਠੇਨ ਞਾਣਂ, ਪਜਾਨਨਟ੍ਠੇਨ ਪਞ੍ਞਾ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ – ‘‘ਸਂਵਰਿਤ੍ਵਾ ਸਮਾਦਹਨੇ ਪਞ੍ਞਾ ਸਮਾਧਿਭਾਵਨਾਮਯੇ ਞਾਣਂ’’.
ਸਮਾਧਿਭਾਵਨਾਮਯਞਾਣਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਤਤਿਯੋ.