੬. ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਸੁਤ੍ਤਂ
੨੯੩. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਂ – ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਭਗਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਵਿਹਰਤਿ ਗਿਜ੍ਝਕੂਟੇ ਪਬ੍ਬਤੇ. ਅਥ ਖੋ ਪਞ੍ਚਸਿਖੋ ਗਨ੍ਧਬ੍ਬਪੁਤ੍ਤੋ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਾਯ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਵਣ੍ਣੋ ਕੇਵਲਕਪ੍ਪਂ ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਂ ਪਬ੍ਬਤਂ ਓਭਾਸੇਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤੋ ਖੋ ਪਞ੍ਚਸਿਖੋ ਗਨ੍ਧਬ੍ਬਪੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਯਂ ਖੋ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦੇਵਾਨਂ ਤਾਵਤਿਂਸਾਨਂ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਸੁਤਂ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ, ਆਰੋਚੇਮਿ ਤਂ ਭਗਵਤੋ’’ਤਿ. ‘‘ਆਰੋਚੇਹਿ ਮੇ ਤ੍ਵਂ, ਪਞ੍ਚਸਿਖਾ’’ਤਿ ਭਗਵਾ ਅਵੋਚ.
ਦੇਵਸਭਾ
੨੯੪. ‘‘ਪੁਰਿਮਾਨਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦਿਵਸਾਨਿ ਪੁਰਿਮਤਰਾਨਿ ਤਦਹੁਪੋਸਥੇ ਪਨ੍ਨਰਸੇ ਪਵਾਰਣਾਯ ਪੁਣ੍ਣਾਯ ਪੁਣ੍ਣਮਾਯ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਕੇਵਲਕਪ੍ਪਾ ਚ ਦੇਵਾ ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਸੁਧਮ੍ਮਾਯਂ ਸਭਾਯਂ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਾ; ਮਹਤੀ ਚ ਦਿਬ੍ਬਪਰਿਸਾ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਚ ਮਹਾਰਾਜਾਨੋ ਚਤੁਦ੍ਦਿਸਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ; ਪੁਰਤ੍ਥਿਮਾਯ ਦਿਸਾਯ ਧਤਰਟ੍ਠੋ ਮਹਾਰਾਜਾ ਪਚ੍ਛਿਮਾਭਿਮੁਖੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਦੇਵੇ ਪੁਰਕ੍ਖਤ੍ਵਾ; ਦਕ੍ਖਿਣਾਯ ਦਿਸਾਯ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਕੋ ਮਹਾਰਾਜਾ ਉਤ੍ਤਰਾਭਿਮੁਖੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਦੇਵੇ ਪੁਰਕ੍ਖਤ੍ਵਾ; ਪਚ੍ਛਿਮਾਯ ਦਿਸਾਯ ਵਿਰੂਪਕ੍ਖੋ ਮਹਾਰਾਜਾ ਪੁਰਤ੍ਥਾਭਿਮੁਖੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਦੇਵੇ ਪੁਰਕ੍ਖਤ੍ਵਾ; ਉਤ੍ਤਰਾਯ ਦਿਸਾਯ ਵੇਸ੍ਸਵਣੋ ਮਹਾਰਾਜਾ ਦਕ੍ਖਿਣਾਭਿਮੁਖੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਦੇਵੇ ਪੁਰਕ੍ਖਤ੍ਵਾ. ਯਦਾ ਭਨ੍ਤੇ, ਕੇਵਲਕਪ੍ਪਾ ਚ ਦੇਵਾ ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਸੁਧਮ੍ਮਾਯਂ ਸਭਾਯਂ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਾ, ਮਹਤੀ ਚ ਦਿਬ੍ਬਪਰਿਸਾ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਚ ਮਹਾਰਾਜਾਨੋ ਚਤੁਦ੍ਦਿਸਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਇਦਂ ਨੇਸਂ ਹੋਤਿ ਆਸਨਸ੍ਮਿਂ; ਅਥ ਪਚ੍ਛਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਆਸਨਂ ਹੋਤਿ.
‘‘ਯੇ ਤੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦੇਵਾ ਭਗਵਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧੁਨੂਪਪਨ੍ਨਾ ਤਾਵਤਿਂਸਕਾਯਂ, ਤੇ ਅਞ੍ਞੇ ਦੇਵੇ ਅਤਿਰੋਚਨ੍ਤਿ ਵਣ੍ਣੇਨ ਚੇਵ ਯਸਸਾ ਚ. ਤੇਨ ਸੁਦਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦੇਵਾ ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਅਤ੍ਤਮਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਪਮੁਦਿਤਾ ਪੀਤਿਸੋਮਨਸ੍ਸਜਾਤਾ; ‘ਦਿਬ੍ਬਾ ਵਤ, ਭੋ, ਕਾਯਾ ਪਰਿਪੂਰੇਨ੍ਤਿ, ਹਾਯਨ੍ਤਿ ਅਸੁਰਕਾਯਾ’ਤਿ.
੨੯੫. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੋ ਦੇਵਾਨਂ ਤਾਵਤਿਂਸਾਨਂ ਸਮ੍ਪਸਾਦਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਇਮਾਹਿ ਗਾਥਾਹਿ ਅਨੁਮੋਦਿ –
‘ਮੋਦਨ੍ਤਿ ਵਤ ਭੋ ਦੇਵਾ, ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਸਹਿਨ੍ਦਕਾ;
ਤਥਾਗਤਂ ਨਮਸ੍ਸਨ੍ਤਾ, ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਚ ਸੁਧਮ੍ਮਤਂ.
ਨਵੇ ਦੇਵੇ ਚ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ, ਵਣ੍ਣਵਨ੍ਤੇ ਯਸਸ੍ਸਿਨੇ;
ਸੁਗਤਸ੍ਮਿਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਚਰਿਤ੍ਵਾਨ ਇਧਾਗਤੇ.
ਤੇ ਅਞ੍ਞੇ ਅਤਿਰੋਚਨ੍ਤਿ, ਵਣ੍ਣੇਨ ਯਸਸਾਯੁਨਾ;
ਸਾਵਕਾ ਭੂਰਿਪਞ੍ਞਸ੍ਸ, ਵਿਸੇਸੂਪਗਤਾ ਇਧ.
ਇਦਂ ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਨਨ੍ਦਨ੍ਤਿ, ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਸਹਿਨ੍ਦਕਾ;
ਤਥਾਗਤਂ ਨਮਸ੍ਸਨ੍ਤਾ, ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਚ ਸੁਧਮ੍ਮਤ’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਤੇਨ ਸੁਦਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦੇਵਾ ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਭਿਯ੍ਯੋਸੋ ਮਤ੍ਤਾਯ ਅਤ੍ਤਮਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਪਮੁਦਿਤਾ ਪੀਤਿਸੋਮਨਸ੍ਸਜਾਤਾ; ‘ਦਿਬ੍ਬਾ ਵਤ, ਭੋ, ਕਾਯਾ ਪਰਿਪੂਰੇਨ੍ਤਿ, ਹਾਯਨ੍ਤਿ ਅਸੁਰਕਾਯਾ’’’ਤਿ.
ਅਟ੍ਠ ਯਥਾਭੁਚ੍ਚਵਣ੍ਣਾ
੨੯੬. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੋ ਦੇਵਾਨਂ ਤਾਵਤਿਂਸਾਨਂ ਸਮ੍ਪਸਾਦਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਦੇਵੇ ਤਾਵਤਿਂਸੇ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘ਇਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾਥ ਨੋ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਮਾਰਿਸਾ, ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਅਟ੍ਠ ਯਥਾਭੁਚ੍ਚੇ ਵਣ੍ਣੇ ਸੋਤੁ’ਨ੍ਤਿ? ‘ਇਚ੍ਛਾਮ ਮਯਂ, ਮਾਰਿਸ, ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਅਟ੍ਠ ਯਥਾਭੁਚ੍ਚੇ ਵਣ੍ਣੇ ਸੋਤੁ’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੋ ਦੇਵਾਨਂ ਤਾਵਤਿਂਸਾਨਂ ਭਗਵਤੋ ਅਟ੍ਠ ਯਥਾਭੁਚ੍ਚੇ ਵਣ੍ਣੇ ਪਯਿਰੁਦਾਹਾਸਿ – ‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ, ਭੋਨ੍ਤੋ ਦੇਵਾ ਤਾਵਤਿਂਸਾ? ਯਾਵਞ੍ਚ ਸੋ ਭਗਵਾ ਬਹੁਜਨਹਿਤਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਬਹੁਜਨਸੁਖਾਯ ਲੋਕਾਨੁਕਮ੍ਪਾਯ ਅਤ੍ਥਾਯ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ. ਏਵਂ ਬਹੁਜਨਹਿਤਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨਂ ਬਹੁਜਨਸੁਖਾਯ ਲੋਕਾਨੁਕਮ੍ਪਾਯ ਅਤ੍ਥਾਯ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ.
‘‘ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੋ ਖੋ ਪਨ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ ਧਮ੍ਮੋ ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਅਕਾਲਿਕੋ ਏਹਿਪਸ੍ਸਿਕੋ ਓਪਨੇਯ੍ਯਿਕੋ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ ਵਿਞ੍ਞੂਹਿ. ਏਵਂ ਓਪਨੇਯ੍ਯਿਕਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਦੇਸੇਤਾਰਂ ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ.
‘‘ਇਦਂ ਕੁਸਲਨ੍ਤਿ ਖੋ ਪਨ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ ਸੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ, ਇਦਂ ਅਕੁਸਲਨ੍ਤਿ ਸੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ. ਇਦਂ ਸਾਵਜ੍ਜਂ ਇਦਂ ਅਨਵਜ੍ਜਂ, ਇਦਂ ਸੇਵਿਤਬ੍ਬਂ ਇਦਂ ਨ ਸੇਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਇਦਂ ਹੀਨਂ ਇਦਂ ਪਣੀਤਂ, ਇਦਂ ਕਣ੍ਹਸੁਕ੍ਕਸਪ੍ਪਟਿਭਾਗਨ੍ਤਿ ਸੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ. ਏਵਂ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਸਾਵਜ੍ਜਾਨਵਜ੍ਜਸੇਵਿਤਬ੍ਬਾਸੇਵਿਤਬ੍ਬਹੀਨ-ਪਣੀਤਕਣ੍ਹਸੁਕ੍ਕਸਪ੍ਪਟਿਭਾਗਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤਾਰਂ ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ.
‘‘ਸੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾ ਖੋ ਪਨ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ ਸਾਵਕਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ, ਸਂਸਨ੍ਦਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਞ੍ਚ ਪਟਿਪਦਾ ਚ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਗਙ੍ਗੋਦਕਂ ਯਮੁਨੋਦਕੇਨ ਸਂਸਨ੍ਦਤਿ ਸਮੇਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਸੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ ਸਾਵਕਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ, ਸਂਸਨ੍ਦਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਞ੍ਚ ਪਟਿਪਦਾ ਚ. ਏਵਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਗਾਮਿਨਿਯਾ ਪਟਿਪਦਾਯ ਪਞ੍ਞਪੇਤਾਰਂ ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ.
‘‘ਅਭਿਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨੋ [ਅਭਿਨਿਪ੍ਪਨ੍ਨੋ (ਪੀ. ਕ.)] ਖੋ ਪਨ ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਲਾਭੋ ਅਭਿਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨੋ ਸਿਲੋਕੋ, ਯਾਵ ਮਞ੍ਞੇ ਖਤ੍ਤਿਯਾ ਸਮ੍ਪਿਯਾਯਮਾਨਰੂਪਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਵਿਗਤਮਦੋ ਖੋ ਪਨ ਸੋ ਭਗਵਾ ਆਹਾਰਂ ਆਹਾਰੇਤਿ. ਏਵਂ ਵਿਗਤਮਦਂ ਆਹਾਰਂ ਆਹਰਯਮਾਨਂ ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ.
‘‘ਲਦ੍ਧਸਹਾਯੋ ਖੋ ਪਨ ਸੋ ਭਗਵਾ ਸੇਖਾਨਞ੍ਚੇਵ ਪਟਿਪਨ੍ਨਾਨਂ ਖੀਣਾਸਵਾਨਞ੍ਚ ਵੁਸਿਤਵਤਂ. ਤੇ ਭਗਵਾ ਅਪਨੁਜ੍ਜ ਏਕਾਰਾਮਤਂ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਤਿ. ਏਵਂ ਏਕਾਰਾਮਤਂ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤਂ ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ.
‘‘ਯਥਾਵਾਦੀ ਖੋ ਪਨ ਸੋ ਭਗਵਾ ਤਥਾਕਾਰੀ, ਯਥਾਕਾਰੀ ਤਥਾਵਾਦੀ, ਇਤਿ ਯਥਾਵਾਦੀ ਤਥਾਕਾਰੀ, ਯਥਾਕਾਰੀ ਤਥਾਵਾਦੀ. ਏਵਂ ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨਂ ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ.
‘‘ਤਿਣ੍ਣਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛੋ ਖੋ ਪਨ ਸੋ ਭਗਵਾ ਵਿਗਤਕਥਂਕਥੋ ਪਰਿਯੋਸਿਤਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ ਅਜ੍ਝਾਸਯਂ ਆਦਿਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ. ਏਵਂ ਤਿਣ੍ਣਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਂ ਵਿਗਤਕਥਂਕਥਂ ਪਰਿਯੋਸਿਤਸਙ੍ਕਪ੍ਪਂ ਅਜ੍ਝਾਸਯਂ ਆਦਿਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ’ਤਿ.
੨੯੭. ‘‘ਇਮੇ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੋ ਦੇਵਾਨਂ ਤਾਵਤਿਂਸਾਨਂ ਭਗਵਤੋ ਅਟ੍ਠ ਯਥਾਭੁਚ੍ਚੇ ਵਣ੍ਣੇ ਪਯਿਰੁਦਾਹਾਸਿ. ਤੇਨ ਸੁਦਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦੇਵਾ ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਭਿਯ੍ਯੋਸੋ ਮਤ੍ਤਾਯ ਅਤ੍ਤਮਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਪਮੁਦਿਤਾ ਪੀਤਿਸੋਮਨਸ੍ਸਜਾਤਾ ਭਗਵਤੋ ਅਟ੍ਠ ਯਥਾਭੁਚ੍ਚੇ ਵਣ੍ਣੇ ਸੁਤ੍ਵਾ. ਤਤ੍ਰ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਕਚ੍ਚੇ ਦੇਵਾ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘ਅਹੋ ਵਤ, ਮਾਰਿਸਾ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਾ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁਂ ਧਮ੍ਮਞ੍ਚ ਦੇਸੇਯ੍ਯੁਂ ਯਥਰਿਵ ਭਗਵਾ. ਤਦਸ੍ਸ ਬਹੁਜਨਹਿਤਾਯ ਬਹੁਜਨਸੁਖਾਯ ਲੋਕਾਨੁਕਮ੍ਪਾਯ ਅਤ੍ਥਾਯ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨ’ਨ੍ਤਿ. ਏਕਚ੍ਚੇ ਦੇਵਾ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੁ, ਮਾਰਿਸਾ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਾ, ਅਹੋ ਵਤ, ਮਾਰਿਸਾ, ਤਯੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਾ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁਂ ਧਮ੍ਮਞ੍ਚ ਦੇਸੇਯ੍ਯੁਂ ਯਥਰਿਵ ਭਗਵਾ. ਤਦਸ੍ਸ ਬਹੁਜਨਹਿਤਾਯ ਬਹੁਜਨਸੁਖਾਯ ਲੋਕਾਨੁਕਮ੍ਪਾਯ ਅਤ੍ਥਾਯ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨ’ਨ੍ਤਿ. ਏਕਚ੍ਚੇ ਦੇਵਾ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੁ, ਮਾਰਿਸਾ, ਤਯੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਾ, ਅਹੋ ਵਤ, ਮਾਰਿਸਾ, ਦ੍ਵੇ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਾ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁਂ ਧਮ੍ਮਞ੍ਚ ਦੇਸੇਯ੍ਯੁਂ ਯਥਰਿਵ ਭਗਵਾ. ਤਦਸ੍ਸ ਬਹੁਜਨਹਿਤਾਯ ਬਹੁਜਨਸੁਖਾਯ ਲੋਕਾਨੁਕਮ੍ਪਾਯ ਅਤ੍ਥਾਯ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨ’ਨ੍ਤਿ.
੨੯੮. ‘‘ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੋ ਦੇਵੇ ਤਾਵਤਿਂਸੇ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਅਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਏਤਂ, ਮਾਰਿਸਾ, ਅਨਵਕਾਸੋ, ਯਂ ਏਕਿਸ੍ਸਾ ਲੋਕਧਾਤੁਯਾ ਦ੍ਵੇ ਅਰਹਨ੍ਤੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਾ ਅਪੁਬ੍ਬਂ ਅਚਰਿਮਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁਂ, ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ. ਅਹੋ ਵਤ, ਮਾਰਿਸਾ, ਸੋ ਭਗਵਾ ਅਪ੍ਪਾਬਾਧੋ ਅਪ੍ਪਾਤਙ੍ਕੋ ਚਿਰਂ ਦੀਘਮਦ੍ਧਾਨਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ. ਤਦਸ੍ਸ ਬਹੁਜਨਹਿਤਾਯ ਬਹੁਜਨਸੁਖਾਯ ਲੋਕਾਨੁਕਮ੍ਪਾਯ ਅਤ੍ਥਾਯ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨ’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਯੇਨਤ੍ਥੇਨ ਦੇਵਾ ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਸੁਧਮ੍ਮਾਯਂ ਸਭਾਯਂ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਾ, ਤਂ ਅਤ੍ਥਂ ਚਿਨ੍ਤਯਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਅਤ੍ਥਂ ਮਨ੍ਤਯਿਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਵਚਨਾਪਿ ਤਂ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਰਾਜਾਨੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਪਚ੍ਚਾਨੁਸਿਟ੍ਠਵਚਨਾਪਿ ਤਂ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਰਾਜਾਨੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਸਕੇਸੁ ਸਕੇਸੁ ਆਸਨੇਸੁ ਠਿਤਾ ਅਵਿਪਕ੍ਕਨ੍ਤਾ.
ਤੇ ਵੁਤ੍ਤਵਾਕ੍ਯਾ ਰਾਜਾਨੋ, ਪਟਿਗ੍ਗਯ੍ਹਾਨੁਸਾਸਨਿਂ;
ਵਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨਮਨਾ ਸਨ੍ਤਾ, ਅਟ੍ਠਂਸੁ ਸਮ੍ਹਿ ਆਸਨੇਤਿ.
੨੯੯. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਉਤ੍ਤਰਾਯ ਦਿਸਾਯ ਉਲ਼ਾਰੋ ਆਲੋਕੋ ਸਞ੍ਜਾਯਿ, ਓਭਾਸੋ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ ਅਤਿਕ੍ਕਮ੍ਮੇਵ ਦੇਵਾਨਂ ਦੇਵਾਨੁਭਾਵਂ. ਅਥ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੋ ਦੇਵੇ ਤਾਵਤਿਂਸੇ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘ਯਥਾ ਖੋ, ਮਾਰਿਸਾ, ਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨਿ ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਉਲ਼ਾਰੋ ਆਲੋਕੋ ਸਞ੍ਜਾਯਤਿ, ਓਭਾਸੋ ਪਾਤੁਭਵਤਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਪਾਤੁਭਵਿਸ੍ਸਤਿ; ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਹੇਤਂ ਪੁਬ੍ਬਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਪਾਤੁਭਾਵਾਯ, ਯਦਿਦਂ ਆਲੋਕੋ ਸਞ੍ਜਾਯਤਿ ਓਭਾਸੋ ਪਾਤੁਭਵਤੀਤਿ.
‘ਯਥਾ ਨਿਮਿਤ੍ਤਾ ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਪਾਤੁਭਵਿਸ੍ਸਤਿ;
ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਹੇਤਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ, ਓਭਾਸੋ ਵਿਪੁਲੋ ਮਹਾ’ਤਿ.
ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰਕਥਾ
੩੦੦. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦੇਵਾ ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਯਥਾਸਕੇਸੁ ਆਸਨੇਸੁ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ – ‘ਓਭਾਸਮੇਤਂ ਞਸ੍ਸਾਮ, ਯਂਵਿਪਾਕੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾਵ ਨਂ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਾ’ਤਿ. ਚਤ੍ਤਾਰੋਪਿ ਮਹਾਰਾਜਾਨੋ ਯਥਾਸਕੇਸੁ ਆਸਨੇਸੁ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ – ‘ਓਭਾਸਮੇਤਂ ਞਸ੍ਸਾਮ, ਯਂਵਿਪਾਕੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾਵ ਨਂ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਾ’ਤਿ. ਇਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਦੇਵਾ ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਏਕਗ੍ਗਾ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਂਸੁ – ‘ਓਭਾਸਮੇਤਂ ਞਸ੍ਸਾਮ, ਯਂਵਿਪਾਕੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾਵ ਨਂ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਾ’ਤਿ.
‘‘ਯਦਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੋ ਦੇਵਾਨਂ ਤਾਵਤਿਂਸਾਨਂ ਪਾਤੁਭਵਤਿ, ਓਲ਼ਾਰਿਕਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਿਨਿਤ੍ਵਾ ਪਾਤੁਭਵਤਿ. ਯੋ ਖੋ ਪਨ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਪਕਤਿਵਣ੍ਣੋ, ਅਨਭਿਸਮ੍ਭਵਨੀਯੋ ਸੋ ਦੇਵਾਨਂ ਤਾਵਤਿਂਸਾਨਂ ਚਕ੍ਖੁਪਥਸ੍ਮਿਂ. ਯਦਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੋ ਦੇਵਾਨਂ ਤਾਵਤਿਂਸਾਨਂ ਪਾਤੁਭਵਤਿ, ਸੋ ਅਞ੍ਞੇ ਦੇਵੇ ਅਤਿਰੋਚਤਿ ਵਣ੍ਣੇਨ ਚੇਵ ਯਸਸਾ ਚ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸੋਵਣ੍ਣੋ ਵਿਗ੍ਗਹੋ ਮਾਨੁਸਂ ਵਿਗ੍ਗਹਂ ਅਤਿਰੋਚਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਯਦਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੋ ਦੇਵਾਨਂ ਤਾਵਤਿਂਸਾਨਂ ਪਾਤੁਭਵਤਿ, ਸੋ ਅਞ੍ਞੇ ਦੇਵੇ ਅਤਿਰੋਚਤਿ ਵਣ੍ਣੇਨ ਚੇਵ ਯਸਸਾ ਚ. ਯਦਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੋ ਦੇਵਾਨਂ ਤਾਵਤਿਂਸਾਨਂ ਪਾਤੁਭਵਤਿ, ਨ ਤਸ੍ਸਂ ਪਰਿਸਾਯਂ ਕੋਚਿ ਦੇਵੋ ਅਭਿਵਾਦੇਤਿ ਵਾ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠੇਤਿ ਵਾ ਆਸਨੇਨ ਵਾ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤਿ. ਸਬ੍ਬੇਵ ਤੁਣ੍ਹੀਭੂਤਾ ਪਞ੍ਜਲਿਕਾ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇਨ ਨਿਸੀਦਨ੍ਤਿ – ‘ਯਸ੍ਸਦਾਨਿ ਦੇਵਸ੍ਸ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਂ ਇਚ੍ਛਿਸ੍ਸਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੋ, ਤਸ੍ਸ ਦੇਵਸ੍ਸ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇ ਨਿਸੀਦਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ. ਯਸ੍ਸ ਖੋ ਪਨ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦੇਵਸ੍ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੋ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇ ਨਿਸੀਦਤਿ, ਉਲ਼ਾਰਂ ਸੋ ਲਭਤਿ ਦੇਵੋ ਵੇਦਪਟਿਲਾਭਂ, ਉਲ਼ਾਰਂ ਸੋ ਲਭਤਿ ਦੇਵੋ ਸੋਮਨਸ੍ਸਪਟਿਲਾਭਂ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਰਾਜਾ ਖਤ੍ਤਿਯੋ ਮੁਦ੍ਧਾਵਸਿਤ੍ਤੋ ਅਧੁਨਾਭਿਸਿਤ੍ਤੋ ਰਜ੍ਜੇਨ, ਉਲ਼ਾਰਂ ਸੋ ਲਭਤਿ ਵੇਦਪਟਿਲਾਭਂ, ਉਲ਼ਾਰਂ ਸੋ ਲਭਤਿ ਸੋਮਨਸ੍ਸਪਟਿਲਾਭਂ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਯਸ੍ਸ ਦੇਵਸ੍ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੋ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇ ਨਿਸੀਦਤਿ, ਉਲ਼ਾਰਂ ਸੋ ਲਭਤਿ ਦੇਵੋ ਵੇਦਪਟਿਲਾਭਂ, ਉਲ਼ਾਰਂ ਸੋ ਲਭਤਿ ਦੇਵੋ ਸੋਮਨਸ੍ਸਪਟਿਲਾਭਂ. ਅਥ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੋ ਦੇਵਾਨਂ ਤਾਵਤਿਂਸਾਨਂ ਸਮ੍ਪਸਾਦਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੋ ਇਮਾਹਿ ਗਾਥਾਹਿ ਅਨੁਮੋਦਿ –
‘ਮੋਦਨ੍ਤਿ ਵਤ ਭੋ ਦੇਵਾ, ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਸਹਿਨ੍ਦਕਾ;
ਤਥਾਗਤਂ ਨਮਸ੍ਸਨ੍ਤਾ, ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਚ ਸੁਧਮ੍ਮਤਂ.
‘ਨਵੇ ਦੇਵੇ ਚ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ, ਵਣ੍ਣਵਨ੍ਤੇ ਯਸਸ੍ਸਿਨੇ;
ਸੁਗਤਸ੍ਮਿਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਚਰਿਤ੍ਵਾਨ ਇਧਾਗਤੇ.
‘ਤੇ ਅਞ੍ਞੇ ਅਤਿਰੋਚਨ੍ਤਿ, ਵਣ੍ਣੇਨ ਯਸਸਾਯੁਨਾ;
ਸਾਵਕਾ ਭੂਰਿਪਞ੍ਞਸ੍ਸ, ਵਿਸੇਸੂਪਗਤਾ ਇਧ.
‘ਇਦਂ ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਨਨ੍ਦਨ੍ਤਿ, ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਸਹਿਨ੍ਦਕਾ;
ਤਥਾਗਤਂ ਨਮਸ੍ਸਨ੍ਤਾ, ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਚ ਸੁਧਮ੍ਮਤ’ਨ੍ਤਿ.
੩੦੧. ‘‘ਇਮਮਤ੍ਥਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੋ ਅਭਾਸਿਤ੍ਥ. ਇਮਮਤ੍ਥਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਭਾਸਤੋ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਸਰੋ ਹੋਤਿ ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠੋ ਚ ਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯੋ ਚ ਮਞ੍ਜੁ ਚ ਸਵਨੀਯੋ ਚ ਬਿਨ੍ਦੁ ਚ ਅਵਿਸਾਰੀ ਚ ਗਮ੍ਭੀਰੋ ਚ ਨਿਨ੍ਨਾਦੀ ਚ. ਯਥਾਪਰਿਸਂ ਖੋ ਪਨ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੋ ਸਰੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਨ ਚਸ੍ਸ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਪਰਿਸਾਯ ਘੋਸੋ ਨਿਚ੍ਛਰਤਿ. ਯਸ੍ਸ ਖੋ ਪਨ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਸਰੋ ਹੋਤਿ, ਸੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘ਬ੍ਰਹ੍ਮਸ੍ਸਰੋ’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦੇਵਾ ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘ਸਾਧੁ, ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮੇ, ਏਤਦੇਵ ਮਯਂ ਸਙ੍ਖਾਯ ਮੋਦਾਮ; ਅਤ੍ਥਿ ਚ ਸਕ੍ਕੇਨ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੇਨ ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਅਟ੍ਠ ਯਥਾਭੁਚ੍ਚਾ ਵਣ੍ਣਾ ਭਾਸਿਤਾ; ਤੇ ਚ ਮਯਂ ਸਙ੍ਖਾਯ ਮੋਦਾਮਾ’ਤਿ.
ਅਟ੍ਠ ਯਥਾਭੁਚ੍ਚਵਣ੍ਣਾ
੩੦੨. ‘‘ਅਥ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੋ ਸਕ੍ਕਂ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਸਾਧੁ, ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦ, ਮਯਮ੍ਪਿ ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਅਟ੍ਠ ਯਥਾਭੁਚ੍ਚੇ ਵਣ੍ਣੇ ਸੁਣੇਯ੍ਯਾਮਾ’ਤਿ. ‘ਏਵਂ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮੇ’ਤਿ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਅਟ੍ਠ ਯਥਾਭੁਚ੍ਚੇ ਵਣ੍ਣੇ ਪਯਿਰੁਦਾਹਾਸਿ.
‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਤਿ, ਭਵਂ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ? ਯਾਵਞ੍ਚ ਸੋ ਭਗਵਾ ਬਹੁਜਨਹਿਤਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਬਹੁਜਨਸੁਖਾਯ ਲੋਕਾਨੁਕਮ੍ਪਾਯ ਅਤ੍ਥਾਯ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ. ਏਵਂ ਬਹੁਜਨਹਿਤਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨਂ ਬਹੁਜਨਸੁਖਾਯ ਲੋਕਾਨੁਕਮ੍ਪਾਯ ਅਤ੍ਥਾਯ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ.
‘‘ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੋ ਖੋ ਪਨ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ ਧਮ੍ਮੋ ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਅਕਾਲਿਕੋ ਏਹਿਪਸ੍ਸਿਕੋ ਓਪਨੇਯ੍ਯਿਕੋ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ ਵਿਞ੍ਞੂਹਿ. ਏਵਂ ਓਪਨੇਯ੍ਯਿਕਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਦੇਸੇਤਾਰਂ ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ.
‘‘ਇਦਂ ਕੁਸਲ’ਨ੍ਤਿ ਖੋ ਪਨ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ ਸੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ, ‘ਇਦਂ ਅਕੁਸਲ’ਨ੍ਤਿ ਸੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ, ‘ਇਦਂ ਸਾਵਜ੍ਜਂ ਇਦਂ ਅਨਵਜ੍ਜਂ, ਇਦਂ ਸੇਵਿਤਬ੍ਬਂ ਇਦਂ ਨ ਸੇਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਇਦਂ ਹੀਨਂ ਇਦਂ ਪਣੀਤਂ, ਇਦਂ ਕਣ੍ਹਸੁਕ੍ਕਸਪ੍ਪਟਿਭਾਗ’ਨ੍ਤਿ ਸੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ. ਏਵਂ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਸਾਵਜ੍ਜਾਨਵਜ੍ਜਸੇਵਿਤਬ੍ਬਾਸੇਵਿਤਬ੍ਬਹੀਨਪਣੀਤਕਣ੍ਹਸੁਕ੍ਕਸਪ੍ਪਟਿਭਾਗਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤਾਰਂ. ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ.
‘‘ਸੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾ ਖੋ ਪਨ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ ਸਾਵਕਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ ਸਂਸਨ੍ਦਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਞ੍ਚ ਪਟਿਪਦਾ ਚ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਗਙ੍ਗੋਦਕਂ ਯਮੁਨੋਦਕੇਨ ਸਂਸਨ੍ਦਤਿ ਸਮੇਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਸੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ ਸਾਵਕਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ ਸਂਸਨ੍ਦਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਞ੍ਚ ਪਟਿਪਦਾ ਚ. ਏਵਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਗਾਮਿਨਿਯਾ ਪਟਿਪਦਾਯ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤਾਰਂ ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ.
‘‘ਅਭਿਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨੋ ਖੋ ਪਨ ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਲਾਭੋ ਅਭਿਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨੋ ਸਿਲੋਕੋ, ਯਾਵ ਮਞ੍ਞੇ ਖਤ੍ਤਿਯਾ ਸਮ੍ਪਿਯਾਯਮਾਨਰੂਪਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਵਿਗਤਮਦੋ ਖੋ ਪਨ ਸੋ ਭਗਵਾ ਆਹਾਰਂ ਆਹਾਰੇਤਿ. ਏਵਂ ਵਿਗਤਮਦਂ ਆਹਾਰਂ ਆਹਰਯਮਾਨਂ ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ.
‘‘ਲਦ੍ਧਸਹਾਯੋ ਖੋ ਪਨ ਸੋ ਭਗਵਾ ਸੇਖਾਨਞ੍ਚੇਵ ਪਟਿਪਨ੍ਨਾਨਂ ਖੀਣਾਸਵਾਨਞ੍ਚ ਵੁਸਿਤਵਤਂ, ਤੇ ਭਗਵਾ ਅਪਨੁਜ੍ਜ ਏਕਾਰਾਮਤਂ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਤਿ. ਏਵਂ ਏਕਾਰਾਮਤਂ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤਂ ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ.
‘‘ਯਥਾਵਾਦੀ ਖੋ ਪਨ ਸੋ ਭਗਵਾ ਤਥਾਕਾਰੀ, ਯਥਾਕਾਰੀ ਤਥਾਵਾਦੀ; ਇਤਿ ਯਥਾਵਾਦੀ ਤਥਾਕਾਰੀ, ਯਥਾਕਾਰੀ ਤਥਾਵਾਦੀ. ਏਵਂ ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪ੍ਪਟਿਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ.
‘‘ਤਿਣ੍ਣਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛੋ ਖੋ ਪਨ ਸੋ ਭਗਵਾ ਵਿਗਤਕਥਂਕਥੋ ਪਰਿਯੋਸਿਤਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ ਅਜ੍ਝਾਸਯਂ ਆਦਿਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ. ਏਵਂ ਤਿਣ੍ਣਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਂ ਵਿਗਤਕਥਂਕਥਂ ਪਰਿਯੋਸਿਤਸਙ੍ਕਪ੍ਪਂ ਅਜ੍ਝਾਸਯਂ ਆਦਿਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ. ਇਮਿਨਾਪਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਵ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਪਨੇਤਰਹਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ’ਤਿ.
੩੦੩. ‘‘ਇਮੇ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਅਟ੍ਠ ਯਥਾਭੁਚ੍ਚੇ ਵਣ੍ਣੇ ਪਯਿਰੁਦਾਹਾਸਿ. ਤੇਨ ਸੁਦਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੋ ਅਤ੍ਤਮਨੋ ਹੋਤਿ ਪਮੁਦਿਤੋ ਪੀਤਿਸੋਮਨਸ੍ਸਜਾਤੋ ਭਗਵਤੋ ਅਟ੍ਠ ਯਥਾਭੁਚ੍ਚੇ ਵਣ੍ਣੇ ਸੁਤ੍ਵਾ. ਅਥ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੋ ਓਲ਼ਾਰਿਕਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਿਨਿਤ੍ਵਾ ਕੁਮਾਰਵਣ੍ਣੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਸਿਖੋ ਦੇਵਾਨਂ ਤਾਵਤਿਂਸਾਨਂ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ. ਸੋ ਵੇਹਾਸਂ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸੇ ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖੇ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇਨ ਨਿਸੀਦਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬਲਵਾ ਪੁਰਿਸੋ ਸੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਤੇ ਵਾ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇ ਸਮੇ ਵਾ ਭੂਮਿਭਾਗੇ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇਨ ਨਿਸੀਦੇਯ੍ਯ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੋ ਵੇਹਾਸਂ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸੇ ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖੇ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇਨ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਦੇਵੇ ਤਾਵਤਿਂਸੇ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ –
ਗੋਵਿਨ੍ਦਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਵਤ੍ਥੁ
੩੦੪. ‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ, ਭੋਨ੍ਤੋ ਦੇਵਾ ਤਾਵਤਿਂਸਾ, ਯਾਵ ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਮਹਾਪਞ੍ਞੋਵ ਸੋ ਭਗਵਾ ਅਹੋਸਿ. ਭੂਤਪੁਬ੍ਬਂ, ਭੋ, ਰਾਜਾ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਨਾਮ ਅਹੋਸਿ. ਦਿਸਮ੍ਪਤਿਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਨਾਮ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਪੁਰੋਹਿਤੋ ਅਹੋਸਿ. ਦਿਸਮ੍ਪਤਿਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਰੇਣੁ ਨਾਮ ਕੁਮਾਰੋ ਪੁਤ੍ਤੋ ਅਹੋਸਿ. ਗੋਵਿਨ੍ਦਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਜੋਤਿਪਾਲੋ ਨਾਮ ਮਾਣਵੋ ਪੁਤ੍ਤੋ ਅਹੋਸਿ. ਇਤਿ ਰੇਣੁ ਚ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤੋ ਜੋਤਿਪਾਲੋ ਚ ਮਾਣਵੋ ਅਞ੍ਞੇ ਚ ਛ ਖਤ੍ਤਿਯਾ ਇਚ੍ਚੇਤੇ ਅਟ੍ਠ ਸਹਾਯਾ ਅਹੇਸੁਂ. ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਅਹੋਰਤ੍ਤਾਨਂ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਗੋਵਿਨ੍ਦੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਕਾਲਙ੍ਕਤੇ ਰਾਜਾ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਪਰਿਦੇਵੇਸਿ – ‘‘ਯਸ੍ਮਿਂ ਵਤ, ਭੋ, ਮਯਂ ਸਮਯੇ ਗੋਵਿਨ੍ਦੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਸਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਾਨਿ ਸਮ੍ਮਾ ਵੋਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਹਿ ਕਾਮਗੁਣੇਹਿ ਸਮਪ੍ਪਿਤਾ ਸਮਙ੍ਗੀਭੂਤਾ ਪਰਿਚਾਰੇਮ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਨੋ ਸਮਯੇ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਭੋ ਰੇਣੁ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤੋ ਰਾਜਾਨਂ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਮਾ ਖੋ ਤ੍ਵਂ, ਦੇਵ, ਗੋਵਿਨ੍ਦੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਕਾਲਙ੍ਕਤੇ ਅਤਿਬਾਲ਼੍ਹਂ ਪਰਿਦੇਵੇਸਿ. ਅਤ੍ਥਿ, ਦੇਵ, ਗੋਵਿਨ੍ਦਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਜੋਤਿਪਾਲੋ ਨਾਮ ਮਾਣਵੋ ਪੁਤ੍ਤੋ ਪਣ੍ਡਿਤਤਰੋ ਚੇਵ ਪਿਤਰਾ, ਅਲਮਤ੍ਥਦਸਤਰੋ ਚੇਵ ਪਿਤਰਾ; ਯੇਪਿਸ੍ਸ ਪਿਤਾ ਅਤ੍ਥੇ ਅਨੁਸਾਸਿ, ਤੇਪਿ ਜੋਤਿਪਾਲਸ੍ਸੇਵ ਮਾਣਵਸ੍ਸ ਅਨੁਸਾਸਨਿਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ ਕੁਮਾਰਾ’’ਤਿ? ‘‘ਏਵਂ ਦੇਵਾ’’ਤਿ.
ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਵਤ੍ਥੁ
੩੦੫. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਰਾਜਾ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਪੁਰਿਸਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਏਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਅਮ੍ਭੋ ਪੁਰਿਸ, ਯੇਨ ਜੋਤਿਪਾਲੋ ਨਾਮ ਮਾਣਵੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਜੋਤਿਪਾਲਂ ਮਾਣਵਂ ਏਵਂ ਵਦੇਹਿ – ‘ਭਵਮਤ੍ਥੁ ਭਵਨ੍ਤਂ ਜੋਤਿਪਾਲਂ, ਰਾਜਾ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਭਵਨ੍ਤਂ ਜੋਤਿਪਾਲਂ ਮਾਣਵਂ ਆਮਨ੍ਤਯਤਿ, ਰਾਜਾ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਭੋਤੋ ਜੋਤਿਪਾਲਸ੍ਸ ਮਾਣਵਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨਕਾਮੋ’’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ ਖੋ, ਭੋ, ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਜੋਤਿਪਾਲੋ ਮਾਣਵੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਜੋਤਿਪਾਲਂ ਮਾਣਵਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਭਵਮਤ੍ਥੁ ਭਵਨ੍ਤਂ ਜੋਤਿਪਾਲਂ, ਰਾਜਾ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਭਵਨ੍ਤਂ ਜੋਤਿਪਾਲਂ ਮਾਣਵਂ ਆਮਨ੍ਤਯਤਿ, ਰਾਜਾ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਭੋਤੋ ਜੋਤਿਪਾਲਸ੍ਸ ਮਾਣਵਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨਕਾਮੋ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭੋ’’ਤਿ ਖੋ ਭੋ ਜੋਤਿਪਾਲੋ ਮਾਣਵੋ ਤਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਰਾਜਾ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿਨਾ ਰਞ੍ਞਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਮ੍ਮੋਦਿ; ਸਮ੍ਮੋਦਨੀਯਂ ਕਥਂ ਸਾਰਣੀਯਂ ਵੀਤਿਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ, ਭੋ, ਜੋਤਿਪਾਲਂ ਮਾਣਵਂ ਰਾਜਾ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਨੁਸਾਸਤੁ ਨੋ ਭਵਂ ਜੋਤਿਪਾਲੋ, ਮਾ ਨੋ ਭਵਂ ਜੋਤਿਪਾਲੋ ਅਨੁਸਾਸਨਿਯਾ ਪਚ੍ਚਬ੍ਯਾਹਾਸਿ. ਪੇਤ੍ਤਿਕੇ ਤਂ ਠਾਨੇ ਠਪੇਸ੍ਸਾਮਿ, ਗੋਵਿਨ੍ਦਿਯੇ ਅਭਿਸਿਞ੍ਚਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭੋ’’ਤਿ ਖੋ, ਭੋ, ਸੋ ਜੋਤਿਪਾਲੋ ਮਾਣਵੋ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਰਾਜਾ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਜੋਤਿਪਾਲਂ ਮਾਣਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦਿਯੇ ਅਭਿਸਿਞ੍ਚਿ, ਤਂ ਪੇਤ੍ਤਿਕੇ ਠਾਨੇ ਠਪੇਸਿ. ਅਭਿਸਿਤ੍ਤੋ ਜੋਤਿਪਾਲੋ ਮਾਣਵੋ ਗੋਵਿਨ੍ਦਿਯੇ ਪੇਤ੍ਤਿਕੇ ਠਾਨੇ ਠਪਿਤੋ ਯੇਪਿਸ੍ਸ ਪਿਤਾ ਅਤ੍ਥੇ ਅਨੁਸਾਸਿ ਤੇਪਿ ਅਤ੍ਥੇ ਅਨੁਸਾਸਤਿ, ਯੇਪਿਸ੍ਸ ਪਿਤਾ ਅਤ੍ਥੇ ਨਾਨੁਸਾਸਿ, ਤੇਪਿ ਅਤ੍ਥੇ ਅਨੁਸਾਸਤਿ; ਯੇਪਿਸ੍ਸ ਪਿਤਾ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤੇ ਅਭਿਸਮ੍ਭੋਸਿ, ਤੇਪਿ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤੇ ਅਭਿਸਮ੍ਭੋਤਿ, ਯੇਪਿਸ੍ਸ ਪਿਤਾ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤੇ ਨਾਭਿਸਮ੍ਭੋਸਿ, ਤੇਪਿ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤੇ ਅਭਿਸਮ੍ਭੋਤਿ. ਤਮੇਨਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਵਤ, ਭੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਵਤ, ਭੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ’’ਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਖੋ ਏਵਂ, ਭੋ, ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਜੋਤਿਪਾਲਸ੍ਸ ਮਾਣਵਸ੍ਸ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋਤ੍ਵੇਵ ਸਮਞ੍ਞਾ ਉਦਪਾਦਿ.
ਰਜ੍ਜਸਂਵਿਭਜਨਂ
੩੦੬. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨ ਤੇ ਛ ਖਤ੍ਤਿਯਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਛ ਖਤ੍ਤਿਯੇ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਖੋ, ਭੋ, ਰਾਜਾ ਜਿਣ੍ਣੋ ਵੁਦ੍ਧੋ ਮਹਲ੍ਲਕੋ ਅਦ੍ਧਗਤੋ ਵਯੋਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੋ, ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਪਨ, ਭੋ, ਜਾਨਾਤਿ ਜੀਵਿਤਂ? ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ, ਯਂ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿਮ੍ਹਿ ਰਞ੍ਞੇ ਕਾਲਙ੍ਕਤੇ ਰਾਜਕਤ੍ਤਾਰੋ ਰੇਣੁਂ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤਂ ਰਜ੍ਜੇ ਅਭਿਸਿਞ੍ਚੇਯ੍ਯੁਂ. ਆਯਨ੍ਤੁ, ਭੋਨ੍ਤੋ, ਯੇਨ ਰੇਣੁ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਥ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਰੇਣੁਂ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤਂ ਏਵਂ ਵਦੇਥ – ‘‘ਮਯਂ ਖੋ ਭੋਤੋ ਰੇਣੁਸ੍ਸ ਸਹਾਯਾ ਪਿਯਾ ਮਨਾਪਾ ਅਪ੍ਪਟਿਕੂਲਾ, ਯਂਸੁਖੋ ਭਵਂ ਤਂਸੁਖਾ ਮਯਂ, ਯਂਦੁਕ੍ਖੋ ਭਵਂ ਤਂਦੁਕ੍ਖਾ ਮਯਂ. ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਖੋ, ਭੋ, ਰਾਜਾ ਜਿਣ੍ਣੋ ਵੁਦ੍ਧੋ ਮਹਲ੍ਲਕੋ ਅਦ੍ਧਗਤੋ ਵਯੋਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੋ, ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਪਨ, ਭੋ, ਜਾਨਾਤਿ ਜੀਵਿਤਂ? ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ, ਯਂ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿਮ੍ਹਿ ਰਞ੍ਞੇ ਕਾਲਙ੍ਕਤੇ ਰਾਜਕਤ੍ਤਾਰੋ ਭਵਨ੍ਤਂ ਰੇਣੁਂ ਰਜ੍ਜੇ ਅਭਿਸਿਞ੍ਚੇਯ੍ਯੁਂ. ਸਚੇ ਭਵਂ ਰੇਣੁ ਰਜ੍ਜਂ ਲਭੇਥ, ਸਂਵਿਭਜੇਥ ਨੋ ਰਜ੍ਜੇਨਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ ਭੋ’’ਤਿ ਖੋ, ਭੋ, ਤੇ ਛ ਖਤ੍ਤਿਯਾ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਰੇਣੁ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਰੇਣੁਂ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਮਯਂ ਖੋ ਭੋਤੋ ਰੇਣੁਸ੍ਸ ਸਹਾਯਾ ਪਿਯਾ ਮਨਾਪਾ ਅਪ੍ਪਟਿਕੂਲਾ; ਯਂਸੁਖੋ ਭਵਂ ਤਂਸੁਖਾ ਮਯਂ, ਯਂਦੁਕ੍ਖੋ ਭਵਂ ਤਂਦੁਕ੍ਖਾ ਮਯਂ. ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਖੋ, ਭੋ, ਰਾਜਾ ਜਿਣ੍ਣੋ ਵੁਦ੍ਧੋ ਮਹਲ੍ਲਕੋ ਅਦ੍ਧਗਤੋ ਵਯੋਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੋ, ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਪਨ ਭੋ ਜਾਨਾਤਿ ਜੀਵਿਤਂ? ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ, ਯਂ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿਮ੍ਹਿ ਰਞ੍ਞੇ ਕਾਲਙ੍ਕਤੇ ਰਾਜਕਤ੍ਤਾਰੋ ਭਵਨ੍ਤਂ ਰੇਣੁਂ ਰਜ੍ਜੇ ਅਭਿਸਿਞ੍ਚੇਯ੍ਯੁਂ. ਸਚੇ ਭਵਂ ਰੇਣੁ ਰਜ੍ਜਂ ਲਭੇਥ, ਸਂਵਿਭਜੇਥ ਨੋ ਰਜ੍ਜੇਨਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ, ਭੋ, ਅਞ੍ਞੋ ਮਮ ਵਿਜਿਤੇ ਸੁਖੋ ਭਵੇਥ [ਸੁਖਾ ਭਵੇਯ੍ਯਾਥ (ਕ.), ਸੁਖਂ ਭਵੇਯ੍ਯਾਥ, ਸੁਖਮੇਧੇਯ੍ਯਾਥ (ਸੀ. ਪੀ.),ਸੁਖ ਮੇਧੇਥ (?)], ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਭਵਨ੍ਤੇਭਿ? ਸਚਾਹਂ, ਭੋ, ਰਜ੍ਜਂ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਸਂਵਿਭਜਿਸ੍ਸਾਮਿ ਵੋ ਰਜ੍ਜੇਨਾ’’’ਤਿ.
੩੦੭. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਅਹੋਰਤ੍ਤਾਨਂ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਰਾਜਾ ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਦਿਸਮ੍ਪਤਿਮ੍ਹਿ ਰਞ੍ਞੇ ਕਾਲਙ੍ਕਤੇ ਰਾਜਕਤ੍ਤਾਰੋ ਰੇਣੁਂ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤਂ ਰਜ੍ਜੇ ਅਭਿਸਿਞ੍ਚਿਂਸੁ. ਅਭਿਸਿਤ੍ਤੋ ਰੇਣੁ ਰਜ੍ਜੇਨ ਪਞ੍ਚਹਿ ਕਾਮਗੁਣੇਹਿ ਸਮਪ੍ਪਿਤੋ ਸਮਙ੍ਗੀਭੂਤੋ ਪਰਿਚਾਰੇਤਿ. ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨ ਤੇ ਛ ਖਤ੍ਤਿਯਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਛ ਖਤ੍ਤਿਯੇ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਖੋ, ਭੋ, ਰਾਜਾ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ. ਅਭਿਸਿਤ੍ਤੋ ਰੇਣੁ ਰਜ੍ਜੇਨ ਪਞ੍ਚਹਿ ਕਾਮਗੁਣੇਹਿ ਸਮਪ੍ਪਿਤੋ ਸਮਙ੍ਗੀਭੂਤੋ ਪਰਿਚਾਰੇਤਿ. ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਪਨ, ਭੋ, ਜਾਨਾਤਿ, ਮਦਨੀਯਾ ਕਾਮਾ? ਆਯਨ੍ਤੁ, ਭੋਨ੍ਤੋ, ਯੇਨ ਰੇਣੁ ਰਾਜਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਥ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਰੇਣੁਂ ਰਾਜਾਨਂ ਏਵਂ ਵਦੇਥ – ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਖੋ, ਭੋ, ਰਾਜਾ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ, ਅਭਿਸਿਤ੍ਤੋ ਭਵਂ ਰੇਣੁ ਰਜ੍ਜੇਨ, ਸਰਤਿ ਭਵਂ ਤਂ ਵਚਨ’’’ਨ੍ਤਿ?
੩੦੮. ‘‘‘ਏਵਂ, ਭੋ’’ਤਿ ਖੋ, ਭੋ, ਤੇ ਛ ਖਤ੍ਤਿਯਾ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਰੇਣੁ ਰਾਜਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਰੇਣੁਂ ਰਾਜਾਨਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਦਿਸਮ੍ਪਤਿ ਖੋ, ਭੋ, ਰਾਜਾ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ, ਅਭਿਸਿਤ੍ਤੋ ਭਵਂ ਰੇਣੁ ਰਜ੍ਜੇਨ, ਸਰਤਿ ਭਵਂ ਤਂ ਵਚਨ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਸਰਾਮਹਂ, ਭੋ, ਤਂ ਵਚਨਂ [ਵਚਨਨ੍ਤਿ (ਸ੍ਯਾ. ਕ.)]. ਕੋ ਨੁ ਖੋ, ਭੋ, ਪਹੋਤਿ ਇਮਂ ਮਹਾਪਥਵਿਂ ਉਤ੍ਤਰੇਨ ਆਯਤਂ ਦਕ੍ਖਿਣੇਨ ਸਕਟਮੁਖਂ ਸਤ੍ਤਧਾ ਸਮਂ ਸੁਵਿਭਤ੍ਤਂ ਵਿਭਜਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ, ਭੋ, ਅਞ੍ਞੋ ਪਹੋਤਿ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੇਨ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਨਾ’’ਤਿ? ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਰੇਣੁ ਰਾਜਾ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਪੁਰਿਸਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਏਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਅਮ੍ਭੋ ਪੁਰਿਸ, ਯੇਨ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਏਵਂ ਵਦੇਹਿ – ‘ਰਾਜਾ ਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਰੇਣੁ ਆਮਨ੍ਤੇਤੀ’’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ ਦੇਵਾ’’ਤਿ ਖੋ, ਭੋ, ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ ਰੇਣੁਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਰਾਜਾ ਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਰੇਣੁ ਆਮਨ੍ਤੇਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭੋ’’ਤਿ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਤਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਰੇਣੁ ਰਾਜਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਰੇਣੁਨਾ ਰਞ੍ਞਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਮ੍ਮੋਦਿ. ਸਮ੍ਮੋਦਨੀਯਂ ਕਥਂ ਸਾਰਣੀਯਂ ਵੀਤਿਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਰੇਣੁ ਰਾਜਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਏਤੁ, ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ, ਇਮਂ ਮਹਾਪਥਵਿਂ ਉਤ੍ਤਰੇਨ ਆਯਤਂ ਦਕ੍ਖਿਣੇਨ ਸਕਟਮੁਖਂ ਸਤ੍ਤਧਾ ਸਮਂ ਸੁਵਿਭਤ੍ਤਂ ਵਿਭਜਤੂ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭੋ’’ਤਿ ਖੋ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਰੇਣੁਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਮਹਾਪਥਵਿਂ ਉਤ੍ਤਰੇਨ ਆਯਤਂ ਦਕ੍ਖਿਣੇਨ ਸਕਟਮੁਖਂ ਸਤ੍ਤਧਾ ਸਮਂ ਸੁਵਿਭਤ੍ਤਂ ਵਿਭਜਿ. ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਸਕਟਮੁਖਾਨਿ ਪਟ੍ਠਪੇਸਿ [ਅਟ੍ਠਪੇਸਿ (ਸੀ. ਪੀ.)]. ਤਤ੍ਰ ਸੁਦਂ ਮਜ੍ਝੇ ਰੇਣੁਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਜਨਪਦੋ ਹੋਤਿ.
੩੦੯. ਦਨ੍ਤਪੁਰਂ ਕਲਿਙ੍ਗਾਨਂ [ਕਾਲਿਙ੍ਗਾਨਂ (ਸ੍ਯਾ. ਪੀ. ਕ.)], ਅਸ੍ਸਕਾਨਞ੍ਚ ਪੋਤਨਂ.
ਮਹੇਸਯਂ [ਮਾਹਿਸ੍ਸਤਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਪੀ.)] ਅਵਨ੍ਤੀਨਂ, ਸੋਵੀਰਾਨਞ੍ਚ ਰੋਰੁਕਂ.
ਮਿਥਿਲਾ ਚ ਵਿਦੇਹਾਨਂ, ਚਮ੍ਪਾ ਅਙ੍ਗੇਸੁ ਮਾਪਿਤਾ;
ਬਾਰਾਣਸੀ ਚ ਕਾਸੀਨਂ, ਏਤੇ ਗੋਵਿਨ੍ਦਮਾਪਿਤਾਤਿ.
੩੧੦. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਤੇ ਛ ਖਤ੍ਤਿਯਾ ਯਥਾਸਕੇਨ ਲਾਭੇਨ ਅਤ੍ਤਮਨਾ ਅਹੇਸੁਂ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਸਙ੍ਕਪ੍ਪਾ – ‘‘ਯਂ ਵਤ ਨੋ ਅਹੋਸਿ ਇਚ੍ਛਿਤਂ, ਯਂ ਆਕਙ੍ਖਿਤਂ, ਯਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ, ਯਂ ਅਭਿਪਤ੍ਥਿਤਂ, ਤਂ ਨੋ ਲਦ੍ਧ’’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਸਤ੍ਤਭੂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੋ ਚ, ਵੇਸ੍ਸਭੂ ਭਰਤੋ ਸਹ;
ਰੇਣੁ ਦ੍ਵੇ ਧਤਰਟ੍ਠਾ ਚ, ਤਦਾਸੁਂ ਸਤ੍ਤ ਭਾਰਧਾ’ਤਿ.
ਪਠਮਭਾਣਵਾਰੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.
ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਮਨਂ
੩੧੧. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਤੇ ਛ ਖਤ੍ਤਿਯਾ ਯੇਨ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਯਥਾ ਖੋ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਰੇਣੁਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਸਹਾਯੋ ਪਿਯੋ ਮਨਾਪੋ ਅਪ੍ਪਟਿਕੂਲੋ. ਏਵਮੇਵ ਖੋ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਅਮ੍ਹਾਕਮ੍ਪਿ ਸਹਾਯੋ ਪਿਯੋ ਮਨਾਪੋ ਅਪ੍ਪਟਿਕੂਲੋ, ਅਨੁਸਾਸਤੁ ਨੋ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ; ਮਾ ਨੋ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਅਨੁਸਾਸਨਿਯਾ ਪਚ੍ਚਬ੍ਯਾਹਾਸੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭੋ’’ਤਿ ਖੋ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਤੇਸਂ ਛਨ੍ਨਂ ਖਤ੍ਤਿਯਾਨਂ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਸਤ੍ਤ ਚ ਰਾਜਾਨੋ ਖਤ੍ਤਿਯੇ ਮੁਦ੍ਧਾਵਸਿਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜੇ [ਮੁਦ੍ਧਾਭਿਸਿਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜੇਨ (ਸ੍ਯਾ.)] ਅਨੁਸਾਸਿ, ਸਤ੍ਤ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਮਹਾਸਾਲੇ ਸਤ੍ਤ ਚ ਨ੍ਹਾਤਕਸਤਾਨਿ ਮਨ੍ਤੇ ਵਾਚੇਸਿ.
੩੧੨. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਅਪਰੇਨ ਸਮਯੇਨ ਏਵਂ ਕਲ੍ਯਾਣੋ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਚ੍ਛਿ [ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਞ੍ਛਿ (ਸੀ. ਪੀ.)] – ‘‘ਸਕ੍ਖਿ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਸਕ੍ਖਿ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਤਿ ਸਲ੍ਲਪਤਿ ਮਨ੍ਤੇਤੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਖੋ ਏਵਂ ਕਲ੍ਯਾਣੋ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਤੋ – ‘ਸਕ੍ਖਿ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਸਕ੍ਖਿ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਤਿ ਸਲ੍ਲਪਤਿ ਮਨ੍ਤੇਤੀ’ਤਿ. ਨ ਖੋ ਪਨਾਹਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਾਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਲ੍ਲਪਾਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਮਨ੍ਤੇਮਿ. ਸੁਤਂ ਖੋ ਪਨ ਮੇਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਵੁਦ੍ਧਾਨਂ ਮਹਲ੍ਲਕਾਨਂ ਆਚਰਿਯਪਾਚਰਿਯਾਨਂ ਭਾਸਮਾਨਾਨਂ – ‘ਯੋ ਵਸ੍ਸਿਕੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਾਸੇ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਯਤਿ, ਕਰੁਣਂ ਝਾਨਂ ਝਾਯਤਿ, ਸੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਲ੍ਲਪਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਮਨ੍ਤੇਤੀ’ਤਿ. ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਵਸ੍ਸਿਕੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਾਸੇ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਯੇਯ੍ਯਂ, ਕਰੁਣਂ ਝਾਨਂ ਝਾਯੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੩੧੩. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨ ਰੇਣੁ ਰਾਜਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਰੇਣੁਂ ਰਾਜਾਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਖੋ, ਭੋ, ਏਵਂ ਕਲ੍ਯਾਣੋ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਤੋ – ‘ਸਕ੍ਖਿ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਸਕ੍ਖਿ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਤਿ ਸਲ੍ਲਪਤਿ ਮਨ੍ਤੇਤੀ’ਤਿ. ਨ ਖੋ ਪਨਾਹਂ, ਭੋ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਾਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਲ੍ਲਪਾਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਮਨ੍ਤੇਮਿ. ਸੁਤਂ ਖੋ ਪਨ ਮੇਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਵੁਦ੍ਧਾਨਂ ਮਹਲ੍ਲਕਾਨਂ ਆਚਰਿਯਪਾਚਰਿਯਾਨਂ ਭਾਸਮਾਨਾਨਂ – ‘ਯੋ ਵਸ੍ਸਿਕੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਾਸੇ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਯਤਿ, ਕਰੁਣਂ ਝਾਨਂ ਝਾਯਤਿ, ਸੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਲ੍ਲਪਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਮਨ੍ਤੇਤੀ’ਤਿ. ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ, ਭੋ, ਵਸ੍ਸਿਕੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਾਸੇ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਯਿਤੁਂ, ਕਰੁਣਂ ਝਾਨਂ ਝਾਯਿਤੁਂ; ਨਮ੍ਹਿ ਕੇਨਚਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬੋ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਏਕੇਨ ਭਤ੍ਤਾਭਿਹਾਰੇਨਾ’’ਤਿ. ‘‘ਯਸ੍ਸਦਾਨਿ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਕਾਲਂ ਮਞ੍ਞਤੀ’’ਤਿ.
੩੧੪. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨ ਤੇ ਛ ਖਤ੍ਤਿਯਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਛ ਖਤ੍ਤਿਯੇ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਖੋ, ਭੋ, ਏਵਂ ਕਲ੍ਯਾਣੋ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਤੋ – ‘ਸਕ੍ਖਿ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਸਕ੍ਖਿ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਤਿ ਸਲ੍ਲਪਤਿ ਮਨ੍ਤੇਤੀ’ਤਿ. ਨ ਖੋ ਪਨਾਹਂ, ਭੋ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਾਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਲ੍ਲਪਾਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਮਨ੍ਤੇਮਿ. ਸੁਤਂ ਖੋ ਪਨ ਮੇਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਵੁਦ੍ਧਾਨਂ ਮਹਲ੍ਲਕਾਨਂ ਆਚਰਿਯਪਾਚਰਿਯਾਨਂ ਭਾਸਮਾਨਾਨਂ, ‘ਯੋ ਵਸ੍ਸਿਕੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਾਸੇ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਯਤਿ, ਕਰੁਣਂ ਝਾਨਂ ਝਾਯਤਿ, ਸੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਲ੍ਲਪਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਮਨ੍ਤੇਤੀ’ਤਿ. ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ, ਭੋ, ਵਸ੍ਸਿਕੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਾਸੇ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਯਿਤੁਂ, ਕਰੁਣਂ ਝਾਨਂ ਝਾਯਿਤੁਂ; ਨਮ੍ਹਿ ਕੇਨਚਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬੋ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਏਕੇਨ ਭਤ੍ਤਾਭਿਹਾਰੇਨਾ’’ਤਿ. ‘‘ਯਸ੍ਸਦਾਨਿ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਕਾਲਂ ਮਞ੍ਞਤੀ’’’ਤਿ.
੩੧੫. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨ ਤੇ ਸਤ੍ਤ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਮਹਾਸਾਲਾ ਸਤ੍ਤ ਚ ਨ੍ਹਾਤਕਸਤਾਨਿ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਸਤ੍ਤ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਮਹਾਸਾਲੇ ਸਤ੍ਤ ਚ ਨ੍ਹਾਤਕਸਤਾਨਿ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਖੋ, ਭੋ, ਏਵਂ ਕਲ੍ਯਾਣੋ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਤੋ – ‘ਸਕ੍ਖਿ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਸਕ੍ਖਿ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਤਿ ਸਲ੍ਲਪਤਿ ਮਨ੍ਤੇਤੀ’ਤਿ. ਨ ਖੋ ਪਨਾਹਂ, ਭੋ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਾਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਲ੍ਲਪਾਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਮਨ੍ਤੇਮਿ. ਸੁਤਂ ਖੋ ਪਨ ਮੇਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਵੁਦ੍ਧਾਨਂ ਮਹਲ੍ਲਕਾਨਂ ਆਚਰਿਯਪਾਚਰਿਯਾਨਂ ਭਾਸਮਾਨਾਨਂ – ‘ਯੋ ਵਸ੍ਸਿਕੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਾਸੇ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਯਤਿ, ਕਰੁਣਂ ਝਾਨਂ ਝਾਯਤਿ, ਸੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਤਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਲ੍ਲਪਤਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਮਨ੍ਤੇਤੀ’ਤਿ. ਤੇਨ ਹਿ, ਭੋ, ਯਥਾਸੁਤੇ ਯਥਾਪਰਿਯਤ੍ਤੇ ਮਨ੍ਤੇ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਸਜ੍ਝਾਯਂ ਕਰੋਥ, ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਞ੍ਚ ਮਨ੍ਤੇ ਵਾਚੇਥ; ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ, ਭੋ, ਵਸ੍ਸਿਕੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਾਸੇ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਯਿਤੁਂ, ਕਰੁਣਂ ਝਾਨਂ ਝਾਯਿਤੁਂ; ਨਮ੍ਹਿ ਕੇਨਚਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬੋ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਏਕੇਨ ਭਤ੍ਤਾਭਿਹਾਰੇਨਾ’’ਤਿ. ‘‘ਯਸ੍ਸ ਦਾਨਿ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਕਾਲਂ ਮਞ੍ਞਤੀ’’ਤਿ.
੩੧੬. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰੀਸਾ ਭਰਿਯਾ ਸਾਦਿਸਿਯੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਚਤ੍ਤਾਰੀਸਾ ਭਰਿਯਾ ਸਾਦਿਸਿਯੋ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਖੋ, ਭੋਤੀ, ਏਵਂ ਕਲ੍ਯਾਣੋ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਤੋ – ‘ਸਕ੍ਖਿ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਸਕ੍ਖਿ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਤਿ ਸਲ੍ਲਪਤਿ ਮਨ੍ਤੇਤੀ’ਤਿ. ਨ ਖੋ ਪਨਾਹਂ, ਭੋਤੀ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਾਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਲ੍ਲਪਾਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਮਨ੍ਤੇਮਿ. ਸੁਤਂ ਖੋ ਪਨ ਮੇਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਵੁਦ੍ਧਾਨਂ ਮਹਲ੍ਲਕਾਨਂ ਆਚਰਿਯਪਾਚਰਿਯਾਨਂ ਭਾਸਮਾਨਾਨਂ ‘ਯੋ ਵਸ੍ਸਿਕੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਾਸੇ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਯਤਿ, ਕਰੁਣਂ ਝਾਨਂ ਝਾਯਤਿ, ਸੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਤਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਲ੍ਲਪਤਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਮਨ੍ਤੇਤੀਤਿ, ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ, ਭੋਤੀ, ਵਸ੍ਸਿਕੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਾਸੇ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਯਿਤੁਂ, ਕਰੁਣਂ ਝਾਨਂ ਝਾਯਿਤੁਂ; ਨਮ੍ਹਿ ਕੇਨਚਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬੋ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਏਕੇਨ ਭਤ੍ਤਾਭਿਹਾਰੇਨਾ’’ਤਿ. ‘‘ਯਸ੍ਸ ਦਾਨਿ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਕਾਲਂ ਮਞ੍ਞਤੀ’’’ਤਿ.
੩੧੭. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਪੁਰਤ੍ਥਿਮੇਨ ਨਗਰਸ੍ਸ ਨਵਂ ਸਨ੍ਧਾਗਾਰਂ ਕਾਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵਸ੍ਸਿਕੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਾਸੇ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਯਿ, ਕਰੁਣਂ ਝਾਨਂ ਝਾਯਿ; ਨਾਸ੍ਸੁਧ ਕੋਚਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਤਿ [ਉਪਸਙ੍ਕਮਿ (ਪੀ.)] ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਏਕੇਨ ਭਤ੍ਤਾਭਿਹਾਰੇਨ. ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਮਾਸਾਨਂ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਅਹੁਦੇਵ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਨਾ ਅਹੁ ਪਰਿਤਸ੍ਸਨਾ – ‘‘ਸੁਤਂ ਖੋ ਪਨ ਮੇਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਵੁਦ੍ਧਾਨਂ ਮਹਲ੍ਲਕਾਨਂ ਆਚਰਿਯਪਾਚਰਿਯਾਨਂ ਭਾਸਮਾਨਾਨਂ – ‘ਯੋ ਵਸ੍ਸਿਕੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਾਸੇ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਯਤਿ, ਕਰੁਣਂ ਝਾਨਂ ਝਾਯਤਿ, ਸੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਲ੍ਲਪਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਮਨ੍ਤੇਤੀ’ਤਿ. ਨ ਖੋ ਪਨਾਹਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪਸ੍ਸਾਮਿ, ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛੇਮਿ ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਲ੍ਲਪਾਮਿ ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਮਨ੍ਤੇਮੀ’’’ਤਿ.
ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਾਕਚ੍ਛਾ
੩੧੮. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੋ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕਮਞ੍ਞਾਯ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਬਲਵਾ ਪੁਰਿਸੋ ਸਮਿਞ੍ਜਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਪਸਾਰੇਯ੍ਯ, ਪਸਾਰਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਸਮਿਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਏਵਮੇਵ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੋ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮੁਖੇ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਅਹੁਦੇਵ ਭਯਂ ਅਹੁ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਅਹੁ ਲੋਮਹਂਸੋ ਯਥਾ ਤਂ ਅਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬਂ ਰੂਪਂ ਦਿਸ੍ਵਾ. ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਭੀਤੋ ਸਂਵਿਗ੍ਗੋ ਲੋਮਹਟ੍ਠਜਾਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰਂ ਗਾਥਾਯ ਅਜ੍ਝਭਾਸਿ –
‘‘‘ਵਣ੍ਣਵਾ ਯਸਵਾ ਸਿਰਿਮਾ, ਕੋ ਨੁ ਤ੍ਵਮਸਿ ਮਾਰਿਸ;
ਅਜਾਨਨ੍ਤਾ ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮ, ਕਥਂ ਜਾਨੇਮੁ ਤਂ ਮਯ’’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਮਂ ਵੇ ਕੁਮਾਰਂ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਸਨਨ੍ਤਨਂ [ਸਨਨ੍ਤਿਚ (ਕ.)];
ਸਬ੍ਬੇ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਮਂ ਦੇਵਾ, ਏਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦ ਜਾਨਹਿ’’.
‘‘‘ਆਸਨਂ ਉਦਕਂ ਪਜ੍ਜਂ, ਮਧੁਸਾਕਞ੍ਚ [ਮਧੁਪਾਕਞ੍ਚ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਪੀ.)] ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ;
ਅਗ੍ਘੇ ਭਵਨ੍ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮ, ਅਗ੍ਘਂ ਕੁਰੁਤੁ ਨੋ ਭਵਂ’’.
‘‘ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਮ ਤੇ ਅਗ੍ਘਂ, ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦ ਭਾਸਸਿ;
ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਹਿਤਤ੍ਥਾਯ, ਸਮ੍ਪਰਾਯ ਸੁਖਾਯ ਚ;
ਕਤਾਵਕਾਸੋ ਪੁਚ੍ਛਸ੍ਸੁ, ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਭਿਪਤ੍ਥਿਤ’’ਨ੍ਤਿ.
੩੧੯. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਕਤਾਵਕਾਸੋ ਖੋਮ੍ਹਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰੇਨ. ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਅਹਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕਂ ਵਾ ਅਤ੍ਥਂ ਸਮ੍ਪਰਾਯਿਕਂ ਵਾ’ਤਿ? ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਕੁਸਲੋ ਖੋ ਅਹਂ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕਾਨਂ ਅਤ੍ਥਾਨਂ, ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਮਂ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕਂ ਅਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰਂ ਸਮ੍ਪਰਾਯਿਕਞ੍ਞੇਵ ਅਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯ’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰਂ ਗਾਥਾਯ ਅਜ੍ਝਭਾਸਿ –
‘‘ਪੁਚ੍ਛਾਮਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਸਨਙ੍ਕੁਮਾਰਂ,
ਕਙ੍ਖੀ ਅਕਙ੍ਖਿਂ ਪਰਵੇਦਿਯੇਸੁ;
ਕਤ੍ਥਟ੍ਠਿਤੋ ਕਿਮ੍ਹਿ ਚ ਸਿਕ੍ਖਮਾਨੋ,
ਪਪ੍ਪੋਤਿ ਮਚ੍ਚੋ ਅਮਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕ’’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਹਿਤ੍ਵਾ ਮਮਤ੍ਤਂ ਮਨੁਜੇਸੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮੇ,
ਏਕੋਦਿਭੂਤੋ ਕਰੁਣੇਧਿਮੁਤ੍ਤੋ [ਕਰੁਣਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਪੀ.)];
ਨਿਰਾਮਗਨ੍ਧੋ ਵਿਰਤੋ ਮੇਥੁਨਸ੍ਮਾ,
ਏਤ੍ਥਟ੍ਠਿਤੋ ਏਤ੍ਥ ਚ ਸਿਕ੍ਖਮਾਨੋ;
ਪਪ੍ਪੋਤਿ ਮਚ੍ਚੋ ਅਮਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕ’’ਨ੍ਤਿ.
੩੨੦. ‘‘ਹਿਤ੍ਵਾ ਮਮਤ੍ਤ’ਨ੍ਤਿ ਅਹਂ ਭੋਤੋ ਆਜਾਨਾਮਿ. ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਅਪ੍ਪਂ ਵਾ ਭੋਗਕ੍ਖਨ੍ਧਂ ਪਹਾਯ ਮਹਨ੍ਤਂ ਵਾ ਭੋਗਕ੍ਖਨ੍ਧਂ ਪਹਾਯ ਅਪ੍ਪਂ ਵਾ ਞਾਤਿਪਰਿਵਟ੍ਟਂ ਪਹਾਯ ਮਹਨ੍ਤਂ ਵਾ ਞਾਤਿਪਰਿਵਟ੍ਟਂ ਪਹਾਯ ਕੇਸਮਸ੍ਸੁਂ ਓਹਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਾਸਾਯਾਨਿ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਅਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਤਿ, ‘ਇਤਿ ਹਿਤ੍ਵਾ ਮਮਤ੍ਤ’ਨ੍ਤਿ ਅਹਂ ਭੋਤੋ ਆਜਾਨਾਮਿ. ‘ਏਕੋਦਿਭੂਤੋ’ਤਿ ਅਹਂ ਭੋਤੋ ਆਜਾਨਾਮਿ. ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਵਿਵਿਤ੍ਤਂ ਸੇਨਾਸਨਂ ਭਜਤਿ ਅਰਞ੍ਞਂ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਂ ਪਬ੍ਬਤਂ ਕਨ੍ਦਰਂ ਗਿਰਿਗੁਹਂ ਸੁਸਾਨਂ ਵਨਪਤ੍ਥਂ ਅਬ੍ਭੋਕਾਸਂ ਪਲਾਲਪੁਞ੍ਜਂ, ਇਤਿ ਏਕੋਦਿਭੂਤੋ’ਤਿ ਅਹਂ ਭੋਤੋ ਆਜਾਨਾਮਿ. ‘ਕਰੁਣੇਧਿਮੁਤ੍ਤੋ’ਤਿ ਅਹਂ ਭੋਤੋ ਆਜਾਨਾਮਿ. ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਕਰੁਣਾਸਹਗਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਏਕਂ ਦਿਸਂ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਤਥਾ ਦੁਤਿਯਂ, ਤਥਾ ਤਤਿਯਂ, ਤਥਾ ਚਤੁਤ੍ਥਂ. ਇਤਿ ਉਦ੍ਧਮਧੋਤਿਰਿਯਂ ਸਬ੍ਬਧਿ ਸਬ੍ਬਤ੍ਤਤਾਯ ਸਬ੍ਬਾਵਨ੍ਤਂ ਲੋਕਂ ਕਰੁਣਾਸਹਗਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਵਿਪੁਲੇਨ ਮਹਗ੍ਗਤੇਨ ਅਪ੍ਪਮਾਣੇਨ ਅਵੇਰੇਨ ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜੇਨ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਇਤਿ ‘ਕਰੁਣੇਧਿਮੁਤ੍ਤੋ’ਤਿ ਅਹਂ ਭੋਤੋ ਆਜਾਨਾਮਿ. ਆਮਗਨ੍ਧੇ ਚ ਖੋ ਅਹਂ ਭੋਤੋ ਭਾਸਮਾਨਸ੍ਸ ਨ ਆਜਾਨਾਮਿ.
‘‘ਕੇ ਆਮਗਨ੍ਧਾ ਮਨੁਜੇਸੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮੇ,
ਏਤੇ ਅਵਿਦ੍ਵਾ ਇਧ ਬ੍ਰੂਹਿ ਧੀਰ;
ਕੇਨਾਵਟਾ [ਕੇਨਾਵੁਟਾ (ਸ੍ਯਾ.)] ਵਾਤਿ ਪਜਾ ਕੁਰੁਤੁ [ਕੁਰੁਰੂ (ਸ੍ਯਾ.), ਕੁਰੁਟ੍ਠਰੂ (ਪੀ.), ਕੁਰੂਰੁ (?)],
ਆਪਾਯਿਕਾ ਨਿਵੁਤਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾ’’ਤਿ.
‘‘ਕੋਧੋ ਮੋਸਵਜ੍ਜਂ ਨਿਕਤਿ ਚ ਦੁਬ੍ਭੋ,
ਕਦਰਿਯਤਾ ਅਤਿਮਾਨੋ ਉਸੂਯਾ;
ਇਚ੍ਛਾ ਵਿਵਿਚ੍ਛਾ ਪਰਹੇਠਨਾ ਚ,
ਲੋਭੋ ਚ ਦੋਸੋ ਚ ਮਦੋ ਚ ਮੋਹੋ;
ਏਤੇਸੁ ਯੁਤ੍ਤਾ ਅਨਿਰਾਮਗਨ੍ਧਾ,
ਆਪਾਯਿਕਾ ਨਿਵੁਤਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾ’’ਤਿ.
‘‘ਯਥਾ ਖੋ ਅਹਂ ਭੋਤੋ ਆਮਗਨ੍ਧੇ ਭਾਸਮਾਨਸ੍ਸ ਆਜਾਨਾਮਿ. ਤੇ ਨ ਸੁਨਿਮ੍ਮਦਯਾ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ. ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਹਂ, ਭੋ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਯਸ੍ਸਦਾਨਿ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਕਾਲਂ ਮਞ੍ਞਤੀ’’ਤਿ.
ਰੇਣੁਰਾਜਆਮਨ੍ਤਨਾ
੩੨੧. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨ ਰੇਣੁ ਰਾਜਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਰੇਣੁਂ ਰਾਜਾਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਞ੍ਞਂ ਦਾਨਿ ਭਵਂ ਪੁਰੋਹਿਤਂ ਪਰਿਯੇਸਤੁ, ਯੋ ਭੋਤੋ ਰਜ੍ਜਂ ਅਨੁਸਾਸਿਸ੍ਸਤਿ. ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ, ਭੋ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁਂ. ਯਥਾ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਸੁਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਆਮਗਨ੍ਧੇ ਭਾਸਮਾਨਸ੍ਸ, ਤੇ ਨ ਸੁਨਿਮ੍ਮਦਯਾ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ. ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਹਂ, ਭੋ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਆਮਨ੍ਤਯਾਮਿ ਰਾਜਾਨਂ, ਰੇਣੁਂ ਭੂਮਿਪਤਿਂ ਅਹਂ;
ਤ੍ਵਂ ਪਜਾਨਸ੍ਸੁ ਰਜ੍ਜੇਨ, ਨਾਹਂ ਪੋਰੋਹਿਚ੍ਚੇ ਰਮੇ’’.
‘‘ਸਚੇ ਤੇ ਊਨਂ ਕਾਮੇਹਿ, ਅਹਂ ਪਰਿਪੂਰਯਾਮਿ ਤੇ;
ਯੋ ਤਂ ਹਿਂਸਤਿ ਵਾਰੇਮਿ, ਭੂਮਿਸੇਨਾਪਤਿ ਅਹਂ;
ਤੁਵਂ ਪਿਤਾ ਅਹਂ ਪੁਤ੍ਤੋ, ਮਾ ਨੋ ਗੋਵਿਨ੍ਦ ਪਾਜਹਿ’’ [ਪਾਜੇਹਿ (ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਸਂਵਣ੍ਣਿਤਪਾਠਨ੍ਤਰਂ)].
‘‘ਨਮਤ੍ਥਿ ਊਨਂ ਕਾਮੇਹਿ, ਹਿਂਸਿਤਾ ਮੇ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ;
ਅਮਨੁਸ੍ਸਵਚੋ ਸੁਤ੍ਵਾ, ਤਸ੍ਮਾਹਂ ਨ ਗਹੇ ਰਮੇ’’.
‘‘ਅਮਨੁਸ੍ਸੋ ਕਥਂਵਣ੍ਣੋ, ਕਿਂ ਤੇ ਅਤ੍ਥਂ ਅਭਾਸਥ;
ਯਞ੍ਚ ਸੁਤ੍ਵਾ ਜਹਾਸਿ ਨੋ, ਗੇਹੇ ਅਮ੍ਹੇ ਚ ਕੇਵਲੀ’’.
‘‘ਉਪਵੁਤ੍ਥਸ੍ਸ ਮੇ ਪੁਬ੍ਬੇ, ਯਿਟ੍ਠੁਕਾਮਸ੍ਸ ਮੇ ਸਤੋ;
ਅਗ੍ਗਿ ਪਜ੍ਜਲਿਤੋ ਆਸਿ, ਕੁਸਪਤ੍ਤਪਰਿਤ੍ਥਤੋ’’.
‘‘ਤਤੋ ਮੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਪਾਤੁਰਹੁ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾ ਸਨਨ੍ਤਨੋ;
ਸੋ ਮੇ ਪਞ੍ਹਂ ਵਿਯਾਕਾਸਿ, ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਨ ਗਹੇ ਰਮੇ’’.
‘‘ਸਦ੍ਦਹਾਮਿ ਅਹਂ ਭੋਤੋ, ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦ ਭਾਸਸਿ;
ਅਮਨੁਸ੍ਸਵਚੋ ਸੁਤ੍ਵਾ, ਕਥਂ ਵਤ੍ਤੇਥ ਅਞ੍ਞਥਾ.
‘‘ਤੇ ਤਂ ਅਨੁਵਤ੍ਤਿਸ੍ਸਾਮ, ਸਤ੍ਥਾ ਗੋਵਿਨ੍ਦ ਨੋ ਭਵਂ;
ਮਣਿ ਯਥਾ ਵੇਲ਼ੁਰਿਯੋ, ਅਕਾਚੋ ਵਿਮਲੋ ਸੁਭੋ;
ਏਵਂ ਸੁਦ੍ਧਾ ਚਰਿਸ੍ਸਾਮ, ਗੋਵਿਨ੍ਦਸ੍ਸਾਨੁਸਾਸਨੇ’’ਤਿ.
‘‘‘ਸਚੇ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਤਿ, ਮਯਮ੍ਪਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮ. ਅਥ ਯਾ ਤੇ ਗਤਿ, ਸਾ ਨੋ ਗਤਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.
ਛ ਖਤ੍ਤਿਯਆਮਨ੍ਤਨਾ
੩੨੨. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨ ਤੇ ਛ ਖਤ੍ਤਿਯਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਛ ਖਤ੍ਤਿਯੇ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਞ੍ਞਂ ਦਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤੋ ਪੁਰੋਹਿਤਂ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤੁ, ਯੋ ਭਵਨ੍ਤਾਨਂ ਰਜ੍ਜੇ ਅਨੁਸਾਸਿਸ੍ਸਤਿ. ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ, ਭੋ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁਂ. ਯਥਾ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਸੁਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਆਮਗਨ੍ਧੇ ਭਾਸਮਾਨਸ੍ਸ, ਤੇ ਨ ਸੁਨਿਮ੍ਮਦਯਾ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ. ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਹਂ, ਭੋ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਤੇ ਛ ਖਤ੍ਤਿਯਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਪਕ੍ਕਮ੍ਮ ਏਵਂ ਸਮਚਿਨ੍ਤੇਸੁਂ – ‘‘ਇਮੇ ਖੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਨਾਮ ਧਨਲੁਦ੍ਧਾ; ਯਂਨੂਨ ਮਯਂ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਧਨੇਨ ਸਿਕ੍ਖੇਯ੍ਯਾਮਾ’’ਤਿ. ਤੇ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਸਂਵਿਜ੍ਜਤਿ ਖੋ, ਭੋ, ਇਮੇਸੁ ਸਤ੍ਤਸੁ ਰਜ੍ਜੇਸੁ ਪਹੂਤਂ ਸਾਪਤੇਯ੍ਯਂ, ਤਤੋ ਭੋਤੋ ਯਾਵਤਕੇਨ ਅਤ੍ਥੋ, ਤਾਵਤਕਂ ਆਹਰੀਯਤ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਅਲਂ, ਭੋ, ਮਮਪਿਦਂ ਪਹੂਤਂ ਸਾਪਤੇਯ੍ਯਂ ਭਵਨ੍ਤਾਨਂਯੇਵ ਵਾਹਸਾ. ਤਮਹਂ ਸਬ੍ਬਂ ਪਹਾਯ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਯਥਾ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਸੁਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਆਮਗਨ੍ਧੇ ਭਾਸਮਾਨਸ੍ਸ, ਤੇ ਨ ਸੁਨਿਮ੍ਮਦਯਾ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ, ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਹਂ, ਭੋ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਤੇ ਛ ਖਤ੍ਤਿਯਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਪਕ੍ਕਮ੍ਮ ਏਵਂ ਸਮਚਿਨ੍ਤੇਸੁਂ – ‘‘ਇਮੇ ਖੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਨਾਮ ਇਤ੍ਥਿਲੁਦ੍ਧਾ; ਯਂਨੂਨ ਮਯਂ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਇਤ੍ਥੀਹਿ ਸਿਕ੍ਖੇਯ੍ਯਾਮਾ’’ਤਿ. ਤੇ ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਸਂਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਖੋ, ਭੋ, ਇਮੇਸੁ ਸਤ੍ਤਸੁ ਰਜ੍ਜੇਸੁ ਪਹੂਤਾ ਇਤ੍ਥਿਯੋ, ਤਤੋ ਭੋਤੋ ਯਾਵਤਿਕਾਹਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਤਾਵਤਿਕਾ ਆਨੀਯਤ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਅਲਂ, ਭੋ, ਮਮਪਿਮਾ [ਮਮਪਿਤਾ (ਕ.), ਮਮਪਿ (ਸੀ.)] ਚਤ੍ਤਾਰੀਸਾ ਭਰਿਯਾ ਸਾਦਿਸਿਯੋ. ਤਾਪਾਹਂ ਸਬ੍ਬਾ ਪਹਾਯ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਯਥਾ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਸੁਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਆਮਗਨ੍ਧੇ ਭਾਸਮਾਨਸ੍ਸ, ਤੇ ਨ ਸੁਨਿਮ੍ਮਦਯਾ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ, ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਹਂ, ਭੋ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਨ੍ਤਿ’’.
੩੨੩. ‘‘ਸਚੇ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਤਿ, ਮਯਮ੍ਪਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮ, ਅਥ ਯਾ ਤੇ ਗਤਿ, ਸਾ ਨੋ ਗਤਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ.
‘‘ਸਚੇ ਜਹਥ ਕਾਮਾਨਿ, ਯਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤੋ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ;
ਆਰਮ੍ਭਵ੍ਹੋ ਦਲ਼੍ਹਾ ਹੋਥ, ਖਨ੍ਤਿਬਲਸਮਾਹਿਤਾ.
‘‘ਏਸ ਮਗ੍ਗੋ ਉਜੁਮਗ੍ਗੋ, ਏਸ ਮਗ੍ਗੋ ਅਨੁਤ੍ਤਰੋ;
ਸਦ੍ਧਮ੍ਮੋ ਸਬ੍ਭਿ ਰਕ੍ਖਿਤੋ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੂਪਪਤ੍ਤਿਯਾਤਿ.
‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਸਤ੍ਤ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਆਗਮੇਤੁ. ਸਤ੍ਤਨ੍ਨਂ ਵਸ੍ਸਾਨਂ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਮਯਮ੍ਪਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮ, ਅਥ ਯਾ ਤੇ ਗਤਿ, ਸਾ ਨੋ ਗਤਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.
‘‘‘ਅਤਿਚਿਰਂ ਖੋ, ਭੋ, ਸਤ੍ਤ ਵਸ੍ਸਾਨਿ, ਨਾਹਂ ਸਕ੍ਕੋਮਿ, ਭਵਨ੍ਤੇ, ਸਤ੍ਤ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਆਗਮੇਤੁਂ. ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਪਨ, ਭੋ, ਜਾਨਾਤਿ ਜੀਵਿਤਾਨਂ! ਗਮਨੀਯੋ ਸਮ੍ਪਰਾਯੋ, ਮਨ੍ਤਾਯਂ [ਮਨ੍ਤਾਯ (ਬਹੂਸੁ)] ਬੋਦ੍ਧਬ੍ਬਂ, ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਕੁਸਲਂ, ਚਰਿਤਬ੍ਬਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਨਤ੍ਥਿ ਜਾਤਸ੍ਸ ਅਮਰਣਂ. ਯਥਾ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਸੁਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਆਮਗਨ੍ਧੇ ਭਾਸਮਾਨਸ੍ਸ, ਤੇ ਨ ਸੁਨਿਮ੍ਮਦਯਾ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ, ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਹਂ, ਭੋ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯ’’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਛਬ੍ਬਸ੍ਸਾਨਿ ਆਗਮੇਤੁ…ਪੇ… ਪਞ੍ਚ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਆਗਮੇਤੁ… ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਆਗਮੇਤੁ… ਤੀਣਿ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਆਗਮੇਤੁ… ਦ੍ਵੇ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਆਗਮੇਤੁ… ਏਕਂ ਵਸ੍ਸਂ ਆਗਮੇਤੁ, ਏਕਸ੍ਸ ਵਸ੍ਸਸ੍ਸ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਮਯਮ੍ਪਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮ, ਅਥ ਯਾ ਤੇ ਗਤਿ, ਸਾ ਨੋ ਗਤਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.
‘‘‘ਅਤਿਚਿਰਂ ਖੋ, ਭੋ, ਏਕਂ ਵਸ੍ਸਂ, ਨਾਹਂ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਭਵਨ੍ਤੇ ਏਕਂ ਵਸ੍ਸਂ ਆਗਮੇਤੁਂ. ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਪਨ, ਭੋ, ਜਾਨਾਤਿ ਜੀਵਿਤਾਨਂ! ਗਮਨੀਯੋ ਸਮ੍ਪਰਾਯੋ, ਮਨ੍ਤਾਯਂ ਬੋਦ੍ਧਬ੍ਬਂ, ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਕੁਸਲਂ, ਚਰਿਤਬ੍ਬਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਨਤ੍ਥਿ ਜਾਤਸ੍ਸ ਅਮਰਣਂ. ਯਥਾ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਸੁਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਆਮਗਨ੍ਧੇ ਭਾਸਮਾਨਸ੍ਸ, ਤੇ ਨ ਸੁਨਿਮ੍ਮਦਯਾ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ, ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਹਂ, ਭੋ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਸਤ੍ਤ ਮਾਸਾਨਿ ਆਗਮੇਤੁ, ਸਤ੍ਤਨ੍ਨਂ ਮਾਸਾਨਂ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਮਯਮ੍ਪਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮ, ਅਥ ਯਾ ਤੇ ਗਤਿ, ਸਾ ਨੋ ਗਤਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.
‘‘‘ਅਤਿਚਿਰਂ ਖੋ, ਭੋ, ਸਤ੍ਤ ਮਾਸਾਨਿ, ਨਾਹਂ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਭਵਨ੍ਤੇ ਸਤ੍ਤ ਮਾਸਾਨਿ ਆਗਮੇਤੁਂ. ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਪਨ, ਭੋ, ਜਾਨਾਤਿ ਜੀਵਿਤਾਨਂ. ਗਮਨੀਯੋ ਸਮ੍ਪਰਾਯੋ, ਮਨ੍ਤਾਯਂ ਬੋਦ੍ਧਬ੍ਬਂ, ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਕੁਸਲਂ, ਚਰਿਤਬ੍ਬਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਨਤ੍ਥਿ ਜਾਤਸ੍ਸ ਅਮਰਣਂ. ਯਥਾ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਸੁਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਆਮਗਨ੍ਧੇ ਭਾਸਮਾਨਸ੍ਸ, ਤੇ ਨ ਸੁਨਿਮ੍ਮਦਯਾ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ, ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਹਂ, ਭੋ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
‘‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਛ ਮਾਸਾਨਿ ਆਗਮੇਤੁ…ਪੇ… ਪਞ੍ਚ ਮਾਸਾਨਿ ਆਗਮੇਤੁ… ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਮਾਸਾਨਿ ਆਗਮੇਤੁ… ਤੀਣਿ ਮਾਸਾਨਿ ਆਗਮੇਤੁ… ਦ੍ਵੇ ਮਾਸਾਨਿ ਆਗਮੇਤੁ… ਏਕਂ ਮਾਸਂ ਆਗਮੇਤੁ… ਅਦ੍ਧਮਾਸਂ ਆਗਮੇਤੁ, ਅਦ੍ਧਮਾਸਸ੍ਸ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਮਯਮ੍ਪਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮ, ਅਥ ਯਾ ਤੇ ਗਤਿ, ਸਾ ਨੋ ਗਤਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.
‘‘‘ਅਤਿਚਿਰਂ ਖੋ, ਭੋ, ਅਦ੍ਧਮਾਸੋ, ਨਾਹਂ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਭਵਨ੍ਤੇ ਅਦ੍ਧਮਾਸਂ ਆਗਮੇਤੁਂ. ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਪਨ, ਭੋ, ਜਾਨਾਤਿ ਜੀਵਿਤਾਨਂ! ਗਮਨੀਯੋ ਸਮ੍ਪਰਾਯੋ, ਮਨ੍ਤਾਯਂ ਬੋਦ੍ਧਬ੍ਬਂ, ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਕੁਸਲਂ, ਚਰਿਤਬ੍ਬਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਨਤ੍ਥਿ ਜਾਤਸ੍ਸ ਅਮਰਣਂ. ਯਥਾ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਸੁਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਆਮਗਨ੍ਧੇ ਭਾਸਮਾਨਸ੍ਸ, ਤੇ ਨ ਸੁਨਿਮ੍ਮਦਯਾ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ, ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਹਂ, ਭੋ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਆਗਮੇਤੁ, ਯਾਵ ਮਯਂ ਸਕੇ ਪੁਤ੍ਤਭਾਤਰੋ ਰਜ੍ਜੇਨ [ਰਜ੍ਜੇ (ਸ੍ਯਾ.)] ਅਨੁਸਾਸਿਸ੍ਸਾਮ, ਸਤ੍ਤਾਹਸ੍ਸ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਮਯਮ੍ਪਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮ, ਅਥ ਯਾ ਤੇ ਗਤਿ, ਸਾ ਨੋ ਗਤਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਨ ਚਿਰਂ ਖੋ, ਭੋ, ਸਤ੍ਤਾਹਂ, ਆਗਮੇਸ੍ਸਾਮਹਂ ਭਵਨ੍ਤੇ ਸਤ੍ਤਾਹ’’ਨ੍ਤਿ.
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਮਹਾਸਾਲਾਦੀਨਂ ਆਮਨ੍ਤਨਾ
੩੨੪. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨ ਤੇ ਸਤ੍ਤ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਮਹਾਸਾਲਾ ਸਤ੍ਤ ਚ ਨ੍ਹਾਤਕਸਤਾਨਿ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਸਤ੍ਤ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਮਹਾਸਾਲੇ ਸਤ੍ਤ ਚ ਨ੍ਹਾਤਕਸਤਾਨਿ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਞ੍ਞਂ ਦਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤੋ ਆਚਰਿਯਂ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤੁ, ਯੋ ਭਵਨ੍ਤਾਨਂ ਮਨ੍ਤੇ ਵਾਚੇਸ੍ਸਤਿ. ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ, ਭੋ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁਂ. ਯਥਾ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਸੁਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਆਮਗਨ੍ਧੇ ਭਾਸਮਾਨਸ੍ਸ. ਤੇ ਨ ਸੁਨਿਮ੍ਮਦਯਾ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ, ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਹਂ, ਭੋ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਮਾ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿ. ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾ, ਭੋ, ਅਪ੍ਪੇਸਕ੍ਖਾ ਚ ਅਪ੍ਪਲਾਭਾ ਚ; ਬ੍ਰਹ੍ਮਞ੍ਞਂ ਮਹੇਸਕ੍ਖਞ੍ਚ ਮਹਾਲਾਭਞ੍ਚਾ’’ਤਿ. ‘‘ਮਾ ਭਵਨ੍ਤੋ ਏਵਂ ਅਵਚੁਤ੍ਥ – ‘‘ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾ ਅਪ੍ਪੇਸਕ੍ਖਾ ਚ ਅਪ੍ਪਲਾਭਾ ਚ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਞ੍ਞਂ ਮਹੇਸਕ੍ਖਞ੍ਚ ਮਹਾਲਾਭਞ੍ਚਾ’’ਤਿ. ਕੋ ਨੁ ਖੋ, ਭੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਮਯਾ ਮਹੇਸਕ੍ਖਤਰੋ ਵਾ ਮਹਾਲਾਭਤਰੋ ਵਾ! ਅਹਞ੍ਹਿ, ਭੋ, ਏਤਰਹਿ ਰਾਜਾਵ ਰਞ੍ਞਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਵ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ [ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ (ਸੀ. ਪੀ. ਕ.)] ਦੇਵਤਾਵ ਗਹਪਤਿਕਾਨਂ. ਤਮਹਂ ਸਬ੍ਬਂ ਪਹਾਯ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਯਥਾ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਸੁਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਆਮਗਨ੍ਧੇ ਭਾਸਮਾਨਸ੍ਸ, ਤੇ ਨ ਸੁਨਿਮ੍ਮਦਯਾ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ. ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਹਂ, ਭੋ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਸਚੇ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਤਿ, ਮਯਮ੍ਪਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮ, ਅਥ ਯਾ ਤੇ ਗਤਿ, ਸਾ ਨੋ ਗਤਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.
ਭਰਿਯਾਨਂ ਆਮਨ੍ਤਨਾ
੩੨੫. ‘‘ਅਥ ਖੋ, ਭੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰੀਸਾ ਭਰਿਯਾ ਸਾਦਿਸਿਯੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਚਤ੍ਤਾਰੀਸਾ ਭਰਿਯਾ ਸਾਦਿਸਿਯੋ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਯਾ ਭੋਤੀਨਂ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਸਕਾਨਿ ਵਾ ਞਾਤਿਕੁਲਾਨਿ ਗਚ੍ਛਤੁ ਅਞ੍ਞਂ ਵਾ ਭਤ੍ਤਾਰਂ ਪਰਿਯੇਸਤੁ. ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ, ਭੋਤੀ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁਂ. ਯਥਾ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਸੁਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਆਮਗਨ੍ਧੇ ਭਾਸਮਾਨਸ੍ਸ, ਤੇ ਨ ਸੁਨਿਮ੍ਮਦਯਾ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ. ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਹਂ, ਭੋਤੀ, ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਤ੍ਵਞ੍ਞੇਵ ਨੋ ਞਾਤਿ ਞਾਤਿਕਾਮਾਨਂ, ਤ੍ਵਂ ਪਨ ਭਤ੍ਤਾ ਭਤ੍ਤੁਕਾਮਾਨਂ. ਸਚੇ ਭਵਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਤਿ, ਮਯਮ੍ਪਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮ, ਅਥ ਯਾ ਤੇ ਗਤਿ, ਸਾ ਨੋ ਗਤਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.