੬. ਉਪਸੀਵਮਾਣਵਸੁਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ

੩੮. ਛਟ੍ਠੇ ਉਪਸੀਵਸੁਤ੍ਤੇ – ਮਹਨ੍ਤਮੋਘਨ੍ਤਿ ਮਹਨ੍ਤਂ ਓਘਂ. ਅਨਿਸ੍ਸਿਤੋਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਵਾ ਅਨਲ੍ਲੀਨੋ. ਨੋ ਵਿਸਹਾਮੀਤਿ ਨ ਸਕ੍ਕੋਮਿ. ਆਰਮ੍ਮਣਨ੍ਤਿ ਨਿਸ੍ਸਯਂ. ਯਂ ਨਿਸ੍ਸਿਤੋਤਿ ਯਂ ਧਮ੍ਮਂ ਵਾ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਵਾ ਨਿਸ੍ਸਿਤੋ.

ਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਕਾਮੋਘਨ੍ਤਿ ਅਨਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੇਨ ਕਾਮੋਘਂ. ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗੇਨ ਭਵੋਘਂ. ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗੇਨ ਦਿਟ੍ਠੋਘਂ. ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗੇਨ ਅਵਿਜ੍ਜੋਘਂ ਤਰੇਯ੍ਯਂ. ਸਕ੍ਯਕੁਲਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋਤਿ ਭਗਵਤੋ ਉਚ੍ਚਾਕੁਲਪਰਿਦੀਪਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਆਲਮ੍ਬਣਨ੍ਤਿ ਅਵਤ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਠਾਨਂ. ਨਿਸ੍ਸਯਨ੍ਤਿ ਅਲ੍ਲੀਯਨਂ. ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਨ੍ਤਿ ਅਪਸ੍ਸਯਨਂ.

੩੯. ਇਦਾਨਿ ਯਸ੍ਮਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਲਾਭੀ ਤਞ੍ਚ ਸਨ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨਿਸ੍ਸਯਂ ਨ ਜਾਨਾਤਿ. ਤੇਨਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਤਞ੍ਚ ਨਿਸ੍ਸਯਂ ਉਤ੍ਤਰਿਞ੍ਚ ਨਿਯ੍ਯਾਨਪਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋਤਿ ਤਂ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਸਤੋ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਚ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਵਸੇਨ ਪਸ੍ਸਮਾਨੋ. ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਨਿਸ੍ਸਾਯਾਤਿ ਤਂ ‘‘ਨਤ੍ਥਿ ਕਿਞ੍ਚੀ’’ਤਿ ਪਵਤ੍ਤਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਤਰਸ੍ਸੁ ਓਘਨ੍ਤਿ ਤਤੋ ਪਭੁਤਿ ਪਵਤ੍ਤਾਯ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਯਥਾਨੁਰੂਪਂ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਮ੍ਪਿ ਓਘਂ ਤਰਸ੍ਸੁ. ਕਥਾਹੀਤਿ ਕਥਂਕਥਾਹਿ. ਤਣ੍ਹਕ੍ਖਯਂ ਨਤ੍ਤਮਹਾਭਿਪਸ੍ਸਾਤਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਵਿਭੂਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਸ੍ਸ. ਏਤੇਨਸ੍ਸ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸੁਖਵਿਹਾਰਂ ਕਥੇਸਿ.

ਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਤਞ੍ਞੇਵ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਭਾਵੇਤੀਤਿ ਆਕਾਸਾਲਮ੍ਬਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਮਹਗ੍ਗਤਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਭਾਵੇਤਿ ਅਭਾਵਂ ਗਮੇਤਿ. ਵਿਭਾਵੇਤੀਤਿ ਵਿਵਿਧਾ ਅਭਾਵਂ ਗਮੇਤਿ. ਅਨ੍ਤਰਧਾਪੇਤੀਤਿ ਅਦਸ੍ਸਨਂ ਗਮੇਤਿ. ਨਤ੍ਥਿ ਕਿਞ੍ਚੀਤਿ ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਭਙ੍ਗਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿਸ੍ਸ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਪਸ੍ਸਤਿ.

੪੦. ਇਦਾਨਿ ‘‘ਕਾਮੇ ਪਹਾਯਾ’’ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਵਸੇਨ ਅਤ੍ਤਨਾ ਪਹੀਨੇ ਕਾਮੇ ਸਮ੍ਪਸ੍ਸਮਾਨੋ ‘‘ਸਬ੍ਬੇਸੂ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਹਿਤ੍ਵਾ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਂ ਤਤੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਛਬ੍ਬਿਧਮ੍ਪਿ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਹਿਤ੍ਵਾ. ਸਞ੍ਞਾਵਿਮੋਕ੍ਖੇ ਪਰਮੇਤਿ ਸਤ੍ਤਸੁ ਸਞ੍ਞਾਵਿਮੋਕ੍ਖੇਸੁ ਉਤ੍ਤਮੇ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨੇ. ਤਿਟ੍ਠੇ ਨੁ ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਅਨਾਨੁਯਾਯੀਤਿ ਸੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਤਤ੍ਥ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਅਵਿਗਚ੍ਛਮਾਨੋ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ ਨੂਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ.

ਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਅਵਿਚ੍ਚਮਾਨੋਤਿ ਅਵਿਯੁਜ੍ਜਮਾਨੋ. ਅਵਿਗਚ੍ਛਮਾਨੋਤਿ ਵਿਯੋਗਂ ਅਨਾਪਜ੍ਜਮਾਨੋ. ਅਨਨ੍ਤਰਧਾਯਮਾਨੋਤਿ ਅਨ੍ਤਰਧਾਨਂ ਅਨਾਪਜ੍ਜਮਾਨੋ. ਅਪਰਿਹਾਯਮਾਨੋਤਿ ਅਨਨ੍ਤਰਾ ਪਰਿਹਾਨਂ ਅਨਾਪਜ੍ਜਮਾਨੋ.

੪੧-੨. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਸਟ੍ਠਿਕਪ੍ਪਸਹਸ੍ਸਮਤ੍ਤਕਂਯੇਵ ਠਾਨਂ ਅਨੁਜਾਨਨ੍ਤੋ ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਗਾਥਮਾਹ. ਏਵਂ ਤਸ੍ਸ ਤਤ੍ਥ ਠਾਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿਸ੍ਸ ਸਸ੍ਸਤੁਚ੍ਛੇਦਭਾਵਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ‘‘ਤਿਟ੍ਠੇ ਚੇ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਪੂਗਮ੍ਪਿ ਵਸ੍ਸਾਨਨ੍ਤਿ ਅਨੇਕਸਙ੍ਖ੍ਯਮ੍ਪਿ ਵਸ੍ਸਾਨਂ, ਗਣਨਰਾਸਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਪੂਗਮ੍ਪਿ ਵਸ੍ਸਾਨੀ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ. ਤਤ੍ਥ ਵਿਭਤ੍ਤਿਬ੍ਯਤ੍ਤਯੇਨ ਸਾਮਿਵਚਨਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ, ਪੂਗਨ੍ਤਿ ਵਾ ਏਤਸ੍ਸ ਬਹੂਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ‘‘ਪੂਗਾਨੀ’’ਤਿ ਵਾਪਿ ਪਠਨ੍ਤਿ, ਪੁਰਿਮਪਾਠੋਯੇਵ ਸਬ੍ਬਸੁਨ੍ਦਰੋ. ਤਤ੍ਥੇਵ ਸੋ ਸੀਤਿ ਸਿਯਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਸੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਤਤ੍ਥੇਵਾਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨੇ ਨਾਨਾਦੁਕ੍ਖੇਹਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਸੀਤਿਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਸਸ੍ਸਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਚਵੇਥ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਤਥਾਵਿਧਸ੍ਸਾਤਿ ‘‘ਉਦਾਹੁ ਤਥਾਵਿਧਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਨੁਪਾਦਾਯ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਉਚ੍ਛੇਦਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ, ‘‘ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਗ੍ਗਹਣਤ੍ਥਂ ਵਾਪਿ ਭਵੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਮ੍ਪਿ ਤਸ੍ਸ ਪੁਚ੍ਛਤਿ.

ਤਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਤਸ੍ਸ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚੁਤਿਂ ਪਾਪੁਣੇਯ੍ਯ. ਉਚ੍ਛਿਜ੍ਜੇਯ੍ਯਾਤਿ ਉਚ੍ਛੇਦਂ ਭਵੇਯ੍ਯ. ਵਿਨਸ੍ਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵਿਨਾਸਂ ਪਾਪੁਣੇਯ੍ਯ. ਨ ਭਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਭਾਵਂ ਗਮੇਯ੍ਯ. ਉਪਪਨ੍ਨਸ੍ਸਾਤਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਉਪਪਨ੍ਨਸ੍ਸ.

੪੩. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਉਚ੍ਛੇਦਸਸ੍ਸਤਂ ਅਨੁਪਗਮ੍ਮ ਤਤ੍ਥੁਪਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ ਅਨੁਪਾਦਾਯ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਚ੍ਚੀ ਯਥਾ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਂ ਪਲੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਨ ਉਪੇਤਿ ਸਙ੍ਖਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਸੁਕਂ ਨਾਮ ਦਿਸਂ ਗਤੋ’’ਤਿ ਵੋਹਾਰਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਏਵਂ ਮੁਨੀ ਨਾਮਕਾਯਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਏਵਂ ਤਤ੍ਥ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਸੇਕ੍ਖਮੁਨਿ ਪਕਤਿਯਾ ਪੁਬ੍ਬੇਵ ਰੂਪਕਾਯਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ, ਤਤ੍ਥ ਚਤੁਤ੍ਥਮਗ੍ਗਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਕਾਯਸ੍ਸ ਪਰਿਞ੍ਞਾਤਤ੍ਤਾ ਪੁਨ ਨਾਮਕਾਯਾਪਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਖੀਣਾਸਵੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪਾਦਾਨਿਬ੍ਬਾਨਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਤ੍ਥਂ ਪਲੇਤਿ ਨ ਉਪੇਤਿ ਸਙ੍ਖਂ ‘‘ਖਤ੍ਤਿਯੋ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਾ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਕਂ.

ਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਖਿਤ੍ਤਾਤਿ ਚਲਿਤਾ. ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤਿਚਲਿਤਾ. ਨੁਨ੍ਨਾਤਿ ਪਪ੍ਫੋਟਿਯਾ. ਪਣੁਨ੍ਨਾਤਿ ਦੂਰੀਕਤਾ. ਖਮ੍ਭਿਤਾਤਿ ਪਟਿਕ੍ਕਮਾਪਿਤਾ. ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਿਤਾਤਿ ਨ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਕਤਾ.

੪੪. ਇਦਾਨਿ ‘‘ਅਤ੍ਥਂ ਪਲੇਤੀ’’ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਯੋਨਿਸੋ ਅਤ੍ਥਮਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਤੋ ਸੋ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਸੋ ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਤੋ ਉਦਾਹੁ ਨਤ੍ਥਿ, ਉਦਾਹੁ ਵੇ ਸਸ੍ਸਤਿਯਾ ਸਸ੍ਸਤਭਾਵੇਨ ਅਰੋਗੋ ਅਵਿਪਰਿਣਾਮਧਮ੍ਮੋ ਸੋਤਿ ਏਵਂ ਤਂ ਮੇ ਮੁਨੀ ਸਾਧੁ ਬ੍ਯਾਕਰੋਹਿ. ਕਿਂਕਾਰਣਾ? ਤਥਾ ਹਿ ਤੇ ਵਿਦਿਤੋ ਏਸ ਧਮ੍ਮੋਤਿ.

ਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਨਿਰੁਦ੍ਧੋਤਿ ਨਿਰੋਧਂ ਪਤ੍ਤੋ. ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨੋਤਿ ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਸਨ੍ਤਾਨੋ. ਵਿਨਟ੍ਠੋਤਿ ਵਿਨਾਸਂ ਪਤ੍ਤੋ.

੪੫. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਤਥਾ ਅਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਤਸ੍ਸਾਤਿ ਅਨੁਪਾਦਾਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤਸ੍ਸ. ਨ ਪਮਾਣਮਤ੍ਥੀਤਿ ਰੂਪਾਦਿਪਮਾਣਂ ਨਤ੍ਥਿ. ਯੇਨ ਨਂ ਵਜ੍ਜੁਨ੍ਤਿ ਯੇਨ ਰਾਗਾਦਿਨਾ ਨਂ ਵਦੇਯ੍ਯੁਂ. ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੂਤਿ ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਖਨ੍ਧਾਦਿਧਮ੍ਮੇਸੁ.

ਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਅਧਿਵਚਨਾਨਿ ਚਾਤਿ ਸਿਰਿਵਡ੍ਢਕੋ ਧਨਵਡ੍ਢਕੋਤਿਆਦਯੋ ਹਿ ਵਚਨਮਤ੍ਤਂਯੇਵ ਅਧਿਕਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਾ ਅਧਿਵਚਨਾ ਨਾਮ. ਅਧਿਵਚਨਾਨਂ ਪਥਾ ਅਧਿਵਚਨਪਥਾ ਨਾਮ. ‘‘ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੋਨ੍ਤੀਤਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਙ੍ਖਾਰਾ’’ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੩.੭੯) ਏਵਂ ਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤ੍ਵਾ ਸਹੇਤੁਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾ ਅਭਿਲਾਪਾ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿ ਨਾਮ. ਨਿਰੁਤ੍ਤੀਨਂ ਪਥਾ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਪਥਾ ਨਾਮ. ‘‘ਤਕ੍ਕੋ ਵਿਤਕ੍ਕੋ ਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ’’ਤਿ (ਧ. ਸ. ੭) ਏਵਂ ਤੇਨ ਤੇਨ ਪਕਾਰੇਨ ਪਞ੍ਞਾਪਨਤੋ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਨਾਮ. ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਨਂ ਪਥਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਪਥਾ (ਧ. ਸ. ਅਟ੍ਠ. ੧੦੧-੧੦੮) ਨਾਮ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਾਕਟਮੇਵ.

ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਇਦਮ੍ਪਿ ਸੁਤ੍ਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨੇਵ ਦੇਸੇਸਿ, ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਚ ਵੁਤ੍ਤਸਦਿਸੋਵ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ ਅਹੋਸੀਤਿ.

ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਪ੍ਪਜ੍ਜੋਤਿਕਾਯ ਚੂਲ਼ਨਿਦ੍ਦੇਸ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਉਪਸੀਵਮਾਣਵਸੁਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.