੧. ਅਜਿਤਮਾਣਵਸੁਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ
ਪਾਰਾਯਨਵਗ੍ਗਸ੍ਸ ਪਠਮੇ ਅਜਿਤਸੁਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦੇਸੇ –
੧. ‘‘ਕੇਨਸ੍ਸੁ ਨਿਵੁਤੋ ਲੋਕੋ, (ਇਚ੍ਚਾਯਸ੍ਮਾ ਅਜਿਤੋ,)
ਕੇਨਸ੍ਸੁ ਨਪ੍ਪਕਾਸਤਿ;
ਕਿਸ੍ਸਾਭਿਲੇਪਨਂ ਬ੍ਰੂਸਿ, ਕਿਂਸੁ ਤਸ੍ਸ ਮਹਬ੍ਭਯ’’ਨ੍ਤਿ. –
ਅਜਿਤਮਾਣਵਸ੍ਸ ਪੁਚ੍ਛਿਤੇ ਪਠਮਪਞ੍ਹੇ ਚ ਉਪਰੂਪਰਿਪਞ੍ਹੇ ਚ ਨਿਦ੍ਦੇਸੇਸੁ ਚ ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਚ ਉਤ੍ਤਾਨਞ੍ਚ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਵਿਸੇਸਮੇਵ ਵਕ੍ਖਾਮ. ਤਤ੍ਥ ਨਿਵੁਤੋਤਿ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਿਤੋ. ਕਿਸ੍ਸਾਭਿਲੇਪਨਂ ਬ੍ਰੂਸੀਤਿ ਕਿਂ ਅਸ੍ਸ ਲੋਕਸ੍ਸ ਅਭਿਲੇਪਨਂ ਵਦੇਸਿ?
ਆਵੁਤੋਤਿ ਆਵਰਿਤੋ. ਨਿਵੁਤੋਤਿ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਿਤੋ. ਓਵੁਤੋਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਿਤੋ. ਪਿਹਿਤੋਤਿ ਉਪਰਿਭਾਗੇਨ ਛਾਦਿਤੋ. ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੋਤਿ ਅਵਿਵਟੋ. ਪਟਿਕੁਜ੍ਜਿਤੋਤਿ ਅਧੋਮੁਖਂ ਛਾਦਿਤੋ.
ਨਪ੍ਪਕਾਸਤੀਤਿ ਨਪ੍ਪਕਾਸੋ ਹੋਤਿ. ਨਪ੍ਪਭਾਸਤੀਤਿ ਞਾਣਪ੍ਪਭਾਸਂ ਨ ਕਰੋਤਿ. ਨ ਤਪਤੀਤਿ ਞਾਣਤਪਂ ਨ ਕਰੋਤਿ. ਨ ਵਿਰੋਚਤੀਤਿ ਞਾਣਵਿਰੋਚਨਂ ਨ ਕਰੋਤਿ. ਨ ਞਾਯਤੀਤਿ ਨ ਜਾਨੀਯਤਿ. ਨ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ ਨਪ੍ਪਞ੍ਞਾਯਤੇ.
ਕੇਨ ਲਿਤ੍ਤੋਤਿ ਕੇਨ ਲਿਮ੍ਪਿਤੋ. ਸਂਲਿਤ੍ਤੋ ਉਪਲਿਤ੍ਤੋਤਿ ਉਪਸਗ੍ਗੇਨ ਪਦਂ ਵਡ੍ਢਿਤਂ. ਆਚਿਕ੍ਖਸਿ ਨਿਦ੍ਦੇਸਵਸੇਨ. ਦੇਸੇਸਿ ਪਟਿਨਿਦ੍ਦੇਸਵਸੇਨ. ਪਞ੍ਞਪੇਸਿ ਤੇਨ ਤੇਨ ਪਕਾਰੇਨ. ਅਤ੍ਥਂ ਬੋਧੇਨ੍ਤੋ ਪਟ੍ਠਪੇਸਿ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥਸ੍ਸ ਕਾਰਣਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਵਿਵਰਸਿ. ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਵਿਭਜਸਿ. ਨਿਕੁਜ੍ਜਿਤਭਾਵਂ ਗਮ੍ਭੀਰਭਾਵਞ੍ਚ ਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸੋਤੂਨਂ ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਤਿਟ੍ਠਂ ਜਨਯਨ੍ਤੋ ਉਤ੍ਤਾਨੀਕਰੋਸਿ. ਸਬ੍ਬੇਹਿਪਿ ਇਮੇਹਿ ਆਕਾਰੇਹਿ ਸੋਤੂਨਂ ਅਞ੍ਞਾਣਨ੍ਧਕਾਰਂ ਵਿਧਮੇਨ੍ਤੋ ਪਕਾਸੇਸੀਤਿ ਏਵਂ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.
੨. ਵੇਵਿਚ੍ਛਾ ਪਮਾਦਾ ਨਪ੍ਪਕਾਸਤੀਤਿ ਮਚ੍ਛਰਿਯਹੇਤੁ ਚ ਪਮਾਦਹੇਤੁ ਚ ਨਪ੍ਪਕਾਸਤਿ. ਮਚ੍ਛਰਿਯਂ ਹਿਸ੍ਸ ਦਾਨਾਦੀਹਿ ਗੁਣੇਹਿ ਪਕਾਸਿਤੁਂ ਨ ਦੇਤਿ, ਪਮਾਦੋ ਸੀਲਾਦੀਹਿ. ਜਪ੍ਪਾਭਿਲੇਪਨਨ੍ਤਿ ਤਣ੍ਹਾ ਅਸ੍ਸ ਲੋਕਸ੍ਸ ਮਕ੍ਕਟਲੇਪੋ ਵਿਯ ਮਕ੍ਕਟਸ੍ਸ ਅਭਿਲੇਪਨਂ. ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਜਾਤਿਆਦਿਕਂ ਦੁਕ੍ਖਂ.
ਯੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਨ੍ਤਿ ਯੇਸਂ ਰੂਪਾਦਿਧਮ੍ਮਾਨਂ. ਆਦਿਤੋ ਸਮੁਦਾਗਮਨਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ ਪਠਮਤੋ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਮਤੋ ਨਿਰੋਧੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ ਭਙ੍ਗਤੋ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਕਮ੍ਮਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤੋ ਵਿਪਾਕੋਤਿ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਵਿਪਾਕੋ ਕਮ੍ਮਂ ਅਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਨਤੋ ਕਮ੍ਮਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤੋ ਵਿਪਾਕੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਵਿਪਾਕਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਂ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਂ ਕਮ੍ਮਂ ਵਿਪਾਕਸ੍ਸ ਓਕਾਸਂ ਕਤ੍ਵਾ ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਵਿਪਾਕਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਂ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਨਾਮਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਂ ਰੂਪਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚਵੋਕਾਰੇ ਰੂਪਂ ਨਾਮਂ ਅਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਨਤੋ ਨਾਮਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਂ ਰੂਪਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਰੂਪਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਂ ਨਾਮਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚਵੋਕਾਰੇ ਨਾਮਂ ਰੂਪਂ ਅਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਨਤੋ ਰੂਪਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਂ ਨਾਮਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.
੩. ਸਵਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਧਿ ਸੋਤਾਤਿ ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਰੂਪਾਦਿਆਯਤਨੇਸੁ ਤਣ੍ਹਾਦਿਕਾ ਸੋਤਾ ਸਨ੍ਦਨ੍ਤਿ. ਕਿਂ ਨਿਵਾਰਣਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂ ਕਿਂ ਆਵਰਣਂ ਕਾ ਰਕ੍ਖਾ. ਸਂਵਰਂ ਬ੍ਰੂਹੀਤਿ ਤਂ ਤੇਸਂ ਨਿਵਾਰਣਸਙ੍ਖਾਤਂ ਸਂਵਰਂ ਬ੍ਰੂਹਿ. ਏਤੇਨ ਸਾਵਸੇਸਪ੍ਪਹਾਨਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਕੇਨ ਸੋਤਾ ਪਿਧੀਯਰੇਤਿ ਕੇਨ ਧਮ੍ਮੇਨ ਏਤੇ ਸੋਤਾ ਪਿਧੀਯਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਛਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਏਤੇਨ ਅਨਵਸੇਸਪ੍ਪਹਾਨਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ.
ਸਵਨ੍ਤੀਤਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਆਸਵਨ੍ਤੀਤਿ ਅਧੋਗਾਮਿਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਵਨ੍ਤਿ. ਸਨ੍ਦਨ੍ਤੀਤਿ ਨਿਰਨ੍ਤਰਗਾਮਿਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਦਮਾਨਾ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤੀਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ.
੪. ਸਤਿ ਤੇਸਂ ਨਿਵਾਰਣਨ੍ਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯੁਤ੍ਤਾ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾਨਂ ਗਤਿਯੋ ਸਮਨ੍ਵੇਸਮਾਨਾ ਸਤਿ ਤੇਸਂ ਸੋਤਾਨਂ ਨਿਵਾਰਣਂ. ਸੋਤਾਨਂ ਸਂਵਰਂ ਬ੍ਰੂਮੀਤਿ ਤਮੇਵਾਹਂ ਸਤਿਂ ਸੋਤਾਨਂ ਸਂਵਰਂ ਬ੍ਰੂਮੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਪਞ੍ਞਾਯੇਤੇ ਪਿਧੀਯਰੇਤਿ ਰੂਪਾਦੀਸੁ ਪਨ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾਦਿਪਟਿਵੇਧਸਾਧਿਕਾਯ ਮਗ੍ਗਪਞ੍ਞਾਯ ਏਤੇ ਸੋਤਾ ਸਬ੍ਬਸੋ ਪਿਧੀਯਨ੍ਤਿ.
ਪਚ੍ਛਿਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਉਚ੍ਛਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਸਮੁਦਯਞ੍ਚਾਤਿ ਪਚ੍ਚਯਞ੍ਚ. ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਮਞ੍ਚਾਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਅਭਾਵਗਮਨਞ੍ਚ, ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਂ ਵਾ. ਅਸ੍ਸਾਦਞ੍ਚਾਤਿ ਆਨਿਸਂਸਞ੍ਚ. ਆਦੀਨਵਞ੍ਚਾਤਿ ਦੋਸਞ੍ਚ. ਨਿਸ੍ਸਰਣਞ੍ਚਾਤਿ ਨਿਕ੍ਖਮਨਞ੍ਚ.
੫. ਪਞ੍ਞਾ ਚੇਵਾਤਿ ਪਞ੍ਹਾਗਾਥਾਯ ਯਾ ਚਾਯਂ ਤਯਾ ਵੁਤ੍ਤਾ ਪਞ੍ਞਾ, ਯਾ ਚ ਸਤਿ, ਯਞ੍ਚ ਤਦਵਸੇਸਂ ਨਾਮਰੂਪਂ, ਏਤਂ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਕਤ੍ਥ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ. ਏਤਂ ਮੇ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਪਬ੍ਰੂਹੀਤਿ ਏਵਂ ਸਙ੍ਖੇਪਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਕਤ੍ਥੇਤਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤੀਤਿ ਏਤਂ ਨਾਮਰੂਪਂ ਕਤ੍ਥ ਨ ਭਵਤਿ. ਵੂਪਸਮ੍ਮਤੀਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਤਿ. ਅਤ੍ਥਂ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਅਭਾਵਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਮ੍ਭਤੀਤਿ ਸਨ੍ਨਿਸੀਦਤਿ.
੬. ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਗਾਥਾਯ ਪਨਸ੍ਸ ਯਸ੍ਮਾ ਪਞ੍ਞਾਸਤਿਯੋ ਨਾਮੇਨੇਵ ਸਙ੍ਗਹਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਾ ਵਿਸੁਂ ਨ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖੇਪਤ੍ਥੋ – ਯਂ ਮਂ ਤ੍ਵਂ, ਅਜਿਤ, ਏਤਂ ਪਞ੍ਹਂ ਅਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਕਤ੍ਥੇਤਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ, ਤਦੇਤਂ ਯਤ੍ਥ ਨਾਮਞ੍ਚ ਰੂਪਞ੍ਚ ਅਸੇਸਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤਿ, ਤਂ ਤੇ ਵਦਾਮਿ. ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧੇਨ ਸਹੇਵ ਅਪੁਬ੍ਬਂ ਅਚਰਿਮਂ ਏਤ੍ਥੇਤਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤਿ, ਏਤ੍ਥੇਵ ਵਿਞ੍ਞਾਣਨਿਰੋਧੇਨ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ ਏਤਂ, ਵਿਞ੍ਞਾਣਨਿਰੋਧਾ ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧੋ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਨਾਤਿਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.
ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਞਾਣੇਨ ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧੇਨਾਤਿ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਞ੍ਞਾਯ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਚੇਤਨਾਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਭਬ੍ਬੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕਵਸੇਨ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨੇਨ. ਤਤ੍ਥ ਦੁਵਿਧੋ ਨਿਰੋਧੋ ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਕਨਿਰੋਧੋ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਨਿਰੋਧੋਤਿ. ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗੇਨ ਹਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਦਿਟ੍ਠਿਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਸਹਗਤਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਤਾਨਿ ਰੂਪਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਕਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ, ਤਾਨਿ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧੋ, ਤਂਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਵੇਦਨਾ ਸਞ੍ਞਾ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਤਯੋ ਅਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾ. ਤਤ੍ਥ ਸਚੇ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗੋ ਅਭਾਵਿਤੋ ਅਭਵਿਸ੍ਸਾ, ਤਾਨਿ ਪਞ੍ਚ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਛਸੁ ਆਰਮ੍ਮਣੇਸੁ ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਪਾਪੁਣੇਯ੍ਯੁਂ. ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗੋ ਪਨ ਨੇਸਂ ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਵਾਰਯਮਾਨੋ ਸੇਤੁਸਮੁਗ੍ਘਾਤਂ ਅਭਬ੍ਬੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕਭਾਵਂ ਕੁਰੁਮਾਨੋ ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਕਂ ਨਿਰੋਧੇਤਿ ਨਾਮ. ਸਕਦਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਦੋਮਨਸ੍ਸਸਹਗਤਾਨੀਤਿ ਓਲ਼ਾਰਿਕਕਾਮਰਾਗਬ੍ਯਾਪਾਦਵਸੇਨ ਛ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ. ਅਨਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੇਨ ਅਣੁਸਹਗਤਕਾਮਰਾਗਬ੍ਯਾਪਾਦਵਸੇਨ ਤਾਨਿ ਏਵ ਛ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ. ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਿ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਸਹਗਤਞ੍ਚਾਤਿ ਪਞ੍ਚ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਚੇ ਤੇਸਂ ਅਰਿਯਾਨਂ ਤੇ ਮਗ੍ਗਾ ਅਭਾਵਿਤਾ ਅਸ੍ਸੁ, ਤਾਨਿ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਛਸੁ ਆਰਮ੍ਮਣੇਸੁ ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਪਾਪੁਣੇਯ੍ਯੁਂ. ਤੇ ਪਨ ਤੇਸਂ ਮਗ੍ਗਾ ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਵਾਰਯਮਾਨਾ ਸੇਤੁਸਮੁਗ੍ਘਾਤਂ ਅਭਬ੍ਬੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕਭਾਵਂ ਕੁਰੁਮਾਨਾ ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਕਂ ਨਿਰੋਧੇਨ੍ਤਿ ਨਾਮ. ਏਵਂ ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਕਨਿਰੋਧੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਸਚੇ ਪਨ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗੋ ਅਭਾਵਿਤੋ ਅਭਵਿਸ੍ਸਾ, ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤ ਭਵੇ ਅਨਮਤਗ੍ਗੇ ਸਂਸਾਰਵਟ੍ਟੇ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਕ੍ਖਨ੍ਧਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਪਵਤ੍ਤੇਯ੍ਯ. ਕਸ੍ਮਾ? ਤਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਹੇਤੂਨਂ ਅਤ੍ਥਿਤਾਯ. ਤੀਣਿ ਸਂਯੋਜਨਾਨਿ ਦਿਟ੍ਠਾਨੁਸਯੋ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਨੁਸਯੋਤਿ ਇਮੇ ਪਨ ਪਞ੍ਚ ਕਿਲੇਸੇ ਸੋ ਮਗ੍ਗੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੋਵ ਸਮੁਗ੍ਘਾਤੇਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਕੁਤੋ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤ ਭਵੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਨਮਤਗ੍ਗੇ ਸਂਸਾਰਵਟ੍ਟੇ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਸ੍ਸਤਿ. ਏਵਂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗੋ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਕੁਰੁਮਾਨੋ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਂ ਨਿਰੋਧੇਤਿ ਨਾਮ.
ਸਚੇ ਸਕਦਾਗਾਮਿਸ੍ਸ ਸਕਦਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੋ ਅਭਾਵਿਤੋ ਅਭਵਿਸ੍ਸਾ, ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੇ ਭਵੇ ਪਞ੍ਚਸੁ ਭਵੇਸੁ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਪਵਤ੍ਤੇਯ੍ਯ. ਕਸ੍ਮਾ? ਤਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਹੇਤੂਨਂ ਅਤ੍ਥਿਤਾਯ. ਓਲ਼ਾਰਿਕਾਨਿ ਕਾਮਰਾਗਪਟਿਘਸਂਯੋਜਨਾਨਿ ਓਲ਼ਾਰਿਕੋ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਪਟਿਘਾਨੁਸਯੋਤਿ ਇਮੇ ਪਨ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਕਿਲੇਸੇ ਸੋ ਮਗ੍ਗੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੋਵ ਸਮੁਗ੍ਘਾਤੇਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਕੁਤੋ ਸਕਦਾਗਾਮਿਸ੍ਸ ਦ੍ਵੇ ਭਵੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਸੁ ਭਵੇਸੁ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਸ੍ਸਤਿ. ਏਵਂ ਸਕਦਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੋ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਕੁਰੁਮਾਨੋ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਂ ਨਿਰੋਧੇਤਿ ਨਾਮ.
ਸਚੇ ਅਨਾਗਾਮਿਸ੍ਸ ਅਨਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੋ ਅਭਾਵਿਤੋ ਅਭਵਿਸ੍ਸਾ, ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਭਵਂ ਦੁਤਿਯਭਵੇ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਪਵਤ੍ਤੇਯ੍ਯ. ਕਸ੍ਮਾ? ਤਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਹੇਤੂਨਂ ਅਤ੍ਥਿਤਾਯ. ਅਣੁਸਹਗਤਾਨਿ ਕਾਮਰਾਗਪਟਿਘਸਞ੍ਞੋਜਨਾਨਿ ਅਣੁਸਹਗਤੋ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਪਟਿਘਾਨੁਸਯੋਤਿ ਇਮੇ ਪਨ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਕਿਲੇਸੇ ਸੋ ਮਗ੍ਗੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੋਵ ਸਮੁਗ੍ਘਾਤੇਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਕੁਤੋ ਅਨਾਗਾਮਿਸ੍ਸ ਏਕਂ ਭਵਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਦੁਤਿਯਭਵੇ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਸ੍ਸਤਿ. ਏਵਂ ਅਨਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੋ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਕੁਰੁਮਾਨੋ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਂ ਨਿਰੋਧੇਤਿ ਨਾਮ.
ਸਚੇ ਅਰਹਤੋ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗੋ ਅਭਾਵਿਤੋ ਅਭਵਿਸ੍ਸਾ, ਰੂਪਾਰੂਪਭਵੇਸੁ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਪਵਤ੍ਤੇਯ੍ਯ. ਕਸ੍ਮਾ? ਤਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਹੇਤੂਨਂ ਅਤ੍ਥਿਤਾਯ. ਰੂਪਰਾਗੋ ਅਰੂਪਰਾਗੋ ਮਾਨੋ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਮਾਨਾਨੁਸਯੋ ਭਵਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਅਵਿਜ੍ਜਾਨੁਸਯੋਤਿ ਇਮੇ ਪਨ ਅਟ੍ਠ ਕਿਲੇਸੇ ਸੋ ਮਗ੍ਗੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੋਵ ਸਮੁਗ੍ਘਾਤੇਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਕੁਤੋ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ ਪੁਨਬ੍ਭਵੇ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਸ੍ਸਤਿ? ਏਵਂ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗੋ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਕੁਰੁਮਾਨੋ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਂ ਨਿਰੋਧੇਤਿ ਨਾਮ.
ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗੋ ਚੇਤ੍ਥ ਅਪਾਯਭਵਂ ਨਿਰੋਧੇਤਿ. ਸਕਦਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੋ ਸੁਗਤਿਕਾਮਭਵੇਕਦੇਸਂ. ਅਨਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੋ ਕਾਮਭਵਂ. ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗੋ ਰੂਪਾਰੂਪਭਵਂ, ਸਬ੍ਬਭਵੇਪਿ ਨਿਰੋਧੇਤਿ ਏਵਾਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਨਿਰੋਧੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਤਤ੍ਥ ‘‘ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧੇਨਾ’’ਤਿ ਏਤੇਨ ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਕਨਿਰੋਧਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ‘‘ਯੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁਂ ਨਾਮਞ੍ਚ ਰੂਪਞ੍ਚ, ਏਤ੍ਥੇਤੇ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਨ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਨਿਰੋਧਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤ ਭਵੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਕਾਮਭਵਤੋ ਕਾਮਭਵਂ ਸਂਸਰਨ੍ਤਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤ ਭਵੇ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ. ਅਨਮਤਗ੍ਗੇ ਸਂਸਾਰੇਤਿ –
‘‘ਖਨ੍ਧਾਨਞ੍ਚ ਪਟਿਪਾਟਿ, ਧਾਤੁਆਯਤਨਾਨ ਚ;
ਅਬ੍ਬੋਚ੍ਛਿਨ੍ਨਂ ਵਤ੍ਤਮਾਨਾ, ‘ਸਂਸਾਰੋ’ਤਿ ਪਵੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ. (ਵਿਸੁਦ੍ਧਿ. ੨.੬੧੯; ਧ. ਸ. ਅਟ੍ਠ. ਨਿਦਾਨਕਥਾ; ਅ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੪.੧੯੯; ਪਟਿ. ਮ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੧.੧੧੭; ਇਤਿਵੁ. ਅਟ੍ਠ. ੧੪, ੫੮; ਉਦਾ. ਅਟ੍ਠ. ੩੯) –
ਏਵਂ ਵਣ੍ਣਿਤੇ ਸਂਸਾਰਵਟ੍ਟੇ. ਯੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁਂ ਨਾਮਞ੍ਚ ਰੂਪਞ੍ਚਾਤਿ ਨਮਨਲਕ੍ਖਣਂ ਚਤੁਕ੍ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਖਾਤਂ ਨਾਮਞ੍ਚ ਰੁਪ੍ਪਨਲਕ੍ਖਣਂ ਭੂਤੋਪਾਦਾਯਸਙ੍ਖਾਤਂ ਰੂਪਞ੍ਚ ਏਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁਂ. ਏਤ੍ਥੇਤੇ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗੇ ਏਤੇ ਨਾਮਰੂਪਧਮ੍ਮਾ ਅਭਬ੍ਬੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕਵਸੇਨ ਨਿਰੋਧਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਸਕਦਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗਞਾਣੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਸਕਿਂਯੇਵ ਇਮਂ ਲੋਕਂ ਆਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਸਕਦਾਗਾਮੀ, ਤਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗੋ ਸਕਦਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੋ. ਤੇਨ ਮਗ੍ਗੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਞਾਣੇਨ. ਦ੍ਵੇ ਭਵੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਕਾਮਧਾਤੁਯਾਯੇਵ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਦ੍ਵੇ ਭਵੇ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ. ਪਞ੍ਚਸੁ ਭਵੇਸੂਤਿ ਤਦਵਸਿਟ੍ਠੇਸੁ ਪਞ੍ਚਸੁ ਭਵੇਸੁ. ਏਤ੍ਥੇਤੇ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਕਦਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੇ ਏਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ. ਏਕਂ ਭਵਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਵਸੇਨ ਰੂਪਧਾਤੁਯਾ ਵਾ ਅਰੂਪਧਾਤੁਯਾ ਵਾ ਏਕਂ ਭਵਂ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ. ਰੂਪਧਾਤੁਯਾ ਵਾ ਅਰੂਪਧਾਤੁਯਾ ਵਾਤਿ ਦੁਤਿਯਕਭਵੇ ਰੂਪਧਾਤੁਯਾ ਚੇਵ ਅਰੂਪਧਾਤੁਯਾ ਚ. ਨਾਮਞ੍ਚ ਰੂਪਞ੍ਚਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਰੂਪਭਵੇ ਨਾਮਰੂਪਂ, ਅਰੂਪਭਵੇ ਨਾਮਮੇਵ. ਏਤ੍ਥੇਤੇ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਨਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੇ ਏਤੇ ਨਾਮਰੂਪਧਮ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ.
ਅਰਹਤੋਤਿ ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਆਰਕਤ੍ਤਾ ‘‘ਅਰਹਾ’’ਤਿ ਲਦ੍ਧਨਾਮਸ੍ਸ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ. ਅਨੁਪਾਦਿਸੇਸਾਯ ਨਿਬ੍ਬਾਨਧਾਤੁਯਾਤਿ ਦੁਵਿਧਾ ਹਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਧਾਤੁ ਸਉਪਾਦਿਸੇਸਾ ਚ ਅਨੁਪਾਦਿਸੇਸਾ ਚ. ਤਤ੍ਥ ਉਪਾਦੀਯਤਿ ‘‘ਅਹਂ ਮਮਾ’’ਤਿ ਭੁਸਂ ਗਣ੍ਹੀਯਤੀਤਿ ਉਪਾਦਿ, ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਉਪਾਦਿਯੇਵ ਸੇਸੋ ਅਵਸਿਟ੍ਠੋ ਉਪਾਦਿਸੇਸੋ, ਸਹ ਉਪਾਦਿਸੇਸੇਨ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਸਉਪਾਦਿਸੇਸਾ. ਨਤ੍ਥੇਤ੍ਥ ਉਪਾਦਿਸੇਸੋਤਿ ਅਨੁਪਾਦਿਸੇਸਾ. ਤਾਯ ਅਨੁਪਾਦਿਸੇਸਾਯ ਨਿਬ੍ਬਾਨਧਾਤੁਯਾ. ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਨ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਨਿਰਿਨ੍ਧਨਸ੍ਸ ਵਿਯ ਜਾਤਵੇਦਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਾਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਚਰਿਮਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਸ੍ਸਾਸਪਸ੍ਸਾਸਾਨਂ ਨਿਰੋਧਵਸੇਨ. ਤਯੋ ਚਰਿਮਾ ਭਵਚਰਿਮੋ ਝਾਨਚਰਿਮੋ ਚੁਤਿਚਰਿਮੋਤਿ. ਭਵੇਸੁ ਹਿ ਕਾਮਭਵੇ ਅਸ੍ਸਾਸਪਸ੍ਸਾਸਾ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਰੂਪਾਰੂਪਭਵੇਸੁ ਨਪ੍ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਭਵਚਰਿਮੋ. ਝਾਨੇਸੁ ਪੁਰਿਮਝਾਨਤ੍ਤਯੇਵ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਨਪ੍ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਝਾਨਚਰਿਮੋ. ਯੇ ਪਨ ਚੁਤਿਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪੁਰਤੋ ਸੋਲ਼ਸਮੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਹੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਤੇ ਚੁਤਿਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਹ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੁਤਿਚਰਿਮੋ ਨਾਮ. ਅਯਂ ਇਧ ਚਰਿਮੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਯੇ ਹਿ ਕੇਚਿ ਬੁਦ੍ਧਾ ਵਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਵਾ ਅਰਿਯਸਾਵਕਾ ਵਾ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਕੁਨ੍ਥਕਿਪਿਲ੍ਲਿਕਂ ਉਪਾਦਾਯ ਸਬ੍ਬੇ ਭਵਙ੍ਗਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਅਬ੍ਯਾਕਤੇਨ ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚੇਨ ਕਾਲਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਚਰਿਮਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧੇਨਾਤਿ ਚੁਤਿਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਪਞ੍ਞਾ ਚ ਸਤਿ ਚ ਨਾਮਞ੍ਚਾਤਿ ਏਤੇਹਿ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਅਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਗਹਣਂ ਪਚ੍ਚੇਤਬ੍ਬਂ. ਰੂਪਞ੍ਚਾਤਿ ਏਤੇਨ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਮਹਾਭੂਤਾਨਂ ਚਤੁਵੀਸਤਿਉਪਾਦਾਰੂਪਾਨਞ੍ਚ ਗਹਣਂ ਪਚ੍ਚੇਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਾਨਿ ਤਸ੍ਸ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨੂਪਾਯਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧੇਨ, ਏਤ੍ਥੇਤਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਤ੍ਥ ਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤਿ ਚਰਿਮਵਿਞ੍ਞਾਣਮ੍ਪਿ ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣਮ੍ਪਿ. ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਹੀਨਨਿਰੋਧੇਨ ਏਤ੍ਥੇਤਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤਿ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ ਦੀਪਸਿਖਾ ਵਿਯ ਅਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਕਭਾਵਂ ਯਾਤਿ, ਚਰਿਮਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਪਚ੍ਚਯਤ੍ਤਾ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਵਸੇਨੇਵ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤੀਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੪੯੯).
੭. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਚ ‘‘ਦੁਕ੍ਖਮਸ੍ਸ ਮਹਬ੍ਭਯ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਕਾਸਿਤਂ ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਂ, ‘‘ਯਾਨਿ ਸੋਤਾਨੀ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਂ, ‘‘ਪਞ੍ਞਾਯੇਤੇ ਪਿਧੀਯਰੇ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਮਗ੍ਗਸਚ੍ਚਂ, ‘‘ਅਸੇਸਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਨਿਰੋਧਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਸੁਤ੍ਵਾਪਿ ਅਰਿਯਭੂਮਿਂ ਅਨਧਿਗਤੋ ਪੁਨ ਸੇਕ੍ਖਾਸੇਕ੍ਖਪਟਿਪਦਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ‘‘ਯੇ ਚ ਸਙ੍ਖਾਤਧਮ੍ਮਾਸੇ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖਾਤਧਮ੍ਮਾਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਵਸੇਨ ਪਰਿਵੀਮਂਸਿਤਧਮ੍ਮਾ, ਅਰਹਨ੍ਤਾਨਮੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਸੇਕ੍ਖਾਤਿ ਸੀਲਾਦੀਨਿ ਸਿਕ੍ਖਮਾਨਾ ਅਵਸੇਸਾ ਅਰਿਯਪੁਗ੍ਗਲਾ. ਪੁਥੂਤਿ ਬਹੂ ਸਤ੍ਤਜਨਾ. ਤੇਸਂ ਮੇ ਨਿਪਕੋ ਇਰਿਯਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਪਬ੍ਰੂਹੀਤਿ ਤੇਸਂ ਮੇ ਸੇਕ੍ਖਾਸੇਕ੍ਖਾਨਂ ਨਿਪਕੋ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਤ੍ਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ ਬ੍ਰੂਹੀਤਿ.
ਤੇਸਂ ਖਨ੍ਧਾ ਸਙ੍ਖਾਤਾਤਿ ਤੇਸਂ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ਅਪ੍ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦੇਸਿਤਾ, ਸਙ੍ਖੇਪਂ ਕਤ੍ਵਾ ਠਪਿਤਾ ਵਾ. ਧਾਤੁਆਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਇਰਿਯਨ੍ਤਿ ਪਯੋਗਂ. ਚਰਿਯਨ੍ਤਿ ਕਿਰਿਯਂ. ਵੁਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਪਵਤ੍ਤਿਂ. ਆਚਰਨ੍ਤਿ ਚਰਣਂ. ਗੋਚਰਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚਯਂ. ਵਿਹਾਰਨ੍ਤਿ ਇਰਿਯਾਪਥਪਵਤ੍ਤਨਂ. ਪਟਿਪਦਨ੍ਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ.
੮. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਯਸ੍ਮਾ ਸੇਕ੍ਖੇਨ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਨੀਵਰਣਂ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਕਿਲੇਸਾ ਪਹਾਤਬ੍ਬਾ ਏਵ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਕਾਮੇਸੂਤਿ ਉਪਡ੍ਢਗਾਥਾਯ ਸੇਕ੍ਖਪਟਿਪਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਵਤ੍ਥੁਕਾਮੇਸੁ ਕਿਲੇਸਕਾਮੇਨ ਨਾਭਿਗਿਜ੍ਝੇਯ੍ਯ, ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਦਯੋ ਚ ਮਨਸੋ ਆਵਿਲਭਾਵਕਰੇ ਧਮ੍ਮੇ ਪਜਹਨ੍ਤੋ ਮਨਸਾਨਾਵਿਲੋ ਸਿਯਾਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਅਸੇਕ੍ਖੋ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਖਾਰਾਦੀਨਂ ਪਰਿਤੁਲਿਤਤ੍ਤਾ ਕੁਸਲੋ ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮੇਸੁ ਕਾਯਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾਸਤਿਆਦੀਹਿ ਚ ਸਤੋ ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿਆਦੀਨਂ ਭਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਂ ਪਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਇਰਿਯਾਪਥੇਸੁ ਪਰਿਬ੍ਬਜਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਕੁਸਲੋ’’ਤਿ ਉਪਡ੍ਢਗਾਥਾਯ ਅਸੇਕ੍ਖਪਟਿਪਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਨਾਭਿਗਿਜ੍ਝੇਯ੍ਯਾਤਿ ਗੇਧਂ ਨਾਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ. ਨ ਪਲਿਗਿਜ੍ਝੇਯ੍ਯਾਤਿ ਲੋਭਂ ਨਾਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ. ਨ ਪਲਿਬੁਨ੍ਧੇਯ੍ਯਾਤਿ ਲੋਭਵਸੇਨ ਨ ਅਲ੍ਲੀਯੇਯ੍ਯ.
ਆਵਿਲਕਰੇ ਕਿਲੇਸੇ ਜਹੇਯ੍ਯਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤਾਲੁਲ਼ਕਰੇ ਉਪਤਾਪਸਙ੍ਖਾਤੇ ਕਿਲੇਸੇ ਜਹੇਯ੍ਯ.
ਸਬ੍ਬੇ ਧਮ੍ਮਾ ਅਨਤ੍ਤਾਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਅਨ੍ਤੋਕਰਿਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਸਮੁਦਯਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਸਪ੍ਪਚ੍ਚਯਸਭਾਵਂ.
ਸਹ ਗਾਥਾਪਰਿਯੋਸਾਨਾਤਿ ਗਾਥਾਵਸਾਨੇਨੇਵ ਸਦ੍ਧਿਂ. ਯੇਤੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਦਾਤਿ ਯੇ ਏਤੇ ਅਜਿਤਮਾਣਵੇਨ ਕਲ੍ਯਾਣਛਨ੍ਦੇਨ ਏਕਜ੍ਝਾਸਯਾ. ਏਕਪ੍ਪਯੋਗਾਤਿ ਕਾਯਵਚੀਮਨੋਪਯੋਗੇਹਿ ਏਕਪ੍ਪਯੋਗਾ. ਏਕਾਧਿਪ੍ਪਾਯਾਤਿ ਏਕੋ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਰੁਚਿ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਏਕਾਧਿਪ੍ਪਾਯਾ, ਏਕਰੁਚਿਕਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕਵਾਸਨਵਾਸਿਤਾਤਿ ਅਤੀਤਬੁਦ੍ਧਸਾਸਨੇ ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਾਵਿਤਭਾਵਨਾ. ਅਨੇਕਪਾਣਸਹਸ੍ਸਾਨਨ੍ਤਿ ਅਨੇਕੇਸਂ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਸਙ੍ਖਾਤਾਨਂ ਪਾਣਸਹਸ੍ਸਾਨਂ. ਵਿਰਜਂ ਵੀਤਮਲਨ੍ਤਿ ਰਾਗਾਦਿਰਜਵਿਰਹਿਤਂ ਰਾਗਾਦਿਮਲਵਿਰਹਿਤਞ੍ਚ.
ਧਮ੍ਮਚਕ੍ਖੁਨ੍ਤਿ ਇਧ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਹੇਟ੍ਠਾਮਗ੍ਗਤ੍ਤਯਂ. ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕਾਰਣਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਸਮੁਦਯਧਮ੍ਮਂ, ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਨਿਰੋਧਧਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਤਞ੍ਹਿ ਨਿਰੋਧਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕਿਚ੍ਚਵਸੇਨ ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਖਤਂ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਅਨੁਪਾਦਾਯ ਆਸਵੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚੀਤਿ ਤਸ੍ਸ ਚ ਅਜਿਤਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਞ੍ਚ ਤਣ੍ਹਾਦੀਹਿ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਾਮਾਸਵਾਦੀਹਿ ਮਗ੍ਗਕ੍ਖਣੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਮਾਨਂ ਫਲਕ੍ਖਣੇ ਵਿਮੁਚ੍ਚਿ. ਸਹ ਅਰਹਤ੍ਤਪ੍ਪਤ੍ਤਾਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚ ਸਹੇਵ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਅਜਿਤਸ੍ਸ ਚ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਸਹਸ੍ਸਸ੍ਸ ਚ ਅਜਿਨਜਟਾਵਾਕਚੀਰਤਿਦਣ੍ਡਕਮਣ੍ਡਲੁਆਦਯੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਿਂਸੁ. ਸਬ੍ਬੇਵ ਇਦ੍ਧਿਮਯਪਤ੍ਤਚੀਵਰਧਰਾ ਦ੍ਵਙ੍ਗੁਲਕੇਸਾ ਏਹਿਭਿਕ੍ਖੂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਨਮਸ੍ਸਮਾਨਾ ਪਞ੍ਜਲਿਕਾ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਪਨ ਅਜਿਤਤ੍ਥੇਰੋਵ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਨ੍ਵਤ੍ਥਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾਤਿ ਸਯਂ ਪਚ੍ਚਾਸੀਸਿਤਲਦ੍ਧਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਲਦ੍ਧਭਾਵੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਾਕਟਮੇਵ. ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨ ਦੇਸਨਂ ਨਿਟ੍ਠਾਪੇਸੀਤਿ.
ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਪ੍ਪਜ੍ਜੋਤਿਕਾਯ ਚੂਲ਼ਨਿਦ੍ਦੇਸ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ
ਅਜਿਤਮਾਣਵਸੁਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.