੮. ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਤਾਦਿਵਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ
੭੧. ਅਟ੍ਠਮਸ੍ਸ ਪਠਮੇ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਤਾਤਿ ਕਲ੍ਯਾਣਾ ਮਿਤ੍ਤਾ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤੋ, ਤਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਤਾ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਪਟਿਪਕ੍ਖਨਯੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
੭੨-੭੩. ਦੁਤਿਯੇ ਅਨੁਯੋਗੋਤਿ ਯੋਗੋ ਪਯੋਗੋ. ਅਨਨੁਯੋਗੋਤਿ ਅਯੋਗੋ ਅਪ੍ਪਯੋਗੋ. ਅਨੁਯੋਗਾਤਿ ਅਨੁਯੋਗੇਨ. ਅਨਨੁਯੋਗਾਤਿ ਅਨਨੁਯੋਗੇਨ. ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਨ੍ਤਿ ਚਤੁਭੂਮਕਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾਨਂ. ਤਤਿਯਂ ਉਤ੍ਤਾਨਤ੍ਥਮੇਵ.
੭੪. ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾਤਿ ਬੁਜ੍ਝਨਕਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਙ੍ਗਭੂਤਾ ਸਤ੍ਤ ਧਮ੍ਮਾ. ਯਾਯ ਵਾ ਧਮ੍ਮਸਾਮਗ੍ਗਿਯਾ ਸੋ ਬੁਜ੍ਝਤਿ, ਸਮ੍ਮੋਹਨਿਦ੍ਦਾਤੋ ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਚਤੁਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮਂ ਵਾ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਬੋਧਿਯਾ ਅਙ੍ਗਭੂਤਾਤਿਪਿ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾ. ‘‘ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾਤਿ ਕੇਨਟ੍ਠੇਨ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾ? ਬੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾ, ਅਨੁਬੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾ, ਪਟਿਬੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾ, ਸਮ੍ਬੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾ, ਬੋਧਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਨ੍ਤੀਤਿ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾ’’ਤਿ (ਪਟਿ. ਮ. ੨.੧੭). ਏਵਂ ਪਨੇਤਂ ਪਦਂ ਵਿਭਤ੍ਤਮੇਵ.
੭੫. ਪਞ੍ਚਮੇ ਭਾਵਨਾਪਾਰਿਪੂਰਿਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਦੇਨ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾਨਂ ਯਾਥਾਵਸਰਸਭੂਮਿ ਨਾਮ ਕਥਿਤਾ. ਸਾ ਪਨੇਸਾ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਾ ਹੋਤਿ – ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ, ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਂ, ਮਗ੍ਗੋ, ਫਲਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਾਲੇ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾ ਕਾਮਾਵਚਰਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਮ੍ਹਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਾਲੇ ਰੂਪਾਵਚਰਅਰੂਪਾਵਚਰਾ, ਮਗ੍ਗਫਲੇਸੁ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਾਲੇ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾ. ਇਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾ ਚਤੁਭੂਮਕਾ ਕਥਿਤਾ.
੭੬. ਛਟ੍ਠਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕੋ ਨਿਕ੍ਖੇਪੋ. ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਂ ਹੇਤਂ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ, ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਕਿਰ ਭਿਕ੍ਖੂ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ. ਤੇਸਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਬਨ੍ਧੁਲਮਲ੍ਲਸੇਨਾਪਤਿਂ ਆਰਬ੍ਭ ਅਯਂ ਕਥਾ ਉਦਪਾਦਿ, ‘‘ਆਵੁਸੋ, ਅਸੁਕਂ ਨਾਮ ਕੁਲਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਬਹੁਞਾਤਿਕਂ ਅਹੋਸਿ ਬਹੁਪਕ੍ਖਂ, ਇਦਾਨਿ ਅਪ੍ਪਞਾਤਿਕਂ ਅਪ੍ਪਪਕ੍ਖਂ ਜਾਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਭਗਵਾ ਤੇਸਂ ਚਿਤ੍ਤਾਚਾਰਂ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਯਿ ਗਤੇ ਮਹਤੀ ਦੇਸਨਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਧਕੁਟਿਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮ੍ਮ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਵਰਬੁਦ੍ਧਾਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾਯ ਨੁਤ੍ਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤਰਹਿ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਭਗਵਾ ਅਞ੍ਞਾ ਗਾਮਨਿਗਮਾਦਿਕਥਾ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਸੁਕਂ ਨਾਮ ਕੁਲਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਬਹੁਞਾਤਿਕਂ ਅਹੋਸਿ ਬਹੁਪਕ੍ਖਂ, ਇਦਾਨਿ ਅਪ੍ਪਞਾਤਿਕਂ ਅਪ੍ਪਪਕ੍ਖਂ ਜਾਤਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਮ੍ਹਾਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਿਕਾ ਏਸਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਰਿਹਾਨੀਤਿ ਇਦਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਆਰਭਿ.
ਤਤ੍ਥ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਿਕਾਤਿ ਪਰਿਤ੍ਤਾ ਪਰਿਤ੍ਤਪ੍ਪਮਾਣਾ. ਏਤਾਯ ਹਿ ਪਰਿਹਾਨਿਯਾ ਸਗ੍ਗਤੋ ਵਾ ਮਗ੍ਗਤੋ ਵਾ ਪਰਿਹਾਨਿ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕਪਰਿਹਾਨਿਮਤ੍ਤਮੇਵ ਏਤਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਏਤਂ ਪਤਿਕਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਏਤਂ ਪਚ੍ਛਿਮਂ ਏਤਂ ਲਾਮਕਂ. ਯਦਿਦਂ ਪਞ੍ਞਾਪਰਿਹਾਨੀਤਿ ਯਾ ਏਸਾ ਮਮ ਸਾਸਨੇ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਕਤਪਞ੍ਞਾਯ ਝਾਨਪਞ੍ਞਾਯ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਞ੍ਞਾਯ ਮਗ੍ਗਪਞ੍ਞਾਯ ਫਲਪਞ੍ਞਾਯ ਚ ਪਰਿਹਾਨਿ, ਏਸਾ ਪਚ੍ਛਿਮਾ, ਏਸਾ ਲਾਮਕਾ, ਏਸਾ ਛਡ੍ਡਨੀਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੭੭. ਸਤ੍ਤਮਮ੍ਪਿ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਮੇਵ ਕਥਿਤਂ. ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਕਿਰ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂਸੁ ਏਕਚ੍ਚੇ ਏਵਂ ਆਹਂਸੁ – ‘‘ਅਸੁਕਂ ਨਾਮ ਕੁਲਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਪ੍ਪਞਾਤਿਕਂ ਅਪ੍ਪਪਕ੍ਖਂ ਅਹੋਸਿ, ਇਦਾਨਿ ਤਂ ਬਹੁਞਾਤਿਕਂ ਬਹੁਪਕ੍ਖਂ ਜਾਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਕਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਏਵਮਾਹਂਸੂਤਿ? ਵਿਸਾਖਂ ਉਪਾਸਿਕਂ ਵੇਸਾਲਿਕੇ ਚ ਲਿਚ੍ਛਵੀ. ਸਤ੍ਥਾ ਤੇਸਂ ਚਿਤ੍ਤਾਚਾਰਂ ਞਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਾਸਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ‘‘ਕਾਯ ਨੁਤ੍ਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤਰਹਿ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਤੇ ਯਥਾਭੂਤਂ ਕਥਯਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਇਮਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਆਰਭਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਿਕਾਤਿ ਤਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਸਗ੍ਗਂ ਵਾ ਮਗ੍ਗਂ ਵਾ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਾਨਂ ਅਭਾਵਤੋ ਪਰਿਤ੍ਤਾ. ਯਦਿਦਂ ਪਞ੍ਞਾਵੁਦ੍ਧੀਤਿ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਕਤਪਞ੍ਞਾਦੀਨਂ ਵੁਦ੍ਧਿ. ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਞਾਤੀਨਂ ਵੁਦ੍ਧਿ ਨਾਮ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕਮਤ੍ਤਾ ਅਪ੍ਪਾ ਪਰਿਤ੍ਤਾ, ਸਾ ਸਗ੍ਗਂ ਵਾ ਮਗ੍ਗਂ ਵਾ ਪਾਪੇਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥਾ, ਤਸ੍ਮਾ. ਪਞ੍ਞਾਵੁਦ੍ਧਿਯਾਤਿ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਕਤਾਦਿਪਞ੍ਞਾਯ ਵੁਦ੍ਧਿਯਾ.
੭੮. ਅਟ੍ਠਮਮ੍ਪਿ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਮੇਵ ਕਥਿਤਂ. ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਕਿਰ ਭਿਕ੍ਖੂ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਮਹਾਧਨਸੇਟ੍ਠਿਪੁਤ੍ਤਂ ਆਰਬ੍ਭ ‘‘ਅਸੁਕਂ ਨਾਮ ਕੁਲਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਮਹਾਭੋਗਂ ਮਹਾਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਂ ਅਹੋਸਿ, ਤਂ ਇਦਾਨਿ ਅਪ੍ਪਭੋਗਂ ਜਾਤ’’ਨ੍ਤਿ ਕਥਯਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਆਰਭਿ.
੭੯. ਨਵਮਮ੍ਪਿ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਮੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਕਿਰ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਕਾਕਵਲਿਯਸੇਟ੍ਠਿਞ੍ਚ ਪੁਣ੍ਣਸੇਟ੍ਠਿਞ੍ਚ ਆਰਬ੍ਭ ‘‘ਅਸੁਕਂ ਨਾਮ ਕੁਲਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਪ੍ਪਭੋਗਂ ਅਹੋਸਿ, ਤਂ ਇਦਾਨਿ ਮਹਾਭੋਗਂ ਜਾਤ’’ਨ੍ਤਿ ਕਥਯਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਆਰਭਿ. ਸੇਸਂ ਇਮੇਸੁ ਦ੍ਵੀਸੁਪਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
੮੦. ਦਸਮਮ੍ਪਿ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਕਿਰ ਭਿਕ੍ਖੂ ਕੋਸਲਮਹਾਰਾਜਾਨਂ ਆਰਬ੍ਭ ‘‘ਅਸੁਕਂ ਨਾਮ ਕੁਲਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਮਹਾਯਸਂ ਮਹਾਪਰਿਵਾਰਂ ਅਹੋਸਿ, ਇਦਾਨਿ ਅਪ੍ਪਯਸਂ ਅਪ੍ਪਪਰਿਵਾਰਂ ਜਾਤ’’ਨ੍ਤਿ ਕਥਯਿਂਸੁ. ਭਗਵਾ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਰਭਿ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ.
ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਤਾਦਿਵਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ.