੯. ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਵਿਭਙ੍ਗੋ

੧. ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਭਾਜਨੀਯਂ

੪੩੧. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ – ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ, ਵੀਰਿਯਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ, ਚਿਤ੍ਤਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ, ਵੀਮਂਸਾਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ.

੧. ਛਨ੍ਦਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ

੪੩੨. ਕਥਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੁ ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ? ਛਨ੍ਦਂ ਚੇ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਧਿਪਤਿਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਲਭਤਿ ਸਮਾਧਿਂ, ਲਭਤਿ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸੇਕਗ੍ਗਤਂ [ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਗ੍ਗਤਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿ’’. ਸੋ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਪਾਪਕਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਾਯ ਛਨ੍ਦਂ ਜਨੇਤਿ ਵਾਯਮਤਿ ਵੀਰਿਯਂ ਆਰਭਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਪਦਹਤਿ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਪਾਪਕਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਹਾਨਾਯ ਛਨ੍ਦਂ ਜਨੇਤਿ ਵਾਯਮਤਿ ਵੀਰਿਯਂ ਆਰਭਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਪਦਹਤਿ, ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦਾਯ ਛਨ੍ਦਂ ਜਨੇਤਿ ਵਾਯਮਤਿ ਵੀਰਿਯਂ ਆਰਭਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਪਦਹਤਿ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਠਿਤਿਯਾ ਅਸਮ੍ਮੋਸਾਯ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ ਵੇਪੁਲ੍ਲਾਯ ਭਾਵਨਾਯ ਪਾਰਿਪੂਰਿਯਾ ਛਨ੍ਦਂ ਜਨੇਤਿ ਵਾਯਮਤਿ ਵੀਰਿਯਂ ਆਰਭਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਪਦਹਤਿ. ਇਮੇ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ‘‘ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਾ’’. ਇਤਿ ਅਯਞ੍ਚ ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿ, ਇਮੇ ਚ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਾ. ਤਦੇਕਜ੍ਝਂ ਅਭਿਸਞ੍ਞਹਿਤ੍ਵਾ ਅਭਿਸਙ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ [ਸਙ੍ਖਂ (ਸੀ.)] ਗਚ੍ਛਤਿ.

੪੩੩. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਛਨ੍ਦੋ? ਯੋ ਛਨ੍ਦੋ ਛਨ੍ਦਿਕਤਾ ਕਤ੍ਤੁਕਮ੍ਯਤਾ ਕੁਸਲੋ ਧਮ੍ਮਚ੍ਛਨ੍ਦੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਛਨ੍ਦੋ’’.

ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਸਮਾਧਿ? ਯਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਠਿਤਿ ਸਣ੍ਠਿਤਿ ਅਵਟ੍ਠਿਤਿ ਅਵਿਸਾਹਾਰੋ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਅਵਿਸਾਹਟਮਾਨਸਤਾ ਸਮਥੋ ਸਮਾਧਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਸਮਾਧਿਬਲਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮਾਧਿ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਸਮਾਧਿ’’.

ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ? ਯੋ ਚੇਤਸਿਕੋ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭੋ ਨਿਕ੍ਕਮੋ ਪਰਕ੍ਕਮੋ ਉਯ੍ਯਾਮੋ ਵਾਯਾਮੋ ਉਸ੍ਸਾਹੋ ਉਸ੍ਸੋਲ਼੍ਹੀ ਥਾਮੋ ਠਿਤਿ ਅਸਿਥਿਲਪਰਕ੍ਕਮਤਾ ਅਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਛਨ੍ਦਤਾ ਅਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਧੁਰਤਾ ਧੁਰਸਮ੍ਪਗ੍ਗਾਹੋ ਵੀਰਿਯਂ ਵੀਰਿਯਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਵੀਰਿਯਬਲਂ ਸਮ੍ਮਾਵਾਯਾਮੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ’’. ਇਤਿ ਇਮਿਨਾ ਚ ਛਨ੍ਦੇਨ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਸਮਾਧਿਨਾ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਉਪੇਤੋ ਹੋਤਿ ਸਮੁਪੇਤੋ ਉਪਾਗਤੋ ਸਮੁਪਾਗਤੋ ਉਪਪਨ੍ਨੋ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ’’ਤਿ.

੪੩੪. ਇਦ੍ਧੀਤਿ. ਯਾ ਤੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਇਦ੍ਧਿ ਸਮਿਦ੍ਧਿ ਇਜ੍ਝਨਾ ਸਮਿਜ੍ਝਨਾ ਲਾਭੋ ਪਟਿਲਾਭੋ ਪਤ੍ਤਿ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਫੁਸਨਾ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾ.

‘‘ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋ’’ਤਿ. ਤਥਾਭੂਤਸ੍ਸ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੋ, ਸਞ੍ਞਾਕ੍ਖਨ੍ਧੋ, ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੋ, ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧੋ.

‘‘ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤੀ’’ਤਿ. ਤੇ ਧਮ੍ਮੇ ਆਸੇਵਤਿ ਭਾਵੇਤਿ ਬਹੁਲੀਕਰੋਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤੀ’’ਤਿ.

੨. ਵੀਰਿਯਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ

੪੩੫. ਕਥਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੁ ਵੀਰਿਯਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ? ਵੀਰਿਯਂ ਚੇ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਧਿਪਤਿਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਲਭਤਿ ਸਮਾਧਿਂ ਲਭਤਿ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸੇਕਗ੍ਗਤਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵੀਰਿਯਸਮਾਧਿ’’. ਸੋ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਪਾਪਕਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਾਯ ਛਨ੍ਦਂ ਜਨੇਤਿ ਵਾਯਮਤਿ ਵੀਰਿਯਂ ਆਰਭਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਪਦਹਤਿ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਪਾਪਕਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਹਾਨਾਯ…ਪੇ… ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦਾਯ…ਪੇ… ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਠਿਤਿਯਾ ਅਸਮ੍ਮੋਸਾਯ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ ਵੇਪੁਲ੍ਲਾਯ ਭਾਵਨਾਯ ਪਾਰਿਪੂਰਿਯਾ ਛਨ੍ਦਂ ਜਨੇਤਿ ਵਾਯਮਤਿ ਵੀਰਿਯਂ ਆਰਭਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਪਦਹਤਿ. ਇਮੇ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ‘‘ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਾ’’. ਇਤਿ ਅਯਞ੍ਚ ਵੀਰਿਯਸਮਾਧਿ, ਇਮੇ ਚ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਾ; ਤਦੇਕਜ੍ਝਂ ਅਭਿਸਞ੍ਞੂਹਿਤ੍ਵਾ ਅਭਿਸਙ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਵੀਰਿਯਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ.

੪੩੬. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਵੀਰਿਯਂ? ਯੋ ਚੇਤਸਿਕੋ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭੋ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਵਾਯਾਮੋ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵੀਰਿਯਂ’’.

ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ? ਯੋ ਚੇਤਸਿਕੋ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭੋ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਵਾਯਾਮੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ’’. ਇਤਿ ਇਮਿਨਾ ਚ ਵੀਰਿਯੇਨ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਸਮਾਧਿਨਾ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਉਪੇਤੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵੀਰਿਯਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ’’ਤਿ.

੪੩੭. ਇਦ੍ਧੀਤਿ. ਯਾ ਤੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਇਦ੍ਧਿ ਸਮਿਦ੍ਧਿ ਇਜ੍ਝਨਾ ਸਮਿਜ੍ਝਨਾ ਲਾਭੋ ਪਟਿਲਾਭੋ ਪਤ੍ਤਿ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਫੁਸਨਾ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾ.

ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋਤਿ. ਤਥਾਭੂਤਸ੍ਸ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੋ…ਪੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧੋ.

ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤੀਤਿ. ਤੇ ਧਮ੍ਮੇ ਆਸੇਵਤਿ ਭਾਵੇਤਿ ਬਹੁਲੀਕਰੋਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤੀ’’ਤਿ.

੩. ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ

੪੩੮. ਕਥਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੁ ਚਿਤ੍ਤਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ? ਚਿਤ੍ਤਂ ਚੇ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਧਿਪਤਿਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਲਭਤਿ ਸਮਾਧਿਂ ਲਭਤਿ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸੇਕਗ੍ਗਤਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਸਮਾਧਿ’’. ਸੋ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਪਾਪਕਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਾਯ ਛਨ੍ਦਂ ਜਨੇਤਿ ਵਾਯਮਤਿ ਵੀਰਿਯਂ ਆਰਭਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਪਦਹਤਿ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਪਾਪਕਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਹਾਨਾਯ…ਪੇ… ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦਾਯ…ਪੇ… ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਠਿਤਿਯਾ ਅਸਮ੍ਮੋਸਾਯ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ ਵੇਪੁਲ੍ਲਾਯ ਭਾਵਨਾਯ ਪਾਰਿਪੂਰਿਯਾ ਛਨ੍ਦਂ ਜਨੇਤਿ ਵਾਯਮਤਿ ਵੀਰਿਯਂ ਆਰਭਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਪਦਹਤਿ. ਇਮੇ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ‘‘ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਾ’’. ਇਤਿ ਅਯਞ੍ਚ ਚਿਤ੍ਤਸਮਾਧਿ, ਇਮੇ ਚ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਾ; ਤਦੇਕਜ੍ਝਂ ਅਭਿਸਞ੍ਞੂਹਿਤ੍ਵਾ ਅਭਿਸਙ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਚਿਤ੍ਤਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ.

੪੩੯. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਚਿਤ੍ਤਂ? ਯਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਮਨੋ ਮਾਨਸਂ…ਪੇ… ਤਜ੍ਜਾਮਨੋਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੁ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਂ’’.

ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਸਮਾਧਿ? ਯਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਠਿਤਿ ਸਣ੍ਠਿਤਿ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਸਮਾਧਿ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਸਮਾਧਿ’’.

ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ? ਯੋ ਚੇਤਸਿਕੋ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭੋ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਵਾਯਾਮੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ’’. ਇਤਿ ਇਮਿਨਾ ਚ ਚਿਤ੍ਤੇਨ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਸਮਾਧਿਨਾ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਉਪੇਤੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ’’ਤਿ.

੪੪੦. ਇਦ੍ਧੀਤਿ. ਯਾ ਤੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਇਦ੍ਧਿ ਸਮਿਦ੍ਧਿ ਇਜ੍ਝਨਾ ਸਮਿਜ੍ਝਨਾ ਲਾਭੋ ਪਟਿਲਾਭੋ ਪਤ੍ਤਿ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਫੁਸਨਾ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾ.

ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋਤਿ. ਤਥਾਭੂਤਸ੍ਸ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੋ…ਪੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧੋ.

੪. ਵੀਮਂਸਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ

੪੪੧. ਕਥਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੁ ਵੀਮਂਸਾਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ? ਵੀਮਂਸਂ ਚੇ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਧਿਪਤਿਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਲਭਤਿ ਸਮਾਧਿਂ ਲਭਤਿ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸੇਕਗ੍ਗਤਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵੀਮਂਸਾਸਮਾਧਿ’’. ਸੋ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਪਾਪਕਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਾਯ ਛਨ੍ਦਂ ਜਨੇਤਿ ਵਾਯਮਤਿ ਵੀਰਿਯਂ ਆਰਭਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਪਦਹਤਿ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਪਾਪਕਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਹਾਨਾਯ…ਪੇ… ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦਾਯ…ਪੇ… ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਠਿਤਿਯਾ ਅਸਮ੍ਮੋਸਾਯ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ ਵੇਪੁਲ੍ਲਾਯ ਭਾਵਨਾਯ ਪਾਰਿਪੂਰਿਯਾ ਛਨ੍ਦਂ ਜਨੇਤਿ ਵਾਯਮਤਿ ਵੀਰਿਯਂ ਆਰਭਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਪਦਹਤਿ. ਇਮੇ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ‘‘ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਾ’’. ਇਤਿ ਅਯਞ੍ਚ ਵੀਮਂਸਾਸਮਾਧਿ, ਇਮੇ ਚ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਾ; ਤਦੇਕਜ੍ਝਂ ਅਭਿਸਞ੍ਞੂਹਿਤ੍ਵਾ ਅਭਿਸਙ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਵੀਮਂਸਾਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ.

੪੪੨. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਵੀਮਂਸਾ? ਯਾ ਪਞ੍ਞਾ ਪਜਾਨਨਾ…ਪੇ… ਅਮੋਹੋ ਧਮ੍ਮਵਿਚਯੋ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵੀਮਂਸਾ’’.

ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ? ਯੋ ਚੇਤਸਿਕੋ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭੋ …ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਵਾਯਾਮੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ’’. ਇਤਿ ਇਮਾਯ ਚ ਵੀਮਂਸਾਯ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਸਮਾਧਿਨਾ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਉਪੇਤੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵੀਮਂਸਾਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ’’ਤਿ.

੪੪੩. ਇਦ੍ਧੀਤਿ. ਯਾ ਤੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਇਦ੍ਧਿ ਸਮਿਦ੍ਧਿ ਇਜ੍ਝਨਾ ਸਮਿਜ੍ਝਨਾ ਲਾਭੋ ਪਟਿਲਾਭੋ ਪਤ੍ਤਿ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਫੁਸਨਾ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾ.

ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋਤਿ. ਤਥਾਭੂਤਸ੍ਸ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੋ, ਸਞ੍ਞਾਕ੍ਖਨ੍ਧੋ, ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੋ, ਵਿਞ੍ਞਾਣਖਨ੍ਧੋ.

ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਭਾਜਨੀਯਂ.

੨. ਅਭਿਧਮ੍ਮਭਾਜਨੀਯਂ

੪੪੪. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ – ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ, ਵੀਰਿਯਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ, ਚਿਤ੍ਤਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ, ਵੀਮਂਸਾਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ.

੧. ਛਨ੍ਦਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ

੪੪੫. ਕਥਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੁ ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ? ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਝਾਨਂ ਭਾਵੇਤਿ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਂ ਅਪਚਯਗਾਮਿਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਾਨਂ ਪਹਾਨਾਯ ਪਠਮਾਯ ਭੂਮਿਯਾ ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਵਿਚ੍ਚੇਵ ਕਾਮੇਹਿ…ਪੇ… ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤਿ ਦੁਕ੍ਖਪਟਿਪਦਂ ਦਨ੍ਧਾਭਿਞ੍ਞਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ.

੪੪੬. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਛਨ੍ਦੋ? ਯੋ ਛਨ੍ਦੋ ਛਨ੍ਦਿਕਤਾ ਕਤ੍ਤੁਕਮ੍ਯਤਾ ਕੁਸਲੋ ਧਮ੍ਮਚ੍ਛਨ੍ਦੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਛਨ੍ਦੋ’’.

ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਸਮਾਧਿ? ਯਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਠਿਤਿ ਸਣ੍ਠਿਤਿ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਸਮਾਧਿ ਸਮਾਧਿਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗੋ ਮਗ੍ਗਙ੍ਗਂ ਮਗ੍ਗਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਸਮਾਧਿ’’.

ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ? ਯੋ ਚੇਤਸਿਕੋ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭੋ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਵਾਯਾਮੋ ਵੀਰਿਯਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗੋ ਮਗ੍ਗਙ੍ਗਂ ਮਗ੍ਗਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ’’. ਇਤਿ ਇਮਿਨਾ ਚ ਛਨ੍ਦੇਨ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਸਮਾਧਿਨਾ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਉਪੇਤੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ’’ਤਿ.

੪੪੭. ਇਦ੍ਧੀਤਿ. ਯਾ ਤੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਇਦ੍ਧਿ ਸਮਿਦ੍ਧਿ ਇਜ੍ਝਨਾ ਸਮਿਜ੍ਝਨਾ ਲਾਭੋ ਪਟਿਲਾਭੋ ਪਤ੍ਤਿ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਫੁਸਨਾ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾ.

ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋਤਿ. ਤਥਾਭੂਤਸ੍ਸ ਫਸ੍ਸੋ…ਪੇ… ਪਗ੍ਗਾਹੋ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ.

੨. ਵੀਰਿਯਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ

੪੪੮. ਕਥਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੁ ਵੀਰਿਯਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ? ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਝਾਨਂ ਭਾਵੇਤਿ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਂ ਅਪਚਯਗਾਮਿਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਾਨਂ ਪਹਾਨਾਯ ਪਠਮਾਯ ਭੂਮਿਯਾ ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਵਿਚ੍ਚੇਵ ਕਾਮੇਹਿ…ਪੇ… ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤਿ ਦੁਕ੍ਖਪਟਿਪਦਂ ਦਨ੍ਧਾਭਿਞ੍ਞਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਵੀਰਿਯਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ.

੪੪੯. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਵੀਰਿਯਂ? ਯੋ ਚੇਤਸਿਕੋ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭੋ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਵਾਯਾਮੋ ਵੀਰਿਯਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗੋ ਮਗ੍ਗਙ੍ਗਂ ਮਗ੍ਗਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਂ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵੀਰਿਯਂ’’.

ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ? ਯੋ ਚੇਤਸਿਕੋ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭੋ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਵਾਯਾਮੋ ਵੀਰਿਯਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗੋ ਮਗ੍ਗਙ੍ਗਂ ਮਗ੍ਗਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ’’. ਇਤਿ ਇਮਿਨਾ ਚ ਵੀਰਿਯੇਨ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਸਮਾਧਿਨਾ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਉਪੇਤੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵੀਰਿਯਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ’’ਤਿ.

੪੫੦. ਇਦ੍ਧੀਤਿ. ਯਾ ਤੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਇਦ੍ਧਿ ਸਮਿਦ੍ਧਿ ਇਜ੍ਝਨਾ ਸਮਿਜ੍ਝਨਾ ਲਾਭੋ ਪਟਿਲਾਭੋ ਪਤ੍ਤਿ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਫੁਸਨਾ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾ.

ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋਤਿ. ਤਥਾਭੂਤਸ ਫਸ੍ਸੋ…ਪੇ… ਪਗ੍ਗਾਹੋ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ.

੩. ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ

੪੫੧. ਕਥਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੁ ਚਿਤ੍ਤਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ? ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਝਾਨਂ ਭਾਵੇਤਿ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਂ ਅਪਚਯਗਾਮਿਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਾਨਂ ਪਹਾਨਾਯ ਪਠਮਾਯ ਭੂਮਿਯਾ ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਵਿਚ੍ਚੇਵ ਕਾਮੇਹਿ…ਪੇ… ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤਿ ਦੁਕ੍ਖਪਟਿਪਦਂ ਦਨ੍ਧਾਭਿਞ੍ਞਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਚਿਤ੍ਤਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ.

੪੫੨. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਚਿਤ੍ਤਂ? ਯਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਮਨੋ ਮਾਨਸਂ…ਪੇ… ਤਜ੍ਜਾਮਨੋਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੁ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਂ’’.

ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ? ਯੋ ਚੇਤਸਿਕੋ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭੋ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਵਾਯਾਮੋ ਵੀਰਿਯਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗੋ ਮਗ੍ਗਙ੍ਗਂ ਮਗ੍ਗਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ’’. ਇਤਿ ਇਮਿਨਾ ਚ ਚਿਤ੍ਤੇਨ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਸਮਾਧਿਨਾ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਉਪੇਤੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ’’ਤਿ.

੪੫੩. ਇਦ੍ਧੀਤਿ. ਯਾ ਤੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਇਦ੍ਧਿ ਸਮਿਦ੍ਧਿ ਇਜ੍ਝਨਾ ਸਮਿਜ੍ਝਨਾ ਲਾਭੋ ਪਟਿਲਾਭੋ ਪਤ੍ਤਿ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਫੁਸਨਾ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾ.

ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋਤਿ. ਤਥਾਭੂਤਸ੍ਸ ਫਸ੍ਸੋ…ਪੇ… ਪਗ੍ਗਾਹੋ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ.

੪. ਵੀਮਂਸਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ

੪੫੪. ਕਥਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੁ ਵੀਮਂਸਾਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ? ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਝਾਨਂ ਭਾਵੇਤਿ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਂ ਅਪਚਯਗਾਮਿਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਾਨਂ ਪਹਾਨਾਯ ਪਠਮਾਯ ਭੂਮਿਯਾ ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਵਿਚ੍ਚੇਵ ਕਾਮੇਹਿ…ਪੇ… ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤਿ ਦੁਕ੍ਖਪਟਿਪਦਂ ਦਨ੍ਧਾਭਿਞ੍ਞਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਵੀਮਂਸਾਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ.

੪੫੫. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਵੀਮਂਸਾ? ਯਾ ਪਞ੍ਞਾ ਪਜਾਨਨਾ…ਪੇ… ਅਮੋਹੋ ਧਮ੍ਮਵਿਚਯੋ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿ ਧਮ੍ਮਵਿਚਯਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗੋ ਮਗ੍ਗਙ੍ਗਂ ਮਗ੍ਗਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵੀਮਂਸਾ’’.

ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ? ਯੋ ਚੇਤਸਿਕੋ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭੋ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਵਾਯਾਮੋ ਵੀਰਿਯਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗੋ ਮਗ੍ਗਙ੍ਗਂ ਮਗ੍ਗਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ’’. ਇਤਿ ਇਮਾਯ ਚ ਵੀਮਂਸਾਯ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਸਮਾਧਿਨਾ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਉਪੇਤੋ ਹੋਤਿ ਸਮੁਪੇਤੋ ਉਪਾਗਤੋ ਸਮੁਪਾਗਤੋ ਉਪਪਨ੍ਨੋ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵੀਮਂਸਾਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ’’ਤਿ

੪੫੬. ਇਦ੍ਧੀਤਿ. ਯਾ ਤੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਇਦ੍ਧਿ ਸਮਿਦ੍ਧਿ ਇਜ੍ਝਨਾ ਸਮਿਜ੍ਝਨਾ ਲਾਭੋ ਪਟਿਲਾਭੋ ਪਤ੍ਤਿ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਫੁਸਨਾ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾ.

ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋਤਿ. ਤਥਾਭੂਤਸ੍ਸ ਫਸ੍ਸੋ…ਪੇ… ਪਗ੍ਗਾਹੋ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ.

੪੫੭. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ – ਛਨ੍ਦਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ, ਵੀਰਿਯਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ, ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ, ਵੀਮਂਸਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ.

੪੫੮. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਛਨ੍ਦਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ? ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਝਾਨਂ ਭਾਵੇਤਿ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਂ ਅਪਚਯਗਾਮਿਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਾਨਂ ਪਹਾਨਾਯ ਪਠਮਾਯ ਭੂਮਿਯਾ ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਵਿਚ੍ਚੇਵ ਕਾਮੇਹਿ…ਪੇ… ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤਿ ਦੁਕ੍ਖਪਟਿਪਦਂ ਦਨ੍ਧਾਭਿਞ੍ਞਂ, ਯੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਛਨ੍ਦੋ ਛਨ੍ਦਿਕਤਾ ਕਤ੍ਤੁਕਮ੍ਯਤਾ ਕੁਸਲੋ ਧਮ੍ਮਚ੍ਛਨ੍ਦੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਛਨ੍ਦਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ’’. ਅਵਸੇਸਾ ਧਮ੍ਮਾ ਛਨ੍ਦਿਦ੍ਧਿਪਾਦਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ.

੪੫੯. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਵੀਰਿਯਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ? ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਝਾਨਂ ਭਾਵੇਤਿ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਂ ਅਪਚਯਗਾਮਿਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਾਨਂ ਪਹਾਨਾਯ ਪਠਮਾਯ ਭੂਮਿਯਾ ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਵਿਚ੍ਚੇਵ ਕਾਮੇਹਿ…ਪੇ… ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤਿ ਦੁਕ੍ਖਪਟਿਪਦਂ ਦਨ੍ਧਾਭਿਞ੍ਞਂ, ਯੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਚੇਤਸਿਕੋ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭੋ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਵਾਯਾਮੋ ਵੀਰਿਯਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗੋ ਮਗ੍ਗਙ੍ਗਂ ਮਗ੍ਗਰਿਯਾਪਨ੍ਨਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵੀਰਿਯਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ’’. ਅਵਸੇਸਾ ਧਮ੍ਮਾ ਵੀਰਿਯਿਦ੍ਧਿਪਾਦਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ.

੪੬੦. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ? ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਝਾਨਂ ਭਾਵੇਤਿ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਂ ਅਪਚਯਗਾਮਿਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਾਨਂ ਪਹਾਨਾਯ ਪਠਮਾਯ ਭੂਮਿਯਾ ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਵਿਚ੍ਚੇਵ ਕਾਮੇਹਿ …ਪੇ… ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤਿ ਦੁਕ੍ਖਪਟਿਪਦਂ ਦਨ੍ਧਾਭਿਞ੍ਞਂ, ਯਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਮਨੋ ਮਾਨਸਂ…ਪੇ… ਤਜ੍ਜਾਮਨੋਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੁ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ’’. ਅਵਸੇਸਾ ਧਮ੍ਮਾ ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ.

੪੬੧. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਵੀਮਂਸਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ? ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਝਾਨਂ ਭਾਵੇਤਿ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਂ ਅਪਚਯਗਾਮਿਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਾਨਂ ਪਹਾਨਾਯ ਪਠਮਾਯ ਭੂਮਿਯਾ ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਵਿਚ੍ਚੇਵ ਕਾਮੇਹਿ…ਪੇ… ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤਿ ਦੁਕ੍ਖਪਟਿਪਦਂ ਦਨ੍ਧਾਭਿਞ੍ਞਂ, ਯਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਪਞ੍ਞਾ ਪਜਾਨਨਾ…ਪੇ… ਅਮੋਹੋ ਧਮ੍ਮਵਿਚਯੋ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿ ਧਮ੍ਮਵਿਚਯਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗੋ ਮਗ੍ਗਙ੍ਗਂ ਮਗ੍ਗਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵੀਮਂਸਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ’’. ਅਵਸੇਸਾ ਧਮ੍ਮਾ ਵੀਮਂਸਿਦ੍ਧਿਪਾਦਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ.

ਅਭਿਧਮ੍ਮਭਾਜਨੀਯਂ.

੩. ਪਞ੍ਹਾਪੁਚ੍ਛਕਂ

੪੬੨. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ – ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ, ਵੀਰਿਯਸਮਾਧਿ…ਪੇ… ਚਿਤ੍ਤਸਮਾਧਿ…ਪੇ… ਵੀਮਂਸਾਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਂ ਭਾਵੇਤਿ.

੪੬੩. ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾਨਂ ਕਤਿ ਕੁਸਲਾ, ਕਤਿ ਅਕੁਸਲਾ, ਕਤਿ ਅਬ੍ਯਾਕਤਾ…ਪੇ… ਕਤਿ ਸਰਣਾ, ਕਤਿ ਅਰਣਾ?

੧. ਤਿਕਂ

੪੬੪. ਕੁਸਲਾਯੇਵ. ਸਿਯਾ ਸੁਖਾਯ ਵੇਦਨਾਯ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ, ਸਿਯਾ ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਾਯ ਵੇਦਨਾਯ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ. ਵਿਪਾਕਧਮ੍ਮਧਮ੍ਮਾ. ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਅਨੁਪਾਦਾਨਿਯਾ. ਅਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਅਸਂਕਿਲੇਸਿਕਾ. ਸਿਯਾ ਸਵਿਤਕ੍ਕਸਵਿਚਾਰਾ, ਸਿਯਾ ਅਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਮਤ੍ਤਾ, ਸਿਯਾ ਅਵਿਤਕ੍ਕਅਵਿਚਾਰਾ. ਸਿਯਾ ਪੀਤਿਸਹਗਤਾ, ਸਿਯਾ ਸੁਖਸਹਗਤਾ, ਸਿਯਾ ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤਾ. ਨੇਵ ਦਸ੍ਸਨੇਨ ਨ ਭਾਵਨਾਯ ਪਹਾਤਬ੍ਬਾ. ਨੇਵ ਦਸ੍ਸਨੇਨ ਨ ਭਾਵਨਾਯ ਪਹਾਤਬ੍ਬਹੇਤੁਕਾ. ਅਪਚਯਗਾਮਿਨੋ. ਸੇਕ੍ਖਾ. ਅਪ੍ਪਮਾਣਾ. ਅਪ੍ਪਮਾਣਾਰਮ੍ਮਣਾ. ਪਣੀਤਾ. ਸਮ੍ਮਤ੍ਤਨਿਯਤਾ. ਨ ਮਗ੍ਗਾਰਮ੍ਮਣਾ, ਮਗ੍ਗਹੇਤੁਕਾ, ਨ ਮਗ੍ਗਾਧਿਪਤਿਨੋ. ਸਿਯਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਸਿਯਾ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਉਪ੍ਪਾਦਿਨੋਤਿ. ਸਿਯਾ ਅਤੀਤਾ, ਸਿਯਾ ਅਨਾਗਤਾ, ਸਿਯਾ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ. ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਅਤੀਤਾਰਮ੍ਮਣਾਤਿਪਿ, ਅਨਾਗਤਾਰਮ੍ਮਣਾਤਿਪਿ, ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਰਮ੍ਮਣਾਤਿਪਿ. ਸਿਯਾ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਾ, ਸਿਯਾ ਬਹਿਦ੍ਧਾ, ਸਿਯਾ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਬਹਿਦ੍ਧਾ. ਬਹਿਦ੍ਧਾਰਮ੍ਮਣਾ. ਅਨਿਦਸ੍ਸਨਅਪ੍ਪਟਿਘਾ.

੨. ਦੁਕਂ

੪੬੫. ਵੀਮਂਸਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਹੇਤੁ, ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਨ ਹੇਤੂ. ਸਹੇਤੁਕਾ. ਹੇਤੁਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ. ਵੀਮਂਸਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਹੇਤੁ ਚੇਵ ਸਹੇਤੁਕੋ ਚ, ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਹੇਤੂ ਚੇਵ ਸਹੇਤੁਕਾ ਚਾਤਿ, ਸਹੇਤੁਕਾ ਚੇਵ ਨ ਚ ਹੇਤੂ. ਵੀਮਂਸਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਹੇਤੁ ਚੇਵ ਹੇਤੁਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੋ ਚ, ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਹੇਤੂ ਚੇਵ ਹੇਤੁਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਚਾਤਿ, ਹੇਤੁਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਚੇਵ ਨ ਚ ਹੇਤੂ. ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਨ ਹੇਤੂ ਸਹੇਤੁਕਾ, ਵੀਮਂਸਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ ਨ ਹੇਤੁ ਸਹੇਤੁਕੋਤਿਪਿ, ਨ ਹੇਤੁ ਅਹੇਤੁਕੋਤਿਪਿ. ਸਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ. ਸਙ੍ਖਤਾ. ਅਨਿਦਸ੍ਸਨਾ. ਅਪ੍ਪਟਿਘਾ. ਅਰੂਪਾ. ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾ. ਕੇਨਚਿ ਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ, ਕੇਨਚਿ ਨ ਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ. ਨੋ ਆਸਵਾ. ਅਨਾਸਵਾ. ਆਸਵਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ. ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਆਸਵਾ ਚੇਵ ਸਾਸਵਾ ਚਾਤਿਪਿ, ਸਾਸਵਾ ਚੇਵ ਨੋ ਚ ਆਸਵਾਤਿਪਿ. ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਆਸਵਾ ਚੇਵ ਆਸਵਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਚਾਤਿਪਿ, ਆਸਵਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਚੇਵ ਨੋ ਚ ਆਸਵਾਤਿਪਿ. ਆਸਵਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ. ਅਨਾਸਵਾ.

ਨੋ ਸਂਯੋਜਨਾ…ਪੇ… ਨੋ ਗਨ੍ਥਾ…ਪੇ… ਨੋ ਓਘਾ…ਪੇ… ਨੋ ਯੋਗਾ…ਪੇ… ਨੋ ਨੀਵਰਣਾ…ਪੇ… ਨੋ ਪਰਾਮਾਸਾ…ਪੇ… ਸਾਰਮ੍ਮਣਾ. ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਨੋ ਚਿਤ੍ਤਾ, ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਚਿਤ੍ਤਂ. ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਚੇਤਸਿਕਾ, ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਅਚੇਤਸਿਕੋ. ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਚਿਤ੍ਤਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ, ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੋਤਿਪਿ, ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੋਤਿਪਿ. ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਚਿਤ੍ਤਸਂਸਟ੍ਠਾ, ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਂਸਟ੍ਠੋਤਿਪਿ, ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਵਿਸਂਸਟ੍ਠੋਤਿਪਿ. ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾ, ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਨੋ ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨੋ. ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਚਿਤ੍ਤਸਹਭੁਨੋ, ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਨੋ ਚਿਤ੍ਤਸਹਭੂ. ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਚਿਤ੍ਤਾਨੁਪਰਿਵਤ੍ਤਿਨੋ, ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਨੋ ਚਿਤ੍ਤਾਨੁਪਰਿਵਤ੍ਤਿ. ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਚਿਤ੍ਤਸਂਸਟ੍ਠਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾ, ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਨੋ ਚਿਤ੍ਤਸਂਸਟ੍ਠਸਮੁਟ੍ਠਾਨੋ. ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਚਿਤ੍ਤਸਂਸਟ੍ਠਸਮੁਟ੍ਠਾਨਸਹਭੁਨੋ, ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਨੋ ਚਿਤ੍ਤਸਂਸਟ੍ਠਸਮੁਟ੍ਠਾਨਸਹਭੂ. ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਚਿਤ੍ਤਸਂਸਟ੍ਠਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਨੁਪਰਿਵਤ੍ਤਿਨੋ, ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਨੋ ਚਿਤ੍ਤਸਂਸਟ੍ਠਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਨੁਪਰਿਵਤ੍ਤਿ.

ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਬਾਹਿਰਾ, ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਿਕੋ. ਨੋ ਉਪਾਦਾ. ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਾ. ਨੋ ਉਪਾਦਾਨਾ…ਪੇ… ਨੋ ਕਿਲੇਸਾ…ਪੇ… ਨ ਦਸ੍ਸਨੇਨ ਪਹਾਤਬ੍ਬਾ. ਨ ਭਾਵਨਾਯ ਪਹਾਤਬ੍ਬਾ. ਨ ਦਸ੍ਸਨੇਨ ਪਹਾਤਬ੍ਬਹੇਤੁਕਾ. ਨ ਭਾਵਨਾਯ ਪਹਾਤਬ੍ਬਹੇਤੁਕਾ. ਸਿਯਾ ਸਵਿਤਕ੍ਕਾ, ਸਿਯਾ ਅਵਿਤਕ੍ਕਾ. ਸਿਯਾ ਸਵਿਚਾਰਾ, ਸਿਯਾ ਅਵਿਚਾਰਾ. ਸਿਯਾ ਸਪ੍ਪੀਤਿਕਾ, ਸਿਯਾ ਅਪ੍ਪੀਤਿਕਾ. ਸਿਯਾ ਪੀਤਿਸਹਗਤਾ, ਸਿਯਾ ਨ ਪੀਤਿਸਹਗਤਾ. ਸਿਯਾ ਸੁਖਸਹਗਤਾ, ਸਿਯਾ ਨ ਸੁਖਸਹਗਤਾ. ਸਿਯਾ ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤਾ, ਸਿਯਾ ਨ ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤਾ. ਨ ਕਾਮਾਵਚਰਾ. ਨ ਰੂਪਾਵਚਰਾ. ਨ ਅਰੂਪਾਵਚਰਾ. ਅਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾ. ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਾ. ਨਿਯਤਾ. ਅਨੁਤ੍ਤਰਾ. ਅਰਣਾਤਿ.

ਪਞ੍ਹਾਪੁਚ੍ਛਕਂ.

ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਵਿਭਙ੍ਗੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.