੭. ਨਿਗ੍ਗਹੀਤਨ੍ਤਪੁਲ੍ਲਿਙ੍ਗਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ
ਅਥ ਪੁਬ੍ਬਾਚਰਿਯਮਤਂ ਪੁਰੇਚਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਗ੍ਗਹੀਤਨ੍ਤਪੁਲ੍ਲਿਙ੍ਗਾਨਂ ਭਵਨ੍ਤ ਕਰੋਨ੍ਤਇਚ੍ਚਾਦਿਕਸ੍ਸ ਪਕਤਿਰੂਪਸ੍ਸ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਂ ਵਕ੍ਖਾਮ –
ਗਚ੍ਛਂ ਮਹਂ ਚਰਂ ਤਿਟ੍ਠਂ, ਦਦਂ ਭੁਞ੍ਜਂ ਸੁਣਂ ਪਚਂ;
ਜਯਂ ਜਰਂ ਚਵਂ ਮੀਯਂ, ਸਰਂ ਕੁਬ੍ਬਂ ਜਪਂ ਵਜਂ.
ਗਚ੍ਛਂ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ. ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ. ਗਚ੍ਛਤਾ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇਹਿ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇਤਿ. ਗਚ੍ਛਤੋ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾਨਂ, ਗਚ੍ਛਤਂ. ਗਚ੍ਛਤਾ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇਹਿ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇਭਿ. ਗਚ੍ਛਤੋ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾਨਂ, ਗਚ੍ਛਤਂ. ਗਚ੍ਛਤਿ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇਸੁ. ਭੋ ਗਚ੍ਛਂ, ਭੋ ਗਚ੍ਛਾ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ.
ਗਚ੍ਛਾਦੀਨਿ ਅਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਤਂਸਦਿਸਾਨਂ ਏਵਂ ਞੇਯ੍ਯਾਨੀਤਿ ਯਮਕਮਹਾਥੇਰਮਤਂ. ਕਿਞ੍ਚਾਪੇਤ੍ਥ ਤਤਿਯੇਕਵਚਨਟ੍ਠਾਨਾਦੀਸੁ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇਨ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਸ੍ਮਾ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਮ੍ਹਾ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਸ੍ਮਿਂ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਮ੍ਹੀ’’ਤਿ ਇਮਾਨਿ ਪਦਾਨਿ ਨਾਗਤਾਨਿ, ਤਥਾਪਿ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਪਯੋਗਦਸ੍ਸਨਤੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨਿ.
ਤਤ੍ਰ ਯਮਕਮਹਾਥੇਰੇਨ ਆਲਪਨਵਚਨਟ੍ਠਾਨੇਯੇਵ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ, ਮਹਨ੍ਤੋ, ਚਰਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦੀਨਂ ਬਹੁਵਚਨਤ੍ਤਂ ਕਥਿਤਂ, ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਟ੍ਠਾਨੇ ਏਕਵਚਨਤ੍ਤਂ. ਕੇਹਿਚਿ ਪਨ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਟ੍ਠਾਨੇ ਏਕਵਚਨਬਹੁਵਚਨਤ੍ਤਂ, ਆਲਪਨਵਚਨਟ੍ਠਾਨੇ ਬਹੁਵਚਨਤ੍ਤਂਯੇਵ ਕਥਿਤਂ. ‘‘ਗਚ੍ਛਂ, ਮਹਂ, ਚਰ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਂ ਪਨ ਆਲਪਨਟ੍ਠਾਨੇ ਏਕਵਚਨਤ੍ਤਂ. ਮਯਂ ਪਨ ਬੁਦ੍ਧਵਚਨੇ ਅਨੇਕਾਸੁ ਚਾਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ, ਮਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦੀਨਂ ਬਹੁਵਚਨਪ੍ਪਯੋਗਾਨਂ ‘‘ਗਚ੍ਛਂ, ਮਹਂ’’ਇਚ੍ਚਾਦੀਨਞ੍ਚ ਸਾਨੁਸਾਰਾਲਪਨੇਕਵਚਨਪ੍ਪਯੋਗਾਨਂ ਅਦਸ੍ਸਨਤੋ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਭਾਰਦ੍ਵਾਜੋ. ਸ ਗਚ੍ਛਂ ਨ ਨਿਵਤ੍ਤਤਿ. ਮਹਨ੍ਤੋ ਲੋਕਸਨ੍ਨਿਵਾਸੋ’’ਤਿਆਦੀਨਂ ਪਨ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤੇਕਵਚਨਪ੍ਪਯੋਗਾਨਞ੍ਞੇਵ ਦਸ੍ਸਨਤੋ ਤਾਦਿਸਾਨਿ ਰੂਪਾਨਿ ਅਨਿਜ੍ਝਾਨਕ੍ਖਮਾਨਿ ਵਿਯ ਮਞ੍ਞਾਮ. ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਪਿਟਕੇ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਾਲਪਨਟ੍ਠਾਨੇ ‘‘ਮਹਨ੍ਤੋ, ਭਵਨ੍ਤੋ, ਚਰਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦੀਨਂ ਬਹੁਵਚਨਤ੍ਤਮੇਵ ਕਥਿਤਂ, ਨ ਏਕਵਚਨਤ੍ਤਂ. ਤਥਾ ਹਿ ਤਤ੍ਥ ‘‘ਮਹਂ ਭਵਂ ਚਰਂ ਤਿਟ੍ਠ’’ਨ੍ਤਿ ਗਾਥਂ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਹਂ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਮਹਨ੍ਤੋ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਚ, ‘‘ਭੋ ਮਹਾ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਮਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਚ, ‘‘ਭਵਂ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਚ ਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਏਤ੍ਥ ਪਨ ‘‘ਭਵਂ, ਭਵਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਪਦਾਨਿ ਯਤ੍ਥ ‘‘ਹੋਨ੍ਤੋ ਹੋਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥਂ ਨ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਥ ‘‘ਭਵਂ ਕਚ੍ਚਾਨੋ. ਮਾ ਭਵਨ੍ਤੋ ਏਵਂ ਅਵਚੁਤ੍ਥਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ ਅਞ੍ਞਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਪਤਨਤੋ ਏਕਵਚਨਬਹੁਵਚਨਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾ ਲੋਕੇ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਵਿਯ ‘‘ਅਰਹਨ੍ਤੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਅਰਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਵਿਯ ਚ ‘‘ਭਵਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਬਹੁਵਚਨਤ੍ਤਂ ਨਿਜ੍ਝਾਨਕ੍ਖਮਂ. ‘‘ਮਹਨ੍ਤੋ, ਚਰਨ੍ਤੋ, ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦੀਨਂ ਪਨ ਬਹੁਵਚਨਤ੍ਤਂ ਨ ਨਿਜ੍ਝਾਨਕ੍ਖਮਂ ਵਿਯ ਅਮ੍ਹੇ ਪਟਿਭਾਤਿ. ਨ ਹਿ ਕਤ੍ਥਚਿਪਿ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ, ਅਰਹਨ੍ਤੋ, ਭਵਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਪਦਵਜ੍ਜਿਤਾਨਂ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ, ਮਹਨ੍ਤੋ, ਚਰਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦੀਨਂ ਅਨੇਕਪਦਸਤਾਨਂ ਬਹੁਵਚਨਨ੍ਤਤਾਪਯੋਗੇ ਪਸ੍ਸਾਮ. ਤਥਾ ਹਿ –
ਬਵ੍ਹਤ੍ਤੇ ਕਤ੍ਥਚਿ ਠਾਨੇ, ‘‘ਜਾਨ’’ਮਿਚ੍ਚਾਦਯੋ ਯਥਾ;
ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਨੇਵਂ ਬਵ੍ਹਤ੍ਤੇ, ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ’’ ਇਤਿਆਦਯੋ.
ਬਵ੍ਹਤ੍ਤੇ ਕਤ੍ਥਚਿ ਠਾਨੇ, ‘‘ਸਨ੍ਤੋ’’ ਇਚ੍ਚਾਦਯੋਪਿ ਚ;
ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਨੇਵਂ ਬਵ੍ਹਤ੍ਤੇ, ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ’’ ਇਤਿਆਦਯੋ.
‘‘ਅਰਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਬਵ੍ਹਤ੍ਤੇ, ਏਕਨ੍ਤੇਨੇਵ ਦਿਸ੍ਸਤਿ;
ਨੇਵਂ ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਬਵ੍ਹਤ੍ਤੇ, ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ’’ ਇਤਿਆਦਯੋ.
ਅਨੇਕਸਤਪਾਠੇਸੁ, ‘‘ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ;
ਏਕਸ੍ਸਪਿ ਬਹੁਕਤ੍ਤੇ, ਪਵਤ੍ਤਿ ਨ ਤੁ ਦਿਸ੍ਸਤਿ.
ਬਹੁਵਚਨਨਯੇਨ, ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਹਿ;
ਗਹਣੇ ਸਤਿ ਬਹਵੋ, ਦੋਸਾ ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਸਚ੍ਚਤੋ.
ਯਥੇਕਮ੍ਹਿ ਘਰੇ ਦਡ੍ਢੇ, ਦਡ੍ਢਾ ਸਾਮੀਪਿਕਾ ਘਰਾ;
ਤਥਾ ਬਵ੍ਹਤ੍ਤਵਾਚਿਤ੍ਤੇ, ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਤੁ.
‘‘ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦੀਨਂ, ਬਵ੍ਹਤ੍ਤਵਾਚਿਤਾ ਸਿਯਾ;
ਰੂਪਨਯੋ ਅਨਿਟ੍ਠੋ ਚ, ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ ਅਨੇਕਧਾ.
ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਯਸ੍ਮਾ ‘‘ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਪਿਟਕਂ ਨਾਮ ਪਭਿਨ੍ਨਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦੇਨ ਮਹਾਖੀਣਾਸਵੇਨ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਯਨੇਨ ਕਤ’’ਨ੍ਤਿ ਲੋਕੇ ਪਸਿਦ੍ਧਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਇਦਂ ਠਾਨਂ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਉਪਪਰਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਂ. ਕਿਞ੍ਚਾਪੇਤ੍ਥ ਥੇਰੇ ਗਾਰਵੇਨ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਥਾਪਿ ਪਾਲ਼ਿਨਯਂ ਗਰੁਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦਿਟ੍ਠੇਨੇਕਵਚਨਨਯੇਨ ਅਦਿਟ੍ਠੋ ਬਹੁਵਚਨਨਯੋ ਛਡ੍ਡੇਤਬ੍ਬੋ. ਏਵਂ ਸਤਿ ਨਿਗ੍ਗਹੀਤਨ੍ਤੇਸੁ ਨਯੋ ਸੋਭਨੋ ਭਵਤਿ. ਅਯਂ ਪਨ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਰੁਚਿ –
‘‘ਭਵਂ ਕਰਂ ਅਰਹਂ ਸਂ, ਮਹਂ’’ ਇਤਿ ਪਦਾਨਿ ਤੁ;
ਵਿਸਦਿਸਾਨਿ ਸਮ੍ਭੋਨ੍ਤਿ, ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਲਕ੍ਖਯੇ.
‘‘ਗਚ੍ਛਂ ਚਰਂ ਦਦਂ ਤਿਟ੍ਠਂ, ਚਿਨ੍ਤਯਂ ਭਾਵਯਂ ਵਦਂ;
ਜਾਨਂ ਪਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿ, ਸਦਿਸਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ ਹਿ.
ਤਤ੍ਰ ‘‘ਜਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿ, ਕਤ੍ਥਚਿ ਪਰਿਵਤ੍ਤਰੇ;
ਵਿਭਤ੍ਤਿਲਿਙ੍ਗਵਚਨ-ਵਸੇਨਾਤਿ ਵਿਭਾਵਯੇ.
ਤਤ੍ਰ ਤਾਵ ਭਵਨ੍ਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ – ਭਵਂਸਦ੍ਦੋ ਹਿ ‘‘ਵਡ੍ਢਨ੍ਤੋ, ਹੋਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਅਤ੍ਥੇਪਿ ਵਦਤਿ. ਤੇਸਂ ਵਸੇਨ ਅਯਂ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ.
ਭਵਂ, ਭਵਨ੍ਤੋ, ਭਵਨ੍ਤਾ. ਭਵਨ੍ਤਂ, ਭਵਨ੍ਤੇ. ਭਵਨ੍ਤੇਨ, ਭਵਨ੍ਤੇਹਿ, ਭਵਨ੍ਤੇਭਿ. ਭਵਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਭਵਨ੍ਤਾਨਂ. ਭਵਨ੍ਤਾ, ਭਵਨ੍ਤਸ੍ਮਾ, ਭਵਨ੍ਤਮ੍ਹਾ, ਭਵਨ੍ਤੇਹਿ, ਭਵਨ੍ਤੇਭਿ. ਭਵਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਭਵਨ੍ਤਾਨਂ. ਭਵਨ੍ਤੇ, ਭਵਨ੍ਤਸ੍ਮਿਂ, ਭਵਨ੍ਤਮ੍ਹਿ, ਭਵਨ੍ਤੇਸੁ. ਹੇ ਭਵਨ੍ਤ, ਹੇ ਭਵਨ੍ਤਾ.
ਤਤ੍ਥ ‘‘ਭਵਂ, ਭਵਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦੀਨਂ ‘‘ਵਡ੍ਢਨ੍ਤੋਹੋਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਸੁਵਿਜਾਨੋ ਭਵਂ ਹੋਤਿ. ਧਮ੍ਮਕਾਮੋ ਭਵਂ ਹੋਤਿ. ਰਾਜਾ ਭਵਨ੍ਤੋ ਨਾਨਾਸਮ੍ਪਤ੍ਤੀਹਿ ਮੋਦਤਿ. ਕੁਲ਼ੀਰਦਹੋ ਗਙ੍ਗਾਯ ਏਕਾਬਦ੍ਧੋ, ਗਙ੍ਗਾਯ ਪੂਰਣਕਾਲੇ ਗਙ੍ਗੋਦਕੇਨ ਪੂਰਤਿ, ਉਦਕੇ ਮਨ੍ਦੀ ਭਵਨ੍ਤੇ ਦਹਤੋ ਉਦਕਂ ਗਙ੍ਗਾਯ ਓਤਰਤੀ’’ਤਿ ਪਯੋਗਾ ਭਵਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਯਂ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ ਸਾਰਤੋ ਪਚ੍ਚੇਤਬ੍ਬਾ. ਏਤ੍ਥ ਭਵਂਸਦ੍ਦਮਤ੍ਤਂ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਮਾਨਚਰਮਾਨਸਦ੍ਦਾਦੀਸੁ ਵਿਯ ਭਵਨ੍ਤਸਦ੍ਦੇ ‘‘ਭਵਨ੍ਤੋ, ਭਵਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਪੁਰਿਸਨਯੋਪਿ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਨਪੁਂਸਕਲਿਙ੍ਗੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ‘‘ਭਵਨ੍ਤਂ, ਭਵਨ੍ਤਾਨੀ’’ਤਿ ਚਿਤ੍ਤਨਯੋਪਿ ਲਬ੍ਭਤਿ. ਏਵਂ ਵਡ੍ਢਨਭਵਨਤ੍ਥਵਾਚਕਸ੍ਸ ਭਵਨ੍ਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਅਯਞ੍ਚ ਵਿਸੇਸੋ ‘‘ਭਵਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਪਦਂ ਵਡ੍ਢਨਭਵਨਤ੍ਥਤੋ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥੇ ਵਤ੍ਤਮਾਨਂ ਬਹੁਵਚਨਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਯਥਾ ‘‘ਭਵਨ੍ਤੋ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਵਡ੍ਢਨਭਵਨਤ੍ਥੇਸੁ ਵਤ੍ਤਮਾਨਂ ਏਕਵਚਨਮੇਵ. ਅਤ੍ਰਿਮੇ ਪਯੋਗਾ ‘‘ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਭਵਨ੍ਤੋ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਸਮਣੇਨ ਨਾਮ ਈਦਿਸੇਸੁ ਕਮ੍ਮੇਸੁ ਅਬ੍ਯਾਵਟੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਏਵਂ ਭਵਨ੍ਤੋ ਹਿ ਸਮਣੋ ਸੁਸਮਣੋ ਅਸ੍ਸਾ’’ਤਿ. ‘‘ਭਵਂ’’ ਇਤਿ ਪਦਂ ਪਨ ਉਭਯਤ੍ਥਾਪਿ ਏਕਵਚਨਮੇਵ, ਤਸ੍ਮਾ ਇਦਾਨਿ ‘‘ਭਵਂ ਆਨਨ੍ਦੋ. ਭਵਨ੍ਤੋ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਅਪ੍ਪਸਦ੍ਦਾ ਭਵਨ੍ਤੋ ਹੋਨ੍ਤੁ, ਮਾ ਭੋਨ੍ਤੋ ਸਦ੍ਦਮਕਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਪਯੋਗਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਵੋਹਾਰਵਿਸੇਸੇ ਪਵਤ੍ਤਂ ਅਞ੍ਞਂ ਅਤ੍ਥਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਅਪਰਾਪਿ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ ਵੁਚ੍ਚਤੇ –
ਭਵਂ, ਭਵਨ੍ਤੋ, ਭੋਨ੍ਤੋ. ਭਵਨ੍ਤਂ, ਭਵਨ੍ਤੇ. ਭਵਤਾ, ਭੋਤਾ, ਭਵਨ੍ਤੇਨ, ਭਵਨ੍ਤੇਹਿ, ਭਵਨ੍ਤੇਭਿ. ਭਵਤੋ, ਭੋਤੋ, ਭਵਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਭਵਨ੍ਤਾਨਂ, ਭਵਤਂ. ਭਵਤਾ, ਭੋਤਾ, ਭਵਨ੍ਤੇਹਿ, ਭਵਨ੍ਤੇਭਿ. ਭਵਤੋ, ਭੋਤੋ, ਭਵਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਭਵਨ੍ਤਾਨਂ, ਭਵਤਂ. ਭਵਤਿ, ਭਵਨ੍ਤੇ, ਭਵਨ੍ਤਸ੍ਮਿਂ, ਭਵਨ੍ਤਮ੍ਹਿ, ਭਵਨ੍ਤੇਸੁ. ਭੋ, ਭਵਨ੍ਤੋ, ਭੋਨ੍ਤੋ ਇਤਿ.
ਏਤ੍ਥ ਪਨ ‘‘ਭੋ’’ਇਚ੍ਚਾਦੀਨਿ ਤੀਣਿ ਪਦਾਨਿ ਯਸ੍ਮਾ ਵੋਹਾਰਵਿਸੇਸਪਵਤ੍ਤਾਨਿ ਆਲਪਨਪਦਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਆਵੁਸੋ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਪਦਾਨਿ ਵਿਯ ਭੋਸਦ੍ਦਾਦਿਉਪਪਦਵਨ੍ਤਾਨਿ ਨ ਭਵਨ੍ਤਿ, ‘‘ਭੋ ਪੁਰਿਸ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ, ਭੋਨ੍ਤੋ ਸਮਣਾ, ਭੋ ਰਾਜ’’ਇਚ੍ਚਾਦੀਸੁ ਹਿ ਪੁਰਿਸਸਦ੍ਦਾਦਯੋਯੇਵ ਭੋਸਦ੍ਦਾਦਿ ਉਪਪਦਵਨ੍ਤੋ ਭਵਨ੍ਤਿ. ਇਧ ਚ ‘‘ਭਵਂ ਆਨਨ੍ਦੋ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਭਵਂਸਦ੍ਦੇਨ ਸਮਾਨਤ੍ਥਾਨਿ ‘‘ਭੋ, ਭਵਨ੍ਤੋ, ਭੋਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਪਦਾਨਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ, ਨ ਪਨ ‘‘ਧਮ੍ਮਕਾਮੋ ਭਵਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਭਵਂਸਦ੍ਦੇਨ ਸਮਾਨਤ੍ਥਾਨਿ. ਪਠਮਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਨਯੇ ਵਡ੍ਢਨਤ੍ਥਵਸੇਨ ‘‘ਭੋ ਭਵਨ੍ਤ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਭਵਨ੍ਤਾ, ਭੋਨ੍ਤੋ ਭਵਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਭੋਸਦ੍ਦਾਦਯੋ ਆਲਪਨਪਦਾਨਂ ਉਪਪਦਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ, ਨ ਦੁਤਿਯਸ੍ਮਿਂ ਨਯੇ. ਆਮੇਡਿਤਵਸੇਨ ਪਨ ‘‘ਭੋ ਭੋ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਭਵਨ੍ਤੋ, ਭੋਨ੍ਤੋ ਭੋਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਪਦਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ‘‘ਭਨ੍ਤੇ ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ.
ਅਤ੍ਰਿਦਂ ਭੂਧਾਤੁਵਸੇਨ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਪਾਲ਼ਿਨਿਦਸ੍ਸਨਂ – ਕਸ੍ਮਾ ਭਵਂ ਵਿਜ੍ਜਨਮਰਞ੍ਞਨਿਸ੍ਸਿਤੋ. ਕਥਂ ਪਨਾਹਂ ਭੋ ਤਂ ਭਵਨ੍ਤਂ ਗੋਤਮਂ ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਏਵਂ ਭੋਤਿ ਖੋ ਅਮ੍ਬਟ੍ਠੋ ਮਾਣਵੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਪੋਕ੍ਖਰਸਾਤਿਸ੍ਸ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ. ਮਾ ਭਵਨ੍ਤੋ ਏਵਂ ਅਵਚੁਤ੍ਥ. ਇਮਂ ਭੋਨ੍ਤੋ ਨਿਸਾਮੇਥ. ਏਵਂ ਭੋ ਪੁਰਿਸ ਜਾਨਾਹਿ, ਪਾਪਧਮ੍ਮਾ ਅਸਞ੍ਞਤਾ ਇਚ੍ਚੇਵਮਾਦਿ. ਏਤ੍ਥ ‘‘ਭਵਂ’’ਇਚ੍ਚਾਦੀਨਿ ਭੂਧਾਤੁਮਯਾਨਿ ਨਾਮਪਦਾਨੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਨਿ.
ਅਪਿਚ ਤੇਸੁ ‘‘ਭੋ, ਭਵਨ੍ਤੋ, ਭੋਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਇਮਾਨਿ ਨਿਪਾਤਪਦਾਨਿਪਿ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਵਵਤ੍ਥਪੇਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਭੋ ਪੁਰਿਸਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਤੇਸਂ ਨਿਪਾਤਾਨਿਪਾਤਭਾਵੇ ਵਿਵਾਦੋ ਨ ਕਰਣੀਯੋ. ਕਚ੍ਚਾਯਨਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ‘‘ਭੋ ਗੇ ਤੂ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਪਨ ‘‘ਆਮਨ੍ਤਨਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਥਾ ਹਿ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਮਞ੍ਜੂਸਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਭੋਤਿਦਂ ਆਮਨ੍ਤਨਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ. ਸੋ ਨ ਕੇਵਲਂ ਏਕਵਚਨਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਬਹੁਵਚਨਮ੍ਪਿ ਹੋਤੀਤਿ ‘ਭੋ ਪੁਰਿਸਾ’ਤਿ ਬਹੁਵਚਨਪ੍ਪਯੋਗੋਪਿ ਗਹਿਤੋ. ‘ਭਵਨ੍ਤੋ’ਤਿ ਪਦਂ ਪਨ ਬਹੁਵਚਨਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ‘ਪੁਰਿਸਾ’ਤਿ ਪੁਨ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਪਾਲ਼ਿਯਞ੍ਹਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਚ ਨਿਪਾਤਭੂਤੋ ਭੋਸਦ੍ਦੋ ਏਕਵਚਨਬਹੁਵਚਨਵਸੇਨ ਦ੍ਵਿਧਾ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਇਤਰੇ ਪਨ ਬਹੁਵਚਨਵਸੇਨੇਵ ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਂ ਤੁ ਨਿਪਾਤਪਦਤ੍ਤੇ ਰੂਪਨਿਪ੍ਫਾਦਨਕਿਚ੍ਚਂ ਨਤ੍ਥਿ. ਤੇਸੁ ਭੋਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਨਿਪਾਤਪਦਤ੍ਤਾ ਆਹਚ੍ਚਭਾਸਿਤੇ ਨਿਜ੍ਜੀਵਾਲਪਨੇ ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗਵਿਸਯੋ ‘‘ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜ ਭੋ ਪੁਥੁਸਿਲੇ, ਪਰਿਪ੍ਲਵ ਭੋ ਪੁਥੁਸਿਲੇ’’ਤਿ ਪਯੋਗੋਪਿ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਅਤ੍ਰਿਮਾ ਭੋਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਪਰਿਦੀਪਨੀ ਗਾਥਾਯੋ –
‘‘ਇਤੋ ਭੋ ਸੁਗਤਿਂ ਗਚ੍ਛ, ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਸਹਬ੍ਯਤਂ’’;
ਏਵਮਾਦੀਸੁ ਭੋਸਦ੍ਦੋ, ਏਕਵਚਨਕੋ ਮਤੋ.
‘‘ਪਸ੍ਸਥ ਭੋ ਇਮਂ ਕੁਲ-ਪੁਤ੍ਤ’’ਮਿਚ੍ਚੇਵਮਾਦਿਸੁ;
ਬਹੁਵਚਨਕੋ ਏਸੋ, ਭੋਸਦ੍ਦੋਤਿ ਵਿਭਾਵਯੇ.
ਪੁਗ੍ਗਲਾਲਪਨੇ ਚੇਵ, ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਾਲਪਨੇਪਿ ਚ;
ਨਿਜ੍ਜੀਵਾਲਪਨੇ ਚਾਤਿ, ਭੋਸਦ੍ਦੋ ਤੀਸੁ ਦਿਸ੍ਸਤਿ.
ਤਤ੍ਰ ਧਮ੍ਮਾਲਪਨਮ੍ਹਿ, ਏਕਵਚੋਵ ਲਬ੍ਭਤਿ;
ਇਤਰੇਸੁ ਸਿਯਾ ਦੇਕ-ਵਚੋ ਬਹੁਵਚੋਪਿ ਚ.
ਨਿਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਂ ਗੁਣੀਪਦਂ, ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਾਲਪਨੇ ਧੁਵਂ;
‘‘ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਵਤ ਭੋ’’ਤਿ, ਇਦਮੇਤ੍ਥ ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ.
ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਂ ਗੁਣੀਪਦਂ, ਪੁਗ੍ਗਲਾਲਪਨੇ ਪਨ;
‘‘ਏਵਂ ਭੋ ਪੁਰਿਸ ਜਾਨਾਹਿ’’, ਇਦਮੇਤ੍ਥ ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ.
ਗੁਣੀਪਦਂ ਅਸਨ੍ਤਮ੍ਪਿ, ਪੁਗ੍ਗਲਾਲਪਨਮ੍ਹਿ ਤੁ;
ਅਜ੍ਝਾਹਰਿਤ੍ਵਾ ਪਾਵਦੇ, ਅਤ੍ਥਂ ‘‘ਭੋ ਏਹਿ’’ਆਦਿਸੁ.
ਘਟਾਦੀਨਂ ਆਲਪਨਂ, ਨਿਜ੍ਜੀਵਾਲਪਨਂ ਭਵੇ;
ਜੀਵਂਵ ਲੋਕਿਯਾ ਲੋਕੇ, ਆਲਪਨ੍ਤਿ ਕਦਾਚਿ ਤੁ.
ਨਿਜ੍ਜੀਵਾਲਪਨਂ ਅਪ੍ਪਂ, ਅਤ੍ਥਵਿਞ੍ਞਾਪਨੇ ਸਿਯਾ;
‘‘ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜ ਭੋ ਪੁਥੁਸਿਲੇ’’, ਇਤਿ ਪਾਲ਼ਿ ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ.
ਏਤ੍ਥ ਲਿਙ੍ਗਵਿਪਲ੍ਲਾਸਂ, ਕੇਚਿ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤਾ;
ਤੇਸਂ ਮਤੇਨ ਭੋਤੀਤਿ, ਲਿਙ੍ਗਂ ਵਿਪਰਿਣਾਮਯੇ.
ਅਥ ਵਾ ਪਨ ਭੋਸਦ੍ਦੋ, ਨਿਪਾਤੋ ਸੋਪਦਂ ਵਿਯ;
ਤਸ੍ਮਾ ਵਿਰੋਧਤਾ ਨਾਸ੍ਸ, ਤਿਲਿਙ੍ਗੇ ਵਚਨਦ੍ਵਯੇ.
ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਭੋਸਦ੍ਦੋ, ਦ੍ਵਿਲਿਙ੍ਗੇਯੇਵ ਪਾਯਤੋ;
ਯਸ੍ਮਾ ਦਿਟ੍ਠੋ ਤਤੋ ਵਿਞ੍ਞੂ, ਦ੍ਵਿਲਿਙ੍ਗੇਯੇਵ ਤਂ ਵਦੇ.
ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗਮ੍ਹਿ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੇ, ‘‘ਭੋ’’ਤਿ ਇਤਿ ਪਯੋਜਯੇ;
ਏਵਂਵਿਧਂ ਪਯੋਗਞ੍ਹਿ, ਸੁਪ੍ਪਯੋਗਂ ਬੁਧਾਬ੍ਰਵੁਂ.
ਯਜ੍ਜੇਵਂ ਦੁਪ੍ਪਯੋਗਂਵ, ਸਿਯਾ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਦਸ੍ਸਿਤਂ;
‘‘ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜ ਭੋ ਪੁਥੁਸਿਲੇ’’, ਇਚ੍ਚਾਹਚ੍ਚਪਦਨ੍ਤਿ ਚੇ.
ਦੁਪ੍ਪਯੋਗਂ ਨ ਤਂ ਯਸ੍ਮਾ, ਵੋਹਾਰਕੁਸਲੇਨ ਵੇ;
ਜਿਨੇਨ ਭਾਸਿਤੇ ਧਮ੍ਮੇ, ਦੁਪ੍ਪਯੋਗਾ ਨ ਵਿਜ੍ਜਰੇ.
ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗਸ੍ਸ ਵਿਸਯੇ, ਭੋਤਿਸਦ੍ਦਪ੍ਪਯੋਜਨਂ;
ਕਵੀਨਂ ਪੇਮਨੀਯਨ੍ਤਿ, ਮਯਾ ਏਵਮੁਦੀਰਿਤਂ.
ਏਵਂ ਭਵਨ੍ਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ ਪਾਲ਼ਿਨਯਾਨੁਰੂਪਂ ਦ੍ਵਿਧਾ ਵਿਭਤ੍ਤਾ ਵਡ੍ਢਨਭਵਨਤ੍ਥਤਦਞ੍ਞਤ੍ਥਵਸੇਨ.
ਕਰੋਨ੍ਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਪਨ –
ਕਰਂ, ਕਰੋਨ੍ਤੋ, ਕਰੋਨ੍ਤਾ. ਕਰੋਨ੍ਤਂ, ਕਰੋਨ੍ਤੇ. ਕਰੋਤਾ, ਕਰੋਨ੍ਤੇਨ, ਕਰੋਨ੍ਤੇਹਿ, ਕਰੋਨ੍ਤੇਭਿ. ਕਰੋਤੋ, ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਕਰੋਨ੍ਤਾਨਂ, ਕਰੋਤਂ. ਕਰੋਤਾ, ਕਰੋਨ੍ਤਾ, ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਮਾ, ਕਰੋਨ੍ਤਮ੍ਹਾ, ਕਰੋਨ੍ਤੇਹਿ, ਕਰੋਨ੍ਤੇਭਿ. ਕਰੋਤੋ, ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਕਰੋਨ੍ਤਾਨਂ, ਕਰੋਤਂ. ਕਰੋਨ੍ਤੇ, ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਮਿਂ, ਕਰੋਨ੍ਤਮ੍ਹਿ, ਕਰੋਨ੍ਤੇਸੁ. ਭੋ ਕਰੋਨ੍ਤ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਕਰੋਨ੍ਤਾਤਿ ਰੂਪਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ.
‘‘ਕਰੋਤੋ ਨ ਕਰਿਯਤਿ ਪਾਪ’’ਨ੍ਤਿ ਇਦਮੇਤ੍ਥ ਕਰੋਤੋਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਿਤਾਨਿਦਸ੍ਸਨਂ. ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ‘‘ਕਰੋਨ੍ਤੀ, ਕਰੋਨ੍ਤਿਯੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਨਪੁਂਸਕਲਿਙ੍ਗੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ‘‘ਕਰੋਨ੍ਤਂ, ਕਰੋਨ੍ਤਾਨੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾਨਿ.
ਅਰਹਨ੍ਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ –
ਅਰਹਂ, ਅਰਹਨ੍ਤੋ. ਅਰਹਨ੍ਤਂ, ਅਰਹਨ੍ਤੇ. ਅਰਹਤਾ, ਅਰਹਨ੍ਤੇਨ, ਅਰਹਨ੍ਤੇਹਿ, ਅਰਹਨ੍ਤੇਭਿ. ਅਰਹਤੋ, ਅਰਹਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਅਰਹਨ੍ਤਾਨਂ, ਅਰਹਤਂ. ਅਰਹਤਾ, ਅਰਹਨ੍ਤਾ, ਅਰਹਨ੍ਤਸ੍ਮਾ, ਅਰਹਨ੍ਤਮ੍ਹਾ, ਅਰਹਨ੍ਤੇਹਿ, ਅਰਹਨ੍ਤੇਭਿ. ਅਰਹਤੋ, ਅਰਹਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਅਰਹਨ੍ਤਾਨਂ, ਅਰਹਤਂ. ਅਰਹਨ੍ਤੇ, ਅਰਹਨ੍ਤਸ੍ਮਿਂ, ਅਰਹਨ੍ਤਮ੍ਹਿ, ਅਰਹਨ੍ਤੇਸੁ. ਭੋ ਅਰਹਨ੍ਤ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਅਰਹਨ੍ਤੋ ਇਤਿ ਰੂਪਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ.
ਅਯਂ ਗੁਣਵਾਚਕਸ੍ਸ ਅਰਹਨ੍ਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ. ‘‘ਅਰਹਾ, ਅਰਹਨ੍ਤੋ, ਅਰਹਨ੍ਤਾ’’ਇਤਿ ਚ. ਏਤਞ੍ਹਿ ਰੂਪਂ ਸਮਨ੍ਤਪਾਸਾਦਿਕਾਯਂ ਮਨੁਸ੍ਸਵਿਗ੍ਗਹਟ੍ਠਾਨੇ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਪਾਲ਼ਿਯਂ ਪਨ ‘‘ਮਯਞ੍ਚਮ੍ਹਾ ਅਨਰਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਪਦਂ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਅਰਹਨ੍ਤਂ, ਅਰਹਨ੍ਤੇ. ਅਰਹਤਾ, ਸੇਸਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤਬ੍ਬਂ. ਅਯਂ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਾਚਕਸ੍ਸ ਅਰਹਨ੍ਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ.
ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਅਰਹਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ. ਅਰਹਂ ਸੁਗਤੋ ਲੋਕੇ. ਅਰਹਨ੍ਤੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਅਰਹਂਸਦ੍ਦਾਦਯੋ ਗੁਣਵਾਚਕਾ. ‘‘ਅਰਹਾ ਅਹੋਸਿ. ਅਹਞ੍ਹਿ ਅਰਹਾ ਲੋਕੇ. ਏਕੋ ਅਰਹਾ, ਏਕਸਟ੍ਠਿ ਅਰਹਨ੍ਤੋ ਲੋਕੇ ਅਹੇਸੁਂ.
ਗਾਮੇ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾਰਞ੍ਞੇ, ਨਿਨ੍ਨੇ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾ ਥਲੇ;
ਯਤ੍ਥ ਅਰਹਨ੍ਤੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਭੂਮਿਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ.
ਮਯਞ੍ਚਮ੍ਹਾ ਅਨਰਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਅਰਹਾਸਦ੍ਦਾਦਯੋ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਾਚਕਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਇਧ ਇਤ੍ਥਿਨਪੁਂਸਕਲਿਙ੍ਗਵਸੇਨ ਵਿਸੁਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਨਯੋ ਅਪ੍ਪਸਿਦ੍ਧੋ. ਯਦਿ ਏਵਂ ਆਸਵਕ੍ਖਯਂ ਪਤ੍ਤਾ ਇਤ੍ਥੀ ਕਥਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ, ਆਸਵਕ੍ਖਯਂ ਪਤ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਕਥਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ? ਇਤ੍ਥੀ ਤਾਵ ‘‘ਯਂ ਇਤ੍ਥੀ ਅਰਹਂ ਅਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋ ‘‘ਅਰਹ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਗੁਣਵਸੇਨ, ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਪਨ ‘‘ਇਤ੍ਥੀ ਅਰਹਾ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ. ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਨ ਗੁਣਵਸੇਨੇਵ ‘‘ਅਰਹਂ ਚਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ.
ਸਨ੍ਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ –
ਸਂ, ਸਨ੍ਤੋ, ਸਨ੍ਤੋ, ਸਨ੍ਤਾ. ਸਂ, ਸਨ੍ਤਂ, ਸਨ੍ਤੇ. ਸਤਾ, ਸਨ੍ਤੇਨ, ਸਨ੍ਤੇਹਿ, ਸਨ੍ਤੇਭਿ, ਸਬ੍ਭਿ. ਸਤੋ, ਸਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਸਨ੍ਤਾਨਂ, ਸਤਂ, ਸਤਾਨਂ. ਸਤਾ, ਸਨ੍ਤਾ, ਸਨ੍ਤਸ੍ਮਾ, ਸਨ੍ਤਮ੍ਹਾ, ਸਨ੍ਤੇਹਿ, ਸਨ੍ਤੇਭਿ, ਸਬ੍ਭਿ. ਸਤੋ, ਸਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਸਨ੍ਤਾਨਂ, ਸਤਂ, ਸਤਾਨਂ. ਸਤਿ, ਸਨ੍ਤੇ, ਸਨ੍ਤਸ੍ਮਿਂ, ਸਨ੍ਤਮ੍ਹਿ, ਸਨ੍ਤੇਸੁ. ਭੋ ਸਨ੍ਤ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਸਨ੍ਤੋਤਿ ਰੂਪਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ.
ਏਤ੍ਥ ਪਨ ‘‘ਅਦ੍ਧਾ ਹਿ ਤਾਤ ਸਤਨੇਸ ਧਮ੍ਮੋ’’ਤਿ ਜਯਦ੍ਦਿਸਜਾਤਕਪਾਲ਼ਿਦਸ੍ਸਨਤੋ ‘‘ਸਤਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਹਿ ਸਤਨੇਸਾਤਿ ਸਤਾਨਂ ਏਸਾਤਿ ਛੇਦੋ, ਰਸ੍ਸਤ੍ਤਨਿਗ੍ਗਹੀਤਸਰਲੋਪਵਸੇਨ ਚ ਰੂਪਨਿਟ੍ਠਾਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਥਾ ਹਿ ਤਦਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਅਦ੍ਧਾ ਏਕਂਸੇਨ ਏਸ ਤਾਤ ਸਤਾਨਂ ਪਣ੍ਡਿਤਾਨਂ ਧਮ੍ਮੋ ਸਭਾਵੋ’’ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਅਯਂ ਯੇ ਲੋਕੇ ‘‘ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਅਰਿਯਾ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਪਣ੍ਡਿਤਾ’’ਤਿ ਚ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ, ਤੇਸਂ ਵਾਚਕਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ. ਤਪ੍ਪਟਿਸੇਧਸ੍ਸ ਪਨ ਅਸਂ, ਅਸਨ੍ਤੋ, ਕਤ੍ਥਚਿ ਅਸਨ੍ਤਾ ਇਚ੍ਚਪਿ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਅਸਨ੍ਤਾ ਕਿਰ ਮਂ ਜਮ੍ਮਾ, ਤਾਤ ਤਾਤਾਤਿ ਭਾਸਰੇ’’ਤਿ ਪਾਲ਼ਿ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ‘‘ਅਸਂ, ਅਸਨ੍ਤਂ, ਅਸਨ੍ਤੇ. ਅਸਤਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ, ਅਸਨ੍ਤੋ’’ਤਿਮਾਨਿ ਬਹੁਵਚਨਕਾਨਿਯੇਵ ਭਵਨ੍ਤਿ, ਨ ਕਤ੍ਥਚਿਪਿ ਏਕਵਚਨਕਾਨਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਾਚਕਤ੍ਤਾ. ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਨ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ, ਦਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਏਕਵਚਨਾਨਿਯੇਵ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਥਵਾਚਕਸਨ੍ਤੋਸਦ੍ਦਂ, ਕਸ੍ਮਾ? ਅਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਾਚਕਤ੍ਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
ਇਦਾਨਿ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਾਚਕਾਨਂ ਤੇਸਂ ਕਾਨਿਚਿ ਪਯੋਗਾਨਿ ਕਥਯਾਮ –
ਸਮੇਤਿ ਅਸਤਾ ਅਸਂ. ਯਂ ਯਞ੍ਹਿ ਰਾਜ ਭਜਤਿ, ਸਨ੍ਤਂ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾ ਅਸਂ. ਨ ਸਾ ਸਭਾ ਯਤ੍ਥ ਨ ਸਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਤੋ. ਅਸਨ੍ਤੋ ਨਿਰਯਂ ਯਨ੍ਤਿ, ਸਨ੍ਤੋ ਸਗ੍ਗਪਰਾਯਣਾ. ਅਸਨ੍ਤੇ ਨੋਪਸੇਵੇਯ੍ਯ, ਸਨ੍ਤੇ ਸੇਵੇਯ੍ਯ ਪਣ੍ਡਿਤੋ. ਸਬ੍ਭਿਰੇਵ ਸਮਾਸੇਥ. ਸਤਂ ਧਮ੍ਮੋ ਇਚ੍ਚੇਵਮਾਦੀਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ.
ਯੋ ਪਨਮ੍ਹੇਹਿ ਪਦਮਾਲਾਯਂ ‘‘ਸਬ੍ਭੀ’’ਤਿ ਅਯਂ ਸਦ੍ਦੋ ਤਤਿਯਾਪਞ੍ਚਮੀਬਹੁਵਚਨਵਸੇਨ ਯੋਜਿਤੋ, ਸੋ ਚ ਖੋ ਸਨ੍ਤਇਤਿ ਅਕਾਰਨ੍ਤਪਕਤਿਵਸੇਨ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਪਨ ‘‘ਸਬ੍ਭੀ’’ਤਿ ਇਕਾਰਨ੍ਤਪਕਤਿਵਸੇਨ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬੋ. ਤਥਾ ਹਿ ਸਬ੍ਭੀਤਿ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨਞ੍ਚ, ਸੁਨ੍ਦਰਾਧਿਵਚਨਂ ਵਾ ਏਤਂ ਸਬ੍ਭੀਤਿ. ਸਬ੍ਬੋ ਚਾਯਮਤ੍ਥੋ ਸਾਟ੍ਠਕਥਾਯ ‘‘ਬਹੁਮ੍ਪੇਤਂ ਅਸਬ੍ਭਿ ਜਾਤਵੇਦਾ’’ਤਿ ਇਮਾਯ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ ਹਵੇ ਸਬ੍ਭਿ ਪਵੇਦਯਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਇਮਾਯ ਚ ਦੀਪੇਤਬ੍ਬੋ.
ਆਲਪਨੇ ਚ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤੇ, ਤਤਿਯਾਪਞ੍ਚਮੀਸੁ ਚ;
ਸਮਾਸਮ੍ਹਿ ਚ ਯੋਜੇਯ੍ਯ, ਸਬ੍ਭਿਸਦ੍ਦਂ ਸੁਮੇਧਸੋ.
ਅਤ੍ਰਾਯਂ ਯੋਜਨਾ – ਭੋ ਸਬ੍ਭਿ ਤਿਟ੍ਠ, ਸਬ੍ਭਿ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਸਬ੍ਭਿ ਸਹ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਸਬ੍ਭਿ ਅਪੇਹਿ, ਅਸਬ੍ਭਿਰੂਪੋ ਪੁਰਿਸੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨਾਯਂ ਸਾਸਨਾਨੁਕੂਲਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਤਦਨੁਕੂਲਤ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਇਧ ਸਾਸਨਤੋ ਪਯੋਗੇ ਦਸ੍ਸੇਸ੍ਸਾਮ ਅਤਕ੍ਕਾਵਚਰੇ ਵਿਚਿਤ੍ਤੇ ਸੁਗਤਪਾਲ਼ਿਨਯੇ ਸੋਤੂਨਂ ਵਿਸਾਰਦਮਤਿਪਟਿਲਾਭਤ੍ਥਂ. ਤਂ ਯਥਾ? ਬਹੁਮ੍ਪੇਤਂ ਅਸਬ੍ਭਿ ਜਾਤਵੇਦ, ਯਂ ਤਂ ਵਾਲਧਿਨਾ’ਭਿਪੂਜਯਾਮ. ਸਬ੍ਭਿ ਕੁਬ੍ਬੇਥ ਸਨ੍ਥਵਂ. ਯਂ ਸਾਲਵਨਸ੍ਮਿਂ ਸੇਨਕੋ, ਪਾਪਕਮ੍ਮਮਕਰਿ ਅਸਬ੍ਭਿਰੂਪਂ. ਆਬਾਧੋਯਂ ਅਸਬ੍ਭਿਰੂਪੋ. ਅਸਮ੍ਮੋਦਕੋ ਥਦ੍ਧੋ ਅਸਬ੍ਭਿਰੂਪੋ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਆਲਪਨਵਚਨੇ ਦਿਟ੍ਠੇਯੇਵ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਂ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਸਰੂਪਤੋ ਅਨਾਗਤਮ੍ਪਿ ਦਿਟ੍ਠਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਤਥਾ ਕਰਣਵਚਨੇ ਦਿਟ੍ਠੇਯੇਵ ਨਿਸ੍ਸਕ੍ਕਵਚਨਮ੍ਪਿ ਦਿਟ੍ਠਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਸਮਾਸੇ ਸਦ੍ਦਰੂਪੇ ਦਿਟ੍ਠੇਯੇਵ ਬ੍ਯਾਸੇ ਸਦ੍ਦਰੂਪਂ ਯਥਾਸਮ੍ਭਵਂ ਦਿਟ੍ਠਮੇਵ ਹੋਤਿ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਹੇਤੁਸਤ੍ਥਾਰਦਸ੍ਸਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿ. ਤਤ੍ਥ ਚ ਨਿਬ੍ਬਾਨਵਾਚਕੋ ਚੇ, ਸਬ੍ਭਿਸਦ੍ਦੋ ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗੋ ਸਨ੍ਤਿਵਿਸੁਦ੍ਧਿ ਨਿਬ੍ਬੁਤਿਸਦ੍ਦਾ ਵਿਯ, ਸੋ ਚ ਯਮਕਮਹਾਥੇਰਮਤੇ ਰਤ੍ਤਿਨਯੇਨ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬੋ. ਸਬ੍ਬੇਸਮਿਕਾਰਨ੍ਤਿਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗਾਨਂ ਸਾਧਾਰਣੋ ਹਿ ਸੋ ਨਯੋ. ਸੁਨ੍ਦਰਤ੍ਥਵਾਚਕੋ ਚੇ, ਅਗ੍ਗਿ ਰਤ੍ਤਿ ਅਟ੍ਠਿਨਯੇਹਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬੋ ਵਾਚ੍ਚਲਿਙ੍ਗਤ੍ਤਾ. ‘‘ਸਬ੍ਭਿਧਮ੍ਮਭੂਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਹਿ ਸੁਨ੍ਦਰਧਮ੍ਮਭੂਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਵਂ ਪਾਲ਼ਿਨਯਵਸੇਨ ਆਲਪਨਾਦੀਸੁ ਪਞ੍ਚਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਸਬ੍ਭਿਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਞਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਅਟ੍ਠਕਥਾਨਯਵਸੇਨਪਿ ਤਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਕਥਂ? ਯਸ੍ਮਾ ਸਗਾਥਾਵਗ੍ਗਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ ‘ਸਬ੍ਭੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਤਂ ਧਮ੍ਮੋ ਨ ਜਰਂ ਉਪੇਤੀ’ਤਿ ਪਵੇਦਯਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇਸੇ ‘‘ਸਬ੍ਭੀਹੀ’’ਤਿ ਹਿਵਚਨਵਸੇਨ ਸਦ੍ਦਰਚਨਾਵਿਸੇਸੋ ਅਟ੍ਠਕਥਾਚਰਿਯੇਹਿ ਦਸ੍ਸਿਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਬ੍ਭਿਸਦ੍ਦੋ ਸਬ੍ਬੇਸੁਪਿ ਵਿਭਤ੍ਤਿਵਚਨੇਸੁ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬੋ. ਅਤ੍ਰਿਦਂ ਵਦਾਮ –
ਗਰੂ ‘‘ਸਬ੍ਭੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿ’’ਨ੍ਤਿ, ਅਤ੍ਥਂ ਭਾਸਿਂਸੁ ਪਾਲ਼ਿਯਾ;
ਯਤੋ ਤਤੋ ਸਬ੍ਭਿਸਦ੍ਦਂ, ਧੀਰੋ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਯੋਜਯੇ.
‘‘ਅਸਬ੍ਭਿਰੂਪੋ’’ਇਤਿਪਿ, ਸਮਾਸਵਿਸਯੇ ਸੁਤਂ;
ਯਸ੍ਮਾ ਤਸ੍ਮਾ ਸਬ੍ਭਿਸਦ੍ਦਂ, ਵਿਞ੍ਞੂ ਸਬ੍ਬਧਿ ਯੋਜਯੇ.
‘‘ਓਵਦੇਯ੍ਯਾਨੁਸਾਸੇਯ੍ਯ, ਅਸਬ੍ਭਾ ਚ ਨਿਵਾਰਯੇ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਨ ‘‘ਅਸਬ੍ਭਾ’’ਤਿਪਦਂ ਵਿਚਿਤ੍ਰਵੁਤ੍ਤੀਸੁ ਤਦ੍ਧਿਤਪਚ੍ਚਯੇਸੁ ਣ੍ਯਪਚ੍ਚਯਵਸੇਨ ਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿਮੁਪਾਗਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਕਥਂ? ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਸਬ੍ਭੀਸੁ ਭਵਂ ਅਸਬ੍ਭਂ. ਕਿਂ ਤਂ? ਅਕੁਸਲਂ, ਤਤੋ ਅਸਬ੍ਭਾ ਅਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾ ਨਿਵਾਰਯੇ ਚ, ਕੁਸਲਧਮ੍ਮੇ ਪਤਿਟ੍ਠਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਅਮ੍ਹੇ ਅਸਬ੍ਭਾਹਿ ਵਾਚਾਹਿ ਵਿਕ੍ਕੋਸਮਾਨਾ ਤਿਬ੍ਬਾਹਿ ਸਤ੍ਤੀਹਿ ਹਨਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਤੁ ਅਸਬ੍ਭੀਨਂ ਏਤਾਤਿ ਅਸਬ੍ਭਾ, ਨ ਵਾ ਸਬ੍ਭੀਨਂ ਏਤਾਤਿਪਿ ਅਸਬ੍ਭਾਤਿ ਨਿਬ੍ਬਚਨਂ, ਣ੍ਯਪਚ੍ਚਯਵਸੇਨ ਚ ਪਦਸਿਦ੍ਧਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਯਾ ਚ ਪਨੇਤ੍ਥ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਸਨ੍ਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ‘‘ਸਂ, ਸਨ੍ਤੋ. ਸਂ, ਸਨ੍ਤਂ, ਸਨ੍ਤੇ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਦਮਾਲਾ ਦਸ੍ਸਿਤਾ, ਤਤ੍ਥ ‘‘ਸਮੇਤਿ ਅਸਤਾ ਅਸ’’ਨ੍ਤਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਅਸ’’ਨ੍ਤਿ ਪਦੇ ਦਿਟ੍ਠੇਯੇਵ ‘‘ਸ’’ਨ੍ਤਿ ਪਦਂ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਨਾਗਤਮ੍ਪਿ ਦਿਟ੍ਠਮੇਵ ਹੋਤਿ ਯੁਗਲ਼ਭਾਵੇਨ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤਾਰਹਤ੍ਤਾ. ਏਵਂ ਦਿਟ੍ਠੇਨ ਅਦਿਟ੍ਠਸ੍ਸ ਗਹਣਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਥ ਵਾ ‘‘ਅਸ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਨ ਸਂ ਅਸਨ੍ਤਿ ਸਮਾਸਵਿਗ੍ਗਹਵਸੇਨਾਧਿਗਨ੍ਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਸ’’ਮਿਤਿ ਪਦਂ ਦਿਟ੍ਠਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਏਵਮਞ੍ਞਤ੍ਰਾਪਿ ਨਯੋ. ਤਤ੍ਰ ਸਨ੍ਤਿ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸੋ. ਅਸਨ੍ਤਿ ਅਸਪ੍ਪੁਰਿਸੋ. ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗੇਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ‘‘ਅਸਤੀ, ਅਸਾ’’ਤਿ ਰੂਪਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ. ‘‘ਅਸਤੀ, ਅਸਤੀ, ਅਸਤਿਯੋ, ਅਸਾ. ਅਸਤਿਂ, ਅਸਤੀ, ਅਸਤਿਯੋ. ਅਸਾਯ, ਅਸਤਿਯਾ, ਅਸਤੀਹਿ, ਅਸਤੀਭਿ. ਅਸਤਿਯਾ, ਅਸਤੀਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵਕ੍ਖਮਾਨ ਇਤ੍ਥਿਨਯੇਨ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾ.
ਏਤ੍ਥ ਪਨ ‘‘ਅਸਾ ਲੋਕਿਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮ, ਵੇਲਾ ਤਾਸਂ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ. ਮਾ ਚ ਵਸਂ ਅਸਤੀਨਂ ਨਿਗਚ੍ਛੇ’’ਤਿਆਦੀਨਿ ਦਸ੍ਸੇਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਅਸਾਤਿ ਚੇਤ੍ਥ ਅਸਤੀਤਿ ਚ ਸਮਾਨਤ੍ਥਾ, ਅਸਨ੍ਤਜਾਤਿਕਾਤਿ ਹਿ ਤੇਸਂ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਜਾਤਕਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਅਸਾਤਿ ਅਸਤਿਯੋ ਲਾਮਿਕਾ, ਅਥ ਵਾ ਸਾਤਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਸੁਖਂ, ਤਂ ਤਾਸੁ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਤ੍ਤਨਿ ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਅਸਾਤਮੇਵ ਦੇਨ੍ਤੀਤਿਪਿ ਅਸਾ, ਦੁਕ੍ਖਾ, ਦੁਕ੍ਖਵਤ੍ਥੁਭੂਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ ਅਤ੍ਥਂ ਸਂਵਣ੍ਣੇਸੁਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਾਤਂ ਨਤ੍ਥਿ ਏਤਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਅਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੇ ‘‘ਅਸਾ’’ਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਯਥਾ ਰਿਤ੍ਤੋ ਅਸ੍ਸਾਦੋ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਰਿਤ੍ਤਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਦਸ੍ਸ ਲੁਤ੍ਤੁਤ੍ਤਰਕ੍ਖਰਸ੍ਸ ‘‘ਰਿਤ੍ਤਸ੍ਸਂ, ਰਿਤ੍ਤਸ੍ਸਾਨਿ. ਰਿਤ੍ਤਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਤ੍ਤਨਯੇਨ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾ, ਤਥਾ ‘‘ਅਸਾ, ਅਸਾ, ਅਸਾਯੋ. ਅਸਂ, ਅਸਾ, ਅਸਾਯੋ. ਅਸਾਯਾ’’ਤਿ ਕਞ੍ਞਾਨਯੇਨ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾ.
ਏਤ੍ਥ ਚ ਯੋ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ’’ਇਤਿ ਸਦ੍ਦੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ. ਸੋ ਕਤ੍ਥਚਿ ਏਕਵਚਨਬਹੁਵਚਨਭਾਵੇਨ ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸਦ੍ਦਸ੍ਸਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਵਦਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਅਯਂ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ –
ਸਨ੍ਤੋ, ਸਨ੍ਤੋ, ਸਨ੍ਤਾ. ਸਨ੍ਤਂ, ਸਨ੍ਤੇ. ਸਤਾ, ਸਨ੍ਤੇਨ, ਸਨ੍ਤੇਹਿ, ਸਨ੍ਤੇਭਿ. ਸਤੋ, ਸਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਸਤਂ, ਸਨ੍ਤਾਨਂ. ਸਤਾ, ਸਨ੍ਤਾ, ਸਨ੍ਤਸ੍ਮਾ, ਸਨ੍ਤਮ੍ਹਾ, ਸਨ੍ਤੇਹਿ, ਸਨ੍ਤੇਭਿ. ਸਤੋ, ਸਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਸਤਂ, ਸਨ੍ਤਾਨਂ. ਸਤਿ, ਸਨ੍ਤੇ, ਸਨ੍ਤਸ੍ਮਿਂ, ਸਨ੍ਤਮ੍ਹਿ, ਸਨ੍ਤੇਸੁ. ਭੋ ਸਨ੍ਤ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਸਨ੍ਤੋ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਸਨ੍ਤਾ.
ਏਤ੍ਥ ਪਨ ‘‘ਅਯਂ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਅਟ੍ਠਮੋ ਭਦ੍ਦੋ ਅਸ੍ਸਾਜਾਨੀਯੋ ਸਨ੍ਤੋ ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨੋ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ. ਚਤ੍ਤਾਰੋਮੇ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਪੁਗ੍ਗਲਾ ਸਨ੍ਤੋ ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ. ਅਸਤਾ ਤੁਚ੍ਛਾ ਮੁਸਾ ਅਭੂਤੇਨ ਅਬ੍ਭਾਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤਿ. ਭਵੇ ਖੋ ਸਤਿ ਜਾਤਿ ਹੋਤਿ’’ਇਚ੍ਚੇਵਮਾਦੀਨਿ ਪਯੋਗਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ. ‘‘ਸਙ੍ਖਾਰੇਸੁ ਖੋ ਸਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਪਨ ਸਤਿਸਦ੍ਦੋ ਵਚਨਵਿਪਲ੍ਲਾਸਵਸੇਨ ਠਿਤੋਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ.
ਤਤ੍ਰ ਏਕਵਚਨਬਹੁਵਚਨਵਸੇਨ ਦ੍ਵਿਧਾ ਠਿਤੇਸੁ ਸਨ੍ਤੋਸਦ੍ਦੇਸੁ ਬਹੁਵਚਨਸਨ੍ਤੋਸਦ੍ਦਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸੇਸਾ ਸਮਾਨਸਦ੍ਦਸ੍ਸਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਸਨ੍ਤੋਤਿ ਸਮਾਨੋ, ਸਨ੍ਤਾਤਿ ਸਮਾਨਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਤ੍ਥੋ ਕਥੇਤਬ੍ਬੋ. ਸਮਾਨੋਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਚ ‘‘ਹੋਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ‘‘ਪਹੁ ਸਮਾਨੋ ਵਿਪੁਲਤ੍ਥਚਿਨ੍ਤੀ, ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ ਮੇ ਨ ਕਰੋਸਿ ਦੁਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ. ਪਯੋਗਾਨਿ ਪਨ –
‘‘ਯੋ ਮਾਤਰਂ ਪਿਤਰਂ ਵਾ, ਜਿਣ੍ਣਕਂ ਗਤਯੋਬ੍ਬਨਂ;
ਪਹੁ ਸਨ੍ਤੋ ਨ ਭਰਤਿ, ਤਂ ਪਰਾਭਵਤੋ ਮੁਖਂ.
ਇਧੇਵ ਤਿਟ੍ਠਮਾਨਸ੍ਸ, ਦੇਵਭੂਤਸ੍ਸ ਮੇ ਸਤੋ;
ਪੁਨਰਾਯੁ ਚ ਮੇ ਲਦ੍ਧੋ, ਏਵਂ ਜਾਨਾਹਿ ਮਾਰਿਸਾ’’ਤਿ
ਏਵਮਾਦੀਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ.
ਅਪਿਚ ਸਨ੍ਤੋਸਦ੍ਦੋ ਯਸ੍ਮਾ ‘‘ਕਿਲਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਉਪਸਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਨਿਰੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਚ ਅਤ੍ਥਂ ਵਦਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਂ ਵਸੇਨ ਸਨ੍ਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ, ਸਨ੍ਤਾ. ਸਨ੍ਤਂ, ਸਨ੍ਤੇ. ਸਨ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿ ਪੁਰਿਸਨਯੇਨ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ ਤਸਿਤੋ. ਦੀਘਂ ਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ਯੋਜਨਂ. ਸਨ੍ਤੋ ਦਨ੍ਤੋ ਨਿਯਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ. ਸਨ੍ਤੋ ਨਿਰੁਦ੍ਧੋ ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਤੋ ਅਬ੍ਭਤ੍ਥਙ੍ਗਤੋ’’ਤਿਆਦੀਨਿ ਪਯੋਗਾਨਿ. ਨਪੁਂਸਕਲਿਙ੍ਗੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ‘‘ਸਨ੍ਤਂ, ਸਨ੍ਤਾਨੀ’’ਤਿ ਚਿਤ੍ਤਨਯੇਨ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ. ਸਾ ਚ ‘‘ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਂ ਸਮਾਨਂ ਕਿਲਨ੍ਤਂ ਉਪਸਨ੍ਤਂ ਨਿਰੁਦ੍ਧ’’ਮਿਤਿ ਅਤ੍ਥਦੀਪਕਾਪਦਵਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਅਥ ਵਾ ‘‘ਉਪਾਦਾਨੇ ਖੋ ਸਤਿ ਭਵੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਨਪੁਂਸਕਪ੍ਪਯੋਗਦਸ੍ਸਨਤੋ ਸਨ੍ਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸਦ੍ਦਤ੍ਥਵਾਚਕਤ੍ਤੇ ਤਤਿਯਾਪਞ੍ਚਮੀਚਤੁਤ੍ਥੀਛਟ੍ਠੀਸਤ੍ਤਮੀਠਾਨੇ ‘‘ਸਤਾ, ਸਤੋ, ਸਤਂ, ਸਤੀ’’ਤਿ ਪਦਾਨਿ ਅਧਿਕਾਨਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਸੇਸਾਨਿ ਚਿਤ੍ਤਨਯੇਨ ਞੇਯ੍ਯਾਨਿ. ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗੇ ਪਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ‘‘ਸਨ੍ਤਾ, ਸਨ੍ਤਾ, ਸਨ੍ਤਾਯੋ. ਸਨ੍ਤਂ, ਸਨ੍ਤਾ, ਸਨ੍ਤਾਯੋ. ਸਨ੍ਤਾਯਾ’’ਤਿ ਕਞ੍ਞਾਨਯੇਨ ਚ, ਸਨ੍ਤੀ, ਸਨ੍ਤੀ, ਸਨ੍ਤਿਯੋ. ਸਨ੍ਤਿਂ, ਸਨ੍ਤੀ, ਸਨ੍ਤਿਯੋ. ਸਨ੍ਤਿਯਾ’’ਤਿ ਇਤ੍ਥਿਨਯੇਨ ਚ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾ. ਏਤਾਸੁ ਪਠਮਾ ‘‘ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾ ਕਿਲਨ੍ਤਾ ਉਪਸਨ੍ਤਾ ਨਿਰੁਦ੍ਧਾ’’ਤਿ ਅਤ੍ਥਦੀਪਕਾਪਦਵਤੀ, ਏਤ੍ਥ ਪਯੋਗਾ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾਵ. ਦੁਤਿਯਾ ਪਨ ‘‘ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾ ਸਮਾਨਾ’’ਤਿ ਅਤ੍ਥਦੀਪਕਾਪਦਵਤੀ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਸਨ੍ਤੀ ਆਪਤ੍ਤਿ ਆਵਿਕਾਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾ ‘‘ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.
‘‘ਯਾਯ ਮਾਤੁ ਭਤੋ ਪੋਸੋ,
ਇਮਂ ਲੋਕਂ ਅਵੇਕ੍ਖਤਿ;
ਤਮ੍ਪਿ ਪਾਣਦਦਿਂ ਸਨ੍ਤਿਂ,
ਹਨ੍ਤਿ ਕੁਦ੍ਧੋ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ’’ਤਿ
ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਸਮਾਨਾ ‘‘ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਅਪਰਾਪਿ ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਪਦਮਾਲਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਸਨ੍ਤੀਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਹਿ ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸਦ੍ਦਤ੍ਥਵਾਚਕਤ੍ਤੇ ‘‘ਜਾਤਿਯਾ ਖੋ ਸਤਿ ਜਰਾਮਰਣਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗਪ੍ਪਯੋਗਦਸ੍ਸਨਤੋ ਸਤ੍ਤਮੀਠਾਨੇ ‘‘ਸਤਿ, ਸਤਿਯਾ, ਸਤਿਯਂ, ਸਨ੍ਤਿਯਾ, ਸਨ੍ਤਿਯਂ, ਸਨ੍ਤੀਸੂ’’ਤਿ ਰੂਪਾਨਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਸੇਸਾਨਿ ਇਤ੍ਥਿਨਯੇਨ ਞੇਯ੍ਯਾਨਿ. ਅਯਂ ਤਤਿਯਾ, ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਅਸਨ੍ਤਿਯਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਤੁਣ੍ਹੀ ਭਵਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਪਾਲ਼ਿ ‘‘ਸਨ੍ਤਿਯਾ’’ਇਚ੍ਚਾਦੀਨਂ ਅਤ੍ਥਿਭਾਵੇ ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ. ਅਪਰੋ ਨਯੋ – ਸਤੀਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ‘‘ਸਮਾਨਾ’’ਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ‘‘ਯਾ ਤ੍ਵਂ ਵਸਸਿ ਜਿਣ੍ਣਸ੍ਸ, ਏਵਂ ਦਹਰਿਯਾ ਸਤੀ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਯੇ ਤਂ ਜਿਣ੍ਣਸ੍ਸ ਪਾਦਂਸੁ, ਏਵਂ ਦਹਰਿਯਂ ਸਤਿ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਪਾਲ਼ਿਦਸ੍ਸਨਤੋ ‘‘ਸਤੀ, ਸਤੀ, ਸਤਿਯੋ. ਸਤਿਂ, ਸਤੀ, ਸਤਿਯੋ. ਸਤਿਯਾ’’ਤਿਆਦੀਨਿਪਿ ਰੂਪਾਨਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਸਂਯੋਗੇ ਨਕਾਰਲੋਪਵਸੇਨ ਵਾ.
ਇਦਾਨਿ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ, ਸਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਪਦਦ੍ਵਯਸ੍ਸ ਪਯੋਗਨਿਚ੍ਛਯਂ ਕਥਯਾਮ ਪਯੋਗੇਸੁ ਸੋਤੂਨਂ ਅਸਮ੍ਮੂਲ਼੍ਹਭਾਵਾਯ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਪਣ੍ਡਿਤਾ’’ਤਿ ਵਾ ਬਹੁਵਚਨਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥਂ ਵਤ੍ਤੁਕਾਮੇਨ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ ਦਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਏਕਵਚਨਸਦਿਸਂ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਬਹੁਵਚਨਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨੋ’’ਤਿ ਏਕਵਚਨਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥਂ ਵਤ੍ਤੁਕਾਮੇਨ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਏਕਵਚਨਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾ’’ਤਿ ਬਹੁਵਚਨਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥਂ ਵਤ੍ਤੁਕਾਮੇਨ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾ’’ਤਿ, ‘‘ਸਨ੍ਤੋ ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾ’’ਤਿ ਚ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਬਹੁਵਚਨਸਦਿਸਂ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਸਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵਾ ਬਹੁਵਚਨਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ‘‘ਕਿਲਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਸਮਾਨੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਉਪਸਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਨਿਰੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਵਾ ਏਕਵਚਨਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥਂ ਵਤ੍ਤੁਕਾਮੇਨ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਬਹੁਵਚਨਸਦਿਸਂ ‘‘ਸਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਏਕਵਚਨਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਯੇਵਤ੍ਥੇ ਬਹੁਵਚਨਵਸੇਨ ਵਤ੍ਤੁਕਾਮੇਨ ਪਨ ‘‘ਸਨ੍ਤਾ ਸੂਨੇਹਿ ਪਾਦੇਹਿ, ਕੋ ਨੇ ਹਤ੍ਥੇ ਗਹੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵਿਯ ‘‘ਸਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਬਹੁਵਚਨਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਅਯਂ ਨੀਤਿ ਸਾਧੁਕਂ ਮਨਸਿ ਕਾਤਬ੍ਬਾ. ਇਦਞ੍ਹਿ ਮਨ੍ਦਬੁਦ੍ਧੀਨਂ ਸਮ੍ਮੋਹਟ੍ਠਾਨਂ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਗਹੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ –
‘‘ਤਿਲਿਙ੍ਗਤ੍ਥੇ ਚ ਏਕਤ੍ਥੇ, ਬਵ੍ਹਤ੍ਥੇਪਿ ਚ ਦਿਸ੍ਸਤਿ;
ਸਤ੍ਤਮ੍ਯਨ੍ਤੋ ਸਤਿਸਦ੍ਦੋ, ਵਿਪਲ੍ਲਾਸੇ ਬਹੁਮ੍ਹਿ ਸੋ’’ਤਿ.
ਇਦਾਨਿ ਮਹਨ੍ਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ ਵੁਚ੍ਚਤੇ –
ਮਹਂ, ਮਹਾ, ਮਹਨ੍ਤੋ, ਮਹਨ੍ਤਾ. ਮਹਨ੍ਤਂ, ਮਹਨ੍ਤੇ. ਮਹਤਾ, ਮਹਨ੍ਤੇਨ, ਮਹਨ੍ਤੇਹਿ, ਮਹਨ੍ਤੇਭਿ. ਮਹਤੋ, ਮਹਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਮਹਨ੍ਤਾਨਂ, ਮਹਤਂ. ਮਹਤਾ, ਮਹਨ੍ਤਾ, ਮਹਨ੍ਤਸ੍ਮਾ, ਮਹਨ੍ਤਮ੍ਹਾ, ਮਹਨ੍ਤੇਹਿ, ਮਹਨ੍ਤੇਭਿ. ਮਹਤੋ, ਮਹਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਮਹਨ੍ਤਾਨਂ, ਮਹਤਂ. ਮਹਤਿ, ਮਹਨ੍ਤੇ, ਮਹਨ੍ਤਸ੍ਮਿਂ, ਮਹਨ੍ਤਮ੍ਹਿ, ਮਹਨ੍ਤੇਸੁ. ਭੋ ਮਹ, ਭੋ ਮਹਾ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਮਹਨ੍ਤੋਤਿ ਅਯਮਮ੍ਹਾਕਂ ਰੁਚਿ.
ਏਤ੍ਥ ‘‘ਮਹਨ੍ਤੋ, ਮਹਨ੍ਤਾ. ਮਹਨ੍ਤਂ, ਮਹਨ੍ਤੇ. ਮਹਨ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿ ਪੁਰਿਸਨਯੋਪਿ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਭੋ ਮਹਨ੍ਤ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਮਹਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਆਲਪਨਪਦਾਨਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਨਪੁਂਸਕਲਿਙ੍ਗੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ‘‘ਮਹਨ੍ਤਂ, ਮਹਨ੍ਤਾਨੀ’’ਤਿ ਚਿਤ੍ਤਨਯੋਪਿ ਲਬ੍ਭਤਿ. ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ‘‘ਮਹਤੀ, ਮਹਤੀ, ਮਹਤਿਯੋ. ਮਹਤਿਂ, ਮਹਤੀ, ਮਹਤਿਯੋ. ਮਹਤਿਯਾ, ਮਹਤੀਹਿ ਮਹਤੀਭੀ’’ਤਿ ਇਤ੍ਥਿਨਯੋਪਿ ਲਬ੍ਭਤਿ. ‘‘ਮਹਤਿਯਾ ਚ ਯਕ੍ਖਸੇਨਾਯਾ’’ਤਿਆਦੀਨੇਤ੍ਥ ਨਿਦਸ੍ਸਨਪਦਾਨਿ. ਅਪਰੋਪਿ ‘‘ਮਹਨ੍ਤਾ, ਮਹਨ੍ਤਾ, ਮਹਨ੍ਤਾਯੋ. ਮਹਨ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਕਞ੍ਞਾਨਯੋਪਿ ਲਬ੍ਭਤਿ, ‘‘ਮਹਨ੍ਤਾ ਨਿਧਿਕੁਮ੍ਭਿਯੋ’’ਤਿਆਦੀਨੇਤ੍ਥ ਨਿਦਸ੍ਸਨਪਦਾਨਿ. ਕਚ੍ਚਾਯਨੇ ਪਨ ‘‘ਮਹਨ੍ਤੀ’’ਇਤਿ ਪਦਂ ਦਿਟ੍ਠਂ. ਤਂ ‘‘ਗੁਣਵਨ੍ਤੀ, ਕੁਲਵਨ੍ਤੀ’’ਇਚ੍ਚਾਦੀਨਿ ਵਿਯ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਪ੍ਪਸਿਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਵੀਮਂਸਿਤਬ੍ਬਂ.
ਨਨੁ ਭੋ ਯਸ੍ਮਾ ਸਾਸਨੇਪਿ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ, ਚਰਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦੀਨਿ ਚ ‘‘ਇਦ੍ਧਿਮਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਚ ਪਦਂ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਮਹਨ੍ਤੀ, ਗੁਣਵਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦੀਨਿਪਿ ਭਵਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ? ਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ ਤਥਾਰੂਪਸ੍ਸ ਨਯਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਅਗ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ, ‘‘ਮਹਤੀ, ਗੁਣਵਤੀ’’ਇਚ੍ਚਾਦਿਨਯਸ੍ਸੇਵ ਦਸ੍ਸਨਤੋ ਚ. ਤਥਾ ਹਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਚ ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਮਹਤੀ ਨਙ੍ਗਲਸੀਸਾ, ਇਤ੍ਥੀ ਸਿਯਾ ਰੂਪਵਤੀ, ਸਾ ਚ ਸੀਲਵਤੀ ਸਿਯਾ. ਸਤਿਮਤੀ ਚਕ੍ਖੁਮਤੀ. ਇਦ੍ਧਿਮਤੀ ਪਤ੍ਤਿਮਤੀ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਮਹਤਿਂ ਸੇਨਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਹੋਸਧਸੇਨਾ ਮਨ੍ਦਾ, ਅਯਂ ਅਤਿਵਿਯ ਮਹਤੀ ਸੇਨਾ ਦਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਚ ਆਦੀਨਿ ਪਯੋਗਾਨਿ ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਨ ‘‘ਮਹਨ੍ਤੀ, ਰੂਪਵਨ੍ਤੀ’’ਇਚ੍ਚਾਦੀਨਿ.
ਕੇਚਿ ਪਨ ‘‘ਮਹਾਇਤਿ ਸਦ੍ਦੋ ਬ੍ਯਾਸੇ ਨ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਸਮਾਸੇਯੇਵ ਲਬ੍ਭਤਿ ‘ਮਹਾਪੁਰਿਸੋ’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵਿਯਾ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਮਹਾ ਤੇ ਉਪਾਸਕ ਪਰਿਚ੍ਚਾਗੋ. ਮਹਾ ਵਤਾਯਂ ਭਨ੍ਤੇ ਭੂਮਿਚਾਲੋ. ਘੋਸੋ ਚ ਵਿਪੁਲੋ ਮਹਾ. ਬਾਰਾਣਸਿਰਜ੍ਜਂ ਨਾਮ ਮਹਾ. ਸੇਨਾ ਸਾਦਿਸ੍ਸਤੇ ਮਹਾ’’ਤਿ ਪਯੋਗਦਸ੍ਸਨਤੋ. ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਸੇਪਿ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਮਹਂ, ਮਹਾ, ਮਹਨ੍ਤੋ, ਮਹਨ੍ਤਾ. ਭੋ ਮਹਨ੍ਤ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਮਹਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਪੁਲ੍ਲਿਙ੍ਗੇ, ‘‘ਮਹਨ੍ਤਂ, ਮਹਾ, ਮਹਨ੍ਤਾਨਿ. ਭੋ ਮਹਨ੍ਤ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਮਹਨ੍ਤਾਨੀ’’ਤਿ ਨਪੁਂਸਕਲਿਙ੍ਗੇ, ‘‘ਮਹਨ੍ਤਾ, ਮਹਾ, ਮਹਨ੍ਤਾ, ਮਹਨ੍ਤਾਯੋ. ਭੋਤਿ ਮਹਨ੍ਤੇ, ਭੋਤਿਯੋ ਮਹਨ੍ਤਾ, ਮਹਨ੍ਤਾਯੋ’’ਤਿ ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗੇ ਸਬ੍ਬਂ ਸਮ੍ਪੁਣ੍ਣਂ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਸਮਾਸੇ ਪਨ ‘‘ਮਹਾਸਤ੍ਤੋ ਮਹਾਉਪਾਸਕੋ ਮਹਾਉਪਾਸਿਕਾ ਮਹਬ੍ਬਲੋ ਮਹਾਵਨਂ ਮਹਗ੍ਗਤਂ ਮਹਪ੍ਫਲਂ ਮਹਬ੍ਭਯ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿ ਰੂਪਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ, ਤਦ੍ਧਿਤੇ ‘‘ਮਹਤ੍ਤਨੋ ਮਹਤ੍ਤਂ ਮਹਨ੍ਤਤ੍ਤਂ ਮਹਨ੍ਤਤਾ’’ਤਿ ਰੂਪਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ. ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਪਨ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਰੂਪਾਨਿ ਵਤ੍ਵਾ ਸੇਸਾਨਿ ਮਹਨ੍ਤਸਦ੍ਦੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤ੍ਵਾ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਤਥਾ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਪੁਰਿਸਨਯੋ ਚ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾਨੀ’’ਤਿ ਚਿਤ੍ਤਨਯੋ ਚ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿਯੋ’’ਤਿ ਇਤ੍ਥਿਨਯੋ ਚ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ. ਏਵਂ ਲਿਙ੍ਗਤ੍ਤਯਵਸੇਨ ‘‘ਚਰਂ ਚਰਨ੍ਤੋ ਚਰਨ੍ਤਂ ਚਰਨ੍ਤੀ, ਦਦਂ ਦਦਨ੍ਤੋ ਦਦਨ੍ਤਂ ਦਦਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦੀਨਂ ਅਨੇਕਪਦਸਹਸ੍ਸਾਨਂ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤਬ੍ਬਾ.
ਯੇ ਪਨਾਚਰਿਯਾ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦੀਨਂ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਾਲਪਨਬਹੁਵਚਨਤ੍ਤਞ੍ਚ ‘‘ਗਚ੍ਛਂ’’ਇਚ੍ਚਾਦੀਨਂ ਆਲਪਨੇਕਵਚਨਤ੍ਤਞ੍ਚ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਸਮਮ੍ਹੇਹਿ ਪਯੋਗੋ ਸਾਸਨੇ ਨ ਦਿਟ੍ਠੋ ਨਯਵਸੇਨਾਗਹੇਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਾਨਿ ਏਤ੍ਥ ਨ ਵਦਾਮ. ਅਯਂ ਪਨ ਵਿਸੇਸੋ ਦਿਟ੍ਠੋ. ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ?
‘‘ਗਚ੍ਛਂ ਵਿਧਮ’’ਮਿਚ੍ਚਾਦਿ-ਪਦਾਨਿ ਮੁਨਿਸਾਸਨੇ;
ਕਤ੍ਥਚਾਖ੍ਯਾਤਿਕਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਕਤ੍ਥਚਿ ਪਨ ਨਾਮਿਕਾ.
‘‘ਤਸ੍ਸਾਹਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਗਚ੍ਛਂ,
ਸੋ ਮੇ ਸਤ੍ਥਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ;
ਵਿਧਮਂ ਦੇਵ ਤੇ ਰਟ੍ਠਂ,
ਪੁਤ੍ਤੋ ਵੇਸ੍ਸਨ੍ਤਰੋ ਤਵ.
ਅਧਮ੍ਮਂ ਸਾਰਥਿ ਕਯਿਰਾ, ਮਞ੍ਚੇ ਤ੍ਵਂ ਨਿਕ੍ਖਨਂ ਵਨੇ’’;
ਇਚ੍ਚੇਵਮਾਦਯੋ ਞੇਯ੍ਯਾ, ਪਯੋਗਾ ਏਤ੍ਥ ਧੀਮਤਾ.
‘‘ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮਿ ਵਿਧਮੀ’’ਤਿ-ਆਦਿਨਾ ਜਿਨਸਾਸਨੇ;
ਨਾਨਾਕਾਲਪੁਰਿਸਾਨਂ, ਵਸੇਨਤ੍ਥਂ ਵਦੇ ਵਿਦੂ.
ਨਾਮਤ੍ਤੇ ਪਨ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ, ਵਿਧਮਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ;
‘‘ਗਚ੍ਛ’’ਮਿਚ੍ਚੇਵਮਾਦੀਨ-ਮਤ੍ਥਮਤ੍ਥਵਿਦੂ ਵਦੇ.
ਇਦਾਨਿ ਸਮਗਤਿਕਤ੍ਤੇਪਿ ‘‘ਜਾਨਂ, ਪਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਂ ਲਿਙ੍ਗਵਿਭਤ੍ਤਿਵਚਨਨ੍ਤਰਵਸੇਨ ਯੋ ਵਿਸੇਸੋ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਂ ਵਦਾਮ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਸਾ ਜਾਨਂਯੇਵ ਆਹ ਨ ਜਾਨਾਮੀਤਿ, ਪਸ੍ਸਂਯੇਵ ਆਹ ਨ ਪਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦੀਸੁ ਜਾਨਂ ਪਸ੍ਸਂ ਸਦ੍ਦਾਨਂ ‘‘ਜਾਨਨ੍ਤੀ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਲਿਙ੍ਗਨ੍ਤਰਵਸੇਨ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨਂ ਭਵਤੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਇਮਿਨਾ ‘‘ਗਚ੍ਛਂ’’ਇਤਿ ਸਦ੍ਦਸ੍ਸਪਿ ਯਥਾਪਯੋਗਂ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਕਥਨਤ੍ਥੋ ਲਬ੍ਭਤਿ ਤੇਹਿ ਸਮਾਨਗਤਿਕਤ੍ਤਾ, ਨ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਕਥਨਤ੍ਥੋ ਲਬ੍ਭਤਿ ਤੇਹਿ ਅਸਮਾਨਗਤਿਕਤ੍ਤਾਤਿ ਕਾਰਣਂ ਦਸ੍ਸਿਤਂ ਹੋਤਿ. ‘‘ਅਪਿ ਨੁ ਤੁਮ੍ਹੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਏਕਨ੍ਤਸੁਖਂ ਲੋਕਂ ਜਾਨਂ ਪਸ੍ਸਂ ਵਿਹਰਥਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਜਾਨਨ੍ਤਾ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵਚਨਨ੍ਤਰਵਸੇਨ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨਂ ਭਵਤੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਇਮਿਨਾ ਪਨ ‘‘ਗਚ੍ਛਂ’’ਇਤਿ ਸਦ੍ਦਸ੍ਸਪਿ ਯਥਾਪਯੋਗਂ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਬਹੁਵਚਨਤ੍ਥੋ ਲਬ੍ਭਤਿ ਤੇਹਿ ਸਮਾਨਗਤਿਕਤ੍ਤਾ, ਨ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਬਹੁਵਚਨਤ੍ਥੋ ਲਬ੍ਭਤਿ ਤੇਹਿ ਅਸਮਾਨਗਤਿਕਤ੍ਤਾਤਿ ਕਾਰਣਂ ਦਸ੍ਸਿਤਂ ਹੋਤਿ. ਏਸ ਨਯੋ ਉਤ੍ਤਰਤ੍ਰਾਪਿ. ‘‘ਭਰਨ੍ਤਿ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਤਮਨੁਸ੍ਸਰ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਨੁਸ੍ਸਰਂਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ‘‘ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵਚਨਨ੍ਤਰਵਸੇਨ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨਂ ਭਵਤਿ. ‘‘ਸਦ੍ਧਮ੍ਮੋ ਗਰੁਕਾਤਬ੍ਬੋ, ਸਰਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨ ਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਰਂਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਸਰਨ੍ਤੇਨਾਤਿ ਵਿਭਤ੍ਤਨ੍ਤਰਵਸੇਨ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨਂ ਭਵਤਿ. ‘‘ਫੁਸਂ ਭੂਤਾਨਿ ਸਣ੍ਠਾਨਂ, ਮਨਸਾ ਗਣ੍ਹਤੋ ਯਥਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਫੁਸਂਸਦ੍ਦਸ੍ਸਪਿ ‘‘ਫੁਸਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵਿਭਤ੍ਤਨ੍ਤਰਵਸੇਨ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨਂ ਭਵਤਿ. ਤਥਾ ‘‘ਯਾਚਂ ਅਦਦਮਪ੍ਪਿਯੋ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਯਾਚਂਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ‘‘ਯਾਚਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵਿਭਤ੍ਤਨ੍ਤਰਵਸੇਨ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨਂ ਭਵਤਿ. ਯਾਚਨ੍ਤਿ ਵਾ ਯਾਚਿਤਬ੍ਬਂ ਧਨਂ, ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਤੋ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਤਿ ‘‘ਭਵਂਕਰ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਂ ਵਿਸਦਿਸਪਦਮਾਲਾ ਚ ‘‘ਗਚ੍ਛਂ, ਚਰ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਂ ਸਦਿਸਪਦਮਾਲਾ ਚ ‘‘ਜਾਨਂ, ਪਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਂ ਲਿਙ੍ਗਵਿਭਤ੍ਤਿਵਚਨਨ੍ਤਰਵਸੇਨ ਕਤ੍ਥਚਿ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨਨ੍ਤਿ ਅਯਂ ਤਿਵਿਧੋਪਿ ਆਕਾਰੋ ਆਖ੍ਯਾਤਿਕਪਦਤ੍ਥਵਿਭਾਵਨਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਕਥਿਤੋ ਪਾਵਚਨਵਰੇ ਸੋਤੂਨਂ ਸਦ੍ਦੇਸ੍ਵਤ੍ਥੇਸੁ ਚ ਵਿਸਾਰਦਬੁਦ੍ਧਿਪਟਿਲਾਭਤ੍ਥਂ. ਸਬ੍ਬਮੇਤਞ੍ਹਿ ਸਨ੍ਧਾਯ ਇਮਾ ਗਾਥਾ ਵੁਤ੍ਤਾ –
‘‘ਭਵਂ ਕਰਂ ਅਰਹਂ ਸਂ, ਮਹਂ’’ਇਤਿ ਪਦਾਨਿ ਤੁ;
ਵਿਸਦਿਸਾਨਿ ਸਮ੍ਭੋਨ੍ਤਿ, ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਲਕ੍ਖਯੇ.
‘‘ਗਚ੍ਛਂ ਚਰਂ ਦਦਂ ਤਿਟ੍ਠਂ, ਚਿਨ੍ਤਯਂ ਭਾਵਯਂ ਵਦਂ;
ਜਾਨਂ ਪਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿ, ਸਮਾਨਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ ਹਿ.
ਤਤ੍ਰ ‘‘ਜਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਂ, ਕਤ੍ਥਚਿ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨਂ;
ਲਿਙ੍ਗਵਿਭਤ੍ਤਿਵਚਨ-ਨ੍ਤਰਤੋ ਪਨ ਦਿਸ੍ਸਤੀਤਿ.
ਅਪਿਚ ਅਯਂ ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਨਿਗ੍ਗਹੀਤਨ੍ਤਪੁਲ੍ਲਿਙ੍ਗਾਨਂ ਪਕਤਿ, ਯਦਿਦਂ ਦ੍ਵੀਸੁ ਲਿਙ੍ਗੇਸੁ ਛਸੁ ਵਿਭਤ੍ਤੀਸੁ ਤੇਰਸਸੁ ਵਚਨੇਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਲਿਙ੍ਗਵਿਭਤ੍ਤਿਵਚਨਵਸੇਨ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨਂ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਨੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
‘‘ਗਚ੍ਛਂ ਚਰ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿ, ਵਿਪ੍ਪਕਤਵਚੋ ਸਿਯੁਂ;
‘‘ਗਚ੍ਛਮਾਨੋ ਚਰਮਾਨੋ’’, ਇਚ੍ਚਾਦੀਨਿ ਪਦਾਨਿ ਚ.
‘‘ਮਹਂ ਭਵ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤਾਨਿ, ਵਿਪ੍ਪਕਤਵਚੋਪਿ ਚ;
ਅਵਿਪ੍ਪਕਤਵਚੋ ਚ, ਸਿਯੁਂ ਅਤ੍ਥਾਨੁਰੂਪਤੋ.
‘‘ਅਰਹਂ ਸ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤਾਨਿ, ਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤਾਨਿ ਸਬ੍ਬਥਾ;
ਆਕਾਰਂ ਤਿਵਿਧਮ੍ਪੇਤਂ, ਕਰੇ ਚਿਤ੍ਤੇ ਸੁਮੇਧਸੋਤਿ.
ਸਵਿਨਿਚ੍ਛਯੋਯਂ ਨਿਗ੍ਗਹੀਤਨ੍ਤਪੁਲ੍ਲਿਙ੍ਗਾਨਂ ਪਕਤਿਰੂਪਸ੍ਸ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾਵਿਭਾਗੋ.
ਆਕਾਰਨ੍ਤਤਾਪਕਤਿਕਂ ਨਿਗ੍ਗਹੀਤਨ੍ਤਪੁਲ੍ਲਿਙ੍ਗਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
ਇਦਾਨਿ ਧਨਭੂਤਿਇਚ੍ਚੇਤਸ੍ਸ ਪਕਤਿਰੂਪਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞੇਸਞ੍ਚ ਤਂਸਦਿਸਾਨਂ ਨਾਮਿਕਪਦਮਾਲਾਵਿਭਾਗਂ ਵਕ੍ਖਾਮਿ ਪੁਬ੍ਬਾਚਰਿਯਮਤਂ ਪੁਰੇਚਰਂ ਕਤ੍ਵਾ.
ਅਗ੍ਗਿ, ਅਗ੍ਗੀ, ਅਗ੍ਗਯੋ. ਅਗ੍ਗਿਂ, ਅਗ੍ਗੀ, ਅਗ੍ਗਯੋ. ਅਗ੍ਗਿਨਾ, ਅਗ੍ਗੀਹਿ, ਅਗ੍ਗੀਭਿ. ਅਗ੍ਗਿਸ੍ਸ, ਅਗ੍ਗਿਨੋ, ਅਗ੍ਗੀਨਂ. ਅਗ੍ਗਿਨਾ, ਅਗ੍ਗੀਹਿ, ਅਗ੍ਗੀਭਿ. ਅਗ੍ਗਿਸ੍ਸ, ਅਗ੍ਗਿਨੋ, ਅਗ੍ਗੀਨਂ. ਅਗ੍ਗਿਸ੍ਮਿਂ, ਅਗ੍ਗਿਮ੍ਹਿ, ਅਗ੍ਗੀਸੁ. ਭੋ ਅਗ੍ਗਿ, ਭੋ ਅਗ੍ਗੀ, ਭਵਨ੍ਤੋ ਅਗ੍ਗਯੋ. ਯਮਕਮਹਾਥੇਰਮਤਂ.
ਏਤ੍ਥ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਨਿਸ੍ਸਕ੍ਕਵਚਨਟ੍ਠਾਨੇ ‘‘ਅਗ੍ਗਿਸ੍ਮਾ, ਅਗ੍ਗਿਮ੍ਹਾ’’ਤਿ ਇਮਾਨਿ ਨਾਗਤਾਨਿ, ਤਥਾਪਿ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਤਂਸਦਿਸਪ੍ਪਯੋਗਦਸ੍ਸਨਤੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨਿ. ‘‘ਅਗ੍ਗਿਨਾ, ਅਗ੍ਗਿਸ੍ਮਾ, ਅਗ੍ਗਿਮ੍ਹਾ’’ਤਿ ਕਮੋ ਚ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.