(੨੩) ੩. ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਵਗ੍ਗੋ
੧. ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਸੁਤ੍ਤਂ
੨੨੧. ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰਿਮਾਨਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਨਿ. ਕਤਮਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ? ਮੁਸਾਵਾਦੋ, ਪਿਸੁਣਾ ਵਾਚਾ, ਫਰੁਸਾ ਵਾਚਾ, ਸਮ੍ਫਪ੍ਪਲਾਪੋ – ਇਮਾਨਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਨਿ. ਚਤ੍ਤਾਰਿਮਾਨਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਚੀਸੁਚਰਿਤਾਨਿ. ਕਤਮਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ? ਸਚ੍ਚਵਾਚਾ, ਅਪਿਸੁਣਾ ਵਾਚਾ, ਸਣ੍ਹਾ ਵਾਚਾ, ਮਨ੍ਤਵਾਚਾ [ਮਨ੍ਤਾ ਵਾਚਾ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)] – ਇਮਾਨਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਵਚੀਸੁਚਰਿਤਾਨੀ’’ਤਿ. ਪਠਮਂ.
੨. ਦਿਟ੍ਠਿਸੁਤ੍ਤਂ
੨੨੨. ‘‘ਚਤੂਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਬਾਲੋ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤੋ ਅਸਪ੍ਪੁਰਿਸੋ ਖਤਂ ਉਪਹਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਿਹਰਤਿ, ਸਾਵਜ੍ਜੋ ਚ ਹੋਤਿ ਸਾਨੁਵਜ੍ਜੋ ਚ ਵਿਞ੍ਞੂਨਂ; ਬਹੁਞ੍ਚ ਅਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸਵਤਿ. ਕਤਮੇਹਿ ਚਤੂਹਿ? ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇਨ, ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇਨ, ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇਨ, ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਯਾ – ਇਮੇਹਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਤੂਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਬਾਲੋ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤੋ ਅਸਪ੍ਪੁਰਿਸੋ ਖਤਂ ਉਪਹਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਿਹਰਤਿ, ਸਾਵਜ੍ਜੋ ਚ ਹੋਤਿ ਸਾਨੁਵਜ੍ਜੋ ਚ ਵਿਞ੍ਞੂਨਂ, ਬਹੁਞ੍ਚ ਅਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸਵਤਿ.
‘‘ਚਤੂਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਵਿਯਤ੍ਤੋ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸੋ ਅਕ੍ਖਤਂ ਅਨੁਪਹਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਿਹਰਤਿ, ਅਨਵਜ੍ਜੋ ਚ ਹੋਤਿ ਅਨਨੁਵਜ੍ਜੋ ਵਿਞ੍ਞੂਨਂ, ਬਹੁਞ੍ਚ ਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸਵਤਿ. ਕਤਮੇਹਿ ਚਤੂਹਿ? ਕਾਯਸੁਚਰਿਤੇਨ, ਵਚੀਸੁਚਰਿਤੇਨ, ਮਨੋਸੁਚਰਿਤੇਨ, ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਯਾ – ਇਮੇਹਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਤੂਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਵਿਯਤ੍ਤੋ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸੋ ਅਕ੍ਖਤਂ ਅਨੁਪਹਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਿਹਰਤਿ, ਅਨਵਜ੍ਜੋ ਚ ਹੋਤਿ ਅਨਨੁਵਜ੍ਜੋ ਵਿਞ੍ਞੂਨਂ; ਬਹੁਞ੍ਚ ਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸਵਤੀ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਂ.
੩. ਅਕਤਞ੍ਞੁਤਾਸੁਤ੍ਤਂ
੨੨੩. ‘‘ਚਤੂਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਬਾਲੋ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤੋ ਅਸਪ੍ਪੁਰਿਸੋ ਖਤਂ ਉਪਹਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਿਹਰਤਿ, ਸਾਵਜ੍ਜੋ ਚ ਹੋਤਿ ਸਾਨੁਵਜ੍ਜੋ ਵਿਞ੍ਞੂਨਂ, ਬਹੁਞ੍ਚ ਅਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸਵਤਿ. ਕਤਮੇਹਿ ਚਤੂਹਿ? ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇਨ, ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇਨ, ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇਨ, ਅਕਤਞ੍ਞੁਤਾ ਅਕਤਵੇਦਿਤਾ – ਇਮੇਹਿ…ਪੇ… ਪਣ੍ਡਿਤੋ… ਕਾਯਸੁਚਰਿਤੇਨ, ਵਚੀਸੁਚਰਿਤੇਨ, ਮਨੋਸੁਚਰਿਤੇਨ ਕਤਞ੍ਞੁਤਾਕਤਵੇਦਿਤਾ…ਪੇ…. ਤਤਿਯਂ.
੪. ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੀਸੁਤ੍ਤਂ
੨੨੪. … ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੀ ਹੋਤਿ, ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਯੀ ਹੋਤਿ, ਕਾਮੇਸੁਮਿਚ੍ਛਾਚਾਰੀ ਹੋਤਿ, ਮੁਸਾਵਾਦੀ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾ ਪਟਿਵਿਰਤੋ ਹੋਤਿ, ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਾ ਪਟਿਵਿਰਤੋ ਹੋਤਿ, ਕਾਮੇਸੁਮਿਚ੍ਛਾਚਾਰਾ ਪਟਿਵਿਰਤੋ ਹੋਤਿ, ਮੁਸਾਵਾਦਾ ਪਟਿਵਿਰਤੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ…. ਚਤੁਤ੍ਥਂ.
੫. ਪਠਮਮਗ੍ਗਸੁਤ੍ਤਂ
੨੨੫. … ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਮਿਚ੍ਛਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ ਹੋਤਿ, ਮਿਚ੍ਛਾਵਾਚੋ ਹੋਤਿ, ਮਿਚ੍ਛਾਕਮ੍ਮਨ੍ਤੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਸਮ੍ਮਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ ਹੋਤਿ, ਸਮ੍ਮਾਵਾਚੋ ਹੋਤਿ, ਸਮ੍ਮਾਕਮ੍ਮਨ੍ਤੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ…. ਪਞ੍ਚਮਂ.
੬. ਦੁਤਿਯਮਗ੍ਗਸੁਤ੍ਤਂ
੨੨੬. … ਮਿਚ੍ਛਾਆਜੀਵੋ ਹੋਤਿ, ਮਿਚ੍ਛਾਵਾਯਾਮੋ ਹੋਤਿ, ਮਿਚ੍ਛਾਸਤਿ ਹੋਤਿ, ਮਿਚ੍ਛਾਸਮਾਧਿ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਆਜੀਵੋ ਹੋਤਿ, ਸਮ੍ਮਾਵਾਯਾਮੋ ਹੋਤਿ, ਸਮ੍ਮਾਸਤਿ ਹੋਤਿ, ਸਮ੍ਮਾਸਮਾਧਿ ਹੋਤਿ…ਪੇ…. ਛਟ੍ਠਂ.
੭. ਪਠਮਵੋਹਾਰਪਥਸੁਤ੍ਤਂ
੨੨੭. … ਅਦਿਟ੍ਠੇ ਦਿਟ੍ਠਵਾਦੀ ਹੋਤਿ, ਅਸੁਤੇ ਸੁਤਵਾਦੀ ਹੋਤਿ, ਅਮੁਤੇ ਮੁਤਵਾਦੀ ਹੋਤਿ, ਅਵਿਞ੍ਞਾਤੇ ਵਿਞ੍ਞਾਤਵਾਦੀ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਅਦਿਟ੍ਠੇ ਅਦਿਟ੍ਠਵਾਦੀ ਹੋਤਿ, ਅਸੁਤੇ ਅਸੁਤਵਾਦੀ ਹੋਤਿ, ਅਮੁਤੇ ਅਮੁਤਵਾਦੀ ਹੋਤਿ, ਅਵਿਞ੍ਞਾਤੇ ਅਵਿਞ੍ਞਾਤਵਾਦੀ ਹੋਤਿ…ਪੇ…. ਸਤ੍ਤਮਂ.
੮. ਦੁਤਿਯਵੋਹਾਰਪਥਸੁਤ੍ਤਂ
੨੨੮. … ਦਿਟ੍ਠੇ ਅਦਿਟ੍ਠਵਾਦੀ ਹੋਤਿ, ਸੁਤੇ ਅਸੁਤਵਾਦੀ ਹੋਤਿ, ਮੁਤੇ ਅਮੁਤਵਾਦੀ ਹੋਤਿ, ਵਿਞ੍ਞਾਤੇ ਅਵਿਞ੍ਞਾਤਵਾਦੀ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਦਿਟ੍ਠੇ ਦਿਟ੍ਠਵਾਦੀ ਹੋਤਿ, ਸੁਤੇ ਸੁਤਵਾਦੀ ਹੋਤਿ, ਮੁਤੇ ਮੁਤਵਾਦੀ ਹੋਤਿ, ਵਿਞ੍ਞਾਤੇ ਵਿਞ੍ਞਾਤਵਾਦੀ ਹੋਤਿ…ਪੇ…. ਅਟ੍ਠਮਂ.
੯. ਅਹਿਰਿਕਸੁਤ੍ਤਂ
੨੨੯. … ਅਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਹੋਤਿ, ਦੁਸ੍ਸੀਲੋ ਹੋਤਿ, ਅਹਿਰਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਅਨੋਤ੍ਤਪ੍ਪੀ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਸਦ੍ਧੋ ਹੋਤਿ, ਸੀਲਵਾ ਹੋਤਿ, ਹਿਰਿਮਾ ਹੋਤਿ, ਓਤ੍ਤਪ੍ਪੀ ਹੋਤਿ…ਪੇ…. ਨਵਮਂ.
੧੦. ਦੁਪ੍ਪਞ੍ਞਸੁਤ੍ਤਂ
੨੩੦. … ਅਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਹੋਤਿ, ਦੁਸ੍ਸੀਲੋ ਹੋਤਿ, ਕੁਸੀਤੋ ਹੋਤਿ, ਦੁਪ੍ਪਞ੍ਞੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਸਦ੍ਧੋ ਹੋਤਿ, ਸੀਲਵਾ ਹੋਤਿ, ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੋ ਹੋਤਿ, ਪਞ੍ਞਵਾ ਹੋਤਿ – ਇਮੇਹਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਤੂਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਵਿਯਤ੍ਤੋ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸੋ ਅਕ੍ਖਤਂ ਅਨੁਪਹਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਿਹਰਤਿ, ਅਨਵਜ੍ਜੋ ਚ ਹੋਤਿ ਅਨਨੁਵਜ੍ਜੋ ਵਿਞ੍ਞੂਨਂ, ਬਹੁਞ੍ਚ ਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸਵਤੀ’’ਤਿ. ਦਸਮਂ.
੧੧. ਕਵਿਸੁਤ੍ਤਂ
੨੩੧. ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋਮੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਵੀ. ਕਤਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ? ਚਿਨ੍ਤਾਕਵਿ, ਸੁਤਕਵਿ, ਅਤ੍ਥਕਵਿ, ਪਟਿਭਾਨਕਵਿ – ਇਮੇ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਕਵੀ’’ਤਿ. ਏਕਾਦਸਮਂ.
ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਵਗ੍ਗੋ ਤਤਿਯੋ.