૧૪૪. ભણ્ડનકારકવત્થુ

૨૪૦. તેન ખો પન સમયેન સમ્બહુલા સન્દિટ્ઠા સમ્ભત્તા ભિક્ખૂ કોસલેસુ જનપદે અઞ્ઞતરસ્મિં આવાસે વસ્સં ઉપગચ્છિંસુ. તેસં સામન્તા અઞ્ઞે ભિક્ખૂ ભણ્ડનકારકા કલહકારકા વિવાદકારકા ભસ્સકારકા સઙ્ઘે અધિકરણકારકા વસ્સં ઉપગચ્છિંસુ – મયં તેસં ભિક્ખૂનં વસ્સંવુટ્ઠાનં પવારણાય પવારણં ઠપેસ્સામાતિ. અસ્સોસું ખો તે ભિક્ખૂ – ‘‘અમ્હાકં કિર સામન્તા અઞ્ઞે ભિક્ખૂ ભણ્ડનકારકા કલહકારકા વિવાદકારકા ભસ્સકારકા સઙ્ઘે અધિકરણકારકા વસ્સં ઉપગતા – મયં તેસં ભિક્ખૂનં વસ્સંવુટ્ઠાનં પવારણાય પવારણં ઠપેસ્સામા’’તિ. કથં નુ ખો અમ્હેહિ પટિપજ્જિતબ્બન્તિ? ભગવતો એતમત્થં આરોચેસું.

ઇધ પન, ભિક્ખવે, સમ્બહુલા સન્દિટ્ઠા સમ્ભત્તા ભિક્ખૂ અઞ્ઞતરસ્મિં આવાસે વસ્સં ઉપગચ્છન્તિ. તેસં સામન્તા અઞ્ઞે ભિક્ખૂ ભણ્ડનકારકા કલહકારકા વિવાદકારકા ભસ્સકારકા સઙ્ઘે અધિકરણકારકા વસ્સં ઉપગચ્છન્તિ – મયં તેસં ભિક્ખૂનં વસ્સંવુટ્ઠાનં પવારણાય પવારણં ઠપેસ્સામાતિ. અનુજાનામિ, ભિક્ખવે, તેહિ ભિક્ખૂહિ દ્વે તયો ઉપોસથે ચાતુદ્દસિકે કાતું – કથં મયં તેહિ ભિક્ખૂહિ પઠમતરં પવારેય્યામાતિ. તે ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખૂ ભણ્ડનકારકા કલહકારકા વિવાદકારકા ભસ્સકારકા સઙ્ઘે અધિકરણકારકા તં આવાસં આગચ્છન્તિ, તેહિ, ભિક્ખવે, આવાસિકેહિ ભિક્ખૂહિ લહું લહું સન્નિપતિત્વા પવારેતબ્બં, પવારેત્વા વત્તબ્બા – ‘‘પવારિતા ખો મયં, આવુસો; યથાયસ્મન્તા મઞ્ઞન્તિ તથા કરોન્તૂ’’તિ. તે ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખૂ ભણ્ડનકારકા કલહકારકા વિવાદકારકા ભસ્સકારકા સઙ્ઘે અધિકરણકારકા અસંવિહિતા તં આવાસં આગચ્છન્તિ, તેહિ, ભિક્ખવે, આવાસિકેહિ ભિક્ખૂહિ આસનં પઞ્ઞપેતબ્બં, પાદોદકં પાદપીઠં પાદકથલિકં ઉપનિક્ખિપિતબ્બં, પચ્ચુગ્ગન્ત્વા પત્તચીવરં પટિગ્ગહેતબ્બં, પાનીયેન પરિપુચ્છિતબ્બા; તેસં વિક્ખિત્વા [વિક્ખિપાપેત્વા (પટિવિસોધકાનં મતિ), આચિક્ખિત્વા (ક.)] નિસ્સીમં ગન્ત્વા પવારેતબ્બં, પવારેત્વા વત્તબ્બા – ‘‘પવારિતા ખો મયં, આવુસો; યથાયસ્મન્તા મઞ્ઞન્તિ તથા કરોન્તૂ’’તિ. એવઞ્ચેતં લભેથ, ઇચ્ચેતં કુસલં. નો ચે લભેથ, આવાસિકેન ભિક્ખુના બ્યત્તેન પટિબલેન આવાસિકા ભિક્ખૂ ઞાપેતબ્બા –

‘‘સુણન્તુ મે, આયસ્મન્તો [આયસ્મન્તા (ક.)], આવાસિકા. યદાયસ્મન્તાનં પત્તકલ્લં, ઇદાનિ ઉપોસથં કરેય્યામ, પાતિમોક્ખં ઉદ્દિસેય્યામ, આગમે કાળે પવારેય્યામા’’તિ. તે ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખૂ ભણ્ડનકારકા કલહકારકા વિવાદકારકા ભસ્સકારકા સઙ્ઘે અધિકરણકારકા તે ભિક્ખૂ એવં વદેય્યું – ‘‘સાધાવુસો, ઇદાનેવ નો પવારેથા’’તિ, તે એવમસ્સુ વચનીયા – ‘‘અનિસ્સરા ખો તુમ્હે, આવુસો, અમ્હાકં પવારણાય; ન તાવ મયં પવારેય્યામા’’તિ. તે ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખૂ ભણ્ડનકારકા કલહકારકા વિવાદકારકા ભસ્સકારકા સઙ્ઘે અધિકરણકારકા તં કાળં અનુવસેય્યું, આવાસિકેન, ભિક્ખવે, ભિક્ખુના બ્યત્તેન પટિબલેન આવાસિકા ભિક્ખૂ ઞાપેતબ્બા –

‘‘સુણન્તુ મે, આયસ્મન્તો, આવાસિકા. યદાયસ્મન્તાનં પત્તકલ્લં, ઇદાનિ ઉપોસથં કરેય્યામ, પાતિમોક્ખં ઉદ્દિસેય્યામ, આગમે જુણ્હે પવારેય્યામા’’તિ. તે ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખૂ ભણ્ડનકારકા કલહકારકા વિવાદકારકા ભસ્સકારકા સઙ્ઘે અધિકરણકારકા તે ભિક્ખૂ એવં વદેય્યું – ‘‘સાધાવુસો, ઇદાનેવ નો પવારેય્યાથા’’તિ, તે એવમસ્સુ વચનીયા – ‘‘અનિસ્સરા ખો તુમ્હે, આવુસો, અમ્હાકં પવારણાય, ન તાવ મયં પવારેય્યામા’’તિ. તે ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખૂ ભણ્ડનકારકા કલહકારકા વિવાદકારકા ભસ્સકારકા સઙ્ઘે અધિકરણકારકા તમ્પિ જુણ્હં અનુવસેય્યું, તેહિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખૂહિ સબ્બેહેવ આગમે જુણ્હે કોમુદિયા ચાતુમાસિનિયા અકામા પવારેતબ્બં.

તેહિ ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખૂહિ પવારિયમાને ગિલાનો અગિલાનસ્સ પવારણં ઠપેતિ, સો એવમસ્સ વચનીયો – ‘‘આયસ્મા ખો ગિલાનો. ગિલાનો ચ અનનુયોગક્ખમો વુત્તો ભગવતા. આગમેહિ, આવુસો, યાવ અરોગો હોસિ. અરોગો આકઙ્ખમાનો ચોદેસ્સસી’’તિ. એવઞ્ચે વુચ્ચમાનો ચોદેતિ, અનાદરિયે પાચિત્તિયં. તેહિ ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખૂહિ પવારિયમાને અગિલાનો ગિલાનસ્સ પવારણં ઠપેતિ, સો એવમસ્સ વચનીયો – ‘‘અયં ખો, આવુસો, ભિક્ખુ ગિલાનો. ગિલાનો ચ અનનુયોગક્ખમો વુત્તો ભગવતા. આગમેહિ, આવુસો, યાવાયં ભિક્ખુ અરોગો હોતિ. અરોગં આકઙ્ખમાનો ચોદેસ્સસી’’તિ. એવઞ્ચે વુચ્ચમાનો ચોદેતિ, અનાદરિયે પાચિત્તિયં. તેહિ ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખૂહિ પવારિયમાને ગિલાનો ગિલાનસ્સ પવારણં ઠપેતિ, સો એવમસ્સ વચનીયો – ‘‘આયસ્મન્તા ખો ગિલાના. ગિલાનો ચ અનનુયોગક્ખમો વુત્તો ભગવતા. આગમેહિ, આવુસો, યાવ અરોગા હોથ. અરોગો અરોગં આકઙ્ખમાનો ચોદેસ્સસી’’તિ [યાવ અરોગો હોતિ, અરોગં આકઙ્ખમાનો ચોદેસ્સસીતિ (ક.)]. એવઞ્ચે વુચ્ચમાનો ચોદેતિ, અનાદરિયે પાચિત્તિયં. તેહિ ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખૂહિ પવારિયમાને અગિલાનો અગિલાનસ્સ પવારણં ઠપેતિ, ઉભો સઙ્ઘેન સમનુયુઞ્જિત્વા સમનુગાહિત્વા [સમનુભાસિત્વા (સી.)] યથાધમ્મં કારાપેત્વા સઙ્ઘેન પવારેતબ્બન્તિ.

ભણ્ડનકારકવત્થુ નિટ્ઠિતં.