૧૪૧. પવારણાઠપનં

૨૩૫. તેન ખો પન સમયેન છબ્બગ્ગિયા ભિક્ખૂ સાપત્તિકા પવારેન્તિ. ભગવતો એતમત્થં આરોચેસું. ન, ભિક્ખવે, સાપત્તિકેન પવારેતબ્બં. યો પવારેય્ય, આપત્તિ દુક્કટસ્સ. અનુજાનામિ, ભિક્ખવે, યો સાપત્તિકો પવારેતિ, તસ્સ ઓકાસં કારાપેત્વા આપત્તિયા ચોદેતુન્તિ.

તેન ખો પન સમયેન છબ્બગ્ગિયા ભિક્ખૂ ઓકાસં કારાપિયમાના ન ઇચ્છન્તિ ઓકાસં કાતું. ભગવતો એતમત્થં આરોચેસું. અનુજાનામિ, ભિક્ખવે, ઓકાસં અકરોન્તસ્સ પવારણં ઠપેતું. એવઞ્ચ પન, ભિક્ખવે, ઠપેતબ્બા. તદહુ પવારણાય ચાતુદ્દસે વા પન્નરસે વા તસ્મિં પુગ્ગલે સમ્મુખીભૂતે સઙ્ઘમજ્ઝે ઉદાહરિતબ્બં – ‘‘સુણાતુ મે, ભન્તે, સઙ્ઘો. ઇત્થન્નામો પુગ્ગલો સાપત્તિકો. તસ્સ પવારણં ઠપેમિ. ન તસ્મિં સમ્મુખીભૂતે પવારેતબ્બ’’ન્તિ. ઠપિતા હોતિ પવારણાતિ.

તેન ખો પન સમયેન છબ્બગ્ગિયા ભિક્ખૂ – પુરમ્હાકં પેસલા ભિક્ખૂ પવારણં ઠપેન્તીતિ – પટિકચ્ચેવ સુદ્ધાનં ભિક્ખૂનં અનાપત્તિકાનં અવત્થુસ્મિં અકારણે પવારણં ઠપેન્તિ, પવારિતાનમ્પિ પવારણં ઠપેન્તિ. ભગવતો એતમત્થં આરોચેસું. ન, ભિક્ખવે, સુદ્ધાનં ભિક્ખૂનં અનાપત્તિકાનં અવત્થુસ્મિં અકારણે પવારણા ઠપેતબ્બા. યો ઠપેય્ય, આપત્તિ દુક્કટસ્સ. ન, ભિક્ખવે, પવારિતાનમ્પિ પવારણા ઠપેતબ્બા. યો ઠપેય્ય, આપત્તિ દુક્કટસ્સ.

૨૩૬. એવં ખો, ભિક્ખવે, ઠપિતા હોતિ પવારણા, એવં અટ્ઠપિતા. કથઞ્ચ, ભિક્ખવે, અટ્ઠપિતા હોતિ પવારણા? તેવાચિકાય ચે, ભિક્ખવે, પવારણાય ભાસિતાય લપિતાય પરિયોસિતાય પવારણં ઠપેતિ, અટ્ઠપિતા હોતિ પવારણા. દ્વેવાચિકાય ચે, ભિક્ખવે,… એકવાચિકાય ચે, ભિક્ખવે,… સમાનવસ્સિકાય ચે, ભિક્ખવે, પવારણાય ભાસિતાય લપિતાય પરિયોસિતાય પવારણં ઠપેતિ, અટ્ઠપિતા હોતિ પવારણા. એવં ખો, ભિક્ખવે, અટ્ઠપિતા હોતિ પવારણા.

કથઞ્ચ, ભિક્ખવે, ઠપિતા હોતિ પવારણા? તેવાચિકાય, ચે, ભિક્ખવે, પવારણાય ભાસિતાય લપિતાય અપરિયોસિતાય પવારણં ઠપેતિ, ઠપિતા હોતિ પવારણા. દ્વેવાચિકાય ચે, ભિક્ખવે,… એકવાચિકાય ચે, ભિક્ખવે,… સમાનવસ્સિકાય ચે, ભિક્ખવે, પવારણાય ભાસિતાય લપિતાય અપરિયોસિતાય પવારણં ઠપેતિ, ઠપિતા હોતિ પવારણા. એવં ખો, ભિક્ખવે, ઠપિતા હોતિ પવારણા.

૨૩૭. ઇધ પન, ભિક્ખવે, તદહુ પવારણાય ભિક્ખુ ભિક્ખુસ્સ પવારણં ઠપેતિ. તં ચે ભિક્ખું અઞ્ઞે ભિક્ખૂ જાનન્તિ, ‘‘અયં ખો આયસ્મા અપરિસુદ્ધકાયસમાચારો, અપરિસુદ્ધવચીસમાચારો, અપરિસુદ્ધાજીવો, બાલો, અબ્યત્તો, ન પટિબલો અનુયુઞ્જીયમાનો અનુયોગં દાતુ’’ન્તિ, ‘અલં, ભિક્ખુ, મા ભણ્ડનં, મા કલહં, મા વિગ્ગહં, મા વિવાદ’ન્તિ ઓમદ્દિત્વા સઙ્ઘેન પવારેતબ્બં.

ઇધ પન, ભિક્ખવે, તદહુ પવારણાય ભિક્ખુ ભિક્ખુસ્સ પવારણં ઠપેતિ. તં ચે ભિક્ખું અઞ્ઞે ભિક્ખૂ જાનન્તિ, ‘‘અયં ખો આયસ્મા પરિસુદ્ધકાયસમાચારો, અપરિસુદ્ધવચીસમાચારો, અપરિસુદ્ધાજીવો, બાલો, અબ્યત્તો, ન પટિબલો અનુયુઞ્જીયમાનો અનુયોગં દાતુ’’ન્તિ, ‘અલં, ભિક્ખુ, મા ભણ્ડનં, મા કલહં, મા વિગ્ગહં, મા વિવાદ’ન્તિ ઓમદ્દિત્વા સઙ્ઘેન પવારેતબ્બં.

ઇધ પન, ભિક્ખવે, તદહુ પવારણાય ભિક્ખુ ભિક્ખુસ્સ પવારણં ઠપેતિ. તં ચે ભિક્ખું અઞ્ઞે ભિક્ખૂ જાનન્તિ, ‘‘અયં ખો આયસ્મા પરિસુદ્ધકાયસમાચારો, પરિસુદ્ધવચીસમાચારો, અપરિસુદ્ધાજીવો, બાલો, અબ્યત્તો, ન પટિબલો અનુયુઞ્જીયમાનો અનુયોગં દાતુ’’ન્તિ, ‘અલં, ભિક્ખુ, મા ભણ્ડનં, મા કલહં, મા વિગ્ગહં, મા વિવાદ’ન્તિ ઓમદ્દિત્વા સઙ્ઘેન પવારેતબ્બં.

ઇધ પન, ભિક્ખવે, તદહુ પવારણાય ભિક્ખુ ભિક્ખુસ્સ પવારણં ઠપેતિ. તં ચે ભિક્ખું અઞ્ઞે ભિક્ખૂ જાનન્તિ, ‘‘અયં ખો આયસ્મા પરિસુદ્ધકાયસમાચારો, પરિસુદ્ધવચીસમાચારો, પરિસુદ્ધાજીવો, બાલો, અબ્યત્તો, ન પટિબલો અનુયુઞ્જીયમાનો અનુયોગં દાતુ’’ન્તિ, ‘અલં, ભિક્ખુ, મા ભણ્ડનં, મા કલહં, મા વિગ્ગહં, મા વિવાદ’ન્તિ ઓમદ્દિત્વા સઙ્ઘેન પવારેતબ્બં.

ઇધ પન, ભિક્ખવે, તદહુ પવારણાય ભિક્ખુ ભિક્ખુસ્સ પવારણં ઠપેતિ. તં ચે ભિક્ખું અઞ્ઞે ભિક્ખૂ જાનન્તિ, ‘‘અયં ખો આયસ્મા પરિસુદ્ધકાયસમાચારો, પરિસુદ્ધવચીસમાચારો, પરિસુદ્ધાજીવો, પણ્ડિતો, બ્યત્તો, પટિબલો અનુયુઞ્જીયમાનો અનુયોગં દાતુ’’ન્તિ, સો એવમસ્સ વચનીયો, ‘‘યં ખો ત્વં, આવુસો, ઇમસ્સ ભિક્ખુનો પવારણં ઠપેસિ, કિમ્હિ નં ઠપેસિ, સીલવિપત્તિયા વા ઠપેસિ, આચારવિપત્તિયા વા ઠપેસિ, દિટ્ઠિવિપત્તિયા વા ઠપેસી’’તિ? સો ચે એવં વદેય્ય – ‘‘સીલવિપત્તિયા વા ઠપેમિ, આચારવિપત્તિયા વા ઠપેમિ, દિટ્ઠિવિપત્તિયા વા ઠપેમી’’તિ, સો એવમસ્સ વચનીયો – ‘‘જાનાસિ પનાયસ્મા સીલવિપત્તિં, જાનાસિ આચારવિપત્તિં, જાનાસિ દિટ્ઠિવિપત્તિ’’ન્તિ? સો ચે એવં વદેય્ય – ‘‘જાનામિ ખો અહં, આવુસો, સીલવિપત્તિં, જાનામિ આચારવિપત્તિં, જાનામિ દિટ્ઠિવિપત્તિ’’ન્તિ, સો એવમસ્સ વચનીયો – ‘‘કતમા પનાવુસો, સીલવિપત્તિ, કતમા આચારવિપત્તિ, કતમા દિટ્ઠિવિપત્તી’’તિ? સો ચે એવં વદેય્ય – ‘‘ચત્તારિ પારાજિકાનિ, તેરસ સઙ્ઘાદિસેસા, અયં સીલવિપત્તિ; થુલ્લચ્ચયં, પાચિત્તિયં, પાટિદેસનીયં, દુક્કટં, દુબ્ભાસિતં, અયં આચારવિપત્તિ; મિચ્છાદિટ્ઠિ, અન્તગ્ગાહિકાદિટ્ઠિ, અયં દિટ્ઠિવિપત્તી’’તિ, સો એવમસ્સ વચનીયો – ‘‘યં ખો ત્વં, આવુસો, ઇમસ્સ ભિક્ખુનો પવારણં ઠપેસિ, દિટ્ઠેન વા ઠપેસિ, સુતેન વા ઠપેસિ, પરિસઙ્કાય વા ઠપેસી’’તિ? સો ચે એવં વદેય્ય – ‘‘દિટ્ઠેન વા ઠપેમિ, સુતેન વા ઠપેમિ, પરિસઙ્કાય વા ઠપેમી’’તિ, સો એવમસ્સ વચનીયો – ‘‘યં ખો ત્વં, આવુસો, ઇમસ્સ ભિક્ખુનો દિટ્ઠેન પવારણં ઠપેસિ, કિં તે દિટ્ઠં, કિન્તિ તે દિટ્ઠં, કદા તે દિટ્ઠં, કત્થ તે દિટ્ઠં, પારાજિકં અજ્ઝાપજ્જન્તો દિટ્ઠો, સઙ્ઘાદિસેસં અજ્ઝાપજ્જન્તો દિટ્ઠો, થુલ્લચ્ચયં… પાચિત્તિયં… પાટિદેસનીયં… દુક્કટં… દુબ્ભાસિતં અજ્ઝાપજ્જન્તો દિટ્ઠો, કત્થ ચ ત્વં અહોસિ, કત્થ ચાયં ભિક્ખુ અહોસિ, કિઞ્ચ ત્વં કરોસિ, કિઞ્ચાયં ભિક્ખુ કરોતી’’તિ? સો ચે એવં વદેય્ય – ‘‘ન ખો અહં, આવુસો, ઇમસ્સ ભિક્ખુનો દિટ્ઠેન પવારણં ઠપેમિ, અપિચ સુતેન પવારણં ઠપેમી’’તિ, સો એવમસ્સ વચનીયો – ‘‘યં ખો ત્વં, આવુસો, ઇમસ્સ ભિક્ખુનો સુતેન પવારણં ઠપેસિ, કિં તે સુતં, કિન્તિ તે સુતં, કદા તે સુતં, કત્થ તે સુતં, પારાજિકં અજ્ઝાપન્નોતિ સુતં, સઙ્ઘાદિસેસં અજ્ઝાપન્નોતિ સુતં, થુલ્લચ્ચયં… પાચિત્તિયં… પાટિદેસનીયં… દુક્કટં… દુબ્ભાસિતં અજ્ઝાપન્નોતિ સુતં, ભિક્ખુસ્સ સુતં, ભિક્ખુનિયા સુતં, સિક્ખમાનાય સુતં, સામણેરસ્સ સુતં, સામણેરિયા સુતં, ઉપાસકસ્સ સુતં, ઉપાસિકાય સુતં, રાજૂનં સુતં, રાજમહામત્તાનં સુતં, તિત્થિયાનં સુતં, તિત્થિયસાવકાનં સુત’’ન્તિ? સો ચે એવં વદેય્ય – ‘‘ન ખો અહં, આવુસો, ઇમસ્સ ભિક્ખુનો સુતેન પવારણં ઠપેમિ, અપિચ પરિસઙ્કાય પવારણં ઠપેમી’’તિ, સો એવમસ્સ વચનીયો – ‘‘યં ખો ત્વં, આવુસો, ઇમસ્સ ભિક્ખુનો પરિસઙ્કાય પવારણં ઠપેસિ, કિં પરિસઙ્કસિ, કિન્તિ પરિસઙ્કસિ, કદા પરિસઙ્કસિ, કત્થ પરિસઙ્કસિ, પારાજિકં અજ્ઝાપન્નોતિ પરિસઙ્કસિ, સઙ્ઘાદિસેસં અજ્ઝાપન્નોતિ પરિસઙ્કસિ, થુલ્લચ્ચયં… પાચિત્તિયં… પાટિદેસનીયં… દુક્કટં… દુબ્ભાસિતં અજ્ઝાપન્નોતિ પરિસઙ્કસિ, ભિક્ખુસ્સ સુત્વા પરિસઙ્કસિ, ભિક્ખુનિયા સુત્વા પરિસઙ્કસિ, સિક્ખમાનાય સુત્વા પરિસઙ્કસિ, સામણેરસ્સ સુત્વા પરિસઙ્કસિ, સામણેરિયા સુત્વા પરિસઙ્કસિ, ઉપાસકસ્સ સુત્વા પરિસઙ્કસિ, ઉપાસિકાય સુત્વા પરિસઙ્કસિ, રાજૂનં સુત્વા પરિસઙ્કસિ, રાજમહામત્તાનં સુત્વા પરિસઙ્કસિ, તિત્થિયાનં સુત્વા પરિસઙ્કસિ, તિત્થિયસાવકાનં સુત્વા પરિસઙ્કસી’’તિ? સો ચે એવં વદેય્ય – ‘‘ન ખો અહં, આવુસો, ઇમસ્સ ભિક્ખુનો પરિસઙ્કાય પવારણં ઠપેમિ, અપિ ચ અહમ્પિ ન જાનામિ કેન પનાહં ઇમસ્સ ભિક્ખુનો પવારણં ઠપેમી’’તિ. સો ચે, ભિક્ખવે, ચોદકો ભિક્ખુ અનુયોગેન વિઞ્ઞૂનં સબ્રહ્મચારીનં ચિત્તં ન આરાધેતિ, અનનુવાદો ચુદિતો ભિક્ખૂતિ અલં વચનાય. સો ચે, ભિક્ખવે, ચોદકો ભિક્ખુ અનુયોગેન વિઞ્ઞૂનં સબ્રહ્મચારીનં ચિત્તં આરાધેતિ, સાનુવાદો ચુદિતો ભિક્ખૂતિ અલં વચનાય. સો ચે, ભિક્ખવે, ચોદકો ભિક્ખુ અમૂલકેન પારાજિકેન અનુદ્ધંસિતં પટિજાનાતિ, સઙ્ઘાદિસેસં આરોપેત્વા સઙ્ઘેન પવારેતબ્બં. સો ચે, ભિક્ખવે, ચોદકો ભિક્ખુ અમૂલકેન સઙ્ઘાદિસેસેન અનુદ્ધંસિતં પટિજાનાતિ, યથાધમ્મં કારાપેત્વા સઙ્ઘેન પવારેતબ્બં. સો ચે, ભિક્ખવે, ચોદકો, ભિક્ખુ અમૂલકેન થુલ્લચ્ચયેન… પાચિત્તિયેન… પાટિદેસનીયેન… દુક્કટેન… દુબ્ભાસિતેન અનુદ્ધંસિતં પટિજાનાતિ, યથાધમ્મં કારાપેત્વા સઙ્ઘેન પવારેતબ્બં. સો ચે, ભિક્ખવે, ચુદિતો ભિક્ખુ પારાજિકં અજ્ઝાપન્નોતિ પટિજાનાતિ, નાસેત્વા સઙ્ઘેન પવારેતબ્બં. સો ચે, ભિક્ખવે, ચુદિતો ભિક્ખુ સઙ્ઘાદિસેસં અજ્ઝાપન્નોતિ પટિજાનાતિ, સઙ્ઘાદિસેસં આરોપેત્વા સઙ્ઘેન પવારેતબ્બં. સો ચે, ભિક્ખવે, ચુદિતો ભિક્ખુ થુલ્લચ્ચયં… પાચિત્તિયં… પાટિદેસનીયં… દુક્કટં… દુબ્ભાસિતં અજ્ઝાપન્નોતિ પટિજાનાતિ, યથાધમ્મં કારાપેત્વા સઙ્ઘેન પવારેતબ્બં.

પવારણાઠપનં નિટ્ઠિતં.