૫. અબ્ભાનારહવત્તં

૯૫. તેન ખો પન સમયેન અબ્ભાનારહા ભિક્ખૂ સાદિયન્તિ પકતત્તાનં ભિક્ખૂનં અભિવાદનં પચ્ચુટ્ઠાનં…પે… નહાને પિટ્ઠિપરિકમ્મં. યે તે ભિક્ખૂ અપ્પિચ્છા…પે… તે ઉજ્ઝાયન્તિ ખિય્યન્તિ વિપાચેન્તિ – ‘‘કથઞ્હિ નામ અબ્ભાનારહા ભિક્ખૂ સાદિયિસ્સન્તિ પકતત્તાનં ભિક્ખૂનં અભિવાદનં પચ્ચુટ્ઠાનં…પે… નહાને પિટ્ઠિપરિકમ્મ’’ન્તિ! અથ ખો તે ભિક્ખૂ ભગવતો એતમત્થં આરોચેસું.

અથ ખો ભગવા એતસ્મિં નિદાને એતસ્મિં પકરણે ભિક્ખુસઙ્ઘં સન્નિપાતાપેત્વા ભિક્ખૂ પટિપુચ્છિ – ‘‘સચ્ચં કિર, ભિક્ખવે, અબ્ભાનારહા ભિક્ખૂ સાદિયન્તિ પકતત્તાનં ભિક્ખૂનં અભિવાદનં પચ્ચુટ્ઠાનં…પે… નહાને પિટ્ઠિપરિકમ્મન્તિ? ‘‘સચ્ચં ભગવા’’તિ. વિગરહિ બુદ્ધો ભગવા – ‘‘અનનુચ્છવિકં…પે… કથઞ્હિ નામ, ભિક્ખવે, અબ્ભાનારહા ભિક્ખૂ સાદિયિસ્સન્તિ પકતત્તાનં ભિક્ખૂનં અભિવાદનં પચ્ચુટ્ઠાનં…પે… નહાને પિટ્ઠિપરિકમ્મં! નેતં, ભિક્ખવે, અપ્પસન્નાનં વા પસાદાય…પે… વિગરહિત્વા…પે… ધમ્મિં કથં કત્વા ભિક્ખૂ આમન્તેસિ – ‘‘ન, ભિક્ખવે, અબ્ભાનારહેન ભિક્ખુના સાદિતબ્બં પકતત્તાનં ભિક્ખૂનં અભિવાદનં પચ્ચુપટ્ઠાનં…પે… નહાને પિટ્ઠિપરિકમ્મં. યો સાદિયેય્ય, આપત્તિ દુક્કટસ્સ. અનુજાનામિ, ભિક્ખવે, અબ્ભાનારહાનં ભિક્ખૂનં મિથુ યથાવુડ્ઢં અભિવાદનં પચ્ચુટ્ઠાનં…પે… નહાને પિટ્ઠિપરિકમ્મં. અનુજાનામિ, ભિક્ખવે, અબ્ભાનારહાનં ભિક્ખૂનં પઞ્ચ યથાવુડ્ઢં – ઉપોસથં, પવારણં, વસ્સિકસાટિકં, ઓણોજનં, ભત્તં. તેન હિ, ભિક્ખવે, અબ્ભાનારહાનં ભિક્ખૂનં વત્તં પઞ્ઞાપેસ્સામિ યથા અબ્ભાનારહેહિ ભિક્ખૂહિ વત્તિતબ્બં.

૯૬. ‘‘અબ્ભાનારહેન, ભિક્ખવે, ભિક્ખુના સમ્મા વત્તિતબ્બં. તત્રાયં સમ્માવત્તના –

ન ઉપસમ્પાદેતબ્બં…પે… (યથા હેટ્ઠા, તથા વિત્થારેતબ્બં,) ન ભિક્ખૂહિ સમ્પયોજેતબ્બં.

‘‘ન, ભિક્ખવે, અબ્ભાનારહેન ભિક્ખુના પકતત્તસ્સ ભિક્ખુનો પુરતો ગન્તબ્બં, ન પુરતો નિસીદિતબ્બં. યો હોતિ સઙ્ઘસ્સ આસનપરિયન્તો સેય્યાપરિયન્તો વિહારપરિયન્તો સો તસ્સ પદાતબ્બો. તેન ચ સો સાદિતબ્બો.

‘‘ન, ભિક્ખવે, અબ્ભાનારહેન ભિક્ખુના પકતત્તેન ભિક્ખુના પુરેસમણેન વા પચ્છાસમણેન વા કુલાનિ ઉપસઙ્કમિતબ્બાનિ; ન આરઞ્ઞિકઙ્ગં સમાદાતબ્બં; ન પિણ્ડપાતિકઙ્ગં સમાદાતબ્બં; ન ચ તપ્પચ્ચયા પિણ્ડપાતો નીહરાપેતબ્બો – મા મં જાનિંસૂતિ.

‘‘ન, ભિક્ખવે, અબ્ભાનારહેન ભિક્ખુના સભિક્ખુકા આવાસા અભિક્ખુકો આવાસો ગન્તબ્બો, અઞ્ઞત્ર પકતત્તેન, અઞ્ઞત્ર અન્તરાયા.

‘‘ન, ભિક્ખવે, અબ્ભાનારહેન ભિક્ખુના સભિક્ખુકા આવાસા અભિક્ખુકો અનાવાસો ગન્તબ્બો, અઞ્ઞત્ર પકતત્તેન, અઞ્ઞત્ર અન્તરાયા…પે…. (યથા હેટ્ઠા, તથા વિત્થારેતબ્બા.)

‘‘ગન્તબ્બો, ભિક્ખવે, અબ્ભાનારહેન ભિક્ખુના સભિક્ખુકા આવાસા…પે… અનાવાસા…પે… આવાસા વા અનાવાસા વા સભિક્ખુકો આવાસો…પે… સભિક્ખુકો અનાવાસો…પે… સભિક્ખુકો આવાસો વા અનાવાસો વા, યત્થસ્સુ ભિક્ખૂ સમાનસંવાસકા, યં જઞ્ઞા સક્કોમિ અજ્જેવ ગન્તુન્તિ.

‘‘ન, ભિક્ખવે, અબ્ભાનારહેન ભિક્ખુના પકતત્તેન ભિક્ખુના સદ્ધિં એકચ્છન્ને આવાસે વત્થબ્બં, ન એકચ્છન્ને અનાવાસે વત્થબ્બં, ન એકચ્છન્ને આવાસે વા અનાવાસે વા વત્થબ્બં; પકતત્તં ભિક્ખું દિસ્વા આસના વુટ્ઠાતબ્બં, પકતત્તો ભિક્ખુ આસનેન નિમન્તેતબ્બો; ન પકતત્તેન ભિક્ખુના સદ્ધિં એકાસને નિસીદિતબ્બં, ન નીચે આસને નિસિન્ને ઉચ્ચે આસને નિસીદિતબ્બં, ન છમાયં નિસિન્ને આસને નિસીદિતબ્બં; ન એકચઙ્કમે ચઙ્કમિતબ્બં, ન નીચે ચઙ્કમે ચઙ્કમન્તે ઉચ્ચે ચઙ્કમે ચઙ્કમિતબ્બં, ન છમાયં ચઙ્કમન્તે ચઙ્કમે ચઙ્કમિતબ્બં.

‘‘ન, ભિક્ખવે, અબ્ભાનારહેન ભિક્ખુના પારિવાસિકેન ભિક્ખુના સદ્ધિં…પે… મૂલાયપટિકસ્સનારહેન ભિક્ખુના સદ્ધિં…પે… માનત્તારહેન ભિક્ખુના સદ્ધિં…પે… માનત્તચારિકેન ભિક્ખુના સદ્ધિં…પે… અબ્ભાનારહેન વુડ્ઢતરેન ભિક્ખુના સદ્ધિં એકચ્છન્ને આવાસે વત્થબ્બં, ન એકચ્છન્ને અનાવાસે વત્થબ્બં; ન એકચ્છન્ને આવાસે વા અનાવાસે વા વત્થબ્બં; ન એકાસને નિસીદિતબ્બં, ન નીચે આસને નિસિન્ને ઉચ્ચે આસને નિસીદિતબ્બં, ન છમાયં નિસિન્ને આસને નિસીદિતબ્બં; ન એકચઙ્કમે ચઙ્કમિતબ્બં, ન નીચે ચઙ્કમે ચઙ્કમન્તે ઉચ્ચે ચઙ્કમે ચઙ્કમિતબ્બં, ન છમાયં ચઙ્કમન્તે ચઙ્કમે ચઙ્કમિતબ્બં.

[મહાવ. ૩૯૩] ‘‘અબ્ભાનારહચતુત્થો ચે, ભિક્ખવે, પરિવાસં દદેય્ય, મૂલાય પટિકસ્સેય્ય, માનત્તં દદેય્ય, તંવીસો અબ્ભેય્ય, અકમ્મં, ન ચ કરણીય’’ન્તિ.

અબ્ભાનારહવત્તં નિટ્ઠિતં.

પારિવાસિકક્ખન્ધકો દુતિયો.

ઇમમ્હિ ખન્ધકે વત્થૂ પઞ્ચ.

તસ્સુદ્દાનં –

પારિવાસિકા સાદેન્તિ, પકતત્તાન ભિક્ખુનં;

અભિવાદનં પચ્ચુટ્ઠાનં, અઞ્જલિઞ્ચ સામીચિયં.

આસનં સેય્યાભિહારં, પાદો પીઠં કથલિકં;

પત્તં નહાને પરિકમ્મં, ઉજ્ઝાયન્તિ ચ પેસલા.

દુક્કટં સાદિયન્તસ્સ, મિથુ પઞ્ચ યથાવુડ્ઢં [પુનાપરે (ક.)];

ઉપોસથં પવારણં, વસ્સિકોણોજભોજનં.

સમ્મા ચ વત્તના તત્થ, પકતત્તસ્સ ગચ્છન્તં;

યો ચ હોતિ પરિયન્તો, પુરે પચ્છા તથેવ ચ [ન પુરે પચ્છાસમણેન (સી. સ્યા.)].

આરઞ્ઞપિણ્ડનીહારો, આગન્તુકે ઉપોસથે;

પવારણાય દૂતેન, ગન્તબ્બો ચ સભિક્ખુકો.

એકચ્છન્ને ચ વુટ્ઠાનં, તથેવ ચ નિમન્તયે;

આસને નીચે ચઙ્કમે, છમાયં ચઙ્કમેન ચ.

વુડ્ઢતરેન અકમ્મં, રત્તિચ્છેદા ચ સોધના;

નિક્ખિપનં સમાદાનં, વત્તંવ પારિવાસિકે [રત્તિ વા પારિવાસિકે (ક.), ઞાતબ્બં પારિવાસિકા (સી. સ્યા.)].

મૂલાય માનત્તારહા, તથા માનત્તચારિકા;

અબ્ભાનારહે નયો ચાપિ, સમ્ભેદં નયતો [સમ્ભેદનયતો (સ્યા.)] પુન.

પારિવાસિકેસુ તયો, ચતુ માનત્તચારિકે;

ન સમેન્તિ રત્તિચ્છેદેસુ [રત્તિચ્છેદે (ઇતિપિ), રત્તિચ્છેદા (સ્યા.)], માનત્તેસુ ચ દેવસિ;

દ્વે કમ્મા સદિસા સેસા, તયો કમ્મા સમાસમાતિ [સમા મતાતિ (સી.)].

પારિવાસિકક્ખન્ધકં નિટ્ઠિતં.