૧૪. અતિક્કન્તકાલવારો
યસ્સ યં ચિત્તં ઉપ્પજ્જમાનં ખણં ખણં વીતિક્કન્તં અતિક્કન્તકાલં, નિરુજ્ઝમાનં ખણં ખણં વીતિક્કન્તં અતિક્કન્તકાલં તસ્સ તં ચિત્તં. યસ્સ વા પન યં ચિત્તં નિરુજ્ઝમાનં ખણં ખણં વીતિક્કન્તં અતિક્કન્તકાલં, ઉપ્પજ્જમાનં ખણં ખણં વીતિક્કન્તં અતિક્કન્તકાલં તસ્સ તં ચિત્તં.
યસ્સ યં ચિત્તં ન ઉપ્પજ્જમાનં ખણં ખણં વીતિક્કન્તં અતિક્કન્તકાલં, ન નિરુજ્ઝમાનં ખણં ખણં વીતિક્કન્તં અતિક્કન્તકાલં તસ્સ તં ચિત્તં. યસ્સ વા પન યં ચિત્તં ન નિરુજ્ઝમાનં ખણં ખણં વીતિક્કન્તં અતિક્કન્તકાલં, ન ઉપ્પજ્જમાનં ખણં ખણં વીતિક્કન્તં અતિક્કન્તકાલં તસ્સ તં ચિત્તં.
સુત્તન્તચિત્તમિસ્સકવિસેસો
યસ્સ સરાગં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ…પે… યસ્સ વીતરાગં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ સદોસં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ વીતદોસં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ સમોહં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ વીતમોહં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ સંખિત્તં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ વિક્ખિત્તં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ મહગ્ગતં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ અમહગ્ગતં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ સઉત્તરં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ અનુત્તરં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ સમાહિતં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ અસમાહિતં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ વિમુત્તં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ અવિમુત્તં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ.
અભિધમ્મચિત્તમિસ્સકવિસેસો
યસ્સ કુસલં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ…પે… યસ્સ અકુસલં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ અબ્યાકતં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ. યસ્સ સુખાય વેદનાય સમ્પયુત્તં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ.
(એતેન ઉપાયેન યાવ સરણઅરણા ઉદ્ધરિતબ્બા.)
યસ્સ અરણં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ ન નિરુજ્ઝતિ, તસ્સ અરણં ચિત્તં નિરુજ્ઝિસ્સતિ ન ઉપ્પજ્જિસ્સતિ. યસ્સ વા પન અરણં ચિત્તં નિરુજ્ઝિસ્સતિ ન ઉપ્પજ્જિસ્સતિ, તસ્સ અરણં ચિત્તં ઉપ્પજ્જતિ ન નિરુજ્ઝતિ.
ચિત્તયમકમાતિકા નિટ્ઠિતા.